II SA/Bk 627/10

WyrokWSA w Białymstoku2010-11-16

Skład orzekający: Mirosław Wincenciak, Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest cofnięcie policjantowi w stanie spoczynku (emerytowi policyjnemu) uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, przyznanego decyzją administracyjną, w związku z uchyleniem przepisu wykonawczego, który rozszerzał stosowanie przepisów o równoważniku na emerytów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy zasadnie cofnęły uprawnienie do równoważnika pieniężnego emerytowi policyjnemu, ponieważ uchylenie § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. spowodowało utratę materialnoprawnej podstawy prawnej do przyznawania i wypłacania tego świadczenia emerytom policyjnym. Norma przepisu wykonawczego rozszerzająca stosowanie przepisów na emerytów wykraczała poza upoważnienie ustawowe, co oznacza, że prawo do świadczenia nie zostało nabyte w sposób zgodny z prawem.
Stan faktyczny
Skarżący J. Ł. otrzymał decyzją z 1998 r. równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego. Decyzją z 2006 r. stwierdzono wygaśnięcie tej decyzji z powodu uchylenia przepisu wykonawczego, który umożliwiał przyznawanie świadczenia emerytom policyjnym. Po uchyleniu przez WSA w Warszawie decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji wygaszającej, organ ponownie rozpoznał sprawę i decyzją z 2010 r. cofnął skarżącemu uprawnienie do równoważnika od 2006 r. Skarżący zaskarżył tę decyzję, domagając się uchylenia decyzji cofającej uprawnienie oraz uznania pierwotnej decyzji za ostateczną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 02 listopada 2010 r. sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję P. Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. oddala skargę Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności faktycznych. Decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. nr 263/98 Komendant Wojewódzki Policji w Ł., na podstawie art. 91 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. nr 30, poz. 179 ze zm.) oraz § 1 ust. 1 pkt 2 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (MP nr 76, poz. 708), przyznał J. Ł. równoważnik za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Następnie decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] Komendant Miejski Policji w Ł., na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 kpa, art. 91 ustawy o Policji oraz § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu (Dz. U. nr 266, poz. 2246), stwierdził wygaśnięcie z dniem 1 stycznia 2006 r. decyzji o przyznaniu J. Ł. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji podano, że na skutek uchylenia powyższym rozporządzeniem zmieniającym § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz. U. nr 100, poz. 919) emeryci i renciści oraz członkowie ich rodzin utracili prawo do otrzymywania tego świadczenia. Dlatego też należało stwierdzić wygaśnięcie decyzji przyznającej równoważnik jako bezprzedmiotowej z dniem wejścia w życie rozporządzenia zamieniającego, tj. z dniem 1 stycznia 2006 r. Na skutek wniosku J. Ł. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] stycznia 2006 r., Komendant Wojewódzki Policji w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie – decyzja z dnia [...] maja 2009 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia [...] listopada 2009 r. w sprawie [...] uchylił decyzje obu instancji. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że decyzja z dnia [...] lutego 2006 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 162 § 1 pkt 1 kpa. Wskazano, że zgodnie z tą regulacją przesłanką wygaśnięcia decyzji jest jej bezprzedmiotowość, rozumiana jako ustanie bytu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na jej podstawie. Samo uchylenie § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. na którym oparte było prawo do pobierania tego świadczenia nie połączone z przewidzianym w tych przepisach wprost cofnięciem dotychczas przyznanych uprawnień lub wygaśnięciem decyzji je przyznających, nie mogło stanowić wystarczającej podstawy wygaszenia decyzji. Ponadto organ wygaszający decyzję nie wskazał by takie jego działanie podyktowane było interesem społecznym, jako przesłanką konieczną, obok ewentualnej bezprzedmiotowości, przewidzianą w art. 162 § 1 pkt 1 kpa. Dodatkowo podniesiono, że Komendant Miejski Policji w Ł. wygaszając decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. nie wyjaśnił na jakiej podstawie uznał się za organ właściwy do orzekania w tym zakresie. Rozpoznając sprawę ponownie Komendant Wojewódzki Policji w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...], stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] stycznia 2006 r. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania. Kolejnym rozstrzygnięciem w sprawie była decyzja Komendanta Miejskiej Policji w Ł. nr [...] wydana na podstawie art. 6a ust. 1 i art. 91 ustawy o Policji oraz § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 100, poz. 919 ze zm.), o cofnięciu od dnia 1 stycznia 2006 r. J. Ł. uprawnienia do przedmiotowego równoważnika. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na skutek uchylenia § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r., rozporządzeniem zmieniającym które weszło w życie w dniu 1 stycznia 2006 r., brak jest przepisu który pozwalałby w zakresie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, traktować emerytów i rencistów w sposób analogiczny, jak policjantów w służbie czynnej. Podano przy tym, że podstawy takiej nie stanowią zarówno przepisy ustawy Policji bo z literalnego brzmienia art. 91 ust. 1 wynika, że prawo do przedmiotowego świadczenia przysługuje policjantowi a nie emerytowi policyjnemu jak i przepisy ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...), która w art. 29 i 30 przyznaje emerytom i rencistom policyjnym jedynie prawo do przydziału i zajmowania lokalu mieszkalnego oraz do pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. W związku z uchyleniem § 8 organ przyjął, że przejście na emeryturę lub rentę jest przesłanką pozwalającą na cofnięcie uprawnienia do przyznanego równoważnika zgodnie z § 6 rozporządzenia, z dniem uchylenia § 8. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. Ł. Komendant Wojewódzki Policji w B. decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie I – instancyjne. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że WSA w Warszawie w wyroku z dnia [...] listopada 2009 r. odniósł się jedynie do naruszenia art. 162 § 1 kpa. W wyroku tym nie podejmowano oceny § 6 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. gdyż decyzje dotyczące wygaśnięcia uprawnienia do równoważnika były wydane w oparciu o treść 1 pkt 1 rozporządzenia zmieniającego z 28 grudnia 2005 r. Regulacja zawarta § 6 rozporządzenia dotyczy nabytych uprawnień, gdyż nie jest możliwe cofnięcie tych, które dopiero miałyby być przyznane w przyszłości. Przepis ten wprost przewiduje możliwość cofnięcia wcześniej przyznanych uprawnień. Zależy to od zaprzestania spełniania warunków wymienionych w § 1 pkt 1 rozporządzenia. J. Ł. jest emerytem policyjnym. W związku z uchyleniem § 8 rozporządzenia przestał funkcjonować przepis który przewidywał równoważnik emerytom. Dlatego tez zasadnie w sprawie uznano, że od 1 stycznia 2006 r. nie może być realizowana decyzja z dnia 18 czerwca 1998 r. o przyznaniu równoważnika. Organ podał, że co prawda kwestionowana decyzja nie posiada daty, niemniej jednak to uchybienie formalne nie ma wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie jak i też nie wywołało negatywnych skutków w odniesieniu do uprawnień zainteresowanego. Skargę od powyższej decyzji do sądu administracyjnego złożył J. Ł. i wniósł o uchylenie kwestionowanej decyzji, decyzji I – instancyjnej oraz o uznanie decyzji przyznającej równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za ostateczną i pozostająca w obiegu prawnym. W uzasadnieniu skargi przytoczono fragmenty treści uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia [...] listopada 2009 r. i stwierdzono, że wynika z niej, iż nadane skarżącemu uprawnienie do równoważnika kwalifikowane jest w kategorii praw słusznie nabytych na przyszłość, podlegających szczególnej ochronie. Podważenie tych praw wymaga szczególnej rozwagi i precyzji dlatego też, zdaniem skarżącego, § 6 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. nie mógł stanowić podstawy do cofnięcia przyznanego mu uprawnienia, bo nadal spełnia wszystkie warunki uprawniające do świadczenia. Zdaniem skarżącego § 1 ust. 1 rozporządzenia nie określa kategorii podmiotów uprawnionych do równoważnika a jedynie wymienia enumeratywnie kategorie lokali mieszkalnych, które zajmowane przez policjantów dają im uprawnienia do korzystania z równoważnika. Prawo do tego równoważnika dla policjanta wynika wprost z art. 92 ust. 1 ustawy o Policji. W ocenie skarżącego nieuprawnione jest również stwierdzenie, że nie jest policjantem. Zmiana statusu z policjanta w służbie czynnej na status policjanta w stanie spoczynku nie upoważnia nikogo do odebrania skarżącemu prawa do posługiwania się terminem "emerytowany policjant". W dalszej kolejności skarżący wywiódł, ze organy dokonały ingerencji w sferę jego uprawnień nabytych na mocy decyzji przyznającej świadczenie. Zdaniem skarżącego, organy z przekroczeniem swoich uprawnień, oceniły stan faktyczny i prawny stosując cezurę czasową wejścia z życie "noweli rozporządzenia MSWiA" – czyli od dnia 1 stycznia 2006 r., abstrahując zupełnie od zaszłości prawnych powstałych wcześniej na mocy decyzji przyznającej świadczenie zgodnie z obowiązującym ówcześnie prawem. Decyzją tą ukształtowany został określony stosunek materialnoprawny, którego treścią jest nabyte na przyszłość prawo do określonego świadczenia pieniężnego. Elementy tego stosunku pozostają od czasu jego zawiązania tożsame i nie uległy zmianom, które usprawiedliwiałyby kategoryczną integrację w istotę nabytego uprawnienia. Ingerencja organów w prawa nabyte skarżącego stanowi naruszenie art. 2 Konstytucji RP. W skardze wskazano również na naruszenia o charakterze procesowym a konkretnie zarzucono naruszenie: - art. 107 kpa poprzez wydanie decyzji przez organ I instancji bez daty, - art. art. 35 § 1 i 2 kpa poprzez brak odpowiedzi na pisma skarżącego z dnia 3 maja 2010 r. i 31 maja 2010 r., - art. 73 § 1 kpa poprzez wyznaczenie w zawiadomieniu z dnia 18 maja 2010 r. skarżącemu terminu 7 dni na wgląd do dokumentów sprawy, podczas, gdy przysługuje mu prawo przeglądania sprawy w każdym stadium postępowania, W konkluzji skarżący wywiódł, że źródłem jego prawa do równoważnika jest decyzja z dnia 18 czerwca 1998 r. Taka podstawa prawna przywołana została w pierwszym zdaniu uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2009 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że rozstrzygnięcie wydane w przedmiotowej sprawie nie dotyczy tej samej kwestii co decyzja z dnia [...] kwietnia 2009 r. Zaskarżona decyzja została wydana w przedmiocie cofnięcia J. Ł. od dnia 1 stycznia 2006 r. uprawnienia do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Decyzja ta została wydana w oparciu o treść § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. nr 100, poz. 919 ze zm.). Natomiast decyzja z dnia [...] kwietnia 2009 r. dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 31 stycznia 2006 r. wydanej na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 kpa w zw. z § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu (Dz. U. nr 266, poz. 2246), rozstrzygającej o wygaśnięciu z dniem 1 stycznia 2006 r. decyzji o przyznaniu J. Ł. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Reasumując podać należy, że zaskarżona decyzja dotyczy cofnięcia uprawnienia do równoważnika natomiast decyzja z dnia [...] kwietnia 2009 r. dotyczyła rozstrzygnięcia wydanego w przedmiocie wygaszenia decyzji przyznającej równoważnik. Ocena prawna wyrażona w wyroku WSA w Warszawie z dnia [...] listopada 2009 r. w sprawie [...] dotyczyła decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności wygaszenia decyzji przyznającej równoważnik. Oznacza to, że Sąd ten odniósł się tylko i wyłącznie do naruszenia art. 162 § 1 kpa stanowiącego podstawę prawną wygaszenia decyzji. Przedmiotem postępowania tego Sądu nie była ocena możliwości zastosowania w sprawie § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. Na datę wydania zaskarżonej decyzji stan faktyczny sprawy przedstawiał się w ten sposób, że decyzja rozstrzygająca sprawę wygaśnięcia z dniem 1 stycznia 2006 r. uprawnień do równoważnika nadanych decyzją z dnia [...] czerwca 1998 r. została ostatecznie unieważniona decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., co oznacza że została wyeliminowana z obrotu prawnego. W obrocie prawnym pozostawała nadal decyzja z dnia [...] czerwca 1998 r. przyznająca skarżącemu równoważnik za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Wyeliminowanie decyzji wygaszającej pozwoliło organom poddać tę decyzję nowej ocenie prawnej. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że organy zasadnie cofnęły uprawnienie do przyznanego równoważnika pieniężnego w oparciu o treść § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. Z akt administracyjnych dołączonych do sprawy sądowej wynika, że uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego skarżący otrzymał na mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] wydanej w oparciu o ówczesne brzmienie art. 91 ustawy o Policji oraz § 1 ust. 1 pkt 2 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (MP nr 76, poz. 708). Na podstawie tej decyzji równoważnik pieniężny skarżącemu był płacony do 2005 r. (włącznie) tj. do momentu wejścia w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 266, poz. 2246). Rozporządzenie zmieniające uchyliło między innymi § 8 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r., który "kontynuował" przewidziane przepisami wykonawczymi do ustawy o Policji, stosowanie także do emeryta, rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym policjancie oraz po zmarłym emerycie lub renciście policyjnym, przepisów rozporządzenia w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Tym samym z dniem 1 stycznia 2006 r. przestała istnieć formalnie materialnoprawna podstawa przyznawania emerytom policyjnym uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu i wypłacania emerytom policyjnym wcześniej przyznanego równoważnika. Do tej daty, co zdecydowanie należy podkreślić, przyznawanie emerytom policyjnym uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu i jego wypłacanie, odbywało się wyłącznie w oparciu o regulację przewidzianą przepisami wykonawczymi do ustawy o Policji, "rozciągającymi" stosowanie zasad przyznawania w/w równoważnika policjantowi, także na emerytów i rencistów policyjnych. Począwszy od daty wydania decyzji przyznającej skarżącemu uprawnienie do równoważnika za remont lokalu tj. od 28 stycznia 1998 r. były to przepisy: § 12 ust. 1 zarządzenia MSWiA z 30 września 1997r. (obowiązującego do 23 grudnia 1999 r.), § 11 ust. 1 rozporządzenia MSWiA z 20 grudnia 1999 r. (obowiązującego w okresie od 24 grudnia 1999r. do 19 lipca 2002r) i § 8 rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002r., który to przepis obowiązywał od 20 lipca 2002 r. do 31 grudnia 2005 r. W żadnym z wyżej wymienionych okresów uprawnienie emerytów policyjnych i rencistów policyjnych do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, nie wynikało z przepisu rangi ustawy. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 listopada 2004 r. sygn. K 7/04 (OTK –A 2004/10/109), oceniającego między innymi zgodność z konstytucją (art. 92 ust. 1 Konstytucji RP) upoważnienia ustawowego z art. 91 ust. 2 ustawy o Policji, krąg podmiotów uprawnionych do świadczenia w postaci równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, jest oczywisty na poziomie ustawowym. Przepis art. 91 ust. 1 ustawy o Policji stanowi wyraźnie, iż "policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych". Przepis ten wskazuje zarówno podmiot uprawniony do uzyskania świadczenia, jak i cel świadczenia, ograniczając krąg uprawnionych do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego wyłącznie do funkcjonariuszy policji w służbie czynnej. Uprawnienia emeryta policyjnego do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, nie da się także wyczytać z treści ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. nr 8, poz. 67). Wymieniona wyżej ustawa przewiduje dwa zasadnicze uprawnienia związane z zaspakajaniem potrzeb mieszkaniowych emerytów i rencistów policyjnych. Pierwsze z nich wynika z art. 29 ust. 1 ustawy i jest uprawnieniem do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub podległych im organów albo Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. W uzasadnieniu wyroku z dnia 27 października 2008r. sygn. U 4/08 (OTK-A 2008/8/141) Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż zawarte w tymże przepisie odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy, nie oznacza ogólnego nakazu stosowania do emerytów i rencistów policyjnych całokształtu przepisów o uprawnieniach mieszkaniowych funkcjonariuszy policji, ale jedynie nakaz odpowiedniego stosowania przepisów szczegółowych dotyczących przyznawania funkcjonariuszom policji mieszkań znajdujących się w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Chodzi tu o zasady określania powierzchni lokalu przysługującego uprawnionemu oraz procedury wydawania decyzji administracyjnych w sprawie przydziału. Drugie uprawnienie emerytów policyjnych i rencistów policyjnych wynika z art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji i jest nim prawo do pomocy w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Analizując ten przepis Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu powołanego wyżej wyroku o sygn. U 4/08, podkreślił, iż właśnie jego treść dowodzi, że poza uprawnieniem emeryta policyjnego (rencisty policyjnego) do lokalu i jego uprawnieniem do pomocy na uzyskanie lokalu, ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji, innych świadczeń tym podmiotom nie zapewniła. Jeżeli bowiem ustawowe prawo emerytów i rencistów do lokalu mieszkalnego miałoby obejmować także inne uprawnienia wymienione w rozdziale 8 ustawy o Policji, to zamieszczenie w ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji art. 30 byłoby zbędne, gdyż uprawnienie, o którym mowa w tym przepisie wynikałoby z odesłania zawartego w art. 29 ustawy. Treść upoważnienia ustawowego zamieszczonego w art. 91 ust. 2 ustawy o Policji, dotyczącego uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu do dnia 7 listopada 2001 r., zawierała wyłącznie upoważnienie do określenia aktem wykonawczym szczegółowych zasad przyznawania, zwracania i wysokości równoważnika. Dopiero ustawą zmieniającą ustawę o Policji z dnia 6 lipca 2001 r. (z mocą od 8 listopada 2001 r.) nadane zostało upoważnieniu ustawowemu brzmienie szersze, obowiązujące do dziś, zawierające między innymi sformułowanie "uwzględniając podmioty uprawnione do jego otrzymania". Treść upoważnienia ustawowego w nadanym ustawą zmieniającą brzmieniu, była przedmiotem kontroli konstytucyjnej w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 listopada 2004r. sygn. K 7/04 (OTK – A 2004/10/109). Mocą tego wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził zgodność przepisu art. 91 ust. 2 ustawy o Policji z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP (przepisem określającym konstytucyjne standardy upoważnienia ustawowego). W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził, iż upoważnienie ustawowe dawało organowi wykonawczemu prawo do "wyjścia" poza oczywisty na poziomie ustawowym krąg podmiotów uprawnionych do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Biorąc pod uwagę treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego, stwierdzić zatem należy, iż zamieszczany w przepisach wykonawczych wydanych do art. 91 ustawy o Policji, zapis o odpowiednim stosowaniu w stosunku do emerytów policyjnych obowiązujących wobec policjantów zasad przyznawania równoważnika pieniężnego za remont lokalu, był normą wykraczającą poza upoważnienie ustawowe. W okolicznościach sprawy przy tym zauważyć należy, iż przyznanie skarżącemu równoważnika za remont nastąpiło decyzją wydaną w roku 1998, tj. w okresie, gdy treść upoważnienia ustawowego z art. 91 ust. 2 ustawy o Policji nie zawierała w ogóle zapisu pozwalającego na domniemanie umocowania do "poszerzenia" przepisem wykonawczym kręgu uprawnionych do równoważnika. Dlatego też rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 266, poz. 2246), które weszło w życie w dniu 1 stycznia 2006 r. uchylono między innymi § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. Stanowił on, że przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego. Zasadnie zatem organy uznały, że z dniem 1 stycznia 2006 r. odpadła podstawa prawna do kontynuacji wypłacania równoważnika pieniężnego dla skarżącego i cofnęły z tą datą uprawnienie do jego przyznawania. Powołanie jako formalnej podstawy decyzji § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. nie narusza prawa. Stosownie do tego przepisu, decyzję o cofnięciu uprawnienia do dotychczas przyznanego równoważnika wydaje się jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa § 1 pkt 1 rozporządzenia lub uległy zmianie jego uprawnienia do liczby norm zaludnienia. Jak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 9 grudnia 2009 r. sygn. VIII SA/Wa 621/09, a wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29 listopada 2006 r. sygn. II SAWa 1689/06 (dostępnymi w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), a z którymi to stwierdzeniami zgadza się skład orzekający w sprawie niniejszej, uchylony § 8 rozporządzenia, stanowił podstawę pozwalającą stosować § 1 pkt 1 rozporządzenia do emerytów policyjnych. Skoro z dniem 1 stycznia 2006 r. odpadła ta podstawa, to emeryci policyjni nie spełniają warunków określonych w § 1 ust. 1 rozporządzenia, jako że w ogóle tego przepisu się do nich nie stosuje. Również w wyroku z 21 listopada 2006 r. wydanym w sprawie II SA/Wa 1335/06 (też dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie opowiedział się za cofnięciem emerytom policyjnym uprawnień do równoważnika za remont lokalu jako drogą właściwą do dostosowania stanów faktycznych do obowiązującego prawa. Sąd ten stwierdził, iż § 6 rozporządzenia wykonawczego MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. uzasadnia wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przez osoby pobierające świadczenia z policyjnego zaopatrzenia emerytalnego wobec utraty przez emeryta policyjnego danego uprawnienia. Decyzja taka miałaby charakter deklaratoryjny, a za jej wydaniem przemawia konieczność regulowania stanów faktycznych zgodnie z obowiązującym prawem. Prawidłowość powyższego stanowiska została potwierdzona wyrokiem NSA z dnia 31 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OSK 407/10 którym oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 9 grudnia 2009 r. sygn. VIII SA/Wa 621/09. W świetle powyższego stwierdzić należy, że wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do przyznanego równoważnika od daty wejścia w życie przepisów uniemożliwiających przyznanie tego świadczenia emerytom policyjnym nie narusza zasady praw nabytych, albowiem norma przepisu wykonawczego wykraczająca poza upoważnienie ustawowe nie mogła stanowić ważnej podstawy do nabycia tego uprawnienia. Odnośnie naruszeń prawa procesowego podać należy, że istotnie decyzja organu I instancji nie została opatrzona datą wydania, niemniej jednak w realiach przedmiotowej sprawy naruszenie to nie miało wpływu na wynik postępowania. Z wyjaśnień organu I instancji zawartych w piśmie z dnia 30 czerwca 2010 r. wynika, że decyzja została wydana w dniu 7 czerwca 2010 r. Informację tę należy uznać za wiarygodną, albowiem ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że została odebrana przez skarżącego w dniu 9 czerwca 2010 r. Faktyczny brak wskazania daty nie miał wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie jak i też nie wywołał negatywnych skutków w odniesieniu do uprawnień zainteresowanego, który skutecznie wywiódł odwołanie od tego rozstrzygnięcia. Odnośnie zarzutu dotyczącego braku ustosunkowania się przez organy do pism skarżącego z dnia 3 maja 2010 r. i 31 maja 2010 r. podnieść należy, że są one bezpodstawne. Pismo z dnia 3 maja 2010 r. stanowi wniosek o wypłatę przedmiotowego równoważnika pieniężnego a pismo z dnia 31 maja 2010 r. podtrzymanie stanowiska zawartego w tym wniosku. W odpowiedzi na pierwsze pismo wystosowano do skarżącego w dniu 18 maja 2010 r. zawiadomienie o możliwości zapoznania się z dokumentami dotyczącymi cofnięcia uprawnień do równoważnika a następnie wydano decyzję o jego cofnięciu. Stwierdzić zatem należy, że decyzja o cofnięciu uprawnienia do świadczenia stanowi odpowiedź na kwestie podnoszone w tym pismach. Jeżeli skarżący uważa, że jego wniosek z dnia 3 maja 2010 r. wszczynał odrębne postępowanie może, po uprzednim wyczerpaniu trybu administracyjnego, wnieść do sądu administracyjnego skargę na bezczynność organu. Wystosowanie do skarżącego zawiadomienia z dnia 18 maja 2010 r. z pouczeniem o możliwości zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni w żaden sposób nie ograniczyło jego prawa do przeglądania tych akt w każdym stadium postępowania w trybie art. 73 kpa. Mając powyższe na uwadze skargę jako niezasadną sąd oddalił (art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło