I SA/Bd 330/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, , , po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.T. Sp. z o.o. w P. na czynności Naczelnika Urzędu Celnego w T. w przedmiocie uchylenia lub bezczynności czynności postanawia: odrzucić skargę Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na czynność Naczelnika Urzędu Celnego w T. w przedmiocie przeprowadzenia w drodze eksperymentu doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automatach o niskich wygranych, kontrolę przeprowadzoną w dniu 21 grudnia 2009 r. i protokół z tej kontroli. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Celnego w T. wniósł o odrzucenie skargi. W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżona czynność podlega kontroli właściwych organów (prokuratura i sąd) w trybie przepisów regulujących postępowanie w sprawach o przestępstwa i wykroczenia skarbowe, a stronie skarżącej przysługują środki prawne do kwestionowania rozstrzygnięć w tym przedmiocie. Zasadność i prawidłowość ustaleń kontrolnych w zakresie ich oddziaływania na obowiązki strony w sferze prawa karnoskarbowego nie należy do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Należy zauważyć, że zgodnie z powołanym przepisem art. 3 ust. 2 pkt 4, mającym zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje administracyjne i postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z powyższego wynika, że akty lub czynności podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, winny mieć charakter publicznoprawny, być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ten ostatnio wymieniony warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (por. postanowienie NSA z dnia 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 265/07). Powyższe wskazuje, że czynność z zakresu administracji publicznej może podlegać kognicji sądu administracyjnego, jedynie gdy z jej treści wynika przyznanie stronie uprawnień lub nałożenie na nią określonych obowiązków a czynności te wynikają z władczego działania organu. W przedmiotowej sprawie skarżonymi przez stronę czynnościami są: kontrola, sporządzony w jej wyniku protokół kontroli w zakresie urządzania i prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych oraz przeprowadzone w drodze eksperymentu, opisane w protokole, doświadczenie lub odtworzenie możliwości gry na automatach o niskich wygranych. Czynności te organ przeprowadził na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 05 listopada 2009 r. w sprawie kontroli wykonywanych przez Służbę Celną w zakresie urządzania i prowadzenia gier i zakładów wzajemnych. W treści przedmiotowego protokołu kontroli, funkcjonariusze Urzędu Celnego w T. stwierdzili nieprawidłowości polegające na możliwości stosowania na grach na automatach, w różnych etapach gry, stawek rozegrania wyższych niż dopuszczalna ustawowo o równowartości 0,07 euro. Ponadto kontrolujący wskazali, że nie ustalili, czy wartość jednorazowej wygranej na automatach może być wyższa niż dopuszczalna ustawowo równowartość 15 euro, nie ustalili stanu plomb zabezpieczających przed ingerencją z zewnątrz oraz nie dokonali ustaleń dotyczących ksiąg kontroli eksploatacji automatów. Jak z powyższych ustaleń protokołu kontroli wynika, kwestionowane czynności nie nakładają na stronę skarżącą żadnych obowiązków określonych w przepisach prawa. Protokół ogranicza się jedyni do ustalenia stanu faktycznego i wykazania stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowości, z czego jednak nie wynikają dla skarżącej żadne bezpośrednie i konkretne obowiązki. Wprawdzie w związku z przeprowadzoną kontrolą zostało wszczęte postępowanie karne skarbowe, jednak ustalenia kontroli nie przesądzają o nałożeniu na skarżącą obowiązków czy sankcji wynikających z prawa karnego skarbowego. W skardze strona podnosi też, że efektem przeprowadzonych czynności było odebranie jej uprawnienia do prowadzenie działalności. Należy podkreślić, że sam protokół nie pozbawia spółki tego uprawnienia. Sporządzony protokół może jedynie stanowić materiał dowodowy podlegający ocenie przez organy prowadzące postępowanie karne czy administracyjne. W ramach tego postępowania skarżąca może podważać ustalenia dokonane w toku kontroli. Jako dowód w innej sprawie protokół z kontroli nie pozbawia strony żadnych uprawnień i nie nakłada żadnych obowiązków. Tym samym, skarżone przez stronę czynności nie posiadają wszystkich elementów niezbędnych do uznania ich za akty, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zaprezentowane stanowisko znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych, wypowiadającym się w zakresie dopuszczalności zaskarżenia do sądu administracyjnego protokołu kontroli (por. postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 19 luty 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 1302/06, postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 03 kwietnia 2008 r. sygn. akt I SA/Ol 109/08). Mając na uwadze powyższe, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.