II GSK 1558/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-11-15
Skład orzekający: Hanna Kamińska, Barbara Stukan-Pytlowany, Wojciech Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu administracji odmówiająca przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z powodu nieutrzymania działki w dobrej kulturze rolnej oraz różnicy powierzchni powyżej 30% jest prawidłowa i czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów materialnych i proceduralnych są zasadne?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że decyzja organu odmowna jest prawidłowa, gdyż działka rolna nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej zgodnie z obowiązującymi przepisami, a różnica powierzchni przekraczała 30%. Sąd potwierdził prawidłowość ustaleń faktycznych i zastosowanie odpowiednich przepisów unijnych i krajowych oraz odrzucił zarzuty naruszenia prawa materialnego i proceduralnego podniesione w skardze kasacyjnej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006, deklarując powierzchnię 2,72 ha. Po kontroli administracyjnej i terenowej organ przyznał płatności, które następnie uchylił i odmówił ich przyznania z powodu stwierdzenia, że działka nr 928/134 nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej i powierzchnia użytkowana była mniejsza niż zadeklarowana. W toku postępowania przeprowadzono kilka kontroli, a sądy administracyjne rozpatrywały skargi na decyzje organów, ostatecznie utrzymując odmowę przyznania płatności.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Barbara Stukan-Pytlowany (spr.) Sędzia del. WSA Wojciech Kręcisz Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 21 lutego 2011 r. sygn. akt III SA/Gl 1889/10 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji oraz odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 21 lutego 2011 r. sygn. akt III SA/Gl 1889/10, oddalił skargę A. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z [...] maja 2010 r. w przedmiocie płatności obszarowych, z następującym uzasadnieniem.
Wnioskiem z 15 maja 2005 r. skarżący zwrócił się o przyznanie na rok 2006 płatności bezpośredniej do gruntów rolnych. Strona zadeklarowała do płatności powierzchnię użytków rolnych o łącznej powierzchni 2,72 ha.
Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku pod kątem kompletności i zgodności danych Kierownik ARiMR decyzją z [...] kwietnia 2006 r. przyznał skarżącemu za rok 2006 płatności z tytułu JPO i UPO. Decyzja ta stała się ostateczna.
W dniach 25-26 czerwca 2007 r. została przeprowadzona w gospodarstwie rolnym strony kontrola na miejscu, która była przeprowadzona bez obecności strony. Z protokołu kontroli wynika między innymi, że działka rolna położona na działce ewidencyjnej 928/134 nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., co skutkuje trwałym wykluczeniem działki rolnej z płatności.
Postanowieniem z [...] grudnia 2008 r. Kierownik ARiMR wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją w sprawie przyznania płatności. Jako nową okoliczność podał informacje zawarte w protokole kontroli.
Kierownik ARiMR decyzją z [...] stycznia 2009 r., uchylił dotychczasową decyzję w całości oraz odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. W uzasadnieniu organ wskazał na nieprawidłowości w zakresie deklarowanej przez stronę powierzchni w wysokości 2,72 ha w stosunku do stwierdzonej wynoszącej 2,06 ha z powodu wykluczenia całej powierzchni działki ewidencyjnej 928/134. Wyliczył przy tym, że różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną i stwierdzoną wyniosła powyżej 30 %, i dlatego odmówił przyznania płatności.
W toku postępowania odwoławczego, tj. 24 kwietnia 2009 r., przeprowadzono kontrolę sprawdzającą , której wyniki zostały włączone do akt sprawy jako dowód.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Dyrektor ARiMR decyzją z [...] maja 2009 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Wyrokiem z 20 października 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 784/09 WSA w G. uchylił zaskarżoną decyzję.
W wykonaniu zaleceń WSA w G. zawartych w uzasadnieniu powołanego wyroku, 24 marca 2010 r. przeprowadzono, z udziałem skarżącego, kontrolę na miejscu na gruntach rolnych zadeklarowanych do płatności na rok 2005. W dniu kontroli stwierdzono wykonanie zabiegów rekultywacyjnych ciężkim sprzętem nierolniczym. Stwierdzono także, że brak jest podstaw do podważenia wyników kontroli zasadniczej przeprowadzonej po raz pierwszy u skarżącego w roku 2007 oraz drugiej kontroli (sprawdzającej) w roku 2009. Zdaniem kontrolujących zabiegi rekultywacyjne wykraczają szeroko poza teren działki ewidencyjnej 928/134. Dokonany pomiar, po nałożeniu na podkład mapowy, nie mieści się w granicach działki ewidencyjnej, co wskazuje na prawidłowość ustalenia lokalizacji działki rolnej podczas kontroli sprawdzającej w roku 2009 (tj. drugiej kontroli – raport z dnia 24 kwietnia 2009 r.). Jako wynik kontroli działki rolnej zadeklarowanej na działce ewidencyjnej 928/134 (działka rolna F w roku 2005) przyjęto kody nieprawidłowości DR10 i DR33 oznaczające, że cała działka nie jest gruntem rolnym i nie była użytkowana rolniczo na dzień 30 czerwca 2003 r. Organ wskazał, że uwzględnił także zeznania świadków.
Wobec powyższych ustaleń, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w C. decyzją z [...] maja 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracyjny dokonał nakazanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. w wyroku z dnia z 20 października 2009 r. czynności. Organ przeprowadził kolejną już – trzecią – kontrolę na spornej działce, z udziałem skarżącego, która dała wyniki zbieżne z kontrolami przeprowadzonymi poprzednio i wskazała na lokalizację działki 928/134 na gruncie, który uprzednio był zadrzewiony i zakrzewiony, a przed ostatnią kontrolą został zniwelowany. Fakt, że ustalenia dokonane co do lokalizacji działki 928/134 nie potwierdzają stanowiska strony nie jest wystarczający do uznania, że organ nie wykonał zaleceń Sądu. Faktem jest także, że jak przyznała strona na rozprawie, nie podejmowała czynności zmierzających do wznowienia granic działki 929/134, co pozwoliłoby zweryfikować twierdzenia organu co do jej położenia względem działki 928/134.
Sąd wskazał, że w prowadzeniu systemu identyfikacji działek rolnych wykorzystuje się szereg różnorodnych danych. Taka zaś różnorodność źródeł pozyskania danych i stopień ich szczegółowości wyklucza ewentualny błąd, który mógłby zaistnieć na skutek zastosowania przypadkowych lub obarczonych błędem map. Ocena ta jest tym bardziej uprawniona, że strona ograniczyła się tylko do negowania prawidłowości wyznaczenia działki przez organ, nie przedstawiając jednak ze swej strony żadnych dowodów przeciwnych ani nie podejmując działań w celu ich zgromadzenia.
Wątpliwości Sądu nie budzą ustalenia dokonane przez organ co do stanu utrzymania spornej działki, w szczególności przy uwzględnieniu bogatej dokumentacji fotograficznej, załączonej do akt sprawy. Zarówno z protokołu kontroli przeprowadzonej w roku 2007 jak i 2009 wynika, że działka deklarowana przez producenta jako pastwisko jest zadrzewiona i zakrzewiona oraz że nie była utrzymana w należytej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. i brak jest podstaw, aby tym ustaleniom nie dać wiary. Zeznania świadków potwierdzają, że na spornej działce prowadzony był wypas koni, ale nie jest to wystarczające do uznania, że istotnie było to pastwisko, gdyż aby można było go tak sklasyfikować, w roku 2005 grunt winien spełniać warunki określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz. U. Nr 65, poz. 600 ze zm.), do których w przypadku pastwisk stosownie do § 1 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia należy wypasanie zwierząt, koszenie okrywy roślinnej i jej usunięcie co najmniej raz w roku, w terminie do 31 lipca. Biorąc pod uwagę, że na działce 928/134 znajdowały się drzewa i krzewy oznacza to, że grunt nie był wypasany lub koszony, a więc nie był także utrzymywany w dobrej kulturze rolnej, a ustalenia organu w tym zakresie są prawidłowe. Fakt, iż ustalenia te oparto na wynikach wcześniejszych kontroli sam przez się nie skutkuje ich wadliwością, skoro postępowanie dotyczyło płatności na rok 2005, a stan działki na dzień kontroli uległ zmianie na skutek działań strony związanych z jej niwelacją.
Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 68 § 2 w zw. z art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), w ocenie Sądu jest to zarzut zasadny o tyle, że protokół nie został stronie odczytany, natomiast skarżący miał zapewnioną możliwość odniesienia się do ustaleń protokołu i z tej możliwości skorzystał. Wobec powyższego fakt nieodczytania protokołu nie miał wpływu na wynik sprawy, a tym samym nie może skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
W kwestii zaś braku kwalifikacji geodezyjnych osób dokonujących pomiarów na gruncie i zastosowanych urządzeń pomiarowych, co w ocenie strony skutkowało naruszeniem art. 7 k.p.a. i rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2004 r. w sprawie określania rodzajów czynności technicznych związanych z prowadzeniem systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. Nr 16, poz. 153) Sąd uznał, że omawiane rozporządzenie określa kwalifikacje podmiotów, którym Agencja może powierzyć wykonywanie określonych czynności na podstawie umowy, czyli zlecić je do wykonania jednostkom nie pozostającym w strukturach Agencji. W odniesieniu do czynności wykonywanych przez Agencję w imieniu własnym, omawiane rozporządzenie i wynikające z niego wymagania kwalifikacyjne nie znajdują zastosowania. Kontrola z 23 marca 2010 r. została przeprowadzona przez inspektorów terenowych ARiMR (poz. 11 i 56 Raportu z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni), którzy posiadali stosowne upoważniania.
Skargą kasacyjną A. P. zaskarżył powyższe orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zwrot kosztów postępowania.
Wyrokowi zarzucono:
1. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię poprzez przyjęcie, że art. 6 "ldentyfikacja działek rolnych" Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w Rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. UE. L. Nr 141.18 z późn. zm., dalej: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004) oraz art. 20 Rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, a także Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. nie wymaga stosowania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2004 r. w sprawie określenia rodzajów czynności technicznych związanych z prowadzeniem systemu ewidencji producentów i ewidencji gospodarstw rolnych oraz wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. Nr 10 poz. 76) w niniejszej sprawie, a tym samym naruszenie art. 7 k.p.a.
2. sprzeczne ustalenia Sądu z treścią zebranego materiału dowodowego poprzez ustalenie, że przedmiotowa działka ewidencyjna nr 928/134 jest zadrzewiona i zakrzewiona oraz przyjęcie jednocześnie, że na działce tej odbywał się wypas koni przez co naruszono art. 7 k.p.a.
3. naruszenie art. 134 § 1 i art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) poprzez nierozpoznanie wszystkich zarzutów podniesionych w skardze i brak uzasadnienia tej okoliczności.
4. nieważność postępowania – art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. poprzez niepowiadomienie pełnomocnika o rozprawie i niedoręczenie zapadłego w sprawie wyroku, nieuwzględnienie okoliczności, że pełnomocnik był pozbawiony możliwości działania przed organem.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący zawał argumenty na poparcie powyższych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawach: 1) naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z treści art. 183 § 1 p.p.s.a. wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadku ziszczenia się co najmniej jednej z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Wobec takich regulacji nie może budzić wątpliwości, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie i że uzasadnione jest odnoszenie się do poszczególnych zarzutów składających się na podstawy kasacyjne i wyznaczających zakres badania sprawy przez sąd drugiej instancji.
W niniejszej sprawie skarga kasacyjna oparta jest na podstawie z art. 183 § 1 pkt 5 p.p.s.a. i na podstawie z art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.
Na wstępie należało się zatem odnieść do zarzutu nieważności postępowania, jako najdalej idącego w sprawie, a zarazem podlegającego ocenie sądu kasacyjnego z urzędu.
Nieważność postępowania zachodzi w sytuacjach wskazanych w art. 183 § 1 pkt 1 - 6 p.p.s.a. Przesłanka nieważności postępowania wskazana w pkt. 5 omawianego przepisu stwierdza, że nieważność zachodzi jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw. Pozbawienie strony możności obrony swych praw polega na tym, że strona w skutek wadliwości procesowych sądu lub strony przeciwnej nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części, jeśli skutki tych wadliwości nie mogły być usunięte na następnych rozprawach przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji (por. wyrok SN z dnia 10 czerwca 1974 r., sygn. akt II CR 155/74, LexPolonica).
Utrwalone poglądy doktryny i orzecznictwa NSA wskazują na konieczność ścisłego, a nie rozszerzającego rozumienia terminu "pozbawienie możności obrony swych praw". Pozbawienie strony możności obrony swych praw wystąpi, gdy zaistniałe uchybienie procesowe sądu godzić będzie bezpośrednio w istotę procesu. Przyjąć zatem należy dopuszczalność jego stwierdzenia jedynie w razie zaistnienia kardynalnych uchybień dotyczących udziału strony w postępowaniu sądowym. Nieważność postępowania z tej przyczyny zachodzi wówczas, gdy strona wskutek naruszenia przepisów przez sąd I instancji nie uczestniczy w postępowaniu, nie otrzymuje zawiadomień, zostaje pozbawiona możliwości przedstawienia swojego stanowiska (por. np. wyroki NSA z dnia 20 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 419/08, LexPolonica; z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. akt II OSK 437/05, Lex, z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II GSK 378/05, Lex,. Reasumując, o nieważności postępowania z omawianej przyczyny decyduje waga uchybień procesowych.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu nie dopatrzył się nieważności postępowania. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy skarżący ani na etapie postępowania administracyjnego, ani postępowania przed Sądem I instancji nie był reprezentowany przez pełnomocnika. Zatem zasady doręczeń określone w art. 67 § 5 p.p.s.a. nie miały zastosowania w postępowaniu przed Sądem I instancji. Wprawdzie w przywołanej w skardze kasacyjnej sprawie o sygn. akt III SA/Gl 737/09 rzeczywiście skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, jednakże była to inna sprawa, bowiem dotycząca płatności obszarowych za rok 2006. Należy jednocześnie podkreślić, że z akt sprawy wynika, że skarżący był prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy przed Sądem I instancji i uczestniczył w niej osobiście, miał też możliwość przedstawienia swojego stanowiska. Zatem w sprawie nie doszło do uchybień procesowych dotyczących udziału strony w postępowaniu, które stanowią o pozbawieniu skarżącego możności obrony swych praw.
Jak już Naczelny Sąd Administracyjny zauważył skarżący podniósł zarzuty w ramach obu podstaw kasacyjnych art. 174 p.p.s.a. i odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów procesowych naruszenia przepisów art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 7 k.p.a. należy na wstępie stwierdzić, że zarzuty te nie są trafne.
Nie ulega wątpliwości, że Sąd I instancji rozstrzygnął w granicach niniejszej sprawy i nie tylko ustosunkował się do zarzutów skargi ale wszechstronnie ocenił ustalony stan faktyczny na podstawie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, który został szczegółowo omówiony i oceniony przez organ w ramach zasady swobodnej oceny dowodów, przy czym w zakresie ustaleń kontrolnych dotyczących spornej działki nr 928/134, a w szczególności jej identyfikacji jak i utrzymywania tej działki w dobrej kulturze rolnej na rok 2005 zastosował odpowiednie przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 i rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009.
Zgodnie art. 6 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 system identyfikacji działek rolnych, o których mowa w art. 20 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 będzie stosowany na poziomie działek referencyjnych, takich jak działki katastralne lub na poziomie bloku produkcyjnego, co zapewni jednolitą identyfikację każdej działki referencyjnej.
Należy zauważyć, że przepisy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 regulują sposób przeprowadzenia kontroli i sporządzenia raportów z przeprowadzenia kontroli i brak jest w skardze kasacyjnej argumentów, że nastąpiło naruszenie powyższych przepisów przez błędną ich wykładnię.
To samo odnosi się do stosowania rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów czynności technicznych związanych z prowadzeniem systemu ewidencji producentów i ewidencji gospodarstw rolnych oraz wniosków o przyznanie płatności oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej.
Zasadniczym spornym faktem, ustalonym w wyniku kontroli przeprowadzonej w ramach zakreślonych przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003, był stan utrzymania działki nr 928/134 w dobrej kulturze rolnej na rok 2005.
Według skarżącego działka ta w 2005 roku była użytkowana jako pastwisko, na którym wypasano konie, natomiast organ ustalił, że była ona zadrzewiona i zakrzewiona w takim stopniu, że nie pozwalało to na uznanie, że była ona utrzymana w dobrej kulturze rolnej.
Wymogi utrzymania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zostały szczegółowo określone przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej. W myśl § 4 rozporządzenia grunty rolne, o których mowa w § 1, nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami z wyjątkiem drzew i krzewów wymienionych w pkt 1 lit. a/-c/ tegoż § 4.
Z materiału dowodowego w postaci bogatej dokumentacji fotograficznej ewidentnie wynika, że sporna działka nr 928/134 faktycznie była zadrzewiona i zakrzewiona.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wbrew twierdzeniom skarżącego okoliczność, że zeznania świadków potwierdzały, iż na działce tej prowadzony był wypas koni, nie jest okolicznością wystarczającą dla uznania, że istotnie działka ta stanowiła w 2005 r. pastwisko. Bowiem aby grunt ten tak sklasyfikować, powinien on spełniać na rok ubiegania się o płatność, warunki określone w § 1 pkt.4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej. To jest powinno na gruncie tym odbywać się wypasanie zwierząt, koszenie okrywy roślinnej i jej usuwanie co najmniej raz w roku w terminie do 31 lipca. Tym czasem gdy zebrany materiał dowodowy, w tym wyniki kontroli, wskazywał, że na działce nr 928/134 znajdowały się drzewa i krzewy, to prawidłowo Sąd I instancji skonstatował, że z uwagi na zadrzewienia i zakrzaczenia grunt nie mógł być wypasany, czy koszony. Zatem zasadnie Sąd I instancji zaakceptował ustalenia organu administracji, że grunt ten nie był utrzymany w dobrej kulturze rolnej. Nie zmienia prawidłowości tej oceny wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt [...] zgłoszony dopiero w skardze kasacyjnej, gdyż samo stwierdzenie wycięcia części drzew w okresie późniejszym w 2010 r. nie oznacza, że sporna działka w 2005 roku nie była zadrzewiona i zakrzewiona, co pozbawiło ją waloru utrzymania w dobrej kulturze rolnej. Ponadto wyrok ten nieznany był Sądowi I instancji, a nie należy też zapominać, że z uwagi na dyspozycję zawartą art. 11 p.p.s.a. nie wiąże on sądu administracyjnego.
Należy podkreślić, że Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odniósł się do dowodów przeciwnych w postaci zeznań świadków na okoliczność wypasu koni na przedmiotowej działce i w sposób przekonywujący ocenił cały zebrany w sprawie materiał dowodowy, przestrzegając przy tym wskazanych przez skarżącego przepisów postępowania.
W tych warunkach ustalony przez organ stan faktyczny zaaprobowany przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku nie mógł być skutecznie podważony w skardze kasacyjnej, której zarzuty stanowiły jedynie polemikę z prawidłowo przyjętymi ustaleniami.
Sąd I instancji nie naruszył w żadnym stopniu przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wszystkie wymagania tego przepisu. Sąd przestawił stan sprawy, podał i wyjaśnił podstawę rozstrzygnięcia, odniósł się też do zarzutów skargi. Uzasadnienie jest wyczerpujące i przekonywujące i poddaje się kontroli instancyjnej. Należy zauważyć, że autor skargi kasacyjnej podnosząc zarzut braku odniesienia się przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutów skargi, nie sprecyzował do jakich konkretnie zarzutów Sąd się nie odniósł. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie może bliżej ocenić zasadności tak sformułowanego zarzutu.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego fakt zadrzewienia i zakrzewienia spornej działki stanowił wystarczającą przesłankę do uznania, że nie była ona utrzymywana w roku 2005 w dobrej kulturze rolnej, co w konsekwencji skutecznie wyłączało ją z powierzchni gruntów rolnych podlegających dopłatom bezpośrednim – jednolitym i uzupełniającym i w związku z tym prawidłowo organ odmówił przyznania tych płatności z uwagi na to że wyliczona różnica między powierzchnią zadeklarowaną i stwierdzoną wynosiła powyżej 30 %.
Zatem nie można przyjąć, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, mających w sprawie zastosowanie, tym bardziej że przepis art. 6 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz art. 20 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003, na które powołał się Sąd I instancji zostały prawidłowo zastosowane do ustalonego w sprawie stanu faktycznego i dlatego skarżący nie może skutecznie kwestionować systemu identyfikacji działek rolnych użytego do identyfikacji spornej działki.
Nie wymaga szerszego odniesienia się zarzut naruszenia Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., gdyż skarżący nie wskazał, który z przepisów tego rozporządzenia został naruszony i w jaki sposób.
Skoro został ustalony prawidłowo stan faktyczny stanowiący podstawę rozstrzygnięcia, to nie można uznać, że Sąd I instancji naruszył przepis art. 7 k.p.a., tym bardziej że może go stosować tylko organ administracji publicznej, który przestrzegał nie tylko przepisu art. 7 k.p.a. ale i pozostałych zasad postępowania administracyjnego, z uwzględnieniem specyfiki postępowania kontrolnego w zakresie płatności rolnych uregulowanych w dużej mierze przepisami rozporządzenia Komisji i Rady (WE) powołanych wyżej.
W sprawie tej miały zastosowanie przepisy prawa krajowego, a przede wszystkim ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76). Natomiast, jak trafnie zauważył Sąd I instancji, nie znajdowały zastosowania w sprawie określone przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2004 r. w sprawie określenia rodzajów czynności technicznych związanych z prowadzeniem systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, wymagania kwalifikacyjne dla osób dokonujących pomiarów na gruncie, bowiem dotyczą one osób, którym Agencja powierza wykonywanie takich czynności na podstawie umowy. Natomiast w rozpoznawanej sprawie czynności te wykonywane były przez Agencję w imieniu własnym, a kontrole zostały przeprowadzone przez inspektorów terenowych Agencji.
Z tych wszystkich przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi kasacyjnej jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw na mocy art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło