I SA/Gd 966/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia WSA Danuta Oleś (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi D.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 maja 2010 r., nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. oddala skargę. Decyzją z dnia 3 lutego 2010 r. Wójt Gminy G. ustalił D.D. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009 r. w podatku rolnym oraz podatku od nieruchomości w kwocie 16.336 zł. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez stronę, decyzją z dnia 6 maja 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z brzmieniem art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Zasada ta jest utrzymana w ustawie o podatku rolnym i ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na § 68 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 - dalej jako "rozporządzenie z dnia 29 marca 2001 r.") wyjaśniło, że niezaliczane do użytków rolnych są grunty oznaczone symbolem "Ws" (grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi). Tym samym należy je traktować jako grunty opodatkowane podatkiem od nieruchomości. Według art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jednolity: Dz.U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm. - dalej jako "u.p.r.") opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Organ odwoławczy podniósł, że w myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm. - dalej jako "u.p.o.l.") opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają jednak użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2). Organ wskazał, że strona posiada w obrębie Ż. działki o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] obejmujące m.in. grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi oznaczone symbolem "Ws" o pow. 149.400m2. Zdaniem organu, zastosowanie takiej klasyfikacji oznacza, że grunty te nie mogą zostać opodatkowane podatkiem rolnym, ale podlegają podatkowi od nieruchomości, o czym przesądzają przytoczone powyżej regulacje prawa podatkowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że skoro strona kwestionuje dane zawarte w ewidencji gruntów winna doprowadzić do zmiany zapisów w tej ewidencji, co będzie miało bezpośredni wpływ na opodatkowanie należącej do niej nieruchomości. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku D.D. wniósł o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 maja 2010 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja jest wadliwa zarówno od strony formalnej jak i merytorycznej, i z tego względu powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Podniósł również, że opodatkowane podatkiem od nieruchomości grunty stanowią część gospodarstwa rolnego, które nabył jako całość wskutek zawarcia umowy sprzedaży. W związku z tym grunty te powinny zostać opodatkowane podatkiem rolnym. Skarżący uznał, że nawet gdyby organy zasadnie wymierzyły podatek od nieruchomości od przedmiotowych gruntów, to należałoby zastosować zwolnienie od ww. podatku, traktując sporne grunty jako nieużytki. Zdaniem skarżącego, organ podatkowy powinien był przeprowadzić oględziny terenu w celu ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego i podjąć próbę wyjaśnienia z organem prowadzącym ewidencję gruntów i budynków rozbieżności pomiędzy stanem faktycznym a stanem wynikającym z ewidencji. W ocenie skarżącego, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków ma obowiązek prowadzenia ewidencji i jej aktualizowania, tak aby odzwierciedlała ona stan faktyczny, bowiem wolą ustawodawcy jest, aby podatnicy płacili podatki z uwzględnieniem faktycznego charakteru gruntu. D.D. podkreślił, że wprawdzie ustawa o podatku rolnym stanowi, że dla ustalenia tego podatku istotne są zapisy w ewidencji gruntów i budynków, jednak ustawa o podatku od nieruchomości takiego zapisu nie zawiera. Stąd też organ podatkowy winien był, w celu ustalenia faktycznego charakteru spornych gruntów - przeprowadzić postępowanie pod kątem zastosowania zwolnienia od podatku od nieruchomości w oparciu o art. 7 pkt 10 u.p.o.l. Skarżący podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do kwestii uznania gruntów objętych zaskarżoną decyzją, a oznaczonych w ewidencji symbolem "Ws" - za urządzenia wodne, wyłączone spod działania zarówno ustawy o podatku rolnym, jaki i ustawy o opłatach i podatkach lokalnych, wynikającej z treści ekspertyzy, według której na nieruchomościach będących przedmiotem umowy brak jest naturalnych zbiorników wodnych, sztucznych zbiorników wodnych usytuowanych na wodach płynących oraz wód stojących. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasową argumentację i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej "P.p.s.a") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, Sąd nie dostrzegł takiego naruszenia prawa, które uzasadniałoby jej uchylenie. Z tego względu skargę jako nieuzasadnioną oddalił. Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest ustalenie, czy grunty będące w posiadaniu D.D., sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako "Ws" - grunty pod wodami stojącymi, podlegały w roku 2010 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zarówno w toku postępowania podatkowego jak i w skardze do tut. Sądu skarżący twierdził, że grunty te wchodziły w skład nabytego gospodarstwa rolnego i nie powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Nadto skarżący wskazywał, iż organ podatkowy winien dokonać oględzin spornej nieruchomości i opodatkować ją zgodnie ze sposobem jej wykorzystania. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatkowi od nieruchomości podlegają grunty. Przy czym opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2). Stanowią one przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym lub leśnym. Aby zatem ustalić, czy grunt podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, należy uprzednio stwierdzić, że nie jest objęty przepisami o podatku rolnym lub leśnym. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Na konieczność ustalania charakteru gruntu na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów wskazuje treść art. 1a ust. 3 u.p.o.l., w którym wymienia się tę ewidencję jako dokument rozstrzygający o klasyfikowaniu gruntów. Z kolei z art. 1 u.p.r. wynika, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Wobec tego nie ma racji skarżący twierdząc, iż ustawa o podatku rolnym stanowi, że dla ustalenia tego podatku istotne są zapisy w ewidencji gruntów i budynków, a ustawa o podatku od nieruchomości takiego zapisu nie zawiera. Nadto Sąd pragnie wskazać, iż dla odwołania się przez organy podatkowe do danych pochodzących z ewidencji gruntów i budynków wystarczającą podstawę stanowi art. 21 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne. Z powyższych przepisów wynika w sposób nie budzący wątpliwości, iż przy opodatkowywaniu gruntu należy brać pod uwagę klasyfikację z ewidencji gruntów, a nie to, co na tym gruncie w rzeczywistości ma miejsce albo w jakim charakterze jest on wykorzystywany. Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów uregulowane są w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej jako "Ordynacja podatkowa"). Zgodnie z tym przepisem, dokumenty urzędowe stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym. Podatnik kwestionujący prawidłowość danych zawartych w ewidencji gruntów powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję (starosta). Danych tych nie może zmienić organ podatkowy. Zgodnie z § 67 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na następujące grupy: użytki rolne, grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, grunty zabudowane i zurbanizowane, użytki ekologiczne, nieużytki, grunty pod wodami, tereny różne. W myśl § 68 ust. 1 cyt. rozporządzenia użytki rolne dzielą się na: grunty orne, sady, łąki trwałe, pastwiska trwałe, grunty rolne zabudowane, grunty pod stawami - oznaczone symbolem – "Wsr", rowy. Z kolei § 68 ust. 4 rozporządzenia dzieli grunty pod wodami na: 1) grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi, oznaczone symbolem – "Wm", 2) grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi – symbol "Wp", 3) grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi – symbol "Ws". W świetle powyżej cytowanych przepisów grunty pod wodami oznaczone symbolem "Ws" nie stanowią użytków rolnych i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym. Aby zaliczyć je do gruntów pod stawami, które stanowią użytki rolne powinny być one oznaczone symbolem "Wsr". Sporne grunty nie podlegają również opodatkowaniu podatkiem leśnym. Zatem w ocenie Sądu, grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości na mocy art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Grunty te nie zostały wyłączone spod opodatkowania tym podatkiem na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 2 u.p.o.l. Zgodnie z tym przepisem podatkowi temu nie podlegają grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi i kanałami żeglownymi, z wyjątkiem jezior oraz gruntów zajętych na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych. Oceny tej nie zmienia także odwołanie się przez skarżącego do treści ekspertyzy sporządzonej przez "A" spółka z o.o., według której na nieruchomościach będących przedmiotem umowy brak jest naturalnych zbiorników wodnych, sztucznych zbiorników wodnych usytuowanych na wodach płynących oraz wód stojących. Jeszcze raz należy stwierdzić, że dla kwestii opodatkowania decydujące znaczenie mają zapisy w ewidencji gruntów i budynków. Wbrew twierdzeniom skarżącego, przedmiotowe grunty nie są też zwolnione z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 u.o.p.l., zgodnie z którym zwolnione są grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. O zaliczeniu gruntów do nieużytków również decydują zapisy w ewidencji gruntów. Jednakże tylko grunt oznaczony symbolem "N" stanowiłby nieużytek podlegający zwolnieniu podatkowemu. W tej sytuacji Sąd uznał, iż dopóki sporne grunty będą widniały w ewidencji gruntów i budynków jako grunty pod wodami powierzchniowymi stającymi, oznaczone symbolem "Ws", to będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Jeżeli podatnik nie zgadza się z tą kwalifikacją, to powinien wszcząć procedurę zmiany danych przed właściwym organem administracji. Organ podatkowy nie jest uprawniony do zmiany tych danych. W wyroku z dnia 15 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 348/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że skoro podatnik kwestionuje dane z ewidencji gruntów i budynków, to powinien wszcząć procedurę w celu ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję. Organ podatkowy ani sąd administracyjny nie mogą zmienić danych z ewidencji ani wszcząć procedury zmiany w ewidencji czy też ustalić wysokości zobowiązania podatkowego z pominięciem tych danych. Pogląd ten w całości podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Ewidencję gruntów i budynków oraz klasyfikację gleboznawczą gruntów prowadzą starostowie. Z § 44 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. wynika, że do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy m.in. utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności. Organ podatkowy nie jest podmiotem legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji, ani też nie jest uprawniony do zmiany tych danych z urzędu, nie może również weryfikować poprawności dokonanej klasyfikacji gruntów. To podatnik jest uprawniony do wszczęcia procedury zmiany danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym. Stanowisko to zostało potwierdzone jednoznacznie w orzecznictwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 grudnia 1993 r., sygn. akt III SA 747/93). Wobec tego Sąd uznał, iż rację miał organ podatkowy wskazując, że w ustalonym stanie faktycznym – wobec treści zapisów w ewidencji gruntów i budynków – sporne grunty podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości i wymierzył w tym zakresie łączne zobowiązanie pieniężne na 2009 r. Powyższe stanowisko jest także zgodne z poglądem wyrażonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 10 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 904/10, w którym oddalono skargę D.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 czerwca 2010 r. wydaną w przedmiocie odmowy przyznania ulgi w podatku rolnym. Mając na względzie wszystkie wskazane powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, którego kognicja ogranicza się do badania zaskarżonych rozstrzygnięć pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, nie stwierdzając przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.