I OSK 1147/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-12-07

Skład orzekający: Irena Kamińska, Izabella Kulig-Maciszewska, Jolanta Rudnicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy emeryt lub rencista policyjny ma prawo do wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego po 1 stycznia 2006 r. na podstawie decyzji wydanej przed tą datą?
Ratio decidendi
Prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego przysługuje policjantowi w służbie czynnej, a nie emerytom czy rencistom policyjnym. Uchylając przepisy rozporządzenia, które przyznawały to świadczenie emerytom i rencistom, nie naruszono zasady ochrony praw nabytych, gdyż decyzja przyznająca równoważnik została uchylona, a od 1 stycznia 2006 r. brak jest podstaw prawnych do wypłaty tego świadczenia tej grupie osób. Wydanie decyzji odmownej bez wskazania podstawy prawnej w sentencji nie stanowi nieważności decyzji, jeśli podstawa prawna istnieje i została wyjaśniona w uzasadnieniu.
Stan faktyczny
P. L., rencista policyjny od 2002 r., otrzymywał równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego do 2005 r. W 2009 r. złożył wniosek o wypłatę równoważnika za lata 2007-2009, który został odmownie rozpatrzony przez organy Policji, powołujące się na utratę podstaw prawnych do wypłaty świadczenia od 1 stycznia 2006 r. P. L. zaskarżył decyzje do WSA w Warszawie, który oddalił skargę. Następnie P. L. wniósł skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie: sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska sędzia WSA del. Jolanta Rudnicka (spr.) Protokolant st. sekretarz sądowy Kamil Wertyński po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt VIII SA/Wa 58/11 w sprawie ze skargi P. L. na decyzję Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt VIII SA/Wa 58/11 oddalił skargę P. L. na decyzję Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że Komendant Miejski Policji w Płocku decyzją nr [...] z dnia [...] września 2010 r., odmówił dokonania czynności wypłaty na rzecz P. L. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2007-2009. Organ podniósł, że P. L. od dnia [...] lipca 2002 r. jest rencistą policyjnym. Do 2005 r. włącznie pobierał równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego w wymiarze trzech norm zaludnienia. Prawo do przedmiotowego świadczenia zostało ustalone na podstawie decyzji Komendanta Miejskiego Policji w Płocku z dnia [...] kwietnia 1999 r. nr [...] na czas nieokreślony. W dniu [...] marca 2009 r. wpłynął wniosek P. L. o wypłatę równoważnika za remont lokalu mieszkalnego za lata 2007-2009 wraz z załączonymi oświadczeniami mieszkaniowymi. Pismem z dnia [...] marca 2009 r. poinformowano wnioskodawcę, że z dniem 1 stycznia 2006 r. organy Policji utraciły kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach dotyczących ustalania prawa do przedmiotowego świadczenia. W piśmie z dnia [...] maja 2009 r. P. L. ponownie złożył wniosek o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu, w którym zawarł również skargę na bezczynność organu w kwestii wydania stosownej decyzji administracyjnej. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2010 r. Komendant Miejski Policji w Płocku zobowiązany został do rozpoznania wniosku P. L. w terminie 30 dni od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W wyniku powyższego organ wydał w dniu [...] lipca 2010 r. decyzję nr [...], którą uchylił decyzję nr [...] w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i cofnął od dnia 1 stycznia 2006 r. prawo P. L. do tego świadczenia. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 91 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Otrzymywane do dnia 31 grudnia 2005 r. przez emerytów i rencistów policyjnych świadczenie miało swe umocowanie jedynie w przepisach wykonawczych do ustawy o Policji, z której wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że może je otrzymywać policjant w służbie czynnej. Prawo do niniejszego świadczenia nie wynika również z ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 Nr 8, poz. 67 ze zm.). Emeryt lub rencista policyjny nie ma uprawnienia do domagania się innych świadczeń związanych z użytkowanym lokalem mieszkalnym, przysługujących policjantom. W konkluzji uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że dniu 28 grudnia 2005 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dokonał nowelizacji rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. uchylając § 8 i § 9 ust. 2, co skutkowało utratą od dnia 1 stycznia 2006 r. prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przez osoby pobierające świadczenia z policyjnego zaopatrzenia emerytalnego oraz właściwości organów Policji do rozstrzygania w sprawach związanych z tym świadczeniem. Wobec braku od dnia 1 stycznia 2006 r. przepisów, które stanowiłyby podstawę prawną do dokonania czynności wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w stosunku do emerytów i rencistów policyjnych oraz uprawniających organy Policji do orzekania dla tej grupy osób w formie decyzji, organ pierwszej instancji uznał, że brak jest podstaw prawnych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku P. L. W wyniku złożonego przez P. L. odwołania, Mazowiecki Komendant Wojewódzki Policji decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając stanowisko organu I instancji. Organ zaznaczył, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 27 października 2008 r. sygn. akt U 4/08, co prawda w przypadku równoważnika za brak lokalu, którego zapisy w ustawie o Policji są analogiczne, orzekł, że zarówno przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, jak również sama ustawa o Policji nie gwarantują emerytom i rencistom prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Ponadto, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że skoro krąg osób uprawnionych został określony w ustawie, a uprawnienia emerytów i rencistów nie wynikają z art. 29 ust. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, to uchylenie przepisów rozporządzenia nie zmieniło stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów świadczenia, tym samym nie ma miejsca naruszenie zasady ochrony praw nabytych. W konkluzji uzasadnienia Mazowiecki Komendant Wojewódzki Policji stwierdził, że organ I instancji słusznie orzekł o odmowie dokonania czynności wypłaty na rzecz P. L. przedmiotowego świadczenia z lata 2007 - 2009. P. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie art. 163 k.p.a., § 6 rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002 r. oraz art. 2 Konstytucji R.P. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę zwrócił uwagę, że skarżący zainicjował postępowanie o wypłatę za okres od 2007 do 2009 r. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Zdaniem Sądu, skoro wniosek złożony przez skarżącego wszczął postępowanie administracyjne w tym przedmiocie, to organ prawidłowo rozstrzygnął sprawę w formie decyzji administracyjnej, gdyż taka forma rozpatrzenia wniosku, w szczególności w przypadku wydania negatywnego rozstrzygnięcia, nie pozbawia strony prawa kontroli sądowo – administracyjnej. W ocenie Sądu organy zasadnie odmówiły skarżącemu wypłaty powyższego świadczenia za lata 2007- 2009. Sad stwierdził, że zasadnicze znaczenie w sprawie ma regulacja zawarta w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 266, poz. 2246). Uchyliło ono m.in. § 8 przywołanego w swoim tytule rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r., który stanowił, że przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego. Sąd podkreślił, że nie istnieje żaden inny przepis, który pozwalałby w zakresie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego traktować osoby uprawnione do policyjnych świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego w sposób analogiczny, jak policjantów w służbie czynnej. Sąd przytaczając treść art. 91 ust. 1 ustawy o Policji wywiódł, że prawo do tego równoważnika przysługuje policjantowi, a nie emerytom czy rencistom policyjnym. Także przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji nie pozwalają traktować emerytów czy rencistów w zakresie tego prawa w sposób tożsamy, jak policjantów w służbie czynnej. Sąd jednocześnie zauważył, że ustawa o Policji nie stanowiła i nadal nie stanowi podstawy do przyznania uprawnień do równoważnika pieniężnego emerytowi, czy renciście policyjnemu. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy Sąd wskazał, że z akt administracyjnych wynika, iż Komendant Miejski Policji w Płocku, wydał w dniu [...] lipca 2010 r. decyzję nr [...] o uchyleniu własnej decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 1999 r. w sprawie przyznania skarżącemu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego i orzekł o cofnięciu od dnia 1 stycznia 2006 r. prawa do ww. świadczenia. Podstawą decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. stanowił § 6 powołanego już rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. Z powyższego przepisu wynika, że decyzję o cofnięciu uprawnienia do wydania dotychczas przyznanego równoważnika wydaje się, jeżeli policjant (a w związku z uchylonym § 8 rozporządzenia – emeryt lub rencista policyjny) przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 pkt 1. Ten właśnie przepis stanowi podstawę do cofnięcia policjantowi uprawnienia do równoważnika wobec utraty uprawnienia w ogóle lub wobec zmiany ilości norm zaludnienia. Choć przepis ten dotyczy policjanta, a nie emeryta czy rencisty policyjnego, to w braku innej, wyraźnej podstawy przepis ten wymagał odpowiedniego, analogicznego zastosowania właśnie do rencisty policyjnego. W uzasadnieniu wyroku Sąd ponadto podkreślił, że równoważnik za remont lokalu mieszkalnego przysługiwał do dnia 1 stycznia 2006 r. jedynie na mocy rozporządzenia, które go przyznawało emerytom czy rencistom w legalny, uprawniony sposób, na podstawie wyraźnej delegacji ustawowej, uprawniającej ministra do poszerzenia kręgu osób uprawnionych wprost z ustawy. Także w sposób legalny i uprawniony, bez naruszenia zasady ochrony praw nabytych, uprawnienie to emerytom i rencistom zostało cofnięte. Tym samym za niezasadny Sąd uznał zarzut skarżącego, że zmiana rozporządzenia nie ma wpływu na jego prawo do otrzymywania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd wyjaśnił, że w niniejszej sprawie, dotyczącej odmowy dokonania czynności wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2007-2009, jak wynika z zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji, organy nie stosowały art. 163 kpa, tym samym nie mogło dojść do jego naruszenia. Sąd nie dopatrzył się również w decyzjach organów obu instancji naruszenia zasady zaufania obywatela do organów państwa, czy też art. 2 Konstytucji RP, w zakresie, jak to określił sam skarżący - naruszenia sprawiedliwości społecznej. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył P. L., reprezentowany przez pełnomocnika. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono : 1) naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie, mimo istnienia podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji Mazowieckiego Komendanta Wojewódzkiego Policji i Miejskiego Komendanta Policji w Płocku określonej w art. 156 § 1pkt 2 k.p.a. w postaci braku podstawy prawnej, co polegało w niniejszej sprawie na wydaniu obu decyzji bez powołania podstawy prawnej i jej wyjaśnienia, co w konsekwencji wywołało również skutek w postaci naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania: art. 6, 7, 8, 11, 16, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a., 2) naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewskazanie i niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej pozwalającej odmówić dokonania czynności wypłaty na rzecz skarżącego równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2007, 2008, 2009, a naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołując się na powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skarżący nie kwestionuje tezy Sądu, że począwszy od dnia 1 stycznia 2006 r. emerytom i rencistom policyjnym nie przysługuje już równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, nie zgadza się natomiast ze stanowiskiem Sądu, polegającym na przyjęciu, że uprawnienie to z tym momentem utracili także renciści, którzy nabyli je przed zmianą przepisów. W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną treść uzasadnienia wyroku daje podstawy do wniosku, że Sąd nie przeanalizował decyzji wydanych przez organy, które w niniejszej sprawie nie wskazały żadnych przepisów prawa, które pozwalałyby im odmówić wypłaty skarżącemu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Organy naruszyły tym samym podstawowe zasady wyrażone w art.6, 7, 8, 11, 16, 77§1, 80, 107§3 k.p.a. W ocenie autora skargi kasacyjnej Sąd utrzymał w mocy decyzje wydane z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nie wskazywały podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Sąd również nie podał przepisów, które w niniejszej sprawie mogłyby stanowić podstawę prawną. Wskazał tylko, że zasadnicze znaczenie ma okoliczność, że z dniem1 stycznia 2006r. uchylono § 8 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. i od tego czasu nie ma przepisów uprawniających emerytów i rencistów policyjnych do otrzymywania równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. W ocenie skarżącego kasacyjnie zasadnicze znaczenie ma zupełnie inna kwestia. P. L. występując o wypłatę tego świadczenia w 2009r. nie wniósł o ustalenie prawa, tylko zażądał wykonania decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1999r., na mocy której otrzymał prawo do równoważnika w sposób legalny i uprawniony. Do tego czasu decyzja ta nie została uchylona, a zatem miała moc wiążącą i podlegała wykonaniu. Zmiana przepisów, w ocenie autora skargi kasacyjnej, nie mogła stanowić automatycznej podstawy eliminującej tę decyzję z obrotu prawnego. Dalej w skardze kasacyjnej wywodzono, że ustawodawca, uchylając § 8 rozporządzenia i nie wprowadzając wyraźnego przepisu pozwalającego na cofanie emerytom i rencistom policyjnym wcześniej nabytych uprawnień chciał uregulować tę kwestię na przyszłość. Odebrał więc prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego policjantom przechodzącym na emeryturę, czy rentę po 1 stycznia 2006r, nie pozbawiając tego świadczenia byłych policjantów, będących już w chwili zmiany przepisów na emeryturze, czy rencie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor powołał się na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, z których wynika, że skoro w rozporządzeniu z 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 266, poz. 2246) zabrakło przepisów międzyczasowych, bowiem ustawodawca nie wskazał konsekwencji uchylenia § 8 rozporządzenia z 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919) to uprawniony jest pogląd, że nadal pozostają wiążące decyzje przyznające równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Mazowiecki Komendant Wojewódzki Policji, wnosząc o jej oddalenie i podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 183 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej, jako p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania sądowego. Przesłanki nieważności postępowania wymienione w art.183 §2 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. W skardze kasacyjnej powołując się na podstawę określoną w art.174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono wyłącznie naruszenie przepisów postępowania tj. art.145 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 6, 7, 8, 11, 16, 77§1, 80 i 107 §3 k.p.a. oraz art.141 §4 p.p.s.a. Zarzuty te w istocie sprowadzają się do zakwestionowania wyroku i decyzji administracyjnych podjętych w sprawie z tego powodu, że – w ocenie skarżącego kasacyjnie – w decyzjach tych nie wskazano podstawy prawnej. Autor skargi kasacyjnej wywodzi, że skoro decyzje nie wskazywały podstawy prawnej, to zachodzi przesłanka nieważności postępowania, o której mowa w art. 156 §1 pkt 2 k.p.a., a zatem Sąd dokonujący kontroli legalności zaskarżonej decyzji powinien orzec na podstawie art.145 §1 pkt 2 p.p.s.a. W pierwszej kolejności wymaga zatem zwrócenia uwagi, że art. 156 §1 pkt 2 k.p.a., jako jedną z przesłanek nieważności postępowania wymienia "wydanie decyzji bez podstawy prawnej" . Zgodnie z utrwalonym już w literaturze i orzecznictwie poglądem pojęcie "wydanie decyzji bez podstawy prawnej" oznacza, że albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów administracji w tej sprawie, polegającego na wydawaniu decyzji rozumianych jako indywidualne akty administracyjne zewnętrzne (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz pod red. prof. M. Wierzbowskiego, wyd. CH. Beck 2011). Innymi słowy przez pojęcie decyzji wydanej bez podstawy prawnej rozumie się decyzję, wydaną w sytuacji, gdy brak było w przepisach prawa powszechnie obowiązującego właściwej materialnej lub formalnej podstawy do dokonania rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej. Nie może być natomiast uznana za wypełnienie dyspozycji art.156 §1 pkt 2 k.p.a. sytuacja, gdy w decyzji nie wskazano podstawy prawnej rzeczywiście istniejącej albo niewłaściwie powołano podstawę prawną. Wydanie decyzji bez wskazania podstawy prawnej nie może być utożsamiane z wydaniem decyzji bez podstaw prawnych. Wydanie decyzji bez wskazania podstawy prawnej, gdy podstawa ta istnieje w przepisach prawa i zostały spełnione przesłanki do jej zastosowania nie może być uznane za takie naruszenie prawa, które mogło stanowić podstawę do zastosowania art.156 §1 pkt 2 k.p.a. Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy przede wszystkim rozważyć, czy w sprawie z wniosku o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont lokalu rozstrzygnięcie następuje w formie decyzji administracyjnej i czy tym samym organ administracji był umocowany do działania w takiej formie. Sąd I instancji stwierdził, że o ile sama wypłata równoważnika jest czynnością materialno-techniczną nie wymagającą formy decyzji, o tyle odmowa wypłacenia emerytowi lub renciście policyjnemu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, przyznanego mu w czasie pełnienia czynnej służby następuje przez wydanie decyzji administracyjnej. W tej kwestii Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 3/10, publ. ONSAiWA 2011/3/60, stwierdził, że " w razie złożenia wniosku przez funkcjonariusza-emeryta policyjnego żądania, o jakim mowa w art.91ust.1 ustawy o Policji ( Dz.U. 2007 r., Nr 43, poz. 277 ze zm.), o wypłacenie równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego- przyznanego mu w czasie pełnienia czynnej służby, organ jeżeli uzna, że żądanie to nie może być spełnione, powinien stosownie do art.104§1 lub art. 105§1 w zw. z art.61§1 k.p.a. oraz w zw. z art.97 ust.5 ustawy o Policji załatwić sprawę tego żądania przez wydanie decyzji administracyjnej". Stanowisko to Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnił treścią art.97 ust.5 ustawy o Policji, z którego wynika, że sprawy dotyczące uprawnienia do równoważnika za remont są sprawami administracyjnymi rozstrzyganymi w drodze decyzji administracyjnej. Niezależnie jednak od powyższego w rozpoznawanej sprawie obowiązek wydania decyzji dotyczącej wniosku o wypłatę równoważnika wynikał z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który po rozpoznaniu skargi P. L. na bezczynność organu zobowiązał ten organ do wydania decyzji w tym przedmiocie. Po przesądzeniu kwestii umocowania organów do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy w drodze decyzji administracyjnej przychodzi dokonać oceny, czy istniała podstawa prawna do odmowy wypłaty wnioskowanego świadczenia. Wprawdzie w osnowie decyzji organy nie wskazały podstawy prawnej do odmowy wypłaty równoważnika, lecz w uzasadnieniu wydanych decyzji, podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poczyniono rozważania dotyczące istnienia podstawy prawnej do wypłaty równoważnika i wyjaśniono, wskazując stosowne uregulowania prawne zarówno ustawy o Policji, jak również rozporządzenia wykonawczego. Jak wynika z uzasadnień wydanych w sprawie decyzji administracyjnych i z uzasadnienia zaskarżonego wyroku żaden z przepisów ustawy o Policji z dnia 6 kwietnia 1990 r. ( Dz.U. 2007 r., Nr 43, poz.277 ze zm.), jak również z ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej ( Dz.U. 2004, Nr 8, poz.67 ze zm.) nie przewiduje uprawnienia emeryta lub rencisty policyjnego do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. Sąd wyjaśnił również, że uchylenie §8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego ( Dz.U. Nr 100, poz. 919 ze zm.) w konsekwencji skutkowało utratą uprawnień emerytów i rencistów policyjnych do równoważnika. Z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku, jak też z treści wydanych w sprawie decyzji administracyjnych jednoznacznie wynika, że od 1 stycznia 2006 r. nie ma podstaw prawnych do wypłaty równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego emerytom i rencistom policyjnym. Skoro nie ma podstaw do wypłaty, to jedynym rozstrzygnięciem, które mogło być w sprawie podjęte była decyzja o odmowie wypłaty żądanego świadczenia. Należy mieć również na uwadze, że decyzją Komendanta Miejskiego Policji w Płocku z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] uchylona została decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 1999 r. przyznająca równoważnik, jak też orzeczono o cofnięciu uprawnień do równoważnika od dnia 1 stycznia 2006 r. W tych okolicznościach zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art.145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., art.151 p.p.s.a. w zw. z art.156§1 pkt 2 k.p.a. oraz wskazanych zasad postępowania administracyjnego, wyrażonych w przepisach art.6, 7, 8, 11, 16, 77 §1, 80 k.pa. nie są trafne. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, na które tak obszernie powołuje się autor skargi kasacyjnej dotyczy sytuacji, gdy w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja o przyznaniu równoważnika za remont lokalu. Natomiast w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania decyzja o przyznaniu P. L. równoważnika została uchylona, a ponadto orzeczono o cofnięciu skarżącemu uprawnień do równoważnika od dnia 1 stycznia 2006 r. Nie doszło również do naruszenia przez Sąd I instancji art.141 § 4 p.ps.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wszystkim wskazanym w tym przepisie wymogom. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.184 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło