II SA/Rz 784/10
WyrokWSA w Rzeszowie2010-12-15
Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Robert Sawuła, Anna Bembenek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy tymczasowy obiekt budowlany dobudowany do budynku gospodarczego, który nie jest wolno stojącą wiatą, wymaga pozwolenia na budowę i czy organ prawidłowo zastosował nakaz rozbiórki z powodu braku takiego pozwolenia oraz naruszenia przepisów techniczno-budowlanych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekt dobudowany do budynku gospodarczego, choć lekki i tymczasowy, nie jest wolno stojącą wiatą i wymagał pozwolenia na budowę. Brak pozwolenia oraz naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, w szczególności dotyczących odległości od granicy działki, uzasadnia zastosowanie nakazu rozbiórki. Ponadto, przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury mają zastosowanie także do budowli takich jak wiata, jeśli spełniają funkcje użytkowe budynku.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę tymczasowego obiektu budowlanego dobudowanego do budynku gospodarczego na działkach w Rzeszowie, gdyż obiekt ten został wzniesiony bez pozwolenia na budowę i nie spełniał wymogów technicznych, w szczególności dotyczących odległości od granicy działki. Skarżący kwestionowali kwalifikację obiektu jako budowlanego i wymaganie pozwolenia oraz zastosowanie przepisów technicznych do wiaty, domagając się uchylenia decyzji i umorzenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Robert Sawuła SO (del.) Anna Bembenek /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 15 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi G. H. i J. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki -skargę oddala-
Decyzją z dnia [..].04.2010r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta R. działając na podstawie art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.nr z 2000r. , nr 98 , poz. 1071 z późn. zm. ) oraz art. 48 ust.1 i art. 81 ust.1 pkt2 i ust.4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane ( Dz.U. z 2006r. , nr 156, poz. 1118 z późn. zm. ) nakazał Państwu G. i J. H. rozebrać tymczasowy obiekt budowlany samowolnie dobudowany do budynku gospodarczego na działkach nr [..]/1 i [..]/2 obr. [...] , położonych w R. przy ul. K.W. i uporządkować teren po rozbiórce.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że Pan G.H .w kwietniu 2009r. bez pozwolenia na budowę jak również bez zgłoszenia dobudował do istniejącego budynku gospodarczego na działkach nr [..]/1 i [..]/2 obr. [...] w R. nie związany trwale z gruntem obiekt budowlany o wymiarach 1,2 m x 6,8 m i wysokości 1,9 m – 2,0 m. Obiekt jest usytuowany w odległości 1,85 m od granicy z działką nr [...]/2 obr. [...], służy do przechowywania drewna opałowego, posiada drewnianą konstrukcję przytwierdzoną do istniejącego budynku gospodarczego i wiaty. Słupy drewniane zamocowano za pomocą wkrętów do deski ułożonej na gruncie. Powierzchnię między słupami wypełniono drewnianą płytą . Drewniana konstrukcja dachu jest przykryta płytami poliwęglanowymi . Odnosząc stan faktyczny do przepisów ustawy – Prawo budowlane i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z dnia 15 czerwca 2002r. z późn. zm. ) organ uznał, iż przedmiotowy obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym , o którym mowa w art. 3 ust.1 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z art. 29 ust.12 w/w ustawy pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych , nie połączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust.1 , ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych , wiat i altan (...) o powierzchni zabudowy do 25 m kw , przy czym łączna liczba obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m kw powierzchni działki . Przedmiotowy obiekt nie jest połączony trwale z gruntem , jednak w związku z tym , że przymocowany jest do istniejącego budynku gospodarczego i wiaty , nie jest obiektem wolno stojącym. W związku z tym na budowę przedmiotowego obiektu wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. W ocenie organu w rozpoznawanej sprawie zachodzą podstawy do zastosowania nakazu , o którym mowa w art. 48 ust.1 ustawy – Prawo budowlane bez wszczynania postępowania legalizacyjnego , bowiem wykonanie obiektu budowlanego w odległości 1,85 m od granicy z działką sąsiednią powoduje naruszenie przepisów techniczno – budowlanych rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem, którym to przepisom obiekt podlega, gdyż pełni funkcję budynku gospodarczego. .
W odwołaniu od powyższej decyzji Państwo G. i J. H. zarzucając naruszenie par.12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych ,jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 960) poprzez jego zastosowanie do obiektu , który nie jest budynkiem , naruszenie art. 48 prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie w sytuacji , gdy obiekt nie powinien podlegać rozbiórce , błąd w ustaleniach faktycznych poprzez ustalenie, że wzniesiony obiekt jest obiektem dobudowanym do istniejącego budynku gospodarczego, naruszenie art. 75 par.1, 77 par.1 i art. 78 par.1 Kpa poprzez nie wyczerpujące zebranie materiału dowodowego oraz naruszenie interesu skarżącego poprzez nie uzasadnione nakazanie rozbiórki przedmiotowego obiektu wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Po rozpatrzeniu odwołania organ II instancji decyzją z dnia [..].06.2010r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Podzielając ustalenia faktyczne dokonane przez organ I Instancji P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. również stanął na stanowisku , iż przedmiotowy obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu art.3 ust.5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane. W ocenie organu "tymczasowość " obiektu budowlanego nie ma znaczenia dla wymagań prawnych związanych z jego budową. Zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane , budowa wszystkich obiektów budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę , a jedynie wyjątki od tej zasady są enumeratywnie wyliczone w art. 29 w/w ustawy. Zgodnie z art. 29 ust.1 pkt 12 ustawy – Prawo budowlane uzyskanie pozwolenia na budowę nie jest konieczne w zakresie budowy tymczasowych obiektów budowlanych , nie połączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu budowy , ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Ponieważ obiekt istnieje od kwietnia 2009r. , t.j. dłużej niż 120 dni , w ocenie organu w świetle art. 30 ust.1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane , budowa przedmiotu postępowania wymagała pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 28 tej ustawy.
Rozważając kwestię legalizacji budowy organ stwierdził, iż zgodnie z prawem budowlanym legalizacja budowy prowadzonej bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia zamiaru wykonywania robót jest dopuszczalna , jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo w wypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i nie narusza przepisów, w tym techniczno – budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W ocenie organu wzniesiony na działce skarżących obiekt podlega wymogom przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ponieważ zgodnie z par.2 tego rozporządzenia jego przepisu stosuje się przy projektowaniu i budowie (...) budynków oraz budowli naziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków , a także do powiązanych z nimi urządzeń budowlanych a przedmiotowy obiekt jest obiektem budowlanym nie powiązanym trwale z gruntem , pełniącym funkcję użytkową budynku. Ponieważ zgodnie z par.12 ust.4 pkt 2 w/w rozporządzenia , jeżeli z par. 13,60, ,271 i 273 lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Stwierdzenie , iż w rozpatrywanym przypadku odległość przedmiotu postępowania od granicy działki wynosi 1,85 m w ocenie organu determinuje wydanie nakazu rozbiórki obiektu, gdyż nie jest możliwe doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem w rozumieniu art. 48 ust.2 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Państwo G. i J. H. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w całości i umorzenie postępowania lub uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W skardze zarzucono :
1/ naruszenie prawa materialnego a to :
- art. 29 ust.1 i 2 ustawy – Prawo budowlane przez błędne przyjęcie , iż dobudowany przez skarżących obiekt wymaga pozwolenia na budowę ;
- par.12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zastosowanie tego przepisu do obiektu, który nie jest budynkiem ;
- art. 48 ustawy – Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy obiekt nie powinien podlegać rozbiórce ;
- naruszenie interesu skarżących poprzez nieuzasadnione nakazanie rozbiórki przedmiotowego obiektu ;
2/ naruszenie przepisów postępowania :
- w wyniku dokonania błędnych ustaleń faktycznych w postaci oparcia się PWINB na wadliwiej decyzji organu pierwszej instancji ;
- naruszenie art. 6, art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób godzący w zaufanie do organów administracji oraz w sposób nie uwzględniający słusznego interesu obywateli oraz bez oparcia w obowiązujących przepisach prawa ;
- naruszenie art. 80 k.p.a. na skutek wadliwej i dowolnej oceny zebranych w sprawie dowodów bez wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego oraz z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów , co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż przedmiot sporu sprowadza się w zasadzie do odpowiedzi na dwa pytania : 1/ czy obiekt budowlany dobudowany do budynku gospodarczego stanowi wiatę w rozumieniu art.29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane oraz 2/ czy do przedsięwzięcia skarżących mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W ocenie skarżących popartej przywołaniem orzeczeń WSA w Krakowie i WSA w Gliwicach oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.12.1999r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych wzniesiony na nieruchomości skarżących obiekt ze względu na swoje właściwości konstrukcyjne (lekkość i prostota konstrukcji) oraz przeznaczenie ( ochrona drewna opałowego przed przemakaniem) stanowi wiatę w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, w związku z czym jego budowa z uwagi na treść art. 29 ust.2 prawa budowlanego nie wymagała pozwolenia na budowę , o którym mowa w art. 28 prawa budowlanego. Skarżący powołując się systematykę przepisów w/w rozporządzenia i ich cel podnieśli także, iż mają one zastosowanie jedynie do budynków. Skoro zatem wzniesiony przez skarżących obiekt nie jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 prawa budowlanego, to przy jego wznoszeniu przepisy rozporządzenia nie będą mieć zastosowania. Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów postępowania skarżący podnieśli błędne oznaczenie stron w zaskarżonej decyzji oraz brak ustosunkowania się do zarzutów zawartych w odwołaniu i brak wyjaśnień kwestii poruszonych przez skarżących w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki P. Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację prawną i faktyczną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje :
Zgodnie z art.184 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z 1007r. oraz art. 1 par.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153,poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest w aspekcie zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art.1 par.2 cytowanej ustawy). Zakres tej kontroli wyznacza art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz. 1270 ze zm.) , zwanej dalej p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy , nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższe oznacza , że w postępowaniu sądowo-administracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy oraz trafność wykładni tych przepisów . W oparciu o przepis art. 145 par.1 pkt 1 p.p.s.a. , Sąd uwzględniając skargę na decyzję, uchyla ją w całości lub w części , jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego , które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle powołanych
wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli . Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania , jaką jest zasada prawdy obiektywnej , której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności (art. 6 k.p.a.) oraz zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa ( art. 8 k.p.a.) i wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego. Konsekwencją tej zasady jest sprecyzowany w art. 77 par.1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie , jakie dowody są konieczne dla wyjaśnienia stanu faktycznego i ich poszukiwania a także przewidziany w art. 107 par. 1 i 3 k.p.a. obowiązek zawarcia w decyzji uzasadnienia faktycznego i uzasadnienia prawnego zawierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa oraz ustosunkowaniem się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Wskazanym wymogom winna odpowiadać także decyzja organu drugiej instancji ( art. 107 par.1-3 k.p.a. w zw. z art.140 k.p.a.). Ponadto zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego ( art. 15 k.p.a.) organ odwoławczy zobowiązany jest ponownie rozpoznać oraz rozstrzygnąć sprawę, w której orzekał organ pierwszej instancji. Odnosząc powyższe do treści zaskarżonej decyzji uznać należy , iż została ona wydana z naruszeniem art. 107 par. 3 k.p.a. w wyniku pominięcia wskazania dowodów , na których organ się oparł ustalając stan faktyczny. Ogólnikowe stwierdzenie " po dokonaniu analizy zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego " nie stanowi spełnienia wymogu , o którym mowa w art. 107 par.3 k.p.a. Ponieważ jednak w kontekście akt sprawy nie budzi wątpliwości, jakie dowody zostały przeprowadzone jak również i to , iż żadnemu z przeprowadzonych dowodów organ nie odmówił wiarygodności i mocy dowodowej , uznać należało, iż powyższe uchybienie nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy. W kontekście treści uzasadnienia decyzji organu drugiej instancji ( str.23 akt II instancji) za nietrafny natomiast uznać należy zarzut braku ustosunkowania się do argumentów odwołania , skoro ewidentnie decyzja taki element zawiera z tym jednak, iż nie przyznaje tym argumentom przymiotu zasadności. W ocenie Sądu zawarte w uzasadnieniu decyzji sformułowanie " W odwołaniu p. M.Ł. – B. i p. J.B. zarzucają Powiatowemu Inspektorowi Budowlanemu dla Miasta R. naruszenie przepisów prawa materialnego jak i proceduralnego " jest oczywistą pomyłką pisarską i nie może być traktowane jako naruszenie słusznego interesu stron w sytuacji, gdy przytoczenie zarzutów skarżących jest adekwatne do treści odwołania złożonego przez G. i J. H. Zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. w wyniku wadliwej i dowolnej oceny dowodów i braku wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego mógłby być skutecznie formułowany w sytuacji , gdyby organ niektórych z przeprowadzonych dowodów nie bezpodstawnie nie uwzględnił przy konstruowaniu ustaleń faktycznych. Skoro taka sytuacja w sprawie nie miała miejsca- brak jest podstaw do uznania tego zarzutu za zasadny. Odnosząc się do zarzutu błędnych ustaleń faktycznych i naruszenia art. 80 k.p.a. podnieść nadto należy, iż podstawę do dokonania ustaleń w zakresie obejmującym fakt i datę wzniesienia obiektu, niedopełnienie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i brak zgłoszenia, miejsce usytuowania obiektu, jego wymiary, właściwości i przeznaczenie stanowił protokół z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [..].07.2009r. w obecności skarżącego. Protokół ten spełnia wymagania art. 68 par.1 k.p.a. , gdyż z jego treści wynika , kto , kiedy i gdzie i jakich czynności dokonał , kto i w jakim charakterze był przy tym obecny , co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono. Protokół został odczytany i podpisany przez przedstawicieli organu administracji państwowej biorących udział w czynnościach jak również przez skarżącego, przy czym skarżący nie wniósł żadnych uwag do opisu obiektu, co oznacza , że opis zaakceptował. Złożenie podpisu pod protokołem bez żadnych uwag jest bowiem wyrazem tego, iż strona miała możliwość zaznajomienia się z treścią protokołu i zgadza się z jego treścią. W tych okolicznościach brak jest uzasadnionych podstaw zarówno do kwestionowania ustaleń organu co do cech obiektu jak i do formułowania zarzutu braku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego.
Zgodnie z art. 28 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane
( Dz.U. z 2006r. , nr 156 , poz. 1118 z późn. zm.) , powoływanej dalej jako p.b. , roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę , z zastrzeżeniem art. 29-31, przy czym przez roboty budowlane ( art. 3 ust.7 p.b.) rozumieć należy budowę ( art. 3 ust.6 p.b. definiuje budowę jako wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu a także odbudowę , rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego )oraz prace polegające na przebudowie, montażu , remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Z przepisu art. 28 ust.1 p.b. wynika zatem jednoznacznie , iż każdorazowo przed rozpoczęciem robót budowlanych inwestor obowiązany jest uzyskać ostateczną decyzję właściwego organu o pozwoleniu na budowę, chyba, że ustawodawca w art. 29 -31 p.b. wyłączył ten wymóg w stosunku do wyraźnie wskazanych robót budowlanych.
Kwestia wyłączenia wymogu wiąże się z ustaleniem cech obiektu budowlanego w celu przyporządkowania odpowiedniej normie prawnej. W ocenie organu wzniesiony obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym , o którym mowa w art. 29 ust.12 p.b. podlegającym z uwagi na upływ 120 dni od daty rozpoczęcia budowy rygorom art. 28 ust.1 p.b. Z tą oceną nie sposób się zgodzić . Przepis art. 29 ust.12 p.b. wyodrębnia dwa rodzaje tymczasowych obiektów budowlanych: 1/ obiekty nie połączone trwale z gruntem i przewidziane do rozbiórki ; 2/ obiekty nie połączone trwale z gruntem i przewidziane do przeniesienia w inne miejsce – w każdym przypadku w terminie określonym w zgłoszeniu , o którym mowa w art. 30 ust.1 ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego deseniu zgłoszeniu. Z powyższej regulacji jednoznacznie wynika , iż cechą stanowiącą wyróżnik obiektów , o których mowa w art. 29 ust.12 p.b. (a także w art. 3 ust.5 p.b.) obok braku trwałego połączenia z gruntem jest ich zamierzona przez inwestora tymczasowość. Ponieważ z materiału sprawy w żaden sposób nie wynika, by inwestor już w momencie wznoszenia obiektu przewidywał obiekt do rozbiórki bądź przeniesienia w inne miejsce (czasowe użytkowanie obiektu) brak jest podstaw do uznania, iż przedmiotowy obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu p.b.
Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu tymczasowy obiekt budowlany , o którym mowa w art.3 ust.5 p.b. jest podtypem obiektu budowlanego ( art.3 ust.1 p.b.). Do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych mogą zatem należeć zarówno budynki , budowle jak i obiekty małej architektury przy spełnieniu warunków tymczasowości w rozumieniu art.3 ust.5 p.b.
W ocenie Sądu trafnie podnoszą skarżący, iż przedmiotowy obiekt ze względu na cechy konstrukcyjne ( lekka i prosta konstrukcja, brak fundamentów i brak pełnej obudowy) oraz sposób użytkowania ( składowanie drewna opałowego, ochrona tego drewna przed zamakaniem) stanowi wiatę w rozumieniu prawa budowlanego . Nie mają jednak racji , gdy twierdzą, iż przedmiotowa wiata podlega art. 29 ust.1 pkt 2 p.b. Zgodnie z art. 29 ust.1 pkt2 p.b. pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych , wiat i altan oraz przydomowych oranżerii ( ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m kw , przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m kw powierzchni działki. Redakcja powyższego przepisu wskazuje na objęcie nim 4 rodzajów obiektów, przy czym cecha "wolnostojących" jako umieszczona na wstępie wyliczenia odnosi się do każdego z obiektów objętych wyliczeniem
( vide : uzasadnienie wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12.06.2008r. , II S.A/Rz 106/08 , http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
Przez pojęcie "wolno stojący" rozumieć należy samodzielność i suwerenność konstrukcji obiektu , fizyczne oddzielenie od innych obiektów budowlanych . Wiata wolno stojąca to zatem wiata , która nie jest połączona z innym obiektem budowlanym i nie wykorzystuje w swej konstrukcji jakichkolwiek elementów innego obiektu budowlanego. Ponieważ z treści protokołu z czynności kontrolnych , szkicu sytuacyjnego sporządzonego podczas kontroli a także dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, iż wiata objęta niniejszym postępowaniem w/w cech nie posiada bowiem wykorzystuje w swej konstrukcji przylegający budynek gospodarczy (zadaszenie wiaty jest przymocowane do przylegającego budynku gospodarczego) brak jest podstaw do uznania, iż jest obiektem budowlanym wolno stojącym, do którego znajdowałyby zastosowanie przepisy art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b. i art. 30 ust.1 pkt 1 p.b. Roboty budowlane związane z budową przedmiotowej wiaty mogły być zatem prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę ( art. 28 ust.1 p.b.). Niespełnienie tego wymogu ( okoliczność bezsporna) powoduje, iż wzniesiony obiekt budowlany jest samowolą budowlaną w rozumieniu przepisu art. 48 ust.1 p.b. sankcjonowaną nakazem rozbiórki chyba, że istnieje prawna i faktyczna możliwość legalizacji samowoli. Problematykę tę reguluje art. 48 ust.2 p.b. , który warunkuje legalizację samowoli od kumulatywnego spełnienia dwóch warunków : 1/ zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( art. 48 ust.2 pkt 1 i 2/zgodności budowy z przepisami , w tym przepisami techniczno-budowlanymi . W przypadku warunków określonych kumulatywnie , brak spełnienia jednego z nich czyni zbędnym badanie drugiego. Niewątpliwie do kategorii przepisów techniczno-budowlanych należą przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z dnia 15 czerwca 2002r. , nr 75, poz. 690 z późn. zm./ wydane na podstawie delegacji ustawowej z art. 7 ust.2 pkt 1 p.b. W ocenie organu ze względu na naruszenie przepisów w/w rozporządzenia w zakresie dotyczącym odległości obiektu ( wiaty) od granicy sąsiedniej działki , brak jest możliwości wszczęcia procedury legalizacyjnej. Z tą oceną polemizują skarżący wywodząc przede wszystkim , iż rozdział 1 działu II w/w rozporządzenia , w którym zawiera się par.12, zatytułowany został "usytuowanie budynku" , co wskazuje, iż zawarte w tym rozdziale przepisy nie będą miały zastosowania do wiat , a jedynie do budynków w rozumieniu definicji art.3 pkt 2 p.b.
Dla oceny , czy w/w rozporządzenie , a w szczególności par.12 regulujący usytuowanie budynków na działce budowlanej , odnosi się do przedmiotowego obiektu należało przyporządkować obiekt definicji legalnej sformułowanej w ustawie - Prawo budowlane a następnie odnieść tę definicję do przepisów rozporządzenia regulujących zakres jego zastosowania. Legalna definicja budynku sformułowana w art. 3 ust.2 p.b. ("obiekt budowlany , który jest trwale związany z gruntem, wydzielony w przestrzeni za pomocą przegród budowlanych , posiadający fundamenty i dach) wyklucza z tego pojęcia wiatę będącą przedmiotem niniejszego postępowania ze względu na brak trwałego związania z gruntem i brak fundamentów. Wiata o wymiarach 1,2x6,8 m nie stanowi również obiektu małej architektury w rozumieniu art.3 pkt 4 p.b. ,gdyż zarówno ze względu na powierzchnię zabudowy jak i charakter obiektu nie wykazuje podobieństw do obiektów budowlanych w tym przepisie przykładowo wymienionych. Skoro zatem przez budowlę zgodnie z art.3 ust.3 p.b. należy rozumieć każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, to pojęcie budowli obejmuje obiekty typu wiata. Mimo takiej klasyfikacji przedmiotowego obiektu w ocenie Sądu w kontekście par.2 ust.1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych (...) , który określając zakres zastosowania tego aktu stanowi, iż " przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu , budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli naziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków , a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych , z zastrzeżeniem par.207 ust.2. " , brak jest podstaw do uznania, iż przepisy par.12 tego rozporządzenia nie mają zastosowania do budowli ( w tym wiat) z uwagi jedynie na tytuł rozdziału. Skoro objęta postępowaniem wiata jest budowlą naziemną spełniającą funkcje użytkowe budynku gospodarczego o wymiarach 1,2 m (szerokość) x 6,8 m (długość) , podlega przepisom par. 12 ust.1 w/w rozporządzenia ( vide : uzasadnienie wyroku NSA z dnia 18.11.2009r. , II OSK 1783/08 , publikacja j.w.).
Reasumując stwierdzić należy, iż organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawidłowej subsumcji trafnie uznając, iż wobec wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę kontekście jednocześnie braku możliwości wszczęcia procedury legalizacyjnej ze względu na nie spełnienie przez obiekt warunków techniczno-budowlanych zachodzą przesłanki do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu na podstawie art. 48 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło