I SA/Po 412/10

WyrokWSA w Poznaniu2010-08-18

Skład orzekający: Maria Skwierzyńska, Stanisław Małek, Roman Wiatrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, odmawiając prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez Firmę Wielobranżową S. P. na rzecz skarżącej spółki, w sytuacji gdy S. P. zaprzeczał prowadzeniu działalności gospodarczej, a następnie przyznał, że ją prowadził, ale z obawy przed odpowiedzialnością podatkową?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe nie wykazały należytej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy. Organy nie ustosunkowały się do zeznań S. P. i jego brata D. P., którzy wskazywali na prowadzenie działalności gospodarczej przez S. P., a także nie załączyły do akt sprawy protokołów z ich przesłuchań. Brak wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie wnioskowanych przez stronę dowodów, naruszyło zasady postępowania podatkowego.
Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. odliczyła podatek naliczony z faktur wystawionych przez Firmę Wielobranżową S. P. w związku z zakupem złomu. Organ kontroli skarbowej zakwestionował te odliczenia, uznając, że S. P. nie prowadził działalności gospodarczej i nie sprzedał złomu. S. P. początkowo zaprzeczał prowadzeniu działalności, a następnie przyznał, że ją prowadził, ale z obawy przed odpowiedzialnością podatkową. Organy podatkowe utrzymały w mocy decyzję określającą zobowiązanie podatkowe spółki. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego. Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie NSA Stanisław Małek/spr./ WSA Roman Wiatrowski Protokolant: st. sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2010r. sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do marca 2005 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ([...]), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ R. Wiatrowski /-/ M. Skwierzyńska /-/ St. Małek Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej postanowieniem z dnia (...) nr (...) wszczął postępowanie kontrolne w Przedsiębiorstwie A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w D. w zakresie prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób prawnych i fizycznych, podatku pod towarów i usług oraz obliczania i wpłacania kwot należnych na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w 2004 i w 2005r. Przeprowadzone postępowanie kontrolne w zakresie podatku należnego nie wykazało nieprawidłowości, natomiast w zakresie podatku naliczonego stwierdzono, że kontrolowana spółka niezasadnie odliczyła od podatku należnego podatek naliczony z faktur wystawionych przez Firmę Wielobranżową S. P., ul. (...), (...). W toku kontroli S. P. przebywał w Zakładzie Karnym, gdzie w dniu (...) został przesłuchany w charakterze świadka. S. P. zeznał, że: * nic nie jest mu wiadome na temat współpracy z firmą "A" w D., nigdy nie sprzedał tej firmie żadnego złomu i nigdy nie był w tej firmie, * na swoje nazwisko nie zarejestrował żadnej firmy, * jeden raz na początku 2005r. podpisał swoim imieniem i nazwiskiem cały bloczek pustych faktur "in blanco", a faktury te podpisał na prośbę swojego kolegi o nazwisku L., którego poznał na dyskotece w P. lecz nie zna jego imienia i miejsca zamieszkania, * od tego kolegi otrzymał jednorazowo (...) zł i więcej razy z nim się nie widział, * nie posiadał pieniędzy, dlatego zgodził się podpisać puste faktury w zamian za pieniądze, * nigdy nie składał żadnych dokumentów w celu zarejestrowania firmy, * po okazaniu 6 faktur wystawionych w okresie od 31 stycznia 2005r. do 23 marca 2005r. dokumentujących sprzedaż złomu aluminium na rzecz Przedsiębiorstwa A sp. z o.o. firmowanych przez Firmę Wielobranżową S. P. w I. zeznał, że na okazanych mu fakturach nie są jego 1 podpisy. Zeznał, że nie wystawił okazanych mu faktur, nie wyrobił pieczątki, która widnieje na okazanych mu fakturach, nie przyjął żadnych pieniędzy z firmy "A" z tytułu rzekomo dostarczonego złomu aluminium. Po 2000r. nie posiadał żadnego rachunku bankowego, wcześniej miał rachunek w (...), założony w 1999r. i miał go do2000r., - nie są mu znane żadne inne okoliczności w zakresie dostaw złomu aluminium do firmy "A". Nadto S. P. na pytanie, czy znany jest mu obecny przy przesłuchaniu pracownik firmy "A" i "B" M. S., który podpisał część faktur firmowanych przez Firmę Wielobranżową S. P. zeznał, że nieznana jest mu ta osoba i nigdy nie miał z nią do czynienia. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej postanowieniem z dnia (...) włączył do akt kontroli: * kserokopię decyzji Dyrektora UKS nr (...) z dnia (...) wydaną dla S. P., * kserokopię wyniku kontroli Dyrektora UKS nr (...) z dnia (...), wydanego dla S. P. w związku z przeprowadzonym postępowaniem kontrolnym w zakresie podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2004r. do maja 2005r. Powyższą decyzją określono S. P. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2004r. do kwietnia 2005r. w wysokości [...] uznając, że S. P. nie prowadził działalności gospodarczej polegającej na handlu złomem, w związku z czym nie posiadał statusu podatnika podatku od towarów i usług. Jednakże w okresie od grudnia 2004r. do maja 2005r. wystawił faktury VAT dotyczące sprzedaży złomu, które zostały wprowadzone do obrotu prawnego. W związku z powyższym Dyrektor UKS wydał decyzję określającą wysokość nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2004 - kwiecień 2005r. - w odniesieniu do miesięcy, za które złożone zostały deklaracje VAT-7, a także określił wysokość podatku, o którym mowa w art. 108 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm., dalej powoływana jako ustawa o p.t.u.), wykazanych w fakturach wystawionych w okresie od 4 stycznia 2005r. do dnia 24 maja 2005r. Decyzja powyższa jest prawomocna. 2 Jak wynika z powyższej decyzji S. P. nie prowadził działalności gospodarczej polegającej na zakupie i dostawie złomu, nie decydował o żadnych czynnościach w ramach rzekomo prowadzonej przez siebie działalności. To D. P. - brat S. P., był osobą znajdującą dostawców i odbiorców złomu oraz upoważnioną do podejmowania pieniędzy z rachunku bankowego. Jednakże zeznania D. P. są ogólnikowe i często sprzeczne ze sobą. Świadek ten nie wykazał żadnych dostawców złomu, warunków transakcji, uzyskanej marży, nazwisk pracowników czy zleceniobiorców zajmujących się ważeniem, sortowaniem i załadunkiem złomu, brak jest dokumentacji prowadzonej działalności, a osoby ją prowadzące oraz miejsce przechowywania nie zostały ujawnione. Ponadto do Urzędu Skarbowego zostały przedłożone nieprawdziwe dokumenty dotyczące rzekomo prowadzonej działalności przez S. P., t.j.: * oświadczenie z dnia (...), które miało dotyczyć wyrażenia zgody przez M. K. na składowanie złomu na terenie jego posesji, który oświadczenia tego nie podpisał, * umowa wynajmu samochodu R. z dnia (...) zawarta z A. M., który umowy takiej nie mógł podpisać, gdyż kilka lat wcześniej sprzedał taki pojazd. Dalej w uzasadnieniu wskazano, że "Zgłoszenie identyfikacyjne osoby fizycznej prowadzącej samodzielnie działalność gospodarczą wg wzoru NIP-1" i "Zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług wg wzoru VAT-R" - dotyczące S. P. - zawierają podpisy D. P., przy czym w zaświadczeniu NIP-1 nie podano, że D. P. jest pełnomocnikiem S. P. Brak wiedzy D. P. o dokonywanych transakcjach handlowych, niewyjaśnione możliwości finansowania działalności z własnych środków i nie ujawnienie miejsca i przebiegu skupu, sortowania i sprzedaży złomu, posługiwanie się dokumentami podrobionymi, bądź zawierającymi podrobione podpisy świadczy o tym, że faktycznym powodem zgłoszenia prowadzenia działalności gospodarczej przez S. P. było stworzenie formalnych pozorów istnienia podmiotu dokonującego obrotu złomem. W konsekwencji S. P. nie będąc nabywcą złomu - nie mógł następnie dokonać jego odpłatnej dostawy. W związku z powyższym działalność S. P. nie posiadała przymiotu samodzielnie prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o p.t.u. 3 Z decyzji Dyrektora UKS wynika, że działalność S. P. w rzeczywistości sprowadzała się do wystawiania faktur VAT, rzekomo dokumentujących sprzedaż złomu (niewiadomego pochodzenia), którego nabywcą i dostawcą w rzeczywistości nie był S. P. Wobec powyższego Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej decyzją z dnia (...) nr (...) określił dla Przedsiębiorstwa A Sp. z o.o w D. za miesiąc styczeń 2005r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny w wysokości (...) zł, za miesiąc luty 2005r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie (...) zł, za miesiąc marzec 2005r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie (...) zł. Spółka "A" pismem z dnia (...) wniosła odwołanie od tej decyzji wnosząc o jej uchylenie zaskarżonej w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazała, że fakt dostawy złomu do spółki jest oczywisty i nie powinien budzić jakichkolwiek wątpliwości. Każda dostawa jest ważona i na tę czynność firma posiada wydruk komputerowy. Dokument ten podpisywany jest przez osobę, która dokonuje ważenia i przez przedstawiciela dostawcy. Dopiero na podstawie tego dokumentu dostawca wystawia fakturę sprzedaży złomu. Zakupiony złom rozładowywany jest przez brygadę rozładunkową, która otrzymuje wynagrodzenie akordowe. Wbrew twierdzeniom organu kontrolnego można w prosty sposób powiązać te wynagrodzenia z fakturami i datami zakupu, co potwierdza fakt wystąpienia fizycznie tego zakupu. Dając wiarę S. P. organ kontrolny pominął i nie wyjaśnił kto zarejestrował jego działalność w Urzędzie Miasta, w Wojewódzkim Urzędzie Statystycznym, kto założył konto w banku, kto pobierał z tego konta pieniądze, kto zarejestrował firmę w Urzędzie Skarbowym. W tych okolicznościach spółka zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 187 par.1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Pismem z dnia (...) spółka uzupełniła odwołanie poprzez wskazanie, że organ I instancji nie wziął pod uwagę argumentów strony, zignorował zeznania pracowników spółki oraz firm transportowych, a za wiarygodne uznał zeznanie S. P., który przebywa w więzieniu. Spółka wniosła o szczegółowe przesłuchania świadków - pracowników zatrudnionych w tej firmie oraz 4 o przeprowadzenie konfrontacji pomiędzy pracownikami spółki "A", a S. P. Skarżąca podniosła, że wiele osób, o których przesłuchanie wnioskuje, zeznawało już w przedmiotowej sprawie, lecz w uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie powołano się na ich twierdzenia i pominięto je milczeniem, a wybrano te fragmenty, które potwierdzały tezę kontrolujących. Zdaniem odwołującej fakt kupowania złomu od S. P. potwierdzają wszystkie dokumenty znajdujące się u niej, t.j. faktury VAT, komputerowy wydruk z elektronicznej wagi, dotyczący przyjęcia materiałów z zewnątrz oraz protokoły z objazdowego skupu. Zatem organ I instancji wyciągnął fałszywe wnioski z ustaleń dotyczących braci S. P. i D. P. Ustalenia te dotyczą rejestracji przez nich działalności gospodarczej, podpisywania dokumentów, składania deklaracji podatkowych, odbierania pieniędzy z banku za sprzedany złom. W odniesieniu do zakwestionowanych faktur odwołująca spółka przedstawiła zestawienia dowodów ważenia, kart dostaw złomu, rozładunków złomu, rozładunków złomu, rozliczeń zakupu i zużycia złomu oraz produkcji i sprzedaży wyrobów gotowych. W kolejnym piśmie z dnia (...) spółka przedstawiła kolejne dokumenty, które nie były brane pod uwagę w toku prowadzonego postępowania kontrolnego, t.j. wykazy firm transportujących złom, oświadczenia pracowników spółki oraz firm transportowych. Następnie pismem z dnia (...) spółka wniosła o włączenie do akt sprawy protokołów przesłuchań: S. P. z dnia (...), (...), (...) i (...) oraz D. P. z dnia (...), (...) i (...), które zostały uwzględnione w decyzji Dyrektora UKS z dnia (...). Kolejnym pismem z dnia (...) spółka złożyła oświadczenia zatrudnionych pracowników. W oświadczeniach pracownicy opisali m.in. zakres swoich obowiązków w spółce w zakresie dostaw złomu i ich udokumentowania oraz potwierdziły, że faktury od S. P. dokumentowały faktyczną sprzedaż. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia (...) nr (...) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w dniu (...) kontrolujący przesłuchali w Zakładzie Karnym w charakterze świadka S. P., który zeznał, że nie posiadał żadnej firmy, która sprzedawałaby jakiekolwiek towary, w tym złom aluminium, nie rejestrował żadnej firmy i nikt nie namawiał go do jej założenia, prawdopodobnie w styczniu 2005r. podpisał swoim imieniem i 5 nazwiskiem cały bloczek pustych faktur in blanco na prośbę kolegi o nazwisku L., nie zna jego adresu zamieszkania, okazanych mu 6 faktur na spółkę "A" nie wystawił, nie podpisał, nie wyrabiał pieczątki widniejącej na tych fakturach, nie przyjął żadnych pieniędzy. Zeznał również, że nie jest mu znany obecny podczas przesłuchania M. S. (jego podpis widnieje na części zakwestionowanych faktur) i nigdy nie miał z nim do czynienia. Ponadto do akt sprawy organ I instancji włączył prawomocne orzeczenia wydane wobec S. P. przez Dyrektora UKS, t.j. decyzję nr (...) z dnia (...) w podatku od towarów i usług za miesiące: grudzień 2004r; oraz od stycznia do kwietnia 2005r., wynik kontroli (...) z dnia (...) dotyczący podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do listopada 2004r. i od maja do grudnia 2005r. Z uzasadnienia decyzji wynika, że S. P. nie prowadził działalności gospodarczej polegającej na zakupie i dostawie złomu, nie przedłożył żadnej dokumentacji potwierdzającej wykonywanie tej działalności, nie przekazał żadnych informacji dotyczących dostawców, odbiorców, pracowników, miejsc i sposobu wykonywania działalności. S. P. nie decydował o żadnych czynnościach. Jedyne dane rzekomo prowadzonej przez niego działalności miał posiadać jego brat D. P. Jednakże zeznania D. P. też są ogólnikowe i często sprzeczne ze sobą, również i on nie wskazał żadnych dostawców złomu, warunków transakcji, uzyskanej marży, nazwisk zleceniodawców, czy pracowników zajmujących się ważeniem, sortowaniem i załadunkiem złomu. W w.w decyzji wskazano również, że niewiarygodne są zeznania D. P. odnośnie miejsca, w którym miał znajdować się magazyn złomu. Ponadto organ kontroli skarbowej w w.w decyzji wykazał, że nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym informacje o samochodzie posiadanym przez S. P. Nadto w decyzji wskazano, że z opinii biegłego sądowego z dziedziny kryminalistyki z dnia (...) wynika, że dotyczące S. P. "Zgłoszenie identyfikacyjne osoby fizycznej prowadzącej samodzielnie działalność gospodarcza NIP-1" oraz "Zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług VAT-R" zawierają podpisy D. P., przy czym w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wydanym na S. P. nie wskazano, że D. P. jest pełnomocnikiem S. P. Takie pełnomocnictwo nie zostało również złożone w Urzędzie Skarbowym. Nadto z decyzji tej wynika, że 6 przesłuchani w charakterze świadków pracownicy spółki "A" M. S. i J. J. faktycznie nie mieli kontaktu z S. P., natomiast D. P. - jak oświadczyli - nie znają. Również osoby, które świadczyły usługi transportu na rzecz spółki "A" w zakresie objazdowego skupu złomu, t.j. H. J. i R. Ś. oświadczyli, że nie znają ani S. P., ani D. P. W ocenie Dyrektora UKS faktycznym powodem zgłoszenia prowadzenia działalności gospodarczej przez S. P. było stworzenie formalnych pozorów istnienia podmiotu dokonującego obrotu złomem. Rzekoma działalność w ramach Firmy Wielobranżowej S. P. miała służyć ukryciu faktycznego źródła pochodzenia złomu, czego dowodzi nie przedłożenie jakiejkolwiek dokumentacji, a także niewskazanie dostawców złomu. Decyzja ta z uwagi na nie złożenie odwołania, stała się prawomocna. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał się na przepisy art. 194 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej powoływana jako Ordynacja podatkowa), wskazał, że decyzja wydana wobec S. P. stanowi dokument urzędowy sporządzony przez uprawniony organ i stanowi dowód tego, co w niej zostało stwierdzone. Wskazał, że z decyzji tej wynika jednoznacznie, że u S. P. obowiązek podatkowy nie powstał z tytułu transakcji wykazanych na zakwestionowanych fakturach, ponieważ nie on był dostawcą towaru wykazanego na tychże fakturach. Osoba ta obowiązana jest do zapłaty podatku wynikającego z wystawionych faktur na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o p.t.u. Zatem odwołująca się spółka nie mogła uwzględnić podatku z zakwestionowanych faktur od S. P. Organ II instancji wskazał, że złożone na etapie postępowania odwoławczego wnioski o przesłuchanie pracowników spółki i przeprowadzenie konfrontacji tych osób z S. P., wobec zgromadzonych w sprawie dowodów, t.j. prawomocnej decyzji Dyrektora UKS z (...), protokołu przesłuchania świadka S. P. z dnia (...), zakwestionowanych faktur i dowodów PZ, nie znajdują uzasadnienia. Organ odwoławczy nie uznał również za zasadne włączenie innych protokołów przesłuchań S. P. i D. P. Organ II instancji przyjął bowiem, że nie wniesienie przez S. P. odwołania od decyzji Dyrektora UKS jednoznacznie wskazuje 7 na to, iż opisane w niej okoliczności faktyczne są słuszne i że nie był dostawcą złomu wykazanego na wystawionych fakturach. Dyrektor Izby Skarbowej podniesiony przez odwołującą się spółkę zarzut naruszenia przepisów art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej uznał za bezzasadny. Spółka "A" pismem z dnia (...) wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wnosząc o uchylenie decyzji w całości i o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: -art. 120, art.121, art. 122, art. 123, art. 214 w związku z art. 180, art. 181, art. 187, art. 188, art. 191, art. 194 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie przez organy podatkowe postępowania w sprawie będącej przedmiotem postępowania w sposób nie zapewniający dokładnego wyjaśnienie stanu faktycznego, nie dążenie do zebrania wyczerpującego i pełnego materiału dowodowego oraz rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o materiał dowodowy określony wybiórczo i bez zachowania reguły prawdy obiektywnej, nie przeprowadzenie żądanych środków dowodowych mających znaczenie dla sprawy, dokonanie dowolnej i błędnej oceny okoliczności stanu faktycznego sprawy wbrew regule swobodnej oceny dowodów wymagającej wszechstronnego zebrania, analizy i oceny całego materiału dowodowego, uznanie za udowodnione faktów, wobec których występują okoliczności przeciwnie, istotnie rozbieżne, bez jednoczesnego podjęcia w treści decyzji jakiejkolwiek próby wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek tak określonego przez organ podatkowy udowodnienia, brak wskazania przyczyn odmowy uznania wiarygodności przedłożonego przez stronę obszernego materiału dowodowego na okoliczność realizacji transakcji oraz faktu ich wykonania i otrzymania towaru będącego ich przedmiotem, uznanie za udowodnione faktów wynikających z dokumentów urzędowych wbrew ich treści i bez przeprowadzenia procedury obalenia domniemania prawdziwości tych dokumentów, brak wyjaśnienia powołanej w sentencji decyzji podstawy prawnej w kontekście stanu faktycznego sprawy, zwłaszcza okoliczności działania przez skarżącą w dobrej wierze oraz przy zachowaniu zwyczajowo w stosunkach gospodarczych obejmujących realizowane przez skarżącą przedsięwzięcia gospodarcze, - art. 86 ust. 1 i ust.2 pkt 1 lit. a), art. 92 ust. 1 pkt 1 i art. 109 ust. 3 ustawy o p.t.u. oraz § 14 ust. 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27kwietnia 8 2004r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 970 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie wyżej wymienionych przepisów skutkujące błędnym uznaniem, że skarżącemu nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie złomu, podczas gdy skarżący uprawnienie takie posiadał i posiada w dalszym ciągu. W uzasadnieniu spółka wskazała, że w dniu (...) w trakcie konfrontacji w Areszcie Śledczym S. P. przyznał, że prowadził działalność gospodarczą, upoważnił brata D. P. do wykonywania działalności w swoim imieniu, upoważnił brata D. P. do dysponowania rachunkiem bankowym związanym z prowadzoną działalnością. W dniu (...) S. P. ponownie potwierdził okoliczność prowadzenia działalności gospodarczej i oświadczył, że uprzednio zaprzeczał prowadzeniu działalności gospodarczej w celu uniknięcia odpowiedzialności podatkowej tytułem nie rozliczenia należności publicznoprawnych związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, wskazał, że szczegóły dotyczące prowadzonej działalności gospodarczej zna także brat D. P. D. P. zeznał natomiast, że pomagał bratu w czynnościach dotyczących rejestracji działalności gospodarczej, posiadał upoważnienie S. P. do prowadzenia spraw związanych z działalnością gospodarczą brata, w tym dostęp do rachunku bankowego, firma brata zajmowała się działalnością w zakresie handlu złomem, w której prowadzeniu bezpośrednio pomagał, firma brata zajmowała się współpracą ze spółką "A", a złom odbierany był bezpośrednio z placu w I. Nadto podniosła, że z opinii biegłego sadowego z dnia (...) wynika, że zapisy bądź podpisy występujące na "Zaświadczeniu o dokonaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej Firmy Wielobranżowej S. P.,, - nakreślone zostały przez S. P., występujące na dokumencie "Zgłoszenie identyfikacyjne (...) osoby fizycznej prowadzącej samodzielnie działalność gospodarcza" dot. S. P. oraz "Zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług VAT-7" dot. S. P. - nakreślone zostały przez D. P. Zdaniem skarżącej powyższe fakty świadczą o tym, że S. P. podejmował szereg czynności związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. 9 Skarżąca podniosła, że w dniu (...) w KP Policji w I. S. P. zeznał, że prowadził działalność gospodarczą, w której pomagał mu brat (D. P.), który był upoważniony do dysponowania rachunkiem bankowym i który wyręczał go przy załatwieniu formalności związanych z prowadzeniem działalności. Fakt prowadzenia działalności S. P. potwierdził również w trakcie przesłuchania (...) jednocześnie wyjaśniając, że wcześniej zaprzeczał jej prowadzenia z obawy przed odpowiedzialnością podatkową. Okoliczności te potwierdził również D. P. stwierdzając ponadto, że czasami podpisywał się na dokumentach za brata oraz, że posiadał upoważnienie wystawione przez S. P. do prowadzenia spraw związanych z działalnością gospodarczą, w tym dostęp do rachunku bankowego. Skarżąca podniosła, że w.w ustalenia stoją w sprzeczności z wnioskami dokonanymi przez Dyrektora Izby Skarbowej, które szczególnie akcentują fakt nie prowadzenia działalności gospodarczej przez S. P. Spółka zarzuciła wobec tego organowi odwoławczemu pominięcie istotnych okoliczności stanu faktycznego i błędnie dokonaną ocenę materiału dowodowego. Zarzucono, że organ II instancji całkowicie pominął okoliczność, że przedstawiony przez M. S. oraz J. J. opis osoby, z którą kontaktowali się w sprawie zakupu złomu, mimo, że nie odpowiada rysopisowi S. P., odpowiada jednoznacznie działającego z jego upoważnienia rysopisowi D. P. Spółka zarzuciła organowi II instancji naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego. Podniosła, że organ II instancji nie wypełnił obowiązku zebrania, a następnie rozpatrzenia i wszechstronnej oceny całego materiału dowodowego, gdyż ograniczył się do przeprowadzenia tylko niektórych dowodów, kierując się z góry przyjętym założeniem, że inne dowody są zbędne. Nadto skarżąca spółka wskazała, że Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia (...) nr (...) dotyczącej rozliczeń spółki w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych za 2005r. uchylił decyzję organu I instancji, gdyż stwierdził, że poczynione w sprawie ustalenia są całkowicie niewystarczające, aby prawidłowo ustalić zaistniały stan faktyczny, w tym w zakresie prowadzonych działań gospodarczych przez S. P. wobec spółki. 10 Spółka podniosła również zarzut naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego. Pismem procesowym z dnia (...) spółka powtórzyła zarzuty zawarte w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest to, czy organ podatkowy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy. Z akt sprawy wynika, że skarżąca "A" spółka z o.o. za kontrolowany okres prowadziła działalność gospodarczą polegającą na zagospodarowaniu metalowych odpadów i złomu, produkcji aluminium i odlewnictwie metali lekkich. W tym celu dokonywała zakupu złomu, w tym złomu aluminium. Organ podatkowy zakwestionował sześć faktur wystawionych przez Firmę Wielobranżową S. P. dokumentujących zakup złomu i stwierdził, że skarżącej nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z nich wynikający. W ocenie Sądu w świetle zgromadzonego przez organy podatkowe materiału dowodowego, trudno jest w sposób jednoznaczny przyjąć, że transakcje zakupu złomu od Firmy Wielobranżowej S. P. nie mogły mieć rzeczywiście miejsca. Organy podatkowe przyjęły bowiem, że Firma Wielobranżowa S. P. nie sprzedała tego złomu. Na uzasadnienie swojego stanowiska organ podatkowy powołał się na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia (...) wydanej wobec S. P., wyniku kontroli z dnia (...) i protokołu przesłuchania świadka S. P. z dnia (...). Jednakże organ podatkowy w ogóle nie ustosunkował się do podniesionego przez skarżącą spółkę w odwołaniu, jak i w pismach uzupełniających to odwołanie zarzutu, że S. P. w przesłuchaniach z dnia (...), (...), (...) i (...) wskazał, że prowadził działalność gospodarczą. Również brat 11 S. P. – D. P. oświadczył do protokołów przesłuchania z dnia (...), (...) i (...), że S. P. prowadził działalność gospodarczą. Zauważyć należy, że w aktach podatkowych w.w protokołów z przesłuchania S. P. i D. P. organ podatkowy nie załączył. Zgodnie z art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej decyzja zawiera m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa (por. art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej). Za aktualne na tle komentowanego przepisu należy uznać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, sformułowane w wyroku z dnia 22 października 1981r., I SA 2147/81, iż organ administracji publicznej jest obowiązany podać w uzasadnieniu faktycznym swojej decyzji m.in. dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności (por. S. Babaiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Ordynacja podatkowa. Komentarz", wyd. Warszawa 2010r., str. 851). Aby stan faktyczny sprawy był bezsporny postępowanie podatkowe winno być przeprowadzone zgodnie z zasadami tego postępowania. Zauważyć bowiem należy, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Na ukształtowanie zakresu postępowania dowodowego ma zagwarantowany wpływ strona, gdyż organ podatkowy obowiązany jest bowiem przeprowadzić dowody wskazane przez stronę. Realizację zasady prawdy obiektywnej zapewniają przede wszystkim gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przez materiał dowodowy należy rozumieć ogół dowodów, których zebranie jest konieczne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Art. 187 § 1 nakłada na organ podatkowy obowiązek zebrania materiału dowodowego. Ciężar dowodu spoczywa na organie 12 podatkowym. Organ podatkowy dokonuje zatem ustalenia stanu faktycznego sprawy m.in. na zgromadzonym materiale dowodowym. Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów. Zgodnie z art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zasada swobodnej oceny dowodów nie oznacza, dowolności w ich ocenie, a za dowolną należy uznać ocenę mocy jednego zaledwie dowodu (decyzja Dyrektora UKS z dnia (...)) przy przedstawieniu przez skarżącą spółkę szeregu przeciwdowodów, całkowicie temu dowodowi zaprzeczającym. Brak jednoznacznych dowodów w tym zakresie w zgromadzonym materiale dowodowym powoduje, że organ podatkowy ponownie analizując przedmiotową sprawę winien skupić się właśnie na tym aspekcie, gdyż kwestia, czy S. P. mógł sprzedać skarżącej spółce złom, ma dla sprawy istotne znaczenie. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ podatkowy winien przeprowadzić zgodnie z art. 180 Ordynacji podatkowej zawnioskowane przez stronę dowody. Wobec tego przeanalizowania przez organ podatkowy wymagają warunki na jakich realizowane były transakcje skarżącej spółki zarówno z firmą S. P. oraz z innymi podmiotami, a także podnoszone przez skarżącą argumenty dotyczące rozliczenia zakupu i zużycia złomu w odniesieniu do produkcji i sprzedaży wyrobów gotowych. Powinna zostać przeprowadzona analiza dotycząca samego procesu technologicznego przetopu złomu i wysokości ubytków w tym procesie, aby można było jednoznacznie stwierdzić, czy ilość nabytego złomu odpowiada ilości sprzedanych wyrobów gotowych. Zasadnym byłoby również przesłuchanie osób zajmujących się u skarżącej spółki załadunkiem złomu oraz ewentualnie osób przywożących złom do miejsca prowadzenia działalności skarżącej, aby potwierdzić, bądź zaprzeczyć realizację transakcji gospodarczych pomiędzy S. P., a spółką. Wymienione zaś wyżej dowody powinny być skonfrontowane między sobą. Organ podatkowy powinien odnieść się także do zarzutów oraz wniosków strony zawartych w pismach wniesionych w toku postępowania odwoławczego, m.in. dotyczących ustalonych okoliczności faktycznych podczas przesłuchań świadków pod kątem dostaw złomu do firmy "A" oraz włączenia do akt sprawy przesłuchań S. P. i D. P. 13 Zauważyć należy, że akta sprawy przekazane przez organ odwoławczy wraz z odwołaniem spółki nie zawierają innych zeznań złożonych przez S. P. i D. P., opinii biegłych oraz wyciągów z rachunków bankowych S. P. Bez uzupełnienia materiału dowodowego o w.w dokumenty organ odwoławczy nie może bowiem dokonać oceny rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji. Nadto, jak już wyżej wskazano, organ podatkowy zobowiązany jest do prawidłowego sporządzenia uzasadnienia decyzji, w której wskaże fakty, które uznał za udowodnione, wymieni dowody, na których się oparł wydając rozstrzygnięcie oraz poda przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, czego w przedmiotowej sprawie nie uczynił. W tym miejscu należy podkreślić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w żadnym stopniu nie przesądza o kształcie przyszłego rozstrzygnięcia dotyczącego podatku od towarów i usług za sporny okres. Z tych zatem powodów, wobec naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy należało orzec jak w punkcie 1 sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153.poz.1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 p.p.s.a., które obejmują wpis od skargi oraz koszty zastępstwa procesowego. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonych decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku należało orzec na podstawie art. 152 p.p.s.a. /-/ R.Wiatrowski /-/ M.Skwierzyńska /-/ S.Małek 14

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło