II FSK 2135/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa [...] "P." Sp. z o.o. w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 lipca 2010 r. sygn. akt I SA/Gl 450/10 odrzucającego skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 1620/05 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] "P." Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 2 sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 450/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 1620/05 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] "P." Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 2 sierpnia 2005 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że złożona skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na żadnej z ustawowych podstaw wznowienia, przewidzianych ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.). Podstawą taką nie jest z całą pewnością istnienie różnic interpretacyjnych przepisów prawa podatkowego, występujących w orzeczeniach sądowych, tu: w zaskarżonym wyroku oraz w cytowanych przez stronę innych orzeczeniach sądów administracyjnych. Interpretacja przepisów nie jest okolicznością faktyczną ani środkiem dowodowym, o którym mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. Sąd zaznaczył, że orzeczenia, na które powołuje się strona skarżąca, znane były w dniu orzekania tak Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, jak i organom podatkowym. Żaden z cytowanych przez stronę skarżącą wyroków nie został również wydany w tej samej (tj. niniejszej) sprawie, zatem brak jest tożsamości strony i przedmiotu postępowania, co wyklucza zastosowanie podstawy wznowienia z art. 273 § 3 p.p.s.a. Powyższe postanowienie zostało w całości zaskarżone skargą kasacyjną spółki, która wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, zrzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędne ich zastosowanie oraz przepisów postępowania, poprzez: - błędne zastosowanie art. 273 § 2 p.p.s.a., a to uznanie, że orzeczeń sądów, które nie były znane skarżącemu i nie mógł z nich skorzystać nie można traktować jako środków dowodowych mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, - nierozpoznanie w całości skargi o wznowienie postępowania, a w szczególności pominięcie szerokiej argumentacji dotyczącej dwuznacznego brzmienia art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, która prowadzi do różnej interpretacji i wykładni tego przepisu przez organy administracyjne i Sądy, - wadliwą wykładnię art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w wyroku WSA z dnia 29 maja 2005 r., kończącego w sposób prawomocny postępowanie, którego wznowienia domaga się strona skarżąca, sprzeczną z wymienioną w skardze o wznowienie linią orzecznictwa WSA i NSA, - w niniejszej sprawie występuje zagadnienie prawne co do interpretacji art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, która z przytoczonych interpretacji jest właściwa, czy w przytoczonych orzeczeniach w skardze o wznowienie postępowania, czy też w wyroku WSA z dnia 29 maja 2006 r., sygn. akt I SA/GI 1620/05. W tym temacie stanowisko winien zająć skład 7sędziów Sądu, - naruszenie zasady równości obywateli wobec prawa i równego traktowania przez władze publiczne co gwarantuje art. 32 Konstytucji RP, - naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. art. 8 i 11 Kpa, poprzez takie działanie organu administracyjnego, które nie wzbudza zaufania obywatela do tego organu oraz nie wyjaśnia przesłanek działania organu. Autor skargi kasacyjnej podniósł, że w skardze o wznowienie postępowania strona skarżąca wykazywała, iż w prawomocnym wyroku z dnia 29 maja 2006 r. Sąd dokonał diametralnie odmiennej interpretacji art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, niż w przytoczonych w skardze o wznowienie wyrokach. Strona skarżąca w swej skardze z dnia 6 kwietnia 2010 r. oraz piśmie z dnia 22 kwietnia 2010 r. bardzo szczegółowo wykazuje wadliwą konstrukcję tego przepisu, która poradzi do rozbieżnych i błędnych interpretacji prawa. Fakt rozbieżnych interpretacji przepisu potwierdzają różnej treści wyroki, oparte na analogicznym stanie faktycznym. Taka rozbieżność w interpretacji przepisu winna być przedmiotem zagadnienia prawnego skierowanego do składu 7 sędziów na podstawie art. 187 p.p.s.a. Spółka stwierdziła, że gdyby znane jej były orzeczenia WSA i NSA cytowane w skardze o wznowienie i piśmie z dnia 22 kwietnia 2010 r., to te okoliczności i środki dowodowe miałyby wpływ na wynik sprawy. Wykrycie treści orzeczeń interpretujących odmiennie zastosowanie 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych należy traktować jako środki dowodowe, mające wpływ na wynik sprawy, a z których strona skarżąca nie mogła skorzystać. Okoliczności te uzasadniają zasadność domagania się wznowienia postępowania. Konstytucja RP w art. 32 jednoznacznie stanowi, że wszyscy obywatele powinni być równi wobec prawa i wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne, a Ordynacja podatkowa również gwarantuje równość podatników względem przepisów podatkowych. W tym zaś konkretnym przypadku o równości nie ma mowy, skarżący poprzez taką bardzo swobodną interpretację przepisów został pokrzywdzony, albowiem w takim samym stanie faktycznym zapadły diametralnie różne wyroki (np. wyrok WSA z dnia 1 czerwca 2005 r., sygn. akt I SA/GI 1501/04, wyrok WSA z dnia 21 lipca 2009 r., sygn. akt I SA/Wr 595/09, orzeczenie NSA z dnia 5 października 2006 r., II FSK 1208/05) niż ten, który dotyczył spółki z dnia 29 maja 2006 r. Dla każdego obywatela powinna obowiązywać jednakowe stosowanie przepisów prawa, wszelkie rozbieżności winny być eliminowane przez organy administracyjne, a w szczególności przez Sądy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wnosząc o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych stwierdził, że środek odwoławczy nie zawiera uzasadniony podstaw, a zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu. Odnosząc się do pierwszego zarzutu naruszenia art. 273 § 2 p.p.s.a. wskazać należy, że stanowi on, iż można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jak wskazał A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II, podstawą wznowienia postępowania, o której mowa w art. 273 § 2, mogą być tylko takie okoliczności faktyczne i dowody, które istniały już przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej, w której ma nastąpić wznowienie postępowania. Środki dowodowe powstałe po wydaniu prawomocnego orzeczenia w sprawie nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie skarga o wznowienie postępowania została odrzucona przez Sąd pierwszej instancji ze względu na fakt, że podnoszona przez stronę podstawa tego nadzwyczajnego środka wzruszania orzeczeń nie zachodziła, zaś WSA nie dopatrzył się w skardze żadnej innej ustawowej podstawy wznowienia postępowania. W ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi funkcjonuje bowiem zamknięty katalog podstaw skargi o wznowienie postępowania, a więc strona nie może go rozszerzać, gdyż pozostaje to jedynie w kompetencji ustawodawcy. Nie można np. do niego dodać dokonania interpretacji przepisów prawnych stanowiących podstawę wydania wyroku. Należy wskazać, że zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. W niniejszej sprawie Sąd przeprowadził takie badanie i uznał, że skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na ustawowej podstawie, gdyż nie jest nią istnienie różnic interpretacyjnych przepisów prawa podatkowego, które występują w orzeczeniach sądowych. Słusznie więc odrzucił skargę o wznowienie postępowania. Na tym etapie nie bada się zasadności skargi o wznowienie, a tylko sprawdza, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają jej rozpatrzenie. Powyższe oznacza, że bezzasadne są zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące do art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, art. 32 Konstytucji RP, czy art. 8 i 11 Kpa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 182 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekła jak w sentencji. Nie było podstaw do zasądzenia od spółki na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ art. 204 p.p.s.a. nie ma zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (por. uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., I OPS 4/07, ONSAwsa z 2008 r. Nr 2, poz. 24.