I OSK 1845/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-04-14
Skład orzekający: Jan Kacprzak, Janina Antosiewicz, Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obniżenie dodatku służbowego policjantowi przebywającemu na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dotyczących obniżania dodatku funkcyjnego, jest zgodne z prawem, w sytuacji gdy ustawa o Policji przewiduje odrębną regulację dotyczącą uposażenia w okresie choroby?Ratio decidendi
Obniżenie dodatku służbowego policjantowi przebywającemu na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, na podstawie przepisów rozporządzenia dotyczących obniżania dodatku funkcyjnego, jest niezgodne z prawem. Ustawa o Policji w art. 121 ust. 1 stanowi, że w razie choroby policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze i dodatki o charakterze stałym z uwzględnieniem zmian mających wpływ na ich wysokość, co jest regulacją szczególną, odrębną od ogólnych zasad przyznawania i obniżania dodatków. Brak jest rozporządzenia wykonawczego do art. 121 ust. 2 ustawy o Policji, które mogłoby ograniczyć wypłatę dodatków w okresie choroby. Ponadto, decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymująca w mocy rozkaz Komendanta Głównego Policji była obarczona wadą niewłaściwości organu odwoławczego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła obniżenia D. K., policjantce, dodatku służbowego o 30% z powodu jej długotrwałej nieobecności w służbie spowodowanej zwolnieniem lekarskim. Komendant Główny Policji wydał rozkaz personalny obniżający dodatek, który następnie utrzymał w mocy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. K. na decyzję Ministra. D. K. złożyła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz uchylił decyzję Komendanta Głównego Policji.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Kacprzak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Janina Antosiewicz sędzia del. NSA Iwona Tomaszewska Protokolant sekretarz sądowy Monika Myślak - Kordjak po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 684/10 w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz uchyla decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...].
Wyrokiem z dnia 9 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 684/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych:
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. na podstawie § 9 ust. 5 w związku z § 8 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), z dniem 1 stycznia 2010 r. obniżył D. K. dodatek służbowy o 30% otrzymywanej stawki, tj. do kwoty [...] złotych miesięcznie.
W uzasadnieniu organ podał, że Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. przyznał D. K. z dniem [...] stycznia 2007 r. dodatek służbowy w kwocie [...] zł miesięcznie. Przedmiotowa kwota została ustalona zgodnie z treścią § 9 ust. 4 cytowanego wyżej rozporządzenia na podstawie oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków służbowych oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz rodzaju posiadanych przez niego kwalifikacji zawodowych. Rozkazem personalnym Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] D. K. została mianowana na równorzędne stanowisko eksperta Wydziału [...], bez zmiany składników uposażenia, określając zakres czynności.
Organ wskazał, iż D. K. nie realizuje powierzonych jej obowiązków z uwagi na przebywanie na ciągłym i długotrwałym zwolnieniu lekarskim od [...] lutego 2009 r. (łącznie [...] dni), a w związku z tym otrzymywana przez nią kwota dodatku służbowego nie koresponduje z treścią § 9 ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym przyznanie i wysokość dodatku służbowego uzależnia się od oceny wywiązywania się policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz rodzaju posiadanych przez policjanta kwalifikacji zawodowych.
W konkluzji organ podkreślił, że wobec powyższego obniżenie dodatku służbowego o 30% otrzymywanej stawki jest zgodne z § 8 ust. 5 pkt 2 cytowanego wyżej rozporządzenia.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpatrzeniu odwołania D. K., decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgodnie z art. 121 ust. 1 ustawy o Policji w razie choroby, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym – z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość. Bezspornym jest, że długotrwała przerwa w pełnieniu służby i nierealizowanie zadań służbowych mają wpływ na wysokość dodatku służbowego. Nie budzi też wątpliwości fakt, że w czasie absencji chorobowej obowiązki skarżącej realizowali inni policjanci.
Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że w przypadku, gdy policjant, który przez tak długi czas nie realizuje żadnych zadań i czynności służbowych nie może otrzymywać dodatku służbowego w przyznanej dotychczas kwocie. Stosownie do § 8 ust. 5 pkt 2 dodatek służbowy można, w zależności od oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji przez niego zadań i czynności służbowych, obniżać nie więcej niż o 30 % otrzymywanej stawki. Natomiast, skoro z treści § 8 ust. 7 cyt. rozporządzenia wynika, iż dodatek funkcyjny może być obniżony w razie zmiany zakresu obowiązków służbowych, warunków służby bądź ustania innych przesłanek, które uzasadniałyby przyznanie go w dotychczasowej wysokości, to w ocenie organu odwoławczego bezspornym jest w przedmiotowej sprawie, iż nierealizowanie przewidzianych w karcie opisu pracy na stanowisku, zadań przez D. K. w związku z przebywaniem na zwolnieniach lekarskich, dodatek funkcyjny można było obniżyć.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi D. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 684/10 oddalił skargę D. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2010 r.
W uzasadnieniu wyroku podniesiono, że obniżenie skarżącej dodatku funkcyjnego nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a więc zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem. Sąd wskazał, że analiza przepisów § 8 ust. 1, ust. 2 i ust. 7, a także § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.) prowadzi do wniosku, że dodatki do uposażenia przysługują policjantowi za faktyczne wykonywanie obowiązków lub pełnienie służby na stanowisku, z którym dodatek ten jest związany, nie zaś z tytułu mianowania na określone stanowisko.
Sąd I instancji przywołał, iż rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. Komendant Główny Policji przyznał skarżącej z dniem [...] stycznia 2007 r. dodatek służbowy w kwocie [...] zł miesięcznie. Kwota ta została ustalona zgodnie z treścią § 9 ust. 4 cytowanego wyżej rozporządzenia, na podstawie oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków oraz realizacji zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakteru i zakresu oraz rodzaju posiadanych przez niego kwalifikacji zawodowych. Natomiast rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] Komendant Główny Policji mianował D. K. z dniem [...] maja 2008 r. na równorzędne stanowisko eksperta Wydziału [...], bez zmiany składników uposażenia – skarżąca w dniu [...] lipca 2008 r. została zapoznana z kartą opisu pracy na stanowisku. Z uwagi na fakt przebywania skarżącej na ciągłym zwolnieniu lekarskim przewidziane w karcie opisu pracy na stanowisku zadania, nie były przez nią realizowane.
W tym kontekście Sąd zgodził się ze stanowiskiem organu, iż w przypadku, gdy policjant od wielu miesięcy nie realizuje żadnych zadań i czynności służbowych, nie może otrzymywać dodatku funkcyjnego, w przyznanej dotychczas kwocie. Sąd wskazał również, że zgodnie z art. 121 ustawy o Policji, w razie urlopu, choroby, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego, policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki o charakterze stałym i inne należności pieniężne należne na ostatnio zajmowanym stanowisku z uwzględnieniem powstałych zmian mających wpływ na prawo do uposażenia lub innych należności pieniężnych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła D. K., domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
W oparciu o podstawę określoną w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) zarzucono zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisu postępowania w postaci art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez nierozstrzygnięcie w granicach sprawy, to jest decyzji o obniżeniu dodatku służbowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przypadku niepodzielenia przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądu o naruszeniu przepisu postępowania, względnie w przypadku przyjęcia, iż naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, w oparciu o podstawę prawną określoną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zarzucono zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego:
- w postaci § 9 ust. 2 i 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), poprzez ich błędną wykładnię polegającą na niezasadnym uznaniu, iż mają zastosowanie do każdej sytuacji, w której funkcjonariusz Policji nie wywiązuje się z obowiązków oraz realizacji przez niego zadań,
- w postaci art. 121 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. Nr 30, poz. 179 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na niezasadnym uznaniu, że pozostawanie funkcjonariusza Policji w okresie choroby nie jest szczególną sytuacją, w której można ograniczyć w całości lub w części wypłatę niektórych dodatków do uposażenia w okresie choroby jedynie na podstawie przewidzianego przez ustawodawcę odrębnego uregulowania na podstawie delegacji ustawowej zawartej w tym przepisie i w konsekwencji sprzeczne z art. 92 ust. 1 w zw. z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP zastosowanie tych przepisów do sytuacji pozostawania przez funkcjonariusza Policji w okresie choroby.
Podnosząc powyższy zarzut , na postawie art. 188 p.p.s.a. wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi D. K.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że zaskarżony wyrok nie odnosi się do będącego przedmiotem sprawy obniżenia dodatku służbowego, gdyż argumenty własne Sądu (począwszy od str. 5 uzasadnienia) odnoszą się do dodatku funkcyjnego. Przepis art. 104 ustawy o Policji poprzez normy zawarte w ust. 2 i 3 wyraźnie odróżnia dodatek funkcyjny od dodatku służbowego, mimo iż mają one charakter dodatków stałych (podobne rozróżnienie znajduje się w wyżej przywołanym rozporządzeniu MSWiA z dnia 6 grudnia 2001 r.) uznać należy, że WSA nie rozpoznał sprawy w jej granicach, co niewątpliwie miało wpływ na treść orzeczenia.
Obniżenie skarżącej dodatku służbowego z powodu niezawinionego przez nią, a wynikającego wyłącznie z choroby, niezrealizowania zadań i obowiązków służbowych w oparciu o rozporządzenie wykonawcze wydane na innej podstawie niż art. 121 ust. 2 ustawy o Policji, było działaniem pozbawionym podstawy prawnej, a tym samym prawnie nieważnym.
Podniesiono, że przywołane rozporządzenie w sposób oczywisty nie kształtuje zasad postępowania z dodatkiem służbowym w okresie choroby funkcjonariusza Policji. Jeżeli zatem ustawodawca przewidział jako sytuację szczególną wpływającą na wysokość m.in. dodatków o charakterze stałym, chorobę funkcjonariusza Policji i określił w szczególnym upoważnieniu organ, zakres i wytyczne dotyczące treści aktu (art. 121 ust. 2 ustawy o Policji), to nie jest dopuszczalne stosowanie przez analogię, przepisów wydanych z innej delegacji (art. 101 ust. 2, art. 102 i art. 104 ust. 6 ustawy o Policji) i bez porozumienia w tej szczególnej kwestii z ministrem właściwym do spraw pracy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie ze względu na zarzut naruszenia prawa materialnego.
Na wstępie rozważań wskazać należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.), a zatem w zakresie wyznaczonym w podstawach kasacyjnych przez stronę wnoszącą środek zaskarżenia, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy, a które w niniejszej sprawie nie występują.
Nie jest trafny zarzut naruszenia prawa procesowego – art. 134 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wykroczył poza granice sprawy, gdyż stosownie do § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz.U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), w sprawach dotyczących obniżania dodatku służbowego stosuje się odpowiednio przepisy § 8 ust. 5-8 dotyczące obniżenia dodatku funkcyjnego. Powołanie się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku na przepis § 8 ust. 7 tego rozporządzenia nie oznacza zatem, że Sąd I instancji zmienił przedmiot sprawy "z dodatku służbowego na dodatek funkcyjny". Natomiast kwestia, czy w rozpoznawanej sprawie o obniżenie dodatku służbowego przysługującego skarżącej mogły mieć zastosowanie przepisy powołanego rozporządzenia, to zagadnienie z zakresu podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia.
W tym zaś zakresie za zasadny należy uznać zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 121 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) w powiązaniu z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że pozostawanie przez funkcjonariusza Policji na zwolnieniu lekarskim wypełnia przesłankę "szczególnych okoliczności" uzasadniających obniżenie dodatku służbowego, wobec niewywiązywania się z obowiązków.
W rozpoznawanej sprawie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. utrzymał w mocy rozkaz personalny nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r. który z dniem [...] stycznia 2010 r. obniżył D. K. dodatek służbowy o 30 % otrzymywanej stawki. Organy uznały, że z uwagi na przebywanie przez skarżącą na ciągłym i długotrwałym zwolnieniu lekarskim od dnia [...] lutego 2009 r. nie realizuje ona powierzonych obowiązków, a zatem zasadne jest obniżenie dodatku służbowego. Jako podstawę prawną rozkazu personalnego z dnia 2 grudnia 2009 r. wskazano § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r.
Zgodnie z art. 104 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje dodatek za stopień w wysokości uzależnionej od posiadanego stopnia policyjnego. Na stanowiskach innych niż wymienione w ust. 2 policjant za należyte wykonywanie obowiązków służbowych może otrzymywać dodatek służbowy (art. 104 ust. 3 ustawy). Przepis 104 ust. 6 ustawy o Policji zawiera delegację dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do wydania rozporządzenia, w którym określi w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, szczegółowe zasady otrzymywania oraz wysokość dodatków do uposażenia, o których mowa w ust. 1-4, uwzględniając ich rodzaj i charakter, przesłanki przyznawania lub podwyższania na stałe lub na czas określony, warunki obniżania lub cofania oraz stanowiska uprawniające do dodatku funkcyjnego.
Na podstawie powyższej delegacji, jak również na postawie delegacji wynikającej z art. 101 ust. 2 i art. 102 wskazanej ustawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał rozporządzenie z dnia 6 grudnia 2001 r.
Stosownie do treści § 9 ust. 5 powołanego rozporządzenia w szczególnie uzasadnionych przypadkach dodatek służbowy podlega obniżeniu. Przepisy § 8 ust. 5-8 stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 6.
Problem prawny jaki powstał na gruncie przedmiotowej sprawy to rozstrzygnięcie czy rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 grudnia 2001 r. może stanowić podstawę do obniżenia dodatku służbowego policjantowi przebywającemu na długotrwałym zwolnieniu lekarskim.
W świetle wyżej powołanych przepisów, oczywistym i niebudzącym wątpliwości jest stwierdzenie, że "szczególnie uzasadniony przypadek" powodujący, iż dodatek służbowy może być obniżony dotyczy nienależytego wywiązywania się z obowiązków służbowych, nienależytej realizacji zadań i czynności służbowych, a także w razie zmiany zakresu obowiązków służbowych, warunków służby bądź ustania innych przesłanek, które uzasadniały przyznanie go w dotychczasowej wysokości. Wskazać więc należy, iż co do zasady istnieje ścisły związek pomiędzy dodatkiem służbowym a sposobem wykonywania obowiązków lub pełnienia służby na stanowisku uprawniającym do jego przyznania.
Skarżącej obniżono dodatek służbowy jednakże ze względu na - zupełnie inne od ww. okoliczności - przebywanie na zwolnieniu lekarskim ([...] dni). W tym przypadku zachodzi wprawdzie faktyczne niewykonywanie obowiązków służbowych, ale jest to sytuacja objęta odrębną regulacją prawną w powołanej ustawie o Policji, gdyż zgodnie z art. 121 ust.1 tej ustawy, w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym – z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość.
Jest to regulacja wyodrębniona spod ogólnej zasady zawartej w art. 104 ust. 4 ustawy o Policji, że policjant może otrzymywać dodatek służbowy za należyte wykonywanie obowiązków służbowych, oznaczająca, że sytuacje określone w art. 121 ust. 1 (choroba, urlop, zwolnienie od zajęć służbowych, pozostawanie bez przydziału) nie mieszczą się w płaszczyźnie należytego czy nienależytego wykonywania obowiązków w rozumieniu art. 104 ust. 3 ustawy oraz przepisów § 8 ust. 5-7 powołanego rozporządzenia wydanego na podstawie art. 104 ust. 6 ustawy (warunki obniżania lub cofania dodatków do uposażenia, w tym dodatku służbowego).
Analiza powołanego art. 121 ust. 1 ustawy o Policji wskazuje ponadto, iż zawarte w tym przepisie sformułowanie "z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość" dotyczy zmian prawnych, a nie faktycznych. Oznacza zatem konieczność uwzględniania w stosunku do policjanta przebywającego na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby, czy też przebywającego na urlopie, zwolnionego od zajęć służbowych lub pozostającego bez przydziału służbowego wprowadzanych w tym okresie nowych regulacji prawnych, w tym płacowych.
Przepis ten ma charakter ochronny, gwarantujący policjantowi co do zasady zachowanie prawa do uposażenia w dotychczasowej wysokości w okresie w jakim nie pełni on obowiązków służbowych w związku z zaistnieniem szczególnych okoliczności wymienionych w tym przepisie (m.in. w razie choroby).
Art. 121 w ust. 2 zawiera, odrębną od upoważnienia z art. 104 ust. 6 ustawy, delegację dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych, który w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, może, w drodze rozporządzenia, ograniczyć w całości lub w części wypłatę niektórych dodatków do uposażenia w okresie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego, uwzględniając rodzaje i wysokość dodatków, których wypłata podlega ograniczeniu w razie choroby, urlopu okolicznościowego albo pozostawania policjanta bez przydziału służbowego, a także właściwość organów w tych sprawach. Powyższe upoważnienie ma charakter fakultatywny.
Minister właściwy nie skorzystał do tej pory z tej delegacji ustawowej i nie wydał przepisów wykonawczych, które regulowałoby kwestię obniżania dodatków służbowych tym policjantom, którzy nie wykonują czynności służbowych z przyczyn określonych w art. 121 ust. 1 ustawy.
Niewydanie przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia, o jakim mowa w art. 121 ust. 2 ustawy o Policji powoduje, że w drodze wykładni przepisów art. 121 i art. 104 tej ustawy do obniżania dodatku służbowego funkcjonariuszowi policji w razie jego choroby, nie można stosować nawet odpowiednio przepisów § 8 ust. 5-8 w zw. z § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. wydanego na podstawie art. 101 ust. 2, art. 102 i art. 104 ust. 6 powołanej ustawy o Policji.
Zgodnie z regulacją określoną w art. 188 p.p.s.a., jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę. W tym przypadku Sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku. W rozpoznawanej sprawie, w aspekcie wskazanym wyżej, zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 188 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, a następnie rozpoznał skargę D. K.
W tym miejscu dostrzec należy, że decyzja drugiej instancji wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając skargę stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Organem właściwym do rozpoznania środka zaskarżenia złożonego przez D. K. od decyzji Komendanta Głównego Policji wydanej w pierwszej instancji w sprawie dodatku służbowego był Komendant Główny Policji, na zasadzie art. 127 § 3 k.p.a.
Stosownie bowiem do treści art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a., pod pojęciem "ministra" należy rozumieć m.in. kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, centralnym organem administracji rządowej, właściwym w sprawach ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest Komendant Główny Policji. Jest on zatem w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a., "ministrem", od którego decyzji nie służy odwołanie lecz wniosek z art. 127 § 3 k.p.a. o ponowne rozpatrzenie sprawy przez tenże organ.
Stanowisko to znajduje potwierdzenie w brzmieniu art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 65, poz. 437 ze zm.), zgodnie z którym w sprawach indywidualnych decyzje centralnego organu administracji rządowej są ostateczne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa uprawnienia takie przyznaje ministrowi kierującemu określonym działem administracji rządowej. W ustawie o Policji w przepisach dotyczących dodatków służbowych nie ma uregulowań, które przewidywałyby kompetencje Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji jako organu odwoławczego od decyzji Komendanta Głównego Policji w takich sprawach. W tym przypadku nie ma zastosowania przepis art. 32 ust. 3 ustawy o Policji, stanowiący, iż od decyzji o mianowaniu policjantów na stanowiska służbowe, przenoszeniu oraz zwalnianiu z tych stanowisk wydanej przez Komendanta Głównego Policji, służy odwołanie do ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Przywołany przepis dotyczy bowiem wyłącznie tych ściśle wymienionych rodzajów spraw. W związku z powyższym uznać należy, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jest organem właściwym do rozpoznania odwołań od decyzji wydanych w pierwszej instancji przez Komendanta Głównego Policji tylko w tych sprawach. Naczelny Sąd Administracyjny w tym zakresie podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 12 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OSK 273/10 (niepubl.). Rozstrzygnięcie wydane w przedmiotowej sprawie w postępowaniu odwoławczym przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dotyczące obniżenia dodatku służbowego jest zatem orzeczeniem wydanym z naruszeniem przepisów o właściwości w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznając skargę na zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2010 r. stwierdził jej nieważność na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 188 p.p.s.a. oraz uchylił decyzję (rozkaz personalny) Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] ma podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 188 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło