II OSK 1282/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-11-21

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Jacek Hyla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni palnej na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest zasadne w przypadku skazania osoby za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości) oraz innych okoliczności wskazujących na uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, jak prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, stanowi podstawę do uznania istnienia uzasadnionej obawy, iż posiadacz pozwolenia na broń może użyć jej w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ administracji, dokonując oceny, może uwzględnić także inne okoliczności poza katalogiem zamkniętym w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a pozytywne opinie środowiskowe nie wykluczają cofnięcia pozwolenia, gdy istnieją przesłanki ustawowe. Skarga kasacyjna została oddalona jako niezasadna.
Stan faktyczny
A. G. posiadał pozwolenie na broń palną myśliwską, które zostało cofnięte decyzją Komendanta Głównego Policji z powodu skazania go prawomocnym wyrokiem za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (2,0‰ alkoholu we krwi) oraz próby wyłudzenia wtórnika prawa jazdy. Pomimo pozytywnych opinii środowiskowych, organ uznał, że istnieje uzasadniona obawa, iż może użyć broni w sposób zagrażający bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną A. G. oraz zasądził od skarżącego na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz /spr./ sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant asystent sędziego Justyna Rosińska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1539/10 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. G. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1539/10 oddalił skargę A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy: Decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2008 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. G. od decyzji Komendanta Stołecznego Policji w Warszawie z dnia [...] maja 2008 r., cofającej pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich, utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że powyższą decyzją Komendant Stołeczny Policji kolejny raz cofnął stronie pozwolenie na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, z uwagi na powziętą wobec niego obawę, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Nastąpiło to w wyniku ponownego postępowania w związku z uchyleniem decyzji tego organu z dnia [...] stycznia 2006 r. przez Komendanta Głównego Policji decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. Decyzję tę organ odwoławczy wydał wskutek uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 czerwca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 2252/06, pierwotnej decyzji tego organu z dnia [...] marca 2006 r., utrzymującej w mocy wskazaną decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2006 r. Sąd uznał bowiem, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów je regulujących w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nową decyzję organ I instancji podjął po uwzględnieniu wskazówek – w zakresie przeprowadzenia postępowania dowodowego – WSA oraz organu odwoławczego, zawartych w przywołanym wyroku Sądu oraz decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2007 r. Organ I instancji uzyskał zatem aktualne opinie o stronie z kół łowieckich, których jest członkiem (w tym w postaci zeznań M. P., J. K. i T. G., o co wnosił pełnomocnik, a co nie zostało uwzględnione w toku pierwszego postępowania) oraz z jego miejsca zamieszkania, a także ustalił, iż figuruje on w Krajowym Rejestrze Karnym jako osoba skazana za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w H. z dnia [...] kwietnia 2005 r., sygn. akt [...]. Ustalono również, że prawidłowo przechowuje on broń. W uzasadnieniu tej nowej decyzji Komendant Stołeczny Policji wskazał, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy nie zawiera zamkniętego katalogu okoliczności uzasadniających cofnięcie pozwolenia na broń, a więc popełnienie przez skarżącego przestępstwa polegającego na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości w ruchu drogowym, a także usiłowanie wyłudzenia przez niego wtórnika prawa jazdy, które zostało mu zatrzymane przez Policję, mogą decydować o negatywnej ocenie jego postawy w kontekście dalszego dysponowania bronią. Organ I instancji uznał, iż te właśnie okoliczności przemawiają za cofnięciem stronie pozwolenia na broń myśliwską, mimo iż uzyskane o nim opinie przedstawiają go jako osobę godną zaufania, odpowiedzialną i dbającą w szczególności o zachowanie zasad bezpieczeństwa podczas używania broni. Od powyższej decyzji A. G. wniósł odwołanie. Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania, stwierdził, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest zasadna. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż okolicznością decydującą o cofnięciu pozwolenia na broń jest – w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji – wystąpienie obawy, o której mowa w tym drugim przepisie, a jego końcowa część stanowi jedynie wytyczną interpretacyjną wskazującą, w jakich w szczególności sytuacjach przedmiotowa obawa zachodzi. Katalog wskazanych w omawianym przepisie prawa materialnego okoliczności i w tym przestępstw uzasadniających tę obawę nie jest więc zamknięty, jak podniósł WSA w wyroku z dnia 26 czerwca 2007 r., co oznacza, że ustawodawca przyznał organom właściwym w sprawach pozwoleń na broń prawo do rozszerzenia kręgu przesłanek wzbudzających uzasadnioną obawę także o skazanie lub podejrzenie czy też oskarżenie o popełnienie innych rodzajów przestępstw, nie zastrzegając jednocześnie, podobnie jak w stosunku do wskazanych przez siebie (przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu), iż nie może to dotyczyć czynów także bezprawnych popełnionych jeden raz, jak również, że winny one mieć jakikolwiek związek z użyciem broni. Co więcej, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowało się stanowisko, zgodnie z którym obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy mogą uzasadniać także inne okoliczności, niż tylko skazanie czy też oskarżenie o popełnienie przestępstwa (zob. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1793/06, niepubl., z dnia 5 marca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 4/08, niepubl.) Ustawodawca, cedując zatem na organy Policji kompetencje we wskazanym zakresie, uznał, że nałożony na nie ustawowo obowiązek ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego winien być przez nie realizowany także poprzez odpowiednią politykę w sprawie dostępu do broni palnej (wydawanie i cofanie pozwoleń na broń palną), kształtowaną poprzez pryzmat interesu życia społecznego. Nadając bowiem art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji charakter obligatoryjny, odrzucił możliwość uwzględniania interesu osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej także w tych przypadkach, gdy to organy właściwe w tych sprawach – uwzględniając swoją wiedzę i doświadczenie zawodowe oraz korzystając z ustawowej kompetencji – przyjęły za podstawę rozstrzygnięcia sprawy okoliczność spoza przesłanek bezpośrednio wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6. Co również istotne, organy te nie zostały zobowiązane przepisami ustawy o broni i amunicji do udowodnienia, iż faktycznie posiadacz pozwolenia na broń (lub osoba chcąca je uzyskać) posłużył się lub użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania (zob. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 stycznia 2006 r, sygn. akt VI SA/Wa 871/05, LEX nr 206533), którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni nawet w przypadku, gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie o takiej osobie świadczą. Kierując się tymi wskazaniami, organy Policji przyjęły więc, iż do przesłanek niepozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć m.in. przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy (art. 178a k.k.). Organy Policji, ustalając tę okoliczność jako spełniającą dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, wzięły pod uwagę wysoki stopień szkodliwości tego przestępstwa (stanowi ono bowiem plagę społeczną), jego ewentualne następstwa (zagrożenie także dla życia i zdrowia nie tylko sprawcy, ale także innych uczestników ruchu drogowego), umyślność czynu – sprawca świadomie godzi się na popełnienie przestępstwa, a także na ewentualne jego skutki, np. śmierć lub kalectwo ludzi lub uszkodzenie mienia. Zdaniem organów Policji, takie właśnie okoliczności winny być brane pod uwagę w wyniku zmiany treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji z dniem 1 stycznia 2004 r. – ustawodawca bowiem odszedł w ten sposób od konieczności ustalania cech charakteru i sposobu życia osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej (do tej daty przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 nie określał rodzajowo przestępstw popełnionych lub zarzucanych w postępowaniu karnym, a jedynie odwoływał się do sposobu działania sprawcy – przy użyciu siły lub groźby bezprawnej) na rzecz wskazania przykładowego rodzaju dóbr chronionych prawem przed bezprawnymi zamachami. Organy Policji przyjęły zatem, iż właśnie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, które pośrednio zagrażać także mogą zwłaszcza życiu i zdrowiu ludzi, winny znaleźć się w kręgu przesłanek budujących obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, a w szczególności czyny, których jednym ze znamion ustawowych jest stan nietrzeźwości sprawcy. Taki czyn popełniła strona – w stanie nietrzeźwości kierowała samochodem. Zauważyć przy tym należy, iż w myśl art. 115 § 16 k.k. stan nietrzeźwości zachodzi, gdy stężenie alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila lub 0,25 mg/dm3 w wydychanym powietrzu lub prowadzi do stężenia przekraczającego te wartości. Z powyższego wynika więc, że strona, u której stosowne badanie wykazało 2,0‰ alkoholu we krwi, znacznie ten próg przekroczyła. Znajdując się w takim stanie, skarżący niewątpliwie stwarzał zagrożenie nie tyle dla ogólnie pojętego bezpieczeństwa w komunikacji, co de facto dla życia i zdrowia nie tylko swojego, ale i innych uczestników ruchu drogowego, a także ich mienia, bowiem z łatwością mógł spowodować kolizję bądź wypadek. W ocenie organu odwoławczego takie zachowanie – wymaga podkreślenia, że jest to przestępstwo umyślne, zatem jego sprawca przynajmniej godzi się na ewentualne jego następstwa, w tym nierzadko, jak już wyżej sygnalizowano, w postaci śmierci lub kalectwa ludzi – ocenić można tylko krytycznie i bardzo surowo. Zdaniem organu odwoławczego, taką ocenę w kontekście dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dodatkowo uzasadnia fakt niepogodzenia się strony z konsekwencjami prawnymi, jakie wynikły dla niej z powodu ujawnienia powyższego przestępstwa i związanego z tym zatrzymania jej przez Policję prawa jazdy. Z materiału dowodowego wynika bowiem bezsprzecznie, że kilkanaście dni po tym zdarzeniu strona usiłowała wyłudzić z Wydziału Komunikacji [...] wtórnik tego prawa jazdy, składając fałszywe oświadczenie co do jego utraty (wyrok Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] kwietnia 2005 r., sygn. akt [...]); wprawdzie wyrokiem tym Sąd umorzył warunkowo postępowanie karne w tej sprawie na okres próby wynoszący 2 lata, w związku z czym – w świetle art. 68 § 4 Kodeksu karnego – orzeczenie to aktualnie należy uznać za niebyłe, to jednak okoliczność tę organ odwoławczy przywołał na podstawie art. 75 k.p.a., bowiem umorzenie postępowania czy też upływ czasu od chwili naruszenia norm prawa nie wykluczają negatywnej oceny posiadacza pozwolenia na broń (zob. cyt. już wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 marca 2008 r.). W świetle powyższych wywodów, zawarte w odwołaniu stwierdzenie strony, iż brak jest podstaw do zaliczenia jej do kręgu osób wskazanych przez ustawodawcę w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jest nieuzasadnione. Faktem jest, że w miejscu zamieszkania cieszy się ona pozytywną opinią i prawidłowo przechowuje broń, a w środowisku łowieckim i lokalnym postrzegana jest jako osoba sumienna, koleżeńska, zaangażowana w działania społeczne i szczególnie dbająca o zachowanie zasad bezpiecznego obchodzenia się z bronią, co podkreślają przesłuchani w charakterze świadków przedstawiciele tego środowiska, ale też organy Policji jej dotychczasowych osiągnięć nie negują. Stwierdzają natomiast, na podstawie przyznanych im przez ustawodawcę kompetencji, iż okoliczności popełnionego przez stronę przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. (zwłaszcza bardzo wysoki poziom alkoholu w organizmie), jego ciężar gatunkowy, nagminność, umyślność, a także stworzenie w ten sposób pośrednio zagrożenia dla najwyższych dóbr człowieka, jakimi są życie i zdrowie, jak również jej zachowanie bezpośrednio po popełnieniu tego przestępstwa (próba wyłudzenia wtórnika prawa jazdy) pozwalają – pomimo tych opinii – powziąć wobec niej obawę, o której mowa w tym przepisie prawa. Skargę na powyższą decyzję złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o orzeczenie co do meritum sprawy poprzez stwierdzenie braku podstaw do cofnięcia pozwolenia na broń. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 2059/08, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] maja 2008 r., a także stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji uznał, że organy Policji orzekające w sprawie były związane powołanym wyrokiem sądu karnego w postępowaniu administracyjnym w zakresie ustalania prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń palną. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podkreślono, że w treści zaskarżonej decyzji nie wspomniano, że skarżący zrozumiał swój błąd i wycofał wniosek o wydanie wtórnika prawa jazdy przed jego rozpatrzeniem, w związku z czym postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało umorzone. Zdaniem Sądu być może nie jest do końca uprawnione twierdzenie organu odwoławczego, że strona "nie godząc się z utratą prawa jazdy, usiłowała w sposób niezgodny z prawem uzyskać jego wtórnik". Ponadto Sąd pierwszej instancji uznał, że organ odwoławczy w sposób rutynowy uznał, iż dobre opinie środowiska łowieckiego, w tym Prezesów dwóch kół łowieckich (m.in. byłego sędziego Sądu Okręgowego [...] w stanie spoczynku) o stronie nie w pełni zasługują na wiarę i w istocie opinie te – oparte na wieloletniej znajomości skarżącego – zdezawuował. Nadto organy orzekające w sprawie nie podjęły nawet próby wykazania związku przyczynowego między cechami osobowymi posiadacza broni a uprawdopodobnieniem uzasadnionej obawy, że może on użyć tej broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wydane w sprawie decyzje są obciążone zarówno wadami procesowymi, a w szczególności naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy, jak i niewłaściwą wykładnią art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni amunicji w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W wyniku rozpoznania złożonej przez Komendanta Głównego Policji skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1245/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż zasadnym okazał się zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a, w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., polegającego na przyjęciu, że organy Policji nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności zgodnie z wymogami art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i nie dokonały wszechstronnej oceny materiału dowodowego. Wbrew twierdzeniom Sądu pierwszej instancji, organy Policji oparły się na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym i dokonały jego wszechstronnej oceny, nie naruszając art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a., zaś uzasadnienie decyzji zawiera elementy wymienione w art. 107 § 3 k.p.a. Organy zasadnie oparły rozstrzygnięcie przede wszystkim na ustaleniu, że skarżący figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym jako osoba skazana za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., przeprowadzając jednocześnie postępowanie dowodowe w zakresie uzyskania opinii o stronie z kół łowieckich, których jest członkiem oraz z miejsca jego zamieszkania, a także ustaliły sposób przechowywania broni. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że przymioty osobowe skarżącego pozwalają przyjąć, iż pomimo popełnienia przez niego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji w stanie nietrzeźwości, nie zachodzi obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego uzasadniająca cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską. Taka wykładnia przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji narusza prawo materialne i skutkuje uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., sąd, któremu sprawa zostanie przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Zgodnie zaś z art. 15 ust. 1 pkt 6 pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z treści przytoczonych powyżej przepisów wynika, iż w przypadku skazania osoby legitymującej się pozwoleniem na broń prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo w przypadku toczącego się postępowania karnego o popełnienie takiego przestępstwa przez osobę legitymującą się zezwoleniem na posiadanie broni palnej, organ zobowiązany jest cofnąć pozwolenie na broń (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09). Sąd zwrócił jednak uwagę, iż cytowany przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 nie stanowi zamkniętego katalogu sytuacji, które mogą skutkować cofnięciem pozwolenia na broń. Organ administracji, dokonując więc oceny istnienia uzasadnionej obawy, co do użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, może stwierdzić, że fakt popełnienia innych przestępstw, nieznajdujących się w powyższym katalogu, daje podstawy do przyjęcia, iż taka obawa zachodzi. Uznanie takie z kolei, jako element ocenny, wymaga rzetelnego wykazania bezpośredniego związku pomiędzy popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które mogłyby stworzyć obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. II OSK 67/07, LEX nr 453431). Natomiast pojęcie uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, należy rozumieć jako prognozę zachowań posiadacza broni. Może ona wynikać z dotychczasowego postępowania osoby, jak: nadużywanie alkoholu, awanturnictwo, bójki lub inne chuligańskie zachowania (ujemne cechy charakteru, jak; porywczość, niezrównoważenie psychiczne). W niniejszej sprawie przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń był fakt skazania go prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w H. z dnia [...] kwietnia 2005 r., sygn. akt [...] za to, iż w dniu [...] lipca 2004 r. w G. pow. H., będąc w stanie nietrzeźwości z wynikiem 2,0 promila alkoholu we krwi, kierował samochodem osobowym marki [...] o nr. rej. [...] po drodze publicznej, tj. o czyn z art. 178a § 1 k.k. (przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Zdaniem Sądu, organ słusznie wskazał, iż fakt skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego nie tylko oznacza, że skarżący dopuścił się zachowania niezgodnego z obowiązującym prawem, ale świadczy o nieodpowiedzialności i braku wyobraźni sprawcy takiego czynu, co do następstw własnego zachowania. Należy podkreślić, iż prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości stwarza realne zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym i naraża na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia pozostałych uczestników ruchu drogowego, a także osoby trzecie. Sąd w pełni podziela poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którymi "prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości naraża życie i zdrowie innych uczestników ruchu drogowego. Zatem uznać należy, że skarżący, siadając za kierownicą w stanie nietrzeźwym, zachował się lekkomyślnie, bezpodstawnie zakładając, że nie spowoduje wypadku, którego ofiara mogłaby doznać uszkodzenia ciała, a nawet utracić życie." (wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OSK 938/07), czy dalej idące stwierdzenie, iż "popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, z racji charakteru tego przestępstwa jako stwarzającego realne zagrożenie życia i zdrowia, powoduje uzasadnioną i realną obawę, że osoba dopuszczająca się takich czynów może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co w świetle wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dokonanej przez skład siedmiu sędziów w powołanej wyżej uchwale, uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie" (wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 1885/08). Powyższe uznanie organu, w ocenie Sądu, potwierdza również fakt, iż przeciwko skarżącemu toczyło się postępowanie karne o usiłowanie wyłudzenia podstępnie poświadczenia nieprawdy. Z materiału dowodowego wynika bowiem, iż kilkanaście dni po tym zdarzeniu A. G. usiłował wyłudzić z Wydziału Komunikacji [...] wtórnik prawa jazdy, składając fałszywe oświadczenie co do jego utraty, którego to celu nie osiągnął z uwagi na uzyskanie przez Starostwo Powiatowe [...] postanowienia o zatrzymaniu mu prawa jazdy przez Prokuraturę Rejonową w H. Postępowanie w tym przedmiocie zostało wyrokiem Sądu Rejonowego w M. z dnia [...] kwietnia 2005 r., sygn. akt [...] warunkowo umorzone na okres próby lat 2. Niesporne w sprawie jest, iż okres próby już upłynął a postępowanie karne nie zostało podjęte. Sąd wskazał, że w przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego, po upływie 6 miesięcy od zakończenia okresu próby postępowanie karne nie może być podjęte. Powoduje to więc skutek zbliżony do tego, jaki wywołuje zatarcie skazania, jednak zatarciem skazania nie jest. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie zarówno sądów karnych, jak i sądów administracyjnych, skazanie za przestępstwo, które z mocy ustawy uważa za niebyłe (analogicznie dotyczy to sytuacji upływu okresu próby oraz 6 miesięcy od zakończenia i nie podjęcia w tym terminie postępowania warunkowo umorzonego) nie stoi na przeszkodzie dokonaniu pełnej i obiektywnej oceny właściwości i warunków osobistych sprawcy, (por. uchwała SN z dnia 27 listopada 1984 r., sygn. akt III AZP 6/84, OSNC 8/1985, poz. 105, wyrok SN z dnia 23 grudnia 1976 r., sygn. akt IV KRN 69/75, OSP 1978, z. 2, poz. 31, wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 lipca 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 669/08, LEX nr 491336). Zatarcie skazania nie stanowi przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 k.p.a., że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzi obawę, że osoba ta użyje broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego. Zatarcie skazania pozwala wprawdzie daną osobę uznać za niekaraną, jednakże przy ocenie osobowości posiadacza broni ważny jest nie tyle fakt ukarania bądź nieukarania, ale dotychczasowe życie i sposób postępowania tej osoby. Odnosząc się do pozytywnych ocen skarżącego zarówno w miejscu zamieszkania, jak i kołach łowieckich, Sąd wskazał, iż nie mogły mieć wpływu na decyzję organu. Skoro organ, dokonując oceny, uznał, iż skarżący należy do katalogu osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 cytowanej ustawy, to fakt ten był wystarczającą podstawą do cofnięcia pozwolenia na broń palną. Bez względu bowiem na treść pozytywnych opinii i dotychczasowy sposób życia, organ został zobligowany przepisami ustawy do wydania powyższej decyzji. Sąd podkreślił, iż uprawnienie do posiadania broni w polskim systemie prawnym jest ściśle reglamentowane i ograniczone przepisami ustawy o broni i amunicji w interesie bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ustawodawstwo w tym zakresie ewoluuje w kierunku zaostrzenia wymogów stawianych osobom posiadającym broń lub ubiegającym się o jej posiadanie. Oznacza to, iż pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Stąd też osoby posiadające takie uprawnienie powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizje z prawem. Reasumując, w ocenie Sądu, Komendant Główny Policji dokonał wyczerpujących ustaleń i prawidłowo ocenił, że w przypadku skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, iż może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył A. G., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, co dotyczy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1990 r. o broni i amunicji, poprzez przyjęcie, iż zachodzi uzasadniona obawa użycia przez skarżącego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego; 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd, iż Komendant Główny Policji nie wyjaśnił dostatecznie okoliczności faktycznych w wyniku czego błędnie ocenił, iż zachodzą okoliczności uzasadniające obawę, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Komendant Główny Policji, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że zaskarżony wyrok zapadł w następstwie ponownego rozpoznania niniejszej sprawy w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1245/09, uchylającym poprzedni wyrok Sądu I instancji. Mając to na uwadze, wskazać należy, że zgodnie z art. 190 zd. 1 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Istotne jest również, że stosownie do art. 190 zd. 2 p.p.s.a., nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powyższe oznacza, że Sąd I instancji, rozpoznając sprawę ponownie, nie może dokonać interpretacji przepisów w sposób odmienny niż wynikająca z orzeczenia wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, a wnoszący skargę kasacyjną nie może kwestionować prawidłowości tego rozstrzygnięcia, opierając skargę na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 190 p.p.s.a. dotyczyć może dwóch sytuacji. Pierwsza z nich związana jest z ewentualną zmianą stanu faktycznego, tj. z sytuacją, gdy Sąd I instancji stwierdzi, że stan faktyczny, który stanowił podstawę faktyczną rozstrzygnięcia nie został dostatecznie wyjaśniony bądź jest odmienny od poprzednio przyjętego, co pozbawia Sąd możliwości zastosowania do nowo ustalonego stanu faktycznego przepisów prawa wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny. Druga sytuacja związana jest natomiast z podjęciem, po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny, a przed rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd I instancji, uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny, w której wyrażona zostanie odmienna wykładnia prawa od przyjętej w wyroku wydanym w tej sprawie w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej. W takim bowiem przypadku moc wiążącą będzie miała wykładnia wynikająca z uchwały (zob. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt 2316/10). W rozpoznawanej sprawie nie zaszły okoliczności, uzasadniające odstąpienie przez Sąd I instancji od zastosowania art. 190 p.p.s.a. Stan faktyczny sprawy nie uległ bowiem zmianie, przed rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd I instancji nie została również podjęta uchwała przez Naczelny Sąd Administracyjny, w której wyrażona zostałaby odmienna wykładnia prawa od przyjętej w wyroku wydanym w niniejszej sprawie. W niniejszej sprawie, Sąd I instancji, uwzględniając wykładnię prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 lipca 2010 r. zasadnie wskazał, że fakt skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego nie tylko oznacza, że skarżący dopuścił się zachowania niezgodnego z obowiązującym prawem, ale świadczy o nieodpowiedzialności i braku wyobraźni sprawcy takiego czynu, co do następstw własnego zachowania. Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości stwarza bowiem realne zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym i naraża na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia pozostałych uczestników ruchu drogowego. Popełnienie przez skarżącego przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. słusznie zostało ocenione przez organy administracji, a następnie przez Sąd I instancji jako stanowiące podstawę do uznania, że skarżący należy do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Taka ocena jest prawidłowa i nie narusza art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wskazać bowiem należy, że jakkolwiek popełnienie przestępstwa, o którym mowa w art. 178a § 1 k.k. nie oznacza automatycznego cofnięcia pozwolenia na broń, to jednak jest to okoliczność, która ma zasadnicze znaczenie w toku oceny, czy istnieje obawa, że broń może być użyta w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Na gruncie ustawy o broni i amunicji osobom posiadającym broń można stawiać wysokie wymagania w odniesieniu do spożycia przez nie alkoholu. Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości stanowi dowód wyjątkowej nieodpowiedzialności i lekkomyślności skarżącego. Uzasadnione jest zatem przyjęcie, że osoba taka, będąc pod wpływem alkoholu nie umie należycie pokierować swoim postępowaniem, a w konsekwencji nie daje gwarancji bezpiecznego posiadania i używania broni palnej. Sąd I instancji zasadnie uznał, że organ II instancji dokonał wyczerpujących ustaleń, na podstawie których prawidłowo ocenił, że w przypadku skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, iż może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 27 lipca 2010 r., organy oparły się na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym i dokonały jego wszechstronnej oceny, nie naruszając art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a., zaś uzasadnienie decyzji zawiera elementy wymienione w art. 107 § 3 k.p.a. Organy zasadnie oparły rozstrzygnięcie przede wszystkim na ustaleniu, że skarżący figuruje w Krajowym Rejestrze Karnym jako osoba skazana za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., przeprowadzając jednocześnie postępowanie dowodowe w zakresie uzyskania opinii o stronie z kół łowieckich, których jest członkiem oraz z miejsca jego zamieszkania, a także ustaliły sposób przechowywania broni. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarga kasacyjna stanowi w istocie niedopuszczalną polemikę z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2010 r., zatem podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jak i naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., nie mogą być uznane za skuteczne. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skargę kasacyjną oddalił. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło