II GSK 264/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-02-16
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Maria Jagielska, Wojciech Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zakup koparko-ładowarki może być finansowany ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych jako wydatek zmniejszający ograniczenia zawodowe osoby niepełnosprawnej w ramach indywidualnego programu rehabilitacji i czy organ wydający zaświadczenie o pomocy de minimis ma kompetencje do oceny zasadności takiego wydatku?Ratio decidendi
Zakup koparko-ładowarki nie może być uznany za wydatek zmniejszający ograniczenia zawodowe osoby niepełnosprawnej w ramach indywidualnego programu rehabilitacji, gdyż jest to wyposażenie stanowiska pracy, które pracodawca jest zobowiązany zapewnić niezależnie od niepełnosprawności pracownika. Organ wydający zaświadczenie o pomocy de minimis ma prawo i obowiązek ocenić, czy wydatek spełnia wymogi zmniejszenia ograniczeń zawodowych, a ocena ta nie jest wiążąca względem komisji rehabilitacyjnej.Stan faktyczny
Z. C., prowadzący zakład pracy chronionej, zwrócił się do PFRON o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis dotyczącej kwoty 59.696,04 zł, wydatkowanej na zakup koparko-ładowarki w ramach indywidualnego programu rehabilitacji. Prezes PFRON odmówił wydania zaświadczenia, a Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał tę decyzję w mocy. WSA w Warszawie oddalił skargę Z. C., uznając, że zakup koparko-ładowarki nie zmniejsza ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika i jest obowiązkiem pracodawcy. Z. C. wniósł skargę kasacyjną do NSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną; zasądził od skarżącego na rzecz Ministra Pracy i Polityki Społecznej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego w kwocie 120 zł.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia del. WSA Wojciech Kręcisz Protokolant Michał Sikora po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Z. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 5 listopada 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1083/10 w sprawie ze skargi Z. C. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zaświadczenia o pomocy de minimis 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Z. C. na rzecz Ministra Pracy i Polityki Społecznej 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 5 listopada 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 1083/10, oddalił skargę Z. C. prowadzącego ZHUP "C." z siedzibą w Ż. (skarżący) na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis, z następującym uzasadnieniem.
Pismem z dnia 8 października 2009 r. skarżący zwrócił się do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) o wydanie zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis w kwocie 59.696,04 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż prowadzone przez niego przedsiębiorstwo sfinansowało realizację indywidualnego programu rehabilitacyjnego poprzez zakup koparko-ładowarki – zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 12 lit. f rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245, poz. 1810).
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. Prezes Zarządu PFRON odmówił wydania zaświadczenia o pomocy de minimis na dzień 6 października 2009 r. w kwocie 59.696,04 zł, tj. 14.288,19 euro.
Po rozpoznaniu zażalenia postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wskazał, że celem indywidualnego programu rehabilitacji (IPR) jest zmniejszenie ograniczeń zawodowych pracownika niepełnosprawnego, wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności, a zatem sfinansowaniu z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych podlegają koszty dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności, mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych. Zasadność poniesionych wydatków musi wynikać wprost z samego indywidualnego programu rehabilitacji i musi być uzasadniona spodziewanym zmniejszeniem lub wyeliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika, dla którego program został opracowany. W ocenie organu trudno znaleźć związek pomiędzy zakupem koparko-ładowarki a zmniejszeniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika z powodu choroby narządu wzroku. Zakup ten jest warunkiem niezbędnym do wykonywania pracy na stanowisku operatora bez względu czy na tym stanowisku zatrudniona jest osoba pełnosprawna czy niepełnosprawna i brak jest podstaw do uznania, że stanowi on koszt dostosowania stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności. Organ wskazał, że w programie brak odniesień do rzeczywistych ograniczeń zawodowych pracownika, spowodowanych stanem narządu wzroku, sposobu ich eliminowania i powiązania z zakupem koparko-ładowarki, której operatorem może być osoba o dobrej kondycji wzrokowo-ruchowej, nieposiadająca wady wzroku, niekorygowalnej okularami. Indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych, których cel został jasno zdefiniowany w przepisach, nie mogą stanowić pretekstu do dokonywania w firmie inwestycji związanych z zakupem nowych urządzeń stanowiących wyposażenie stanowiska pracy, do jakich pracodawca jest zobowiązany.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. W ocenie Sądu kwestią sporną w sprawie jest zasadność poniesionych wydatków na tle regulacji dotyczących warunków udzielania pomocy de minimis przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej.
Sąd wskazał, że stosownie do art. 33 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji) prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zwany dalej "funduszem rehabilitacji" – w szczególności ze środków, o których mowa w art. 26a ust. 5 pkt 2 oraz w art. 31 ust. 3 pkt 1 lit. b) i pkt 2 ustawy o rehabilitacji; z części zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, zgodnie z odrębnymi przepisami; z wpływów z zapisów i darowizn; z odsetek od środków zgromadzonych na rachunku funduszu rehabilitacji; ze środków pochodzących ze zbycia środków trwałych zakupionych ze środków funduszu, w części niezamortyzowanej. Środki funduszu rehabilitacji są przeznaczane na finansowanie rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych, zgodnie z zakładowym regulaminem wykorzystania tych środków (art. 33 ust. 4).
Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 kwietnia 2007 r., określa ono szczegółowe warunki udzielania przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej pomocy, o której mowa w art. 26a ust. 5 pkt 2 ustawy o rehabilitacji, w ramach pomocy de minimis, o której mowa w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. Pomoc ta może być udzielana, jeżeli spełnione zostaną łącznie warunki dotyczące przyznawania takiej pomocy, określone w ww. rozporządzeniu (§ 2), dotyczące m.in. przeznaczenia pomocy na sfinansowanie wydatków, o których mowa w § 4 rozporządzenia.
Według Sądu I instancji organy orzekające trafnie wskazały, iż indywidualne programy rehabilitacyjne mogą służyć wyposażeniu miejsca pracy, ale jedynie w takim stopniu, w jakim zmniejszy to lub wyeliminuje ograniczenia zawodowe pracownika. Sąd przychylił się do stanowiska, że trudno uznać zakup koparko-ładowarki za eliminowanie ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika, jak również trudno stwierdzić, aby osoba z poważną wadą wzroku, która była powodem orzeczenia o niepełnosprawności, została uznana za zdolną do wykonywania pracy na stanowisku operatora koparko-ładowarki. Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez samą stronę operatorem może być osoba o dobrej kondycji wzrokowo-ruchowej, nieposiadająca wady wzroku niekorygowalnej okularami. Z ograniczeń zawodowych przedstawionych w IPR wynika tymczasem, że niepełnosprawny pracownik "nie może wykonywać pracy ciężkiej fizycznie, narażającej na uraz oka, pracy wymagającej pełnej precyzji narządu wzroku".
Sąd podzielił również pogląd organu, że wyposażenie stanowiska pracy w sprzęt niezbędny do wykonywania czynności zawodowych na danym stanowisku jest podstawowym obowiązkiem pracodawcy. Zakup ten jest warunkiem niezbędnym do wykonywania pracy na stanowisku operatora bez względu czy chodzi o osobę pełnosprawną czy niepełnosprawną. Brak jest zatem podstaw do uznania, że stanowi on koszt dostosowania stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności. Indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych, których cel został jasno zdefiniowany w przepisach, nie mogą stanowić pretekstu do dokonywania w firmie inwestycji związanych z zakupem nowych urządzeń stanowiących wyposażenie stanowiska pracy, do jakich pracodawca jest zobowiązany. W związku z powyższym nie ma podstaw do obciążania rachunku zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (zfron) kwotą wydatkowaną na wyposażenie stanowiska oraz do wydania zaświadczenia o pomocy de minimis.
Z. C. zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Wyrokowi na postawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zarzucił naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, to jest § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, iż w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do sfinansowania innych kosztów poniesionych w celu realizacji programu opracowanego przez komisję rehabilitacyjną, a także pozwalającą na przyjęcie, że zmniejszenie ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej musi wynikać z rodzaju i stopnia niepełnosprawności osoby niepełnosprawnej;
2. przepisów prawa materialnego, to jest § 2 ust. 1 pkt 12 oraz § 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do niezasadnego uznania, że dokonanie zakupu koparko – ładowarki nie będzie prowadzić do zmniejszenia ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej oraz uznania, że z oceny dokonanej przez komisję rehabilitacyjną nie wynika zmniejszenie ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej;
3. przepisów prawa materialnego, to jest § 6 w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że ocena zasadności wydatku dokonanego w celu realizacji programu ustalonego przez komisję rehabilitacyjną i w konsekwencji ocena czy zastosowana metoda, na którą poniesiony został ten wydatek, zmniejsza ograniczenia zawodowe osoby niepełnosprawnej, należy do kompetencji organu administracji a nie komisji rehabilitacyjnej. Przyjęcie takiego błędnego stanowiska przez Sąd I instancji miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż na jego podstawie Skarżącemu odmówiono wydania zaświadczenia o pomocy de minimis;
4. przepisów prawa materialnego, to jest art. 33 ust. 4 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w zw. z art. 7 i 8 ust. 1 i 2 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez błędną ich wykładnię, prowadzącą do stwierdzenia, że środki zakładowego funduszu rehabilitacji /.../ przeznaczone na finansowanie indywidualnych programów rehabilitacji nie mogą być wykorzystane na wyposażenie stanowisk pracy dla osób niepełnosprawnych gdyż wyposażenie stanowisk pracy jest obowiązkiem pracodawcy;
5. zasad postępowania administracyjnego poprzez dokonanie nieprawidłowej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, co doprowadziło w konsekwencji do przyjęcia błędnych ustaleń faktycznych, to jest niezasadnego przyjęcia, że w celu eliminacji ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika konieczny jest zakup specjalistycznej koparko - ładowarki. Skoro wydane w sprawie przez wyspecjalizowane jednostki opinie poprzedzone zostały specjalistycznymi badaniami, skoro opinie te są ze sobą spójne i nie można im postawić skutecznie zarzutu braku obiektywizmu, a nadto są uzasadnione w sposób czytelny i wyczerpujący – to organ administracyjny nie miał podstaw do odmówienia im wiarygodności. Podkreślić trzeba, że indywidualny program rehabilitacji zawiera orzeczenie lekarskie, doradcy zawodowego, które są sporządzone w sposób rzetelny i solidny, które znajduje poparcie w przeprowadzonych badaniach, są prawidłowo i wyczerpująco uzasadnione a zatem wiążą organ orzekający w danej sprawie. Organ administracyjny nie posiada wiedzy fachowej, specjalistycznej, która jest niezbędna do orzekania w przedmiocie zmniejszenia ograniczeń zawodowych. Wiedzę taką posiadają uprawnione jednostki opracowujące w tym zakresie indywidualny program rehabilitacji;
6. przepisów postępowania, to jest art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, tj. opinii specjalistów załączonych przez spółkę, bez wskazania w uzasadnieniu dlaczego w ocenie Sądu I instancji dowód ten nie zasługiwał na uwzględnienie i bez określenia przyczyn jego pominięcia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej obszernie przytoczono przebieg postępowania, ponowiono zarzuty, przedstawione wyżej oraz powołano wyrok NSA z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 668/09.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej – jak stanowi art. 183 § 1 p.p.s.a. – oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany jej podstawami i wnioskami. W konsekwencji na stronie wnoszącej skargę kasacyjną spoczywa obowiązek wskazania, który konkretnie przepis prawa materialnego lub prawa procesowego został – według niej – naruszony przez sąd administracyjny I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem w toku kontroli zaskarżonego orzeczenia badać, czy w sprawie nie naruszono przepisów innych niż te, które zawarto w podstawach skargi kasacyjnej.
Powyższa uwaga w rozpoznawanej sprawie jest o tyle istotna, że autor skargi kasacyjnej zarzucając Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu naruszenie zasad postępowania administracyjnego – poprzez dokonanie nieprawidłowej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów – nie wskazał żadnego przepisu prawa ani w petitum skargi kasacyjnej ani też w uzasadnieniu zarzutu zawartego w pkt 5 środka odwoławczego.
Co do drugiego z zarzutów dotyczących uchybień proceduralnych – tj. zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. – skład orzekający podziela pogląd, że stan faktyczny sprawy nie może zostać skutecznie zakwestionowany zarzutem naruszenia tego przepisu. Art. 141 § 4 p.p.s.a. może bowiem stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), tylko jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, a taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca (v. uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FSP 8/09).
Z uwagi na powyższe uznać należy, że oparcie skargi kasacyjnej na podstawie naruszenia przepisów postępowania nie znajduje usprawiedliwienia. Ustalony w sprawie stan faktyczny – przyjęty przy orzekaniu przez Sąd I instancji jako prawidłowy i niepodważony skargą kasacyjną – wiąże w sprawie.
Poza sporem wydatku na zakup koparko-ładowarki dokonano z zakładowego funduszu zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (zfron), z przeznaczeniem na realizację opracowanego indywidualnego programu rehabilitacyjnego osoby niepełnosprawnej (IPR). Oceniając zgromadzony materiał dowodowy ustalono jednak, że zakup ten nie spełnia celu zmniejszenia ograniczeń zawodowych niepełnosprawnego, dla którego program był opracowany.
Powyższe skutkowało odmową wydania zaświadczenia o pomocy de minimis a Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że rozstrzygnięcie to odpowiada prawu nie tylko procesowemu, ale i materialnemu.
W skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego ograniczono do zarzutu błędnej wykładni przepisów wskazanych w pkt 1 - 4 petitum skargi kasacyjnej.
Zgodnie z objętym zarzutami skargi kasacyjnej art. 33 ust. 4 ustawy środki funduszu rehabilitacji są przeznaczane na finansowanie rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej, w tym na indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych opracowywane przez powołane przez pracodawców komisje rehabilitacyjne oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych, zgodnie z zakładowym regulaminem wykorzystania tych środków). Oczywiste jest więc, iż co do zasady IPR są rodzajem rehabilitacji i mogą być finansowane ze środków zfron. Określenie rodzajów wydatków ze środków funduszu rehabilitacji, w tym w ramach zasady de minimis, ustawodawca powierzył właściwym ministrom (art. 33 ust. 11).
W myśl w myśl § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, wydanego na podstawie wskazanej wyżej delegacji ustawowej, warunkiem uznania pomocy jako pomocy de minimis jest uzyskanie zaświadczenia, wydanego przedsiębiorcy przez właściwy organ, tzn. organ podatkowy, podmiot uprawniony do pobierania opłat na podstawie odrębnych przepisów lub inny podmiot udzielający pomocy. Tak więc zaświadczenie, o którym mowa w powołanym § 9 ust. 1 rozporządzenia przesądza o charakterze pomocy jako pomocy de minimis. Uzasadnia to wniosek, że organ kompetentny do wydania zaświadczenia jest uprawniony i zobowiązany do zbadania czy wydatek spełnia prawem przewidziane wymogi.
W § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia prawodawca dookreślił, że środki funduszu rehabilitacji przeznacza się na wymienione w tym przepisie rodzaje wydatków, w tym na indywidualne programy rehabilitacji, mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych, w ramach których są finansowane m.in. takie koszty jak: dostosowanie miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności (lit. e) oraz inne ponoszone w ramach realizacji programów rehabilitacji (lit. f).
Treść przytoczonej regulacji wskazuje więc jednoznacznie, że zarówno w przypadku dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności jak i w przypadku "innych" wydatków w ramach realizacji programów rehabilitacji, finansowanie tych wydatków może nastąpić ze środków funduszu rehabilitacji, tylko gdy wydatek na indywidualny program rehabilitacji ma na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych. Sam fakt opracowania IPR nie jest wystarczający do uznania, że wydatek przeznaczony na realizacje tego programu jest wydatkiem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia.
Wprawdzie zgodnie z § 6 ust. 1 tego aktu wykonawczego opracowanie programu rehabilitacji jest warunkiem koniecznym wykorzystania środków funduszu rehabilitacji na wydatki, o których mowa w jego § 2 ust. 1 pkt 12. Programy zawierają m.in. metodę realizacji programu (§ 6 ust. 7 pkt 3). Nie ulega też wątpliwości, że programy opracowują specjalne komisje rehabilitacyjne (powołanie i skład której reguluje § 6 ust. 2-5). Wbrew stanowisku prezentowanemu w skardze kasacyjnej z regulacji tych nie można jednak wyprowadzić wniosku, że organ rozpoznający wniosek o wydanie zaświadczenia nie ma kompetencji do oceny zasadności wydatku na realizację opracowanego IPR i do badania czy wydatek ten ma na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych niepełnosprawnego pracownika. W ocenie składu orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego brak podstaw prawnych by przyjąć, że ocena czy zastosowana metoda, na którą poniesiony został wydatek, zmniejsza ograniczenia zawodowe osoby niepełnosprawnej należy do kompetencji komisji rehabilitacyjnej i jest dla organu wiążąca. Prawodawca wyraźnie bowiem – w powołanym wyżej § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia – zastrzegł, że indywidualne programy rehabilitacji są wydatkiem jaki może być poniesiony ze środków funduszu rehabilitacji tylko gdy program ten ma na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych. Skoro zaś kompetencje do wydania zaświadczenia powierzono organom wymienionym w § 9 ust. 1 aktu wykonawczego, to tym samym przyjąć trzeba, że te właśnie organy badają przesłanki uznania pomocy jako pomocy de minimis.
Poza tym skoro celem finansowania wydatków ze środków funduszu rehabilitacji jest zmniejszenie ograniczeń zawodowych – to oczywiste jest, że chodzi o ograniczenia ściśle z orzeczoną niepełnosprawnością związane.
Z podanych powodów wskazane w podstawach skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów wskazanych w pkt 1 – 4 petitum skargi kasacyjnej nie usprawiedliwiają wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku.
Ocena zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię wymaga też uwagi, że wykładnia oznacza niewłaściwe odczytanie treści przepisu.
Wobec powyższego przyjęcie, że w tej sprawie nie było podstaw do sfinansowania z zakładowego funduszu konkretnego wydatku na zakup koparko-ładowarki (jak zarzucono z pkt 1 petitum skargi kasacyjnej), że wydatek nie prowadzi do zmniejszenia ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej (pkt 2) – nie jest efektem wykładni omówionych przepisów prawa materialnego, lecz jest wynikiem oceny zgromadzonego materiału. Stwierdzenia te stanowią ustalenia faktyczne i rzutują na zastosowanie przepisów prawa materialnego.
Nieskuteczny jest też sformułowany w pkt 4 skargi kasacyjnej zarzut błędnej wykładni art. 33 ust. 4 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej w związku z art. 7 i 8 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy (autor skargi kasacyjnej w tym miejscu zapewne omyłkowo wskazał na art. 7 i 8 rozporządzenia).
Przede wszystkim z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika by Sąd I instancji z treści tych przepisów wywiódł, że środki zfron przeznaczone na finansowanie indywidualnych programów rehabilitacji nie mogą być wykorzystane na wyposażenie stanowisk pracy dla osób niepełnosprawnych. W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił jedynie stanowisko organów, że indywidualne programy rehabilitacyjne mogą służyć wyposażeniu miejsca pracy, ale jedynie w takim stopniu, w jakim zmniejszy to lub wyeliminuje ograniczenia zawodowe pracownika. Wskazany zarzut nie polega zatem na prawdzie.
Wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku nie popiera też odwołanie się do wyroku NSA z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 668/09. Wyrok ten został wydany w sprawie, w której w skardze kasacyjnej nie podważono przyjętego przez Sąd ustalenia, że niepełnosprawność pracownika, charakter jego pracy oraz wydatek na zakup samochodu stanowiącego stanowisko pracy niepełnosprawnego – jest wydatkiem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 12 lit. e rozporządzenia. W kwestii wykładni przepisów wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się natomiast w wyroku z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1144/10 i skład orzekający w rozpoznawanej sprawie zaprezentowane tam stanowisko w pełni popiera.
Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna – nie mając usprawiedliwionych podstaw – podlegała oddaleniu.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło