III SA/Kr 1158/09
WyrokWSA w Krakowie2010-09-14
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Dorota Dąbek, Elżbieta Kremer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o likwidacji publicznego zakładu opieki zdrowotnej, która nie określa sposobu i formy zapewnienia dalszego nieprzerwanego udzielania świadczeń zdrowotnych przez inne podmioty, narusza prawo i interes prawny skarżącego?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy o likwidacji publicznego zakładu opieki zdrowotnej jest zgodna z prawem, jeśli w sposób wystarczający określa sposób i formę zapewnienia dalszego nieprzerwanego udzielania świadczeń zdrowotnych przez inne podmioty, bez istotnego ograniczenia ich dostępności, warunków i jakości. Obowiązek zapewnienia ochrony zdrowia przez gminę nie jest równoznaczny z obowiązkiem prowadzenia publicznego zakładu opieki zdrowotnej.Stan faktyczny
Rada Miejska podjęła uchwałę o likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej (SPZOZ). Dyrektor SPZOZ zaskarżył uchwałę, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących zapewnienia ciągłości świadczeń zdrowotnych, braku konsultacji z sąsiednimi gminami, wadliwości opinii Rady Powiatu oraz sprzeczności w uchwale dotyczące przejęcia majątku i pracowników. Skarżący podniósł również, że uchwała narusza jego interes prawny jako mieszkańca gminy, mającego prawo do szerokiego dostępu do opieki zdrowotnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.) WSA Elżbieta Kremer Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi S. S. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 2 września 2009 r. nr [...] w przedmiocie likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A skargę oddala.
wyroku WSA w Krakowie z dnia 14 września 2010r.
W dniu 2 września 2009r. Rada Miejska podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A. Została ona podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) oraz art. 36 i art. 43 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.).
W dniu 15 września 2009r. do Urzędu Miejskiego wpłynęło pismo S. S., w którym wezwał on Radę Miejską do usunięcia naruszenia prawa przez wyżej opisaną uchwałę poprzez jej uchylenie. Zdaniem S. S. uchwała ta narusza jego – Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A – interes prawny z tego względu, że przestaje być pracownikiem tego Zakładu. Zarzucił, że ta uchwała narusza normę zawartą w art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.), poprzez brak określenia sposobu i formy zapewnienia osobom korzystającym z dotychczasowych świadczeń zdrowotnych likwidowanego zakładu dalszego nieprzerwanego udzielania takich świadczeń, bez istotnego ograniczenia ich dostępności, warunków udzielania i jakości. S. S. stwierdził również, że uchwała ta została podjęta niezgodnie z trybem określonym w art. 43 ust. 2 w/w ustawy poprzez brak zasięgnięcia opinii właściwych organów gmin, której ludności SPZOZ w A udziela świadczeń zdrowotnych.
Pismem z dnia 22 października 2009r. S. S. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 2 września 2009r. Nr [...] w sprawie likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A, domagając się stwierdzenia jej nieważności. Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.), poprzez brak określenia sposobu i formy zapewnienia osobom korzystającym z dotychczasowych świadczeń zdrowotnych likwidowanego zakładu dalszego nieprzerwanego udzielania takich świadczeń, bez istotnego ograniczenia ich dostępności, warunków udzielania i jakości. Stwierdził również, że zaskarżona uchwała została podjęta niezgodnie z trybem określonym w art. 43 ust. 2 w/w ustawy w szczególności poprzez brak zasięgnięcia opinii właściwych organów gmin, której ludności SPZOZ w A udziela świadczeń zdrowotnych, a także poprzez brak uzasadnienia przyczyn oraz celów likwidacji we wniosku skierowanym do Rady Powiatu, co spowodowało że Rada Powiatu wyraziła opinię na temat likwidacji SPZOZ w A pomimo braku informacji w tym temacie. Zdaniem skarżącego podjęta uchwała narusza jego interes prawny rozumiany jako prawo do szerokiego dostępu do placówek opieki zdrowotnej. Każdy mieszkaniec gminy ma bowiem prawo do korzystania z opieki zdrowotnej zapewnionej przez gminę, a zatem likwidacja jednostki organizacyjnej gminy jaką jest SPZOZ w A godzi w jego interes prawny.
Skarżący podniósł, iż postanowienia § 1 ust. 4, 5, 6 zaskarżonej uchwały rażąco naruszają prawo, a w szczególności przepis art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej, wskutek braku prawidłowego określenia sposobu i formy zapewnienia osobom korzystającym z dotychczasowych świadczeń zdrowotnych likwidowanego zakładu dalszego nieprzerwanego udzielania takich świadczeń, bez istotnego ograniczenia ich dostępności, warunków udzielania i jakości. Skarżący stwierdził, że art. 43 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej jest przepisem ochronnym, zapewniającym i warunkującym osobom korzystającym ze świadczeń zdrowotnych likwidowanej jednostki służby zdrowia, prawo do nieprzerwanego i niepogorszonego w sposób istotny dostępu do tych świadczeń. Chodzi przy tym o potencjalnych pacjentów, a nie tylko o osoby pozostające w chwili podejmowania zaskarżonej uchwały w bezpośrednim leczeniu. Skarżący zauważył również, że wskutek likwidacji nie może też nastąpić istotna redukcja potencjału leczniczego, odpowiadającego i "dopasowanego" do potrzeb wielkości populacji gminy, charakterystyki i częstotliwości występowania zdarzeń wymagających leczenia. Zakres ten wynika wprost ze statutu danej jednostki, stąd uchwała, jaka zapadła w przedmiocie likwidacji zakładu, powinna uwzględniać wszystkie statutowe rodzaje usług medycznych. W niniejszej sprawie uchwała o likwidacji nie odnosi się do zakresu udzielanego przez SPZOZ w A świadczeń, nie jest on w niej określony ściśle, jak wymagają tego przepisy prawa. Zdaniem skarżącego uchwała nie może pomijać tych usług i nie może też "odsyłać" do podmiotów, które funkcjonują obecnie w bardzo wąskim zakresie, a NZOZ B w L. świadczy usługi tylko w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej i poradni laryngologicznej. Nie jest zatem możliwe żeby tak mały podmiot objął zakresem swych usług populację ok. 8 tysięcy mieszkańców gminy, gdy zatrudnia tylko dwóch lekarzy rodzinnych. Poza tym uchwała nie przewiduje przejęcia pracowników likwidowanego SPZOZ w A przez NZOZ B na zasadzie art. 231 Kodeksu pracy. Tym samym zdaniem skarżącego likwidacja SPZOZ w A spowoduje istotne ograniczenie dostępności świadczeń zdrowotnych oraz warunków udzielania i jakości, co stanowi naruszenie art. 43 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej.
Skarżący wskazał, że zaskarżona uchwała zawiera liczne sprzeczności, które uniemożliwiają jej prawidłowe wykonanie. Po pierwsze, § 1 ust. 4 tej uchwały zawiera sprzeczność, gdyż wskazuje na istniejący podmiot NZOZ B, który następnie ma być utworzony "ponownie" na bazie i w miejscu likwidowanego SPZOZ. Zdaniem skarżącego taka forma utworzenia/przekształcenia NZOZ, przez "ponowne powstanie" nie ma umocowania w polskim systemie prawnym. Po drugie skarżący podniósł, że skoro majątek (nieruchomości) po zlikwidowanym zakładzie ma przejąć niepubliczny zakład to Rada Miasta powinna w trybie art. 37 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu przekazania mienia. W niniejszej sprawie takiej zgody nie ma, a wątpliwości skarżącego budzi czy Rada Miasta może też takie nieruchomości przekazać w formie bezprzetargowej, jeżeli nie spełniła przesłanek z art. 37 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ocenie skarżącego kolejna sprzeczność istnieje pomiędzy ust. 4 a ust. 5 § 1. Skoro bowiem nowy (stary) podmiot NZOZ B ma przejąć bazę (wątpliwości budzi czy całą czy tylko potrzebną dla podstawowej opieki zdrowotnej) i funkcjonować w miejscu po zlikwidowanej jednostce, to postanowienia ust. 5 wydają się zbędne.
Skarżący podniósł również, iż 3 ust. 1 uchwały jest niezgodny z art. 231 Kodeksu pracy. Skoro bowiem NZOZ B w L. zostanie utworzony na bazie i w miejscu likwidowanego SPZOZ, to pracownicy likwidowanej jednostki powinni przejść na zasadzie art. 231 Kp do nowoutworzonej jednostki. Natomiast zaskarżona uchwała całkowicie pomija ten fakt, ograniczając się do technicznego sformułowania, że do pracowników likwidowanego SPZOZ w A, będzie miał zastosowanie art. 411 Kodeksu pracy.
Wątpliwości skarżącego wzbudził również fakt, że zamiar likwidacji nie został skonsultowany z odpowiednimi organami sąsiednich gmin, których mieszkańcom SPZOZ w A udziela świadczeń. SPZOZ w A jak wynika ze statutu może świadczyć usługi zdrowotne mieszkańcom sąsiednich gmin (spoza terenu Gminy). Deklarację wyboru do lekarza i pielęgniarki SPZOZ w A złożyli mieszkańcy innych gmin: L., G. oraz R. Skoro SPZOZ udziela świadczeń mieszkańcom w/w gmin, to zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, ich Rady powinny zaopiniować projekt uchwały, czego jednak nie zrobiono.
Skarżący podniósł również, że wniosek z dnia 5 sierpnia 2009r. o zaopiniowanie projektu zaskarżonej uchwały, skierowany do Rady Powiatu, nie zawierał uzasadnienia wyjaśniającego przyczyny i cele likwidacji zakładu, łącznie z analizą obecnego stanu SPZOZ w A. Spowodowało to, że radni Powiatu wyrażając swoją opinię nie mieli rzetelnej informacji na temat procesu likwidacji. Zdaniem skarżącego proces podejmowania opinii został więc obarczony wadą, która wpływa na nieważność zaskarżonej uchwały w sprawie likwidacji SPZOZ.
W dniu [...] 2009r. Rada Miejska podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w której odmówiła uwzględnienia w/w wezwania S. S.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi. Na wstępie Rada Miejska podniosła, iż skarżący wykazał niekonsekwencje w zakresie wymaganego w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym określenia naruszenia jego interesu prawnego zaskarżoną uchwałą. W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa skarżący stwierdził bowiem, iż zaskarżona uchwała narusza jego interes prawny jako Dyrektora z tego względu, że przestaje być pracownikiem likwidowanego Zakładu. Natomiast w skardze wskazał, że zaskarżona uchwała narusza jego interes prawny rozumiany jako prawo do szerokiego dostępu do placówek opieki zdrowotnej, gdyż każdy mieszkaniec Gminy ma prawo do korzystania z opieki zdrowotnej zapewnionej przez Gminę.
Zdaniem Rady Miejskiej skarżący nie wykazał naruszenia swego interesu prawnego, albowiem obowiązujące uregulowania prawne nie formułują uprawnienia świadczeniobiorcy do uzyskiwania świadczeń zdrowotnych wyłącznie od świadczeniodawców utworzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, a tym samym obowiązku Gminy do świadczenia usług z zakresu ochrony zdrowia poprzez obligatoryjne zapewnienie funkcjonowania na jej terenie SPZOZ-u przez nią utworzonego. Rada Miejska wskazała, iż art. 68 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nakłada na władze publiczne obowiązek zapewnienia obywatelom, niezależnie od ich sytuacji materialnej, równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Jednocześnie jednak w zdaniu drugim reguluje, iż warunki i zakres udzielania świadczeń zdrowotnych określić ma ustawa. W Dziale I Rozdziale 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008r. nr 164, poz. 1022 z późn. zm.), określono zadania władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej. Wśród określonych w art. 7 zadań gminy nie ma zadania polegającego na obligatoryjnym utworzeniu przez gminę i funkcjonowaniu na jej terenie SPZOZ-u. Co więcej, z uregulowań powyższej ustawy, w związku z definicją świadczeniodawcy zawartą w jej art. 5 pkt 41, jednoznacznie wynika, że równoprawnymi podmiotami w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych jako świadczeniodawcy są wymienione tam podmioty. Zgodnie zaś z art. 14 ustawy, podmiotami zobowiązanymi do finansowania świadczeń opieki zdrowotnej ze środków publicznych, na zasadach i w zakresie określonym w tej ustawie, są właściwi ministrowie lub Narodowy Fundusz Zdrowia. Również ustawa z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.) nie wprowadza obligatoryjności tworzenia przez gminy SPZOZ-ów. Określa jedynie, że publiczny zakład opieki zdrowotnej może być utworzony przez jednostkę samorządu terytorialnego (art. 8 ust. 1 pkt 3 i ust. 2) oraz, że może on być prowadzony w formie SPZOZ-u albo jednostki lub zakładu budżetowego (art. 35b i art. 35c). Zdaniem Rady Miejskiej, obowiązku prowadzenia przez gminę SPZOZ-ów nie można też wywodzić z uregulowań art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Wymienione tam zadania są zadaniami własnymi gminy, ale zgodnie z uregulowaniami ust. 2 w/w przepisu, to ustawy określają, które z powyższych zadań są zadaniami o charakterze obowiązkowym i w jakim zakresie. Żadne uregulowania obowiązujących przepisów nie nakładają więc na gminę obowiązku tworzenia i prowadzenia SPZOZ-ów.
Rada Miejska stwierdziła również, iż niezasadny jest także zarzut naruszenia normy zawartej w art. 43 ust. 1 i ust. 2 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej. Zaskarżona uchwała spełnia określony w tym przepisie wymóg, bowiem w jej § 1 ust. 4 stwierdzono, iż dalsze, nieprzerwane udzielanie świadczeń zdrowotnych likwidowanego SPZOZ w A w zakresie rehabilitacji udzielał będzie osobom korzystającym Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "C" w A, zaś w pozostałym zakresie NZOZ "B" w L. Z powyższej regulacji w sposób jednoznaczny i nie budzący żadnych wątpliwości wynika zatem, iż dalsze nieprzerwane udzielanie świadczeń zdrowotnych w pełnym zakresie określonym w Statucie SPZOZ w A, przejmą wymienione w tym przepisie podmioty. Rada Miejska podkreśliła przy tym, iż w myśl uregulowań § 3 ust. 2 zaskarżonej uchwały NZOZ-y przejmą, na zasadzie art. 231 Kp, wszystkich pracowników likwidowanego SPZOZ-u, jak również zapewnią dalsze, nieprzerwane udzielanie świadczeń zdrowotnych w oparciu o bazę i w miejscu likwidowanego SP ZOZ (§ 1 ust. 4 uchwały).
Rada Miejska zaznaczyła również, że zapisy zaskarżonej uchwały nie przesądzają o zaistnieniu przesłanek skutkujących koniecznością zastosowania art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami wymagającego trybu przetargowego jedynie w przypadku umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, jak również niemożnością jego zastosowania w przypadku zaistnienia takiej ewentualności.
Zdaniem Rady Miejskiej, nie znajduje również uzasadnienia zarzut, iż zaskarżona uchwała nie była opiniowana przez rady gmin L., G. i R. SPZOZ w A udziela świadczeń zdrowotnych ludności stale lub czasowo przebywającej na obszarze jego działania (§ 6 ust. 1 Statutu SPZOZ w A), zaś obszarem jego działania jest obszar administracyjny gminy A (§ 7 ust. 1 Statutu). Wprawdzie zgodnie z § 8 Statutu ze świadczeń SPZOZ w A mogą korzystać mieszkańcy spoza obszaru jego działania, ale jedynie na zasadzie wolnego wyboru. Z uwagi na powyższe projekt uchwały nie musiał być opiniowany przez rady w/w gmin.
Rada Miejska wyraziła też pogląd, że nie doszło do naruszenia prawa poprzez brak uzasadnienia wniosku z dnia 5 sierpnia 2009r. skierowanego do Rady Powiatu o wyrażenie opinii. Zdaniem Rady Miejskiej żaden obowiązujący przepis prawny nie formułuje takiego obowiązku. Ponadto na posiedzeniu sesji Rady Powiatu w dniu 18 sierpnia 2009r. obecna była Burmistrz A oraz radca prawny zajmujący się procedurą likwidacji SPZOZ w A celem udzielenia ewentualnych wyjaśnień związanych z udzieleniem opinii. Tym samym radni Rady Powiatu mieli możliwość uzyskania wszelkich wyjaśnień dotyczących zarówno przyczyn jak i celu likwidacji zakładu, a także obecnego stanu SPZOZ w A.
W piśmie opatrzonym datą 6.09.2010r., które wpłynęło do Sądu w dniu 13.09.2010r., Rada Miejska poinformowała o prawomocnym postanowieniu Sądu Rejonowego z dnia 13 lipca 2010r. o wykreśleniu Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A z Krajowego Rejestru Sądowego, załączając w/w postanowienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Przystępując do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy Sąd w pierwszej kolejności ocenił, że skarżący był uprawniony do wniesienia niniejszej skargi na uchwałę Rady Miejskiej Nr [...] w sprawie likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A, biorąc pod uwagę treść art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r., nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Uchwała, mocą której pozbawiono mieszkańca gminy prawa korzystania z usług dotychczas funkcjonującego na terenie gminy zakładu opieki zdrowotnej niewątpliwie narusza interes prawny mieszkańca gminy mającego prawo do korzystania z opieki zdrowotnej zapewnianej przez ten zakład. Art. 68 ust. 1 Konstytucji przewidujący, że każdy ma prawo do ochrony zdrowia, w związku z art. 7 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy o samorządzie gminnym określającym zadania publiczne gminy w zakresie ochrony zdrowia oraz treścią ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.) zawierającą regulację materialną prawa jednostki do świadczeń opieki zdrowotnej, stanowią podstawę do odkodowania interesu prawnego skarżącego w niniejszej sprawie. Sąd podziela w tym zakresie poglądy wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 10 marca 2009r., II OSK 1623/08. Niewątpliwie likwidacja prowadzonego przez gminę zakładu opieki zdrowotnej godzi w interes prawny skarżącego rozumiany jako prawo do szerokiego dostępu do placówek opieki zdrowotnej. W niniejszej sprawie spełniony zatem został przewidziany w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wymóg naruszenia zaskarżoną uchwałą interesu prawnego skarżącego, dlatego skarga została uznana przez Sąd za dopuszczalną i podlegała merytorycznemu rozpoznaniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 1 i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Na podstawie powyższych kryteriów należy stwierdzić, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona uchwała Rady Miejskiej jest zgodna z prawem.
Należy rozpocząć od tego, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej z dnia 2 września 2009r. w sprawie likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A została podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) oraz art. 36 i art. 43 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.). Zaskarżona uchwała stanowi zatem wyrażenie przez radę gminy woli likwidacji prowadzonego przez gminę zakładu opieki zdrowotnej. Źródło umocowania zawartej w zaskarżonej uchwale regulacji zawarte jest w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.), a w szczególności w art. 36 i art. 43 tej ustawy.
W ocenie Sądu powołane powyżej przepisy, stanowiące podstawę prawną podjęcia zaskarżonej uchwały, nie zostały naruszone.
Analizując sposób realizacji przez zaskarżoną uchwałę poszczególnych wymogów ustawowych, rozpocząć należy od art. 43 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, który wymaga, aby uchwała o likwidacji publicznego zakładu opieki zdrowotnej określała sposób i formę zapewnienia osobom korzystającym z oznaczonych rodzajowo świadczeń zdrowotnych likwidowanego zakładu dalsze, nieprzerwane udzielanie takich świadczeń, bez istotnego ograniczenia ich dostępności, warunków udzielania i jakości. W ocenie Sądu §1 pkt 4 zaskarżonej uchwały ten wymóg realizuje. Przewidziano w nim bowiem, że "dalsze nieprzerwane udzielanie świadczeń zdrowotnych likwidowanego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A zapewni osobom korzystającym Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "B" w L., a w zakresie rehabilitacji – Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "C" w A", a "zapewnienie udzielania świadczeń zdrowotnych nastąpi bez istotnego ograniczenia ich dostępności, warunków udzielania i jakości". Z powyższej regulacji wynika zatem, iż dalsze nieprzerwane udzielanie świadczeń zdrowotnych w pełnym zakresie określonym w Statucie SPZOZ w A, przejmą wymienione w tym przepisie podmioty.
Spełniony został także, zdaniem Sądu, kolejny wymóg przewidziany w art. 43 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej dotyczący obowiązku wskazania terminu zakończenia działalności, nie wcześniejszego niż 3 miesiące od daty podjęcia uchwały o likwidacji. Uchwała o likwidacji została podjęta w dniu 2 września 2009r., a w jej § 1 pkt 3 ustalono termin zakończenia działalności likwidowanego zoz na dzień 31 grudnia 2009r., a termin zakończenia czynności likwidacyjnych na dzień 30 czerwca 2010r. Jak zresztą wynika z prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 13 lipca 2010r., wykreślono z tym dniem Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w A z Krajowego Rejestru Sądowego, po zakończonej w dniu 14 czerwca 2010r. likwidacji.
Mając zatem na uwadze powyżej wskazane argumenty, za nieuzasadnione uznać należy zarzuty skargi naruszenia zaskarżoną uchwałą art. 43 ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej.
W ocenie Sądu nieuzasadniony jest także zarzut skarżącego naruszenia wymogu uprzedniego zaopiniowania projektu uchwały o likwidacji zakładu opieki zdrowotnej, przewidzianego w art. 43 ust. 2 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej. W myśl tego przepisu projekt uchwały o likwidacji publicznego zakładu opieki zdrowotnej winien być zaopiniowany przez wojewodę oraz "właściwe organy gminy i powiatu, których ludności zakład udziela świadczeń zdrowotnych, a także sejmiku województwa, jeśli zasięg działania zakładu obejmuje województwo lub jego znaczną część". Zgodnie z treścią § 7 ust. 1 Statutu SPZOZ w A, obszarem działania zakładu opieki zdrowotnej jest obszar administracyjny gminy A, zgodnie zaś z § 6 ust. 1 Statutu zakład ten udziela świadczeń zdrowotnych ludności stale lub czasowo przebywającej na obszarze jego działania. Zgodnie zatem z obowiązującymi przepisami, podjęcie zaskarżonej uchwały wymagało uprzedniego zaopiniowania wyłącznie przez wojewodę i Radę Powiatu, i tego obowiązku organ podejmujący uchwałę dochował. Oczywiste bowiem jest, że w niniejszej sytuacji nie była wymagana odrębna opinia Rady Gminy, skoro to właśnie ta rada podejmowała zaskarżoną uchwałę, wyrażając w ten sposób opinię na jej temat. Nietrafny też jest, zdaniem Sądu, pogląd skarżącego, jakoby projekt zaskarżonej uchwały winien być zaopiniowany także przez rady gmin L., G. i R. Wprawdzie zgodnie z § 8 Statutu ze świadczeń SPZOZ w A mogą korzystać mieszkańcy spoza obszaru jego działania, ale jedynie na zasadzie wolnego wyboru. Nie sposób z zacytowanych powyżej przepisów ustawowych wywieść obowiązku opiniowania projektu tego rodzaju uchwały przez każdą z rad gmin, której mieszkaniec skorzystał (raz lub wielokrotnie) z pomocy udzielonej przez zakład, jeśli była to osoba spoza obszaru działania tego zakładu. Taki wymóg stałby w sprzeczności z celem regulacji ustawowej, która zmierza przecież do tego, by zagwarantować podmiotom samorządowym, w ramach obszaru działania likwidowanego zoz-u, prawo wyrażenia swojej opinii w celu ochrony mieszkańców- członków danych wspólnot samorządowych przed "istotnym ograniczeniem dostępności, warunków udzielania i jakości" dotychczas udzielanych im świadczeń medycznych. Tego uprawnienia do wyrażenia opinii nie można jednak rozszerzać także na podmioty leżące poza obszarem działania danego zakładu opieki zdrowotnej. Z uwagi na powyższe, projekt uchwały nie musiał być opiniowany przez rady w/w gmin L., G. i R.
W niniejszej sprawie dochowano też wymogu wynikającego z art. 19 ustawy z 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2001r., nr 79, poz. 854), zwrócono się bowiem o zaopiniowanie projektu przez Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych, Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Solidarność oraz Forum Związków Zawodowych.
Nieuzasadniony jest także zarzut skarżącego dotyczący wadliwości opinii wyrażonej przez Radę Powiatu. Rzeczywiście skierowany do Rady Powiatu wniosek o wyrażenie opinii z dnia 5 sierpnia 2009r. nie zawierał uzasadnienia wyjaśniającego przyczyny i cele likwidacji zakładu, jednakże radni Rady Powiatu nie byli pozbawieni możliwości uzyskania potrzebnych wyjaśnień dotyczących przyczyn i celu likwidacji zakładu, a także obecnego stanu SPZOZ w A. Rada Powiatu, gdyby miała wątpliwości, mogła się zwrócić o dodatkowe informacje do Rady Gminy zarówno przed sesją, na której podejmowała swoją uchwałę w sprawie opinii, jak i w trakcie tej sesji w dniu 18 sierpnia 2009r., obecne na niej były bowiem Burmistrz A oraz radca prawny zajmujący się procedurą likwidacji SPZOZ w A.
Nieuzasadniony jest także zarzut skargi dotyczący braku regulacji odnośnie przejęcia dotychczasowych pracowników likwidowanego zakładu. § 3 ust. 2 zaskarżonej uchwały przewiduje bowiem, że nowopowstające zakłady opieki zdrowotnej przejmą, na zasadzie art. 231 Kp, wszystkich pracowników likwidowanego SPZOZ-u.
Niezasadny jest także zarzut, że zaskarżona uchwała zawiera sprzeczności, które uniemożliwiają jej prawidłowe wykonanie, w tym zwłaszcza, że nie zawiera zgody rady na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu przekazania mienia na rzecz niepublicznego zakładu w trybie art. 37 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a prawo do udzielenia takiej zgody przez radę jest wątpliwe w świetle art. 37 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Trzeba podkreślić, że zaskarżona uchwała w ogóle tych kwestii nie dotyczy. Treść zaskarżonej uchwały nie dotyczy przesłanek warunkujących konieczność zastosowania przepisu art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami wymagającego trybu przetargowego w przypadku umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony. Jeżeli mienie byłoby przekazywane w sposób określony w tym przepisie, wymagane byłyby odrębne działania organów gminy w tym zakresie. Pozostaje to jednak poza zakresem zaskarżonej uchwały.
Należy też dodatkowo podkreślić, że w niniejszej sprawie nie znajdował zastosowania art. 60 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej. Zaskarżona uchwała na ten przepis się nie powołuje. Także ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów nie wynika, by przyczyną likwidacji miała być okoliczność wskazana w ust. 3 tego przepisu, czyli niemożliwość pokrycia we własnym zakresie ujemnego wyniku finansowego. W niniejszej sprawie nie można zatem stawiać zaskarżonej uchwale wymogów niespełnienia przesłanek z art. 60 ust. 4 b, gdyż przepis ten w ogóle nie miał w niniejszej sprawie zastosowania.
Art. 68 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nakłada na władze publiczne obowiązek zapewnienia obywatelom, niezależnie od ich sytuacji materialnej, równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W ustawie z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008r. nr 164, poz. 1022 z późn. zm.) oraz w ustawie z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007r. nr 14, poz. 89 z późn. zm.) sprecyzowano zadania władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej. W art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) wśród zadań własnych gminy wskazano ochronę zdrowia. Przewidziany w tych przepisach obowiązek organów gmin realizacji zadań w zakresie zapewnienia obywatelom równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, nie precyzuje jednak formy realizacji tych zadań i, zdaniem Sądu, nie jest równoznaczny z obowiązkiem gminy do świadczenia usług z zakresu ochrony zdrowia poprzez obligatoryjne zapewnienie funkcjonowania na jej terenie publicznego zakładu opieki zdrowotnej utworzonego przez gminę.
Kontrolując zgodność zaskarżonej uchwały z prawem, Sąd dokonał również oceny zgodności jej podjęcia z ogólnymi zasadami proceduralnymi podejmowania uchwał. Zgromadzone w aktach sprawy dokumenty potwierdzają, że zaskarżona uchwała podjęta została zgodnie z wymogami proceduralnymi przewidzianymi w ustawie o samorządzie gminnym oraz Statucie Gminy.
Mając na uwadze przedstawione powyżej argumenty Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w sprawie likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w A jest zgodna zarówno z prawem materialnym, jak i procesowym. Z tego powodu skarga została oddalona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło