II OSK 2485/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-03-08

Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz, Alicja Plucińska – Filipowicz, Jerzy Solarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zewnętrzna winda przystosowana dla osób niepełnosprawnych, z pochylnią o niewłaściwym spadku, spełnia wymóg zapewnienia komunikacji pionowej w budynku opieki społecznej, a także czy brak umywalek w pokojach pensjonariuszy i niewystarczająca wentylacja stanowią podstawę do zgłoszenia sprzeciwu przez Państwową Inspekcję Sanitarną?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zewnętrzna winda, nawet przystosowana dla osób niepełnosprawnych, nie spełnia wymogów § 54 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, gdyż wejście do niej powinno znajdować się wewnątrz budynku, a nie na zewnątrz, co stanowi barierę architektoniczną. Ponadto, brak umywalek w pokojach pensjonariuszy, niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, oraz brak odpowiedniej wentylacji w niektórych pomieszczeniach, stanowią podstawę do zgłoszenia sprzeciwu przez Państwową Inspekcję Sanitarną.
Stan faktyczny
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny zgłosił sprzeciw przeciwko uruchomieniu mieszkania dla pensjonariuszy niepełnosprawnych ze względu na stwierdzone niezgodności, m.in. brak umywalek w pokojach, brak wentylacji, niedostosowanie łazienek do potrzeb osób niepełnosprawnych oraz zewnętrzną windę z pochylnią o niewłaściwym spadku. Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę B.D. na decyzję WPWIS. B.D. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących windy, wentylacji i dostosowania łazienek.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Alicja Plucińska – Filipowicz sędzia del. NSA Jerzy Solarski /spr./ Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej B.D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 września 2010 r. sygn. akt II SA/Po 436/10 w sprawie ze skargi B. D. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu z zakresu nadzoru sanitarnego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 3 września 2010 r. sygn. akt II SA/Po 436/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (zwany dalej WSA), po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. D. na decyzję z dnia [...] kwietnia 2010 r. [...] Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (zwanego dalej WPWIS) wydaną w przedmiocie nadzoru sanitarnego - skargę oddalił. W uzasadnieniu przedstawiono następującą argumentację faktyczną i prawną: Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Poznaniu (zwany dalej PPIS) decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., zgłosił sprzeciw przeciwko uruchomieniu mieszkania dla pensjonariuszy niepełnosprawnych w miejscowości P., przy ul [...] 6. Organ wskazał, że w toku oględzin 6 pokoi przeznaczonych dla 17 pensjonariuszy, 2 łazienek oraz toalety stwierdzono niezgodności w postaci: - pokoje dla pensjonariuszy zostały zrealizowane niezgodnie z "Projektem budowlanym zmiany sposobu użytkowania I piętra budynku mieszkalnego, na mieszkanie dla pensjonariuszy niepełnosprawnych" zaopiniowanym przez rzeczoznawcę ds. sanitarno higienicznych inż. A. A., gdyż nie zostały wyposażone w umywalki do rąk; * w pokojach brak jest wentylacji, co jest niezgodne z § 147 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr 75, poz. 690 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem); * w łazienkach oraz w toalecie dla pensjonariuszy brak dostosowania do potrzeb osób niepełnosprawnych, co jest niezgodne z § 86 ust. 1 i 2 rozporządzenia; * brak dostosowania dla potrzeb osób niepełnosprawnych wewnętrznej komunikacji pionowej, co jest niezgodne z § 54 rozporządzenia. W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik B. D. zarzucił naruszenie art. 6 i 7 k.p.a., a także art. 3 ust. 3 w zw. z art. 28 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz § 54 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także art. 68 ust. 5 pkt. 3 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 86 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych. Sygn. akt II OSK 2485/10 Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., WPWIS utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, że w toku oględzin przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji ujawniono szereg nieprawidłowości wskazanych w uzasadnieniu. Ponadto do znajdującej się na zewnątrz budynku windy prowadzi pochylnia o niewłaściwym (zbyt dużym) spadku. Również osoby korzystające z windy zewnętrznej narażone są na działanie niekorzystnych warunków atmosferycznych, co może wpływać niekorzystnie na stan ich zdrowia. Wszystko to stanowi o naruszeniu wymogów sanitarno -higienicznych. W skardze B. D., reprezentowana przez adwokata, zarzuciła naruszenie art. 6 i 7 k.p.a., art. 3 ust. 3 w zw. z art. 28 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w zw. § 54 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2C02 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, art. 68 ust. 5 pkt. 3 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 86 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W oparciu o te zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę WPWIS wniósł o jej oddalenie dodatkowo podnosząc, że łazienki dla pensjonariuszy nie posiadały odpowiedniej powierzchni manewrowej, a w stosunku do planowanej liczby pensjonariuszy ilość łazienek i toalet jest zbyt mała. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA skargę oddalił, bowiem wbrew twierdzeniom skargi pensjonat "Radosna Jesień" nie jest wyposażony w dźwig osobowy, w rozumieniu § 54 rozporządzenia. Wykładnia językowa § 54 rozporządzenia nie jest w tym zakresie jednoznaczna, w związku z czym do rozstrzygnięcia wątpliwości konieczne jest zastosowanie wykładni celowościowej. Według WSA zawarte w przytoczonym przepisie określenie "budynek opieki społecznej należy wyposażyć w dźwig osobowy", należy rozumieć jako zainstalowanie urządzenia dźwigowego umożliwiającego swobodne przemieszczanie się osób między piętrami. Warunek ten nie jest spełniony, gdy do przemieszczenia się między piętrami konieczne jest opuszczenie budynku. Celem przedmiotowej normy prawnej jest zapewnienie osobom niepełnosprawnym możliwości nieskrępowanego przemieszczania się między poziomami domu opieki. Zainstalowany w pensjonacie Sygn. akt II OSK 2485/10 dźwig naraża pensjonariuszy na oddziaływanie niekorzystnych warunków atmosferycznych i nie chroni pensjonariuszy przed wiatrem, opadami deszczu i śniegu. W ten sposób niektórzy pensjonariusze zostaliby pozbawieni możliwości przemieszczania między poziomami przedmiotowego budynku. Wykładnia § 54 rozporządzenia prowadzi do wniosku, że poza wyjątkiem przewidzianym w ust. 4 tego paragrafu, przybudowany do budynku domu opieki społecznej szyb dźwigu osobowego, na wszystkich poziomach (piętrach) musi być dostępny od wewnątrz budynku tak, aby pensjonariusze mogli korzystać z dźwigu osobowego bez konieczności opuszczania budynku. Także pochylnia umożliwiająca dostęp do platformy dźwigu, z uwagi na zbyt duży kąt pochylenia, nie spełniała norm przewidzianych w § 70 rozporządzenia. Twierdzenie skarżącego, że spadek pochylni jest tak dostosowany, aby bez problemu umożliwiał dotarcie na platformę windy zewnętrznej nie zmienia faktu, iż pochylnia została wykonana niezgodnie z przepisami. Pomieszczenia przeznaczone dla pensjonariuszy niepełnosprawnych nie spełniają wymagań sanitarnych, przewidzianych przepisami prawa. Przepis § 147 ust, 2 rozporządzenia wskazuje, że w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi musi być zainstalowana wentylacja grawitacyjna. Wbrew projektowi budowlanemu nie zapewniono w pokojach dla pensjonariuszy umywalek. Prezentowane skargą stanowisko, że umywalki dostępne w dwóch łazienkach są w zupełności wystarczające dla pensjonariuszy, jest nielogiczne, zważywszy, że z założenia w pomieszczeniach na pierwszym piętrze pensjonatu miały między innymi przebywać osoby leżące i mające znaczne problemy z poruszaniem się, dla których dostęp do łazienek z pewnością byłby utrudniony lub niemożliwy. Jedynie umywalka w pokoju zapewniała podopiecznym wykonanie podstawowych zabiegów higienicznych. Jednocześnie WSA zauważył, że organy obu instancji w wydanych decyzjach nie sprecyzowały w żaden sposób, na czym miało polegać rzekome niedostosowanie łazienek i toalety do potrzeb osób niepełnosprawnych. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ II instancji wskazał, na czym to niedostosowanie polega. Nie wzięto tego pod uwagę, albowiem stanowiłoby to naruszenie zasady reformationis in peius wyrażonej w art. 134 § 2 p.p.s.a. Brak ten jednak nie miał wpływu na zasadność wniesienia sprzeciwu. Sygn. akt II OSK 2485/10 W skardze kasacyjnej B. D., reprezentowana przez adwokata, zaskarżyła powyższy wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzuciła naruszenie: art. 3 ust. 3 w zw. z art. 28 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2009 r. nr 175 poz. 1362 z późn. zm.) w związku z "art. 54 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r. Nr 75 poz. 690 z późn. zm.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w odmowie uznania osobowego dźwigu zewnętrznego, jako spełniającego wymagania do obsługi osób niepełnosprawnych, podczas gdy prawidłowa wykładnia i właściwe zastosowanie tego przepisu powinny doprowadzić Sąd do wniosku, iż posiadanie przez skarżącego nowoczesnej, w pełni przystosowanej do obsługi osób niepełnosprawnych windy zewnętrznej umożliwia prowadzenie mieszkania dla pensjonariuszy niepełnosprawnych na I piętrze budynku położonego w P. przy ul. [...]", "art. 147 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w przyjęciu, iż na piętrze budynku przy ul. [...] 6 brakuje odpowiedniej wentylacji dla niepełnosprawnych pensjonariuszy, podczas gdy po analizie okoliczności faktycznych oraz po dokonanych oględzinach budynku organ powinien dojść do wniosku, iż należyta wentylacja pomieszczeń jest w pełni zapewniona", art. 68 ust. 5 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej oraz "art. 86 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w nieuwzględnieniu faktu, iż na piętrze budynku znajdują się łazienki oraz ubikacje w pełni przystosowane dla osób niepełnosprawnych". Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucono naruszenie: - "art. 141 ust. 4 zd. 1, art. 145 ust. 1 pkt 1 a i c oraz art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez Sygn. akt II OSK 2485/10 niewłaściwe zastosowanie i wydanie wyroku na podstawie wadliwie ustalonego stanu faktycznego, oraz naruszenie art. 122, art. 187 ust. 1 oraz art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez niepodjęcie przez organ podatkowy wszelkich niezbędnych starań w celu wyjaśnienia okoliczności sprawy i błędnym przyjęciu, iż: w pokojach dla pensjonariuszy brak jest wentylacji, budynek nie posiada odpowiedniej windy do przemieszczania pensjonariuszy łazienki oraz toalety pensjonariuszy nie są dostosowane do potrzeb niepełnosprawnych, pochylnia umożliwiająca dostęp do platformy dźwigu, z uwagi na zbyt duży kąt pochylenia, nie spełnia norm przewidzianych przepisami prawa". Na tych podstawach wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy WSA celem ponownego rozpoznania, względnie o uchylenie na podstawie art. 188 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w całości zaskarżonego wyroku oraz rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, przy zasądzeniu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w poczwórnej wysokości przewidzianej przepisami prawa. Zdaniem skarżącego kasacyjnie WSA nie uwzględnił naruszenia art. 3 ust. 3 w zw. z art. 28 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku z art. 54 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Sąd pominął, że kontrolowany obiekt posiada pionową komunikację z piętrem w postaci nowoczesnej windy zewnętrznej, w pełni przystosowanej do potrzeb osób niepełnosprawnych. Wskazano, że w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w § 54 ust. 1 i 2 unormowano, że budynek opieki zdrowotnej i społecznej należy wyposażyć w dźwig osobowy i zapewnić dojazd z poziomu terenu oraz dostęp na wszystkie kondygnacje użytkowe osobom niepełnosprawnym. W przywołanym akcie prawnym nie sprecyzowano czy istnieje wymóg posiadania windy wewnętrznej. Niezaprzeczalnym jest fakt, że skarżący kasacyjnie spełnia wskazany wymóg i umożliwia dostęp na wszystkie kondygnacje użytkowe osobom niepełnosprawnym. Spadek pochylni jest tak dostosowany, aby bez problemu umożliwiał dotarcie na platformę windy zewnętrznej, która umożliwia osobom niepełnosprawnym bezproblemowy i komfortowy dostęp na piętro budynku. Tym samym błędne jest stanowisko co do braku posiadania komunikacji pionowej Sygn. akt II OSK 2485/10 w budynku. Przedmiotowa winda zewnętrzna spełnia wszelkie wymagania przewidziane przez Urząd Dozoru Technicznego. Jako dowód wskazano decyzję Urzędu Dozoru Technicznego z dnia 7 listopada 2008 r. zezwalającą na eksploatację dźwigu osobowego o nr fabrycznym PP250/06/08. Wskazano także naruszenie art. 68 ust. 5 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 86 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez nieuwzględnienie faktu, że na piętrze budynku znajdują się łazienki oraz ubikacje w pełni przystosowane dla osób niepełnosprawnych. Zgodnie z tym przepisem w budynku, na kondygnacjach dostępnych dla osób niepełnosprawnych, co najmniej jedno z ogólnodostępnych pomieszczeń higieniczno-sanitarnych powinno być przystosowane dla tych osób przez: zainstalowanie odpowiednio przystosowanej, co najmniej jednej miski ustępowej i umywalki, a także jednego natrysku, jeżeli ze względu na przeznaczenie przewiduje się w budynku takie urządzenia, zainstalowanie uchwytów ułatwiających korzystanie z urządzeń higieniczno-sanitarnych. Już w skardze wskazywano, że na piętrze budynku pensjonatu znajdują się dwie duże łazienki, z czego obydwie posiadają uchwyty i zabezpieczenia dla osób niepełnosprawnych. Kabiny prysznicowe nie posiadają progów oraz są w pełni przystosowane do kąpieli dla pensjonariuszy poruszających się na wózkach inwalidzkich. Ponadto umywalki dostępne w dwóch łazienkach są w zupełności wystarczające dla potrzeb zamieszkujących sanitariuszy /powinno być pensjonariuszy/. Odnosząc się do braku należytej wentylacji pomieszczeń podkreślono fakt, iż we wszystkich pomieszczeniach zainstalowana jest wentylacja, w szczególności znajduje się ona w łazience i toalecie, w formie wentylacji automatycznej, uruchamianej równocześnie z włączeniem światła. Wskazano także, że pokoje zaopatrzone są w nowoczesne okna, które doskonale spełniają funkcję wentylacyjną. Okna te posiadają możliwości uchylania ich w różnych kierunkach, co pozwala na należytą cyrkulację świeżego powietrza. W świetle powyższego, brak uznania przez Sąd opisanych okoliczności stanowi naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Organ I oraz II instancji naruszył art. 122, art. 187 ust. 1 oraz art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych starań w celu dokładnego wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy, co skutkowało błędnymi wnioskami stanowiącymi podstawę wydania zaskarżanych decyzji. Jak stanowi art. 147 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sygn. akt II OSK 2485/10 Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wentylację mechaniczną lub grawitacyjną należy zapewnić w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, w pomieszczeniach bez otwieranych okien, a także w innych pomieszczeniach, w których ze względów zdrowotnych, technologicznych lub bezpieczeństwa konieczne jest zapewnienie wymiany powietrza. Organy poprzez wyrażenie sprzeciwu przeciwko uruchomieniu mieszkania dla niepełnosprawnych pensjonariuszy naruszyły przytoczony przepis, gdyż w analizowanym stanie faktycznym lokatorzy mają zapewnioną należytą wentylację zarówno w postaci przewodów wentylacyjnych jak i otwieranych okien. To uzasadnia twierdzenie, że Sąd dopuścił się naruszenia art. 145 ust. 1 pkt 1 a i c u.p.s.a. mającego istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niewłaściwe zastosowanie i wydanie wyroku oddalającego skargę, podczas gdy po analizie okoliczności sprawy Sąd winien dojść do wniosku, iż zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji Organu II Instancji ze względu na naruszenie prawa materialnego albo ze względu na inne naruszenie przepisów postępowania. W przekonaniu skarżącej kasacyjnie, skarga została przez WSA oddalona bezzasadnie. Te błędy zaowocowały niewłaściwym uzasadnieniem, co narusza art. 141 § 4 zd. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do przepisu art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a./, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny powołanych w skardze kasacyjnej podstaw. Na wstępie należy zauważyć, że autor skargi kasacyjnej błędnie w petitum skargi kasacyjnej i w uzasadnieniu oznaczył rodzaj jednostek redakcyjnych rozporządzenia, posługując się skrótem "art."; tymczasem rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim Sygn. akt II OSK 2485/10 powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm., zwane dalej rozporządzeniem), nie dzieli się na artykuły lecz na paragrafy. Również w przypadku przepisów p.p.s.a. w sposób błędny wskazano na "ustępy". Ustawa -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi artykuły dzieli na paragrafy a nie na ustępy. Pomimo takich nieprawidłowości Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że wadliwe wskazanie jednostek redakcyjnych zarówno w rozporządzeniu, jak i w ustawie procesowej, stanowi oczywistą omyłkę i zarzuty skargi kasacyjnej rozpoznał, jako dotyczące naruszenia odpowiednio § 54, § 77, § 86 i § 113 ust. 7 rozporządzenia oraz art. 141 § 4 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c p.p.s.a. Skarga kasacyjna oparta została na obu podstawach kasacyjnych, wobec tego w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, gdyż dopiero po przesądzeniu, że postępowanie sądowe nie było obarczone wadami proceduralnymi, możliwa jest ocena prawidłowości zastosowania oraz wykładni przepisów prawa materialnego. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. podniesiono zarzut naruszenia "art. 141 ust. 4 zd. 1, art. 145 ust. 1 pkt 1 a i c, art. 151 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych" oraz naruszenie art. 122, art. 187 ust. 1 i art. 191 ustawy - Ordynacja podatkowa. Orzekające w sprawie organy sanitarne prowadziły postępowanie na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, co zresztą dostrzeżone zostało w skardze, gdzie B. D., reprezentowana przez adwokata, zarzuciła naruszenie art. 6 i art. 7 k.p.a. Nie procedowały natomiast w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej a więc nie mogły dopuścić się naruszenia tych przepisów; w konsekwencji WSA, badając legalność zaskarżonej decyzji, również nie mógł przepisów tych naruszyć. Prowadzi to do wniosku, że opisany zarzut w części dotyczącej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w związku z przepisami Ordynacji podatkowej, jest nieusprawiedliwiony. Jeśli chodzi o naruszenie art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a więc przepisów ustrojowych, to i w tym zakresie skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. WSA nie uchylił się bowiem od rozpoznania skargi, a dokonując oceny zaskarżonej decyzji zastosował kryterium legalności, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Uzasadnienie to, wbrew podniesionemu zarzutowi, spełnia wymagania z art. 141 § 4 p.p.s.a. W szczególności zawiera zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, podaje Sygn. akt II OSK 2485/10 zarzuty podniesiony w skardze i stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę, powołuje podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz zawiera jej wyjaśnienie. Odpowiadając wzorcowi ustawowemu pozwala na kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, a tylko w sytuacji, gdyby kontrola ta ze względu na wady uzasadnienia była niemożliwa, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. podniesiony w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. mógłby być uwzględniony /zob. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2010 r., sygn. II OSK 1713/10, LEX nr 746746, czy też z dnia 13 października 2011 r. sygn. II GSK 1059/10, LEX 966197/. Zatem i w tej części zarzut naruszenia przepisów postępowania jest nieusprawiedliwiony co oznacza, że dla oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego wiążący będzie stan faktyczny ustalony przez organy sanitarne, a zaakceptowany przez WSA. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1) p.p.s.a. wskazano na naruszenie art. 3 ust. 3 w zw. z art. 28 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w zw. z § 54 ust. 1 i 2, § 147 ust. 2 oraz § 86 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia. Nie ulega żadnej wątpliwości, że do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy m.in. uczestniczenie w dopuszczeniu do użytku obiektów budowlanych /art. 3 pkt 3 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej/. Jednocześnie ustawa ta wyposaża organ sanitarny w prawo zgłoszenia sprzeciwu przeciwko uruchomieniu wybudowanego lub przebudowanego zakładu pracy lub innego obiektu budowlanego, jeżeli w toku wykonywanych czynności stwierdzone zostanie, że z powodu nieuwzględnienia wymagań higienicznych i zdrowotnych określonych w obowiązujących przepisach mogłoby nastąpić zagrożenie życia lub zdrowia ludzi /art. 28 ust. 1 ustawy/. Wskazane przepisy ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej korespondują z regulacjami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm./, w szczególności z art. 56 ust. 1 pkt 2, który to przepis nakładając na inwestora obowiązek zawiadomienia Państwowej Inspekcji Sanitarnej o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania jednocześnie wskazuje, że organy zajmują stanowisko w sprawie zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym. Taki zakres uprawnień organu sanitarnego dawał podstawę do sprawdzenia przedmiotowego obiektu pod kątem spełniania wymagań higienicznych i zdrowotnych wynikających zarówno z pozwolenia na budowę, jak i przepisów rozporządzenia. Sygn. akt II OSK 2485/10 W odniesieniu do wymogów dźwigu osobowego podzielić należy zaprezentowany w zaskarżonym wyroku pogląd, że treść § 54 rozporządzenia nie zawiera wyraźnego stwierdzenia czy wejście do dźwigu osobowego ma znajdować się wewnątrz budynku opieki społecznej czy na zewnątrz tego budynku. Oczywistym jest jednak, że wejście do widny z istoty rzeczy znajdować się winno wewnątrz a nie na zewnątrz obiektu budowlanego, zwłaszcza w budynkach, w których mają przebywać osoby niepełnosprawne. Funkcje budynku opieki społecznej nakazują interpretować ten przepis rozporządzenia w sposób niedopuszczający możliwości zmniejszenia użytkowych walorów windy. Potwierdza to § 54 ust. 3 rozporządzenia (w wyroku WSA błędnie wskazano ust. 4 tego paragrafu), który warunkowo dopuszcza w przypadku wbudowywania lub przybudowywania szybu dźwigowego do istniejącego budynku usytuowanie drzwi przystankowych na poziomie spocznika międzypiętrowego, jeżeli zostanie zapewniony dostęp do kondygnacji użytkowej osobom niepełnosprawnym. Nakaz uwzględnienia przeznaczenia obiektu wypływa dla organów stosujących przepisy rozporządzenia z § 193 ust. 1 rozporządzenia. Na mocy tej regulacji w budynkach, o których mowa w § 54 ust. 1 i 2 rozporządzenia (a więc w obiektach pomocy społecznej), liczbę i parametry techniczno-użytkowe dźwigów należy ustalać z uwzględnieniem przeznaczenia budynku, jego wysokości oraz liczby i rodzaju użytkowników. Ponadto, według art. 68 ust. 4 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, budynek placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym nie może być obciążony barierami architektonicznymi. Usytuowanie wejścia do windy poza budynkiem należy uznać za barierę architektoniczną, skoro zmusza pensjonariuszy do opuszczania budynku w celu przemieszczenia się pomiędzy kondygnacjami. Wobec tego wykładnia przytoczonych regulacji zaprezentowana przez skarżącą kasacyjnie, nie jest prawidłowa. Również nie ma racji skarżący kasacyjnie, o ile kwestionuje "błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie" § 147 ust. 2 rozporządzenia z argumentacją, że pomieszczenia obiektu /wszystkie/ są wyposażone we właściwe wentylacje. Tymczasem w pomieszczeniach, w których ze względów zdrowotnych istnieje wymóg wentylacji grawitacyjnej lub mechanicznej /w łazienkach/, brak jest takiej wentylacji, co wynika z protokołu oględzin toalet z dnia 12 kwietnia 2010 r. Ustalenia w tym zakresie przyjęte przez WSA w ślad za organami sanitarnymi, nie zostały skutecznie w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. podważone. Zatem trafna jest konkluzja WSA, że w dniu kontroli nie wszystkie 10 Sygn. akt II OSK 2485/10 pomieszczenia miały zapewnioną wentylację mechaniczną lub grawitacyjną a to uprawniało twierdzenie, że budynek nie spełnia wymogu opisanego w § 147 ust. 2 rozporządzenia. Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 68 ust. 5 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej oraz § 86 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia. Należy przyznać rację stronie skarżącej, że z powyższych regulacji nie można wyprowadzić obowiązku wyposażenia pomieszczenia, w którym przebywają osoby niepełnosprawne i leżące, w umywalki. Jednakże wymóg taki został zawarty w zatwierdzonym przez organy architektoniczno-budowlane projekcie budowlanym zmiany sposobu użytkowania piętra mieszkalnego dla niesprawnych pensjonariuszy. Brak realizacji projektu w tym zakresie został zauważony przez organy sanitarne i zasadnie podzielony w zaskarżonym wyroku. Co się tyczy zaś § 86 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia, to WSA w końcowej części uzasadnienia przyznał, że niedostosowanie łazienek i toalety do potrzeb osób niepełnosprawnych /poza wentylacją/ nie zostało przez organy sanitarne w decyzjach uzasadnione. Dopiero na etapie odpowiedzi na skargę organ podał, na czym niedostosowanie to miało polegać. Uchybienie to, w ocenie WSA, nie miało jednak wpływu na zasadność wniesienia sprzeciwu, wobec innych uchybień, trafnie wypunktowanych przez organy sanitarne. Zatem konkluzja WSA, że odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego stwierdzone w toku kontroli, a także wcześniej omówione braki w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych, uprawniały organ inspekcji sanitarnej do zgłoszenia sprzeciwu przeciwko uruchomieniu mieszkania dla pensjonariuszy, jest prawidłowa. Reasumując stwierdzić należy, że zarzuty oparte na podstawie kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., są również nieusprawiedliwione. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w wyroku, w oparciu o przepis art. 184 p.p.s.a. 11

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło