I SA/Bk 283/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-11-09
Skład orzekający: Urszula Barbara Rymarska, Sławomir Presnarowicz, Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż domu prefabrykowanego wraz z montażem na działce nabywcy stanowi dostawę towarów w rozumieniu ustawy o VAT, czy też świadczenie usług budowlanych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż domu prefabrykowanego wraz z montażem na działce nabywcy, obejmująca posadowienie, wykonanie instalacji oraz roboty wykończeniowe, stanowi świadczenie usług budowlanych, a nie dostawę towarów. Kluczowe jest to, że czynność ta wykracza poza samo wydanie prefabrykatów i przeniesienie prawa do rozporządzania nimi jak właściciel, obejmując kompleksowe wykonanie budynku.Stan faktyczny
Spółka B. Sp. z o.o. wniosła o interpretację indywidualną dotyczącą podatku od towarów i usług w zakresie klasyfikacji czynności sprzedaży domów prefabrykowanych wraz z montażem. Spółka uważała, że jest to dostawa towarów, podczas gdy Minister Finansów uznał to za świadczenie usług budowlanych. Spółka argumentowała, że dostarcza gotowe elementy domu, które następnie są montowane na działce nabywcy, a prawo do rozporządzania towarem przechodzi na nabywcę po zakończeniu montażu. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów ustawy o VAT i nieuwzględnienie orzecznictwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 października 2010 r. sprawy ze skargi B. Spółka z o.o. w B. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.
B. sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej powoływany jako: Skarżąca), we wniosku z dnia 9 listopada 2009 r. zwróciła się do Ministra Finansów (reprezentowanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w B.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług - w zakresie określenia dokonywanych czynności oraz momentu powstania obowiązku podatkowego.
Z przedstawionego stanu faktycznego wynikało, że Skarżąca jest producentem domów prefabrykowanych (tj. montowanych z elementów przygotowanych w fabryce, jak np. ściany, stropy, dach, itp.), które sprzedaje zarówno w kraju, jak i za granicą w większości dla odbiorców indywidualnych.
W związku ze specyfiką konstrukcji oferowanych domów, ich sprzedaż jest realizowana łącznie z montażem elementów, składających się na dany projekt (dom). Montowane prefabrykaty są wysyłane z fabryki do miejsca, w którym ma nastąpić montaż domu (tam, gdzie będzie posadowiony). Każdorazowy projekt (sprzedaż domu), jest realizowany na podstawie "umowy budowy domu" zawieranej z danym nabywcą (na należącym do niego gruncie). Z umowy tej wynika, że Skarżąca jest producentem domów prefabrykowanych i zobowiązuje się do wybudowania domu określonego typu oraz do przekazania go nabywcy, w standardzie wykończenia określonym w umowie. W umowie jest wskazane, że jej przedmiotem jest wykonanie domu mieszkalnego o określonej powierzchni, zgodnie z projektem budowlanym domu, zakresem robót wymienionych w załączniku do umowy oraz zgodnie
ze specyfikacją dotyczącą standardu robót wykończeniowych (umowa zawiera bardzo szczegółowy zakres robót, m.in. łącznie z pomalowaniem ścian, wyłożeniem podłóg terakotą i wykładziną podłogową zamontowaniem kotła gazowego). Jednocześnie nabywca oświadcza, że jest właścicielem działki budowlanej, przeznaczonej pod budowę domu objętego umową. W zakresie swoich obowiązków Skarżąca zobowiązuje się w umowie, że wyprodukuje i dostarczy dom oraz zmontuje go na gruncie nabywcy, a także wykona roboty wykończeniowe. Za wykonanie przedmiotowego domu nabywca jest obowiązany uiścić ustaloną umownie cenę, przy czym cenę tą nabywca jest zobligowany wpłacić Skarżącej w trakcie realizacji tego projektu w postaci 4-5 rat (w zależności, czy dana umowa obejmuje posadowienie domu). W zakresie przedmiotowych rat umowa stanowi następująco: "Cena całkowita wraz z podatkiem VAT jest wymagalna i płatna w ratach: I rata – 10 % brutto
w terminie 21 dni kalendarzowych od dnia podpisania umowy, I rata jest płatna bez faktury, a fakturę Wykonawca wystawi w ciągu 7 dni kalendarzowych od daty wpływu gotówki na konto Wykonawcy; II rata - 15% brutto w terminie 7 dni roboczych, na podstawie faktury Wykonawcy, za wykonanie posadowienia domu; III rata – 45 % brutto w terminie 7 dni roboczych, na podstawie faktury Wykonawcy, za montaż domu i pokrycie dachu; IV rata - 25% brutto w terminie 7 dni roboczych,
na podstawie faktury Wykonawcy, za wykonanie instalacji elektrycznych, wodnych
i kanalizacyjnych bez podłączeń do sieci oraz bez osprzętu (bez "białego montażu"); V rata - 5% brutto na podstawie faktury Wykonawcy, co najmniej w przeddzień protokolarnego przekazania domu Nabywcy. W przypadku, gdy Skarżąca nie wykonuje posadowienia domu, II rata nie występuje, a wysokość rat będzie następująca: l rata -10%, II rata - 55%, III rata - 30%, IV rata - 5%. W uzupełnieniu
do wniosku Skarżąca wskazała, iż w wyniku dokonanych prac powstanie budynek mieszkalny jednorodzinny, który według nomenklatury PKOB sklasyfikowany jest pod symbolem: PKOB 111. Obecnie na wystawianych fakturach Skarżąca określa dokonywane czynności jako "roboty budowlane wykonane zgodnie z umową nr...", jednakże Skarżąca ma wątpliwości do prawidłowej klasyfikacji dokonywanych czynności.
W związku z powyższym Skarżąca sformułowała następujące pytania:
1. Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego, czynności dokonywane przez nią należy uznać jako jedną transakcję - dostawę towarów, zdefiniowaną w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 11 marca 2004 o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), dalej powoływana w skrócie jako ustawa
o VAT?
2. Czy do opisanej we wniosku transakcji, dla określenia momentu powstania obowiązku podatkowego, będą miały zastosowanie przepisy art. 19 ust. 1, 4
i 11 ustawy o VAT?
1) Zajmując własne stanowisko w przedmiocie pytania pierwszego Skarżąca podkreśla, że strony umów nie umawiają się na świadczenie robót budowlanych, których efektem będzie wybudowanie domu, lecz na dostarczenie i zmontowanie z gotowych elementów domu, który stanowi pełnowartościowy obiekt mieszkalny (z odpowiednią infrastrukturą wewnętrzną i wykończeniem według życzenia nabywcy). Jednocześnie Skarżąca wskazuje, że umowa z nabywcą może nie obejmować wykonania tzw. posadowienia, czyli wykonania fundamentów, gdyż w takiej sytuacji nabywca wykonuje je we własnym zakresie. Dodatkowo Skarżąca zauważa, że z postanowień umowy wynika, że nabywca jest zobowiązany przygotować m.in. plac budowy, ubezpieczyć budowę od pożaru, powodzi czy zniszczenia, dostarczyć pojemnik na odpady budowlane oraz toaletę WC dla pracowników Skarżącej i jego podwykonawców. Okoliczności
te potwierdzają, że przedmiotem świadczenia ze strony Skarżącej jest dostawa domu. Ewentualne wykonanie fundamentów przez Skarżącą, nie może wpływać na zmianę kwalifikacji czynności i przesądzić, że przedmiotem transakcji jest świadczenie usług budowlanych bądź też, że przedmiotem l transakcji są dwie czynności - dostawa towaru (domu) i dostawy specyficznego towaru, jakim jest dom z prefabrykatów. Co istotne w sprawie będącej przedmiotem wniosku, prawo do rozporządzania jak właściciel, jest przenoszone na nabywcę dopiero po zakończeniu montażu domu i sporządzeniu protokołu zdawczo - odbiorczego. Do tego momentu prawo do dysponowania towarem jak właściciel przysługuje Skarżącej. Powyższe, zdaniem Skarżącej, wypełnia definicję dostawy towaru, określoną w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.
2) Odpowiadając na pytanie drugie Skarżąca zauważa, że dokonywane transakcje należy uznać za dostawę towaru z montażem, zaś dla określenia momentu powstania obowiązku podatkowego w VAT, należy zastosować regulacje art. 19 ust. 1 i 4 ustawy o VAT lub ust. 11 tego przepisu, jeśli przed wydaniem towaru nabywca dokona wpłaty zaliczki na poczet dostawy towarów. Jak wynika z treści art. 19 ust. 1 ustawy o VAT, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Jeżeli zaś dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7 dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi (art. 19 ust. 4 ustawy o VAT). Zdaniem Skarżącej
za moment wydania towaru należy uznać moment podpisania przez nabywcę protokołu zdawczo-odbiorczego. W związku z tym, obowiązek podatkowy
od dokonania tej czynności powstanie w dacie podpisania protokołu, chyba,
że zostanie wystawiona faktura - wówczas obowiązek podatkowy powstanie
w sposób przewidziany w art. 19 ust. 4 ustawy o VAT, czyli z chwilą wystawienia faktury, ale nie później niż 7 dnia od dnia wydania domu. Ponieważ "umowy budowy domu" także przewidują, że nabywca przed dokonaniem dostawy domu jest zobowiązany dokonać płatności w określonych terminach i kwotach, to kwoty te należy potraktować jako płatności zaliczkowe i rozpoznać obowiązek podatkowy w dacie ich otrzymania (o czym stanowi art. 19 ust. 11 ustawy
o VAT).
Dyrektor Izby Skarbowej w B. działając w imieniu Ministra Finansów w wydanej interpretacji indywidualnej z dnia [...] lutego 2010 r., znak: [...], uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem zawartym w powyższej interpretacji, w dniu 26 lutego 2010 r., Skarżąca złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, poprzez zmianę interpretacji indywidualnej.
Dyrektor Izby Skarbowej w B. działając w imieniu Ministra Finansów w odpowiedzi z dnia [...] marca 2010 r. znak [...], na wezwanie
do usunięcia naruszenia prawa, stwierdził brak podstaw do zmiany niniejszej interpretacji indywidualnej.
W złożonej za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w B. skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, Skarżąca wnosi o uchylenie w całości interpretacji indywidualnej i zasądzenie kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego. Wydanej interpretacji indywidualnej Skarżąca zarzuca naruszenie przepisów prawa:
1. procesowego, w szczególności art. 14 e i art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej powoływanej jako: o.p., poprzez nieuwzględnienie orzecznictwa sądów krajowych i Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości,
2. materialnego, w szczególności art. 2 pkt 6, art. 7 ust. 1, art. 19 ust. 1 i 4 ustawy
o VAT - poprzez ich błędną wykładnię, mającą wpływ na dokonane rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, iż zasadniczą przesłanką nie uznania stanowiska za prawidłowe stanowiły regulacje art. 47 k.c. i wskazanej w tym przepisie definicji części składowej rzeczy. Jak podnosi Skarżąca, organ podatkowy wskazał, że do części składowych gruntu należą budynki, budowle i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny, i nie można przenieść prawa własności budynku stanowiącego część składową gruntu, bez przeniesienia własności tego gruntu. Skarżąca zauważa, iż o ile na gruncie prawa cywilnego wskazany przepis jest prawidłowy, to skutki, które wywołuje nie mogą być przenoszone na grunt prawa podatkowego.
Po pierwsze, jak podnosi Skarżąca, czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jest dostawa towarów. Czynność ta została zdefiniowana w ustawie o VAT. Przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, ze zm.), dalej powoływanej jako k.c., odnoszą się natomiast do pojęcia sprzedaży. Zgodnie z art. 535 k.c. przez umowę sprzedaży, sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać
mu tę rzecz, natomiast kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę. O ile na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego przedmiotem sprzedaży mogą być rzeczy (także rzeczy przyszłe, czyli nieistniejące w chwili sprzedaży), to na gruncie ustawy, dostawa (jako czynność podlegająca opodatkowaniu) dotyczy jedynie towarów, zdefiniowanych w tej ustawie.
Po drugie, jak podnosi Skarżąca, definicja czynności dostawy towarów zawarta w ustawie o podatku od towarów i usług (analogicznie jak przepisy Dyrektywy 112, czy nieobowiązującej Szóstej Dyrektywy) dla zdefiniowania dostawy towarów, nie posługuje się pojęciem "przeniesienia prawa własności" (jak ma to miejsce w przypadku czynności określonej w Kodeksie cywilnym), lecz "przeniesieniem prawa do rozporządzania towarem jak właściciel". Sytuacja, w której dochodzi do przeniesienia prawa własności jest regulowana przez przepisy prawa cywilnego, natomiast czynność dostawy towarów w rozumieniu ustawy o VAT jest pojęciem znacznie szerszym - odwołującym się do ekonomicznego władztwa nad rzeczą. Jak wskazuje Skarżąca pojęcie dostawy towarów, należy oderwać
od cywilistycznej konstrukcji prawa własności. Potwierdzenia takiego rozumienia, należy poszukiwać w przepisach prawa wspólnotowego oraz w orzecznictwie ETS (wyrok z dnia 8 lutego 1990 r. sprawa C-320/88, wyrok z dnia 21 kwietnia 2006 r. sprawa C-25/03). Biorąc pod uwagę treść art. 5 ust. 3 ustawy o VAT, z którego wynika, że czynności wymienione w art. 5 ust. 1 ustawy o VAT podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa. Oznacza to, że podlegają opodatkowaniu także te czynności, które są nieważne na gruncie prawa cywilnego
z powodu niezachowania wymaganej formy. Decyduje bowiem, nie prawny, lecz ekonomiczny aspekt transakcji. W konsekwencji, jak stwierdza Skarżąca, powoływane przez organ przepisy Kodeksu cywilnego, jako podstawy nieuznania danej czynności za dostawę towarów są niezasadne, sprzeczne z założeniami
i zasadami systemu VAT i orzecznictwem ETS.
Po trzecie, w ocenie Skarżącej, dostawa jako czynność podlegająca opodatkowaniu, może dotyczyć jedynie towaru. Towarem jak wskazuje Skarżąca, zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy o VAT są rzeczy ruchome, budynki, budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione l w klasyfikacjach wydanych
na podstawie przepisów o statystyce państwowej. Towarem mogą być więc, nie tylko rzeczy, ale również budynki, budowle lub ich części.
W konsekwencji w ocenie Skarżącej podstawą kwalifikacji czynności dokonywanej przez Spółkę, były regulacje kodeksu cywilnego, a nie przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, czy przepisy wspólnotowe. Jak podnosi Skarżąca, organ nie podjął próby zdefiniowania pojęcia "budynek". W tym miejscu Skarżąca wskazuje, iż zgodnie z definicją wskazaną w słowniku języka polskiego budynek
to "budowla ograniczona ścianami i dachem". W definicji tej nie wspomina się
o gruncie, na którym budynek został posadowiony. Również z ustawy o podatku
od towarów i usług, nie wynika, aby pod pojęciem "budynek" należało rozumieć budynek z gruntem. Przytoczona definicja pojęcia "budynek", w ocenie Skarżącej daje pełne prawo do uznania, iż Spółka dokonuje dostawy towaru.
Co do braku możliwości dostawy samego budynku (bez gruntu), jak zarzuca Skarżąca przeczy treść przepisu art. 29 ust. 4 ustawy o VAT, zakładającego,
iż w przypadku dostawy budynku lub budowli trwale z gruntem związanych,
z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu. Przepis ten,
w powiązaniu z art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, w ocenie Skarżącej, pozwala
na stwierdzenie, że ustawodawca nie wykluczył zaistnienia takiej transakcji, gdy jej przedmiotem jest jedynie budynek. Przepisy ustawy o VAT, dopuszczają zatem możliwość dokonania dostawy zarówno gruntu, jak i budynku lub budowli.
Na potwierdzenie prawidłowości dokonanych klasyfikacji czynności, jako dostawy towarów, Spółka powołała stanowiska wyrażone w wyrokach WSA w Gdańsku z dnia 14 lutego 2008 r., sygn. akt l SA/Gd 1007/07, oraz WSA w Gliwicach z dnia 5 maja 2009 r., sygn. akt IIISA/GL 1570/08.
Jak podnosi Skarżąca, istotnym argumentem jest fakt, że dodatkowe świadczenie, jakim jest montaż budynku na gruncie klienta, wynika z niemożliwości technicznych dokonania dostawy budynku w całości. Transport takiego budynku byłby przedsięwzięciem logistycznie bardzo trudnym do wykonania, wymagającym uzyskania wielu pozwoleń na nienormatywny przejazd drogami publicznymi,
a przede wszystkim bardzo drogi, co stanowiłoby pod znakiem zapytania sens nabycia takiego towaru. W konsekwencji Skarżąca mając na względzie aspekty ekonomiczne i logistyczne, jest zmuszona do dostawy budynku w częściach
i złożenia go "w całość" na gruncie wskazanym przez klienta. Fakt ten, w ocenie Skarżącej, nie przeszkadza, że budynek traci walor towaru, a elementy składowe wraz z czynnościami montażu stają się usługą.
W odniesieniu do naruszenia w wydanej interpretacji przepisów prawa proceduralnego, Skarżąca wskazała na naruszenie art. 14e o.p. poprzez nieuwzględnienie orzecznictwa sądowego powołanego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, co w konsekwencji stanowi naruszenie art. 121 § 1 o.p.
W odpowiedzi na skargę, Minister Finansów wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest bezzasadna.
W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ
na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.).
W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że interpretacja indywidualna wydana przez Ministra Finansów skarżącemu w przedmiocie podatku od towarów
i usług, będąca przedmiotem skargi, nie narusza przepisów prawa materialnego, ani nie narusza przepisów prawa procesowego, stanowiące podstawę do jej uchylenia.
W przedstawionym stanie faktycznym, powstały w niniejszej sprawie spór sprowadza się w istocie do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy czynności sprzedaży wyprodukowanych domów (tj. montowanych na działce nabywcy
z elementów przygotowanych w fabryce, jak np. ściany, stropy, dach, itp.), dla odbiorców indywidualnych, należy uznać jako jedną transakcję - dostawę towarów, zdefiniowaną w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT?
Ustosunkowując się do zarzutów skargi należy podkreślić, iż w ocenie Sądu pogląd zawarty w uzasadnieniu wydanej interpretacji indywidualnej z dnia [...] lutego 2010 r. znak [...] jest prawidłowy, dlatego też zarzuty skargi nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej interpretacji indywidualnej, która odpowiada prawu.
Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Skarżąca będąc producentem prefabrykatów, zawiera umowy z klientami, w których zobowiązuje się do wybudowania domu zgodnie z zakresem robót wymienionych w załączniku
do umowy oraz zgodnie ze specyfikacją dotyczącą standardu robót wykończeniowych. Jak podkreśla Skarżąca, strony umów nie umawiają się
na świadczenie robót budowlanych, których efektem będzie wybudowanie domu, lecz na dostarczenie i zmontowanie z gotowych elementów domu, który stanowi pełnowartościowy obiekt mieszkalny (z odpowiednią infrastrukturą wewnętrzną
i wykończeniem według życzenia nabywcy). Grunt, na którym zostaje posadowiony dom jest własnością zlecającego. W konsekwencji wykonywanych przez Skarżącą czynności, dochodzi do sprzedaży obiektu budowlanego sklasyfikowanego w PKOB 111, posadowionego na cudzym gruncie. Wskazać należy, na wykonywane czynności oprócz dostawy produkowanych przez Skarżącą gotowych prefabrykowanych elementów domu, składa się szereg czynności takich jak: posadowienie domu, wykonanie instalacji elektrycznych, wodnych i kanalizacyjnych, zamontowanie kotła gazowego, roboty wykończeniowe takie jak malowanie ścian, wyłożenie j podłóg terakotą i wykładziną podłogową.
Sąd nie stwierdza naruszenia przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 2 pkt 6, art. 7 ust. 1, art. 19 ust. 1 i 4 ustawy o VAT - poprzez ich błędną wykładnię, mającą wpływ na dokonane rozstrzygnięcie. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Jak stanowi art. 7 ust. 1 tejże ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Na podstawie natomiast art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach rozumie się przez to rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione
w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty. Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 tejże ustawy o VAT, przez świadczenie usług,
o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
(1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu
na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; (2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
(3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy o VAT, usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, z zastrzeżeniem ust. 4, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych
i usług turystyki, o których mowa wart. 119.
W tak przedstawionym stanie faktycznym i prawnym, Sąd nie podziela stanowiska Skarżącej, iż w przedmiotowej sprawie dokonywana czynność będzie dostawą towarów (prefabrykatów ścian, stropów, dachu, itp.) z ich montażem. Przez dostawę towarów stosownie do treści art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, o której mowa
w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...). Natomiast w danym przypadku mamy do czynienia nie tylko
z wydaniem towarów (prefabrykatów ścian, stropów, dachu, itp.) i przeniesieniem prawa do rozporządzania nimi, jak właściciel, ale również montażem określonych
tu prefabrykatów na działce gruntu w postaci części przyszłego budynku (części domu) oraz wykonaniem w nim instalacji elektrycznych, wodnych, kanalizacyjnych, etc. W tej sytuacji mamy niewątpliwie do czynienia z wykonaniem usługi budowy budynku (domu) w rozumieniu art. 8 ust. 1 tejże ustawy o VAT.
Odpowiadając na pozostałe zarzuty zawarte w skardze, Sąd nie podziela słuszności zarzutu naruszenia prawa procesowego, tj. art. 14 e i art. 121 § 1 o.p., poprzez nieuwzględnienie orzecznictwa sądów krajowych i Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. W szczególności ustosunkowując się do twierdzeń Skarżącej dotyczących naruszenia przepisu art. 14e § 1 o.p. należy zauważyć, iż zasadnie podnosi organ interpretacyjny w odpowiedzi na skargę, że zgodnie z treścią art. 14a o.p., Minister właściwy do spraw finansów publicznych dąży do zapewnienia jednolitego stosowania prawa podatkowego przez organy podatkowe oraz organy kontroli skarbowej, dokonując w szczególności jego interpretacji, przy uwzględnieniu orzecznictwa sądów oraz Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (interpretacje ogólne). Natomiast organ interpretacyjny działając
w imieniu Ministra Finansów wydał interpretację indywidualną na podstawie art. 14b § 1 o.p., który to przepis stanowi, iż Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną), co też miało miejsce w niniejszej sprawie. Dyrektor Izby Skarbowej
w B., wydając daną indywidualną interpretację, w ocenie Sądu nie naruszył powoływanych wyżej przepisów. Odnosząc się do powoływanego w skardze wyroku ETS-u z dnia 8 lutego 1990 r., sprawa sygn. C-320/88, należy zwrócić uwagę,
że Sąd dokonując wykładni art. 14 ust.1 Dyrektywy VAT (poprzednio art. 5 ust. 1 VI Dyrektywy) uznał, że termin "dostawa towarów" nie odnosi się wyłącznie
do przeniesienia prawa własności w rozumieniu przepisów krajowych, lecz do każdej czynności, która obejmuje przekazanie prawa do faktycznego dysponowania towarami tak, jakby był on właścicielem towaru. Dlatego, zdaniem ETS-u, dostawa towarów, może mieć także miejsce, gdy w wyniku transakcji prawo własności nieruchomości nie jest przeniesione na nabywcę. Przy danej czynności, istotniejszy jest skutek ekonomiczny transakcji, aniżeli jej forma prawna, co oznacza,
że uzależnianie skutków podatkowych sprzedaży budynków postawionych
na cudzym gruncie od nieraz odmiennych regulacji prawa cywilnego danego państwa członkowskiego (przy takich samym zasadach ekonomicznych), byłoby sprzeczne
z regułami wspólnego systemu podatku VAT. Natomiast w wyroku z dnia
20.02.1997 r., sygn. C – 260/95, ETS stwierdził wprost, że kryterium ekonomiczne jest fundamentalne dla systemu VAT, zob. Lex nr 83950, ECR 1997/2/I – 01005
(por. też uwagi do art. 14 – 19 Dyrektywy Rady WE nr 2006/112/WE z 28.11.2006 r. [w:] Dyrektywa VAT. Komentarz pod red. K. Sachsa i R. Namysłowskiego, LEX
2008 za Systemem Informacji Prawnej LEX). Tym samym, jak słusznie podkreślał NSA w orzeczeniu z dnia 28 maja 2010 r., unormowania podatkowe (w VAT) odrywają bowiem skutki publicznoprawne wydania towaru od skutków cywilnoprawnych (zob. wyrok NSA, I FSK 963/09, nie publikowany). W tej sytuacji,
za nie trafne należy również uznać wywody Skarżącej lokujące istotę sporu
w niniejszej sprawie w kontekście postanowień przepisów Kodeksu cywilnego
(np. art. 535 k.c.).
Powołane przez Skarżącą poglądy wyrażone w wyrokach WSA w Gdańsku
z dnia 14 lutego 2008 r., sygn. akt l SA/Gd 1007/07, oraz WSA w Gliwicach z dnia
5 maja 2009 r., sygn. akt III SA/GL 1570/08, mając charakter wiążący jedynie
w zakresie stanów faktycznych i prawnych, przez te Sądy rozpatrywanych. Nie mają zatem waloru mocy powszechnie obowiązujących. Tym samym, chybiony jest zarzut nie wzięcia ich pod uwagę przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że jeżeli z wydaniem przez dany podmiot towarów (prefabrykatów ścian, stropów, dachu, itp.)
i przeniesieniu prawa do rozporządzania nimi, jak właściciel, związanych jest szereg dodatkowych świadczeń przez dany podmiot na rzecz przyszłego właściciela, takich jak posadowienie budynku (domu), montaż części budynku (domu), pokrycie go dachem, wykonanie w nim instalacji elektrycznych, wodnych, kanalizacyjnych, etc., to wówczas nie mamy do czynienia z dostawą towarów z montażem stosownie do treści art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, lecz
z wykonaniem usługi budowy budynku (domu) w rozumieniu art. 8 ust. 1 tejże ustawy o VAT.
Dlatego też, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło