I OSK 1929/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-08-27
Skład orzekający: Jolanta Rajewska, Bożena Popowska, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy mianowanie policjanta na stanowisko służbowe po przywróceniu do służby powinno nastąpić z dniem uprawomocnienia się wyroku uchylającego decyzję o zwolnieniu, czy dopiero po uzyskaniu orzeczenia komisji lekarskiej potwierdzającego zdolność do służby?Ratio decidendi
Przywrócenie policjanta do służby następuje z dniem uprawomocnienia się wyroku sądu uchylającego decyzję o zwolnieniu, jednakże mianowanie na konkretne stanowisko służbowe wymaga uprzedniego uzyskania orzeczenia komisji lekarskiej potwierdzającego zdolność psychofizyczną do pełnienia służby. Organ Policji ma prawo skierować funkcjonariusza na badania lekarskie przed mianowaniem, zwłaszcza gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu zdrowia po dłuższym okresie nieobecności.Stan faktyczny
R. M.-S. została zwolniona ze służby w Policji decyzją Komendanta Głównego Policji z 2008 r., którą utrzymał Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Po uchyleniu tej decyzji przez sądy administracyjne i przywróceniu do służby w 2010 r., R. M.-S. zgłosiła gotowość podjęcia służby. Organ skierował ją na badania lekarskie, które potwierdziły zdolność do służby dopiero w 2011 r., po czym została mianowana na stanowisko służbowe. Skarżąca kwestionowała datę mianowania, domagając się uznania daty przywrócenia do służby za datę mianowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędzia NSA Bożena Popowska (spr.), Sędzia del. WSA Jacek Fronczyk, Protokolant starszy asystent sędziego Joanna Ukalska, po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. M-S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1949/11 w sprawie ze skargi R. M.-S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie mianowania na stanowisko służbowe oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1949/11 oddalił skargę R. M. –S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...]w przedmiocie mianowania na stanowisko służbowe.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.
W dniu [...] kwietnia 2008 r. Komendant Główny Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), wydał rozkaz personalny zwalniający R. M.-S. ze służby w Policji z dniem 22 kwietnia 2008 r. Funkcjonariuszka odwołała się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, który decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.
Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji stała się przedmiotem skargi R. M.-S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd ten wyrokiem z dnia 27 stycznia 2009 r. (sygn. akt II SA/Wa 1176/08) oddalił skargę. R. M.-S. wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 649/09 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi administracyjnemu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po ponownym rozpoznaniu sprawy, wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 332/10 uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz utrzymany nią w mocy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r., orzekając przy tym, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Powyższy wyrok uprawomocnił się w dniu 16 lipca 2010 r. i z dniem tym nastąpiło reaktywowanie stosunku służbowego. W dniu 21 lipca 2010 r. R. M. –S., stosownie do treści art. 42 ust. 2 ustawy o Policji, zgłosiła gotowość niezwłocznego podjęcia służby.
W dniu 18 sierpnia 2010 r. akta sprawy administracyjnej wpłynęły do organu. Pismem z dnia 26 sierpnia 2010 r. Zastępca Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia KGP poinformował R. M.-S., że z uwagi na przywrócenie do służby w Policji, zachodzi konieczność skierowania jej do komisji lekarskiej podległej ministrowi do spraw wewnętrznych, oraz że w dniu 26 sierpnia 2010 r. stosowne dokumenty przesłano do Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w Warszawie, która na podstawie badań lekarskich oceni jej stan zdrowia i orzeknie o zdolności do służby w Policji. W dniu 15 lutego 2011 r. Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w Warszawie wydała orzeczenie stwierdzające, że R. M.-S. jest zdolna do służby w Policji. Przedmiotowe orzeczenie wpłynęło do Komendy Głównej Policji w dniu 1 marca 2011 r.
W dniu [...] marca 2011 r. Komendant Główny Policji wydał rozkaz personalny, na mocy którego z dniem 25 marca 2011 r. mianował R. M.-S. na stanowisko eksperta Zespołu do spraw Projektów Długofalowych Wydziału Projektów Teleinformatycznych Biura Łączności i Informatyki Komendy Głównej Policji. Rozstrzygnięciu temu, w oparciu o art. 108 § 1 k.p.a., nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
R. M.-S. wniosła do Komendanta Głównego Policji żądanie sprostowania powyższego rozkazu w zakresie daty mianowania na stanowisko służbowe. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. Komendant Główny Policji odmówił sprostowania uzasadnienia rozkazu personalnego.
Po otrzymaniu powyższego postanowienia R. M.-S. w ustawowym terminie złożyła odwołanie od rozkazu personalnego z dnia [...] marca 2011 r., wnosząc o jego zmianę w zakresie daty mianowania na stanowisko służbowe. Zaskarżonej decyzji zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych wskazując, że nigdy nie odmówiła poddania się badaniom Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w Warszawie, natomiast Komisja nie mogła przeprowadzić stosownych badań we wcześniejszym terminie, gdyż w skierowaniu na te badania nie określono stanowiska służbowego skarżącej. W jej ocenie, zaniedbanie to doprowadziło do przewlekłości postępowania i znacznego opóźnienia w realizacji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podczas gdy mianowanie na stanowisko służbowe powinno nastąpić niezwłocznie po uprawomocnieniu się wspomnianego wyroku, czyli z dniem 16 lipca 2010 r.
Po rozpatrzeniu odwołania, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2011 r. Zdaniem organu, samo przywrócenie do służby następuje w dniu uprawomocnienia się wyroku reaktywującego stosunek służbowy. Natomiast reaktywowanie stosunku służbowego i zgłoszenie w ustawowym terminie gotowości niezwłocznego podjęcia służby nie oznacza dopuszczenia do służby. Od momentu zwolnienia R. M. –S. ze służby w Policji, do czasu reaktywowania stosunku służbowego, upłynęły ponad dwa lata. W tym czasie stan zdrowia wymienionej mógł ulec zasadniczej zmianie, skutkując niemożliwością pełnienia przez nią służby na zajmowanym przed zwolnieniem stanowisku, czy wręcz całkowitą niezdolnością do służby w Policji. W ocenie organu II instancji, zasadne było, aby Komendant Główny Policji przed mianowaniem R. M. –S. na odpowiednie do jej stanu zdrowia stanowisko służbowe, dysponował aktualnym orzeczeniem właściwej komisji lekarskiej, potwierdzającym zdolność wymienionej do służby w Policji. R. M. –S. poddała się badaniom lekarskim dopiero w dniu 15 lutego 2011 r., a orzeczenie lekarskie stwierdzające, że wymieniona policjantka jest zdolna do służby w Policji, wpłynęło do Komendy Głównej Policji w dniu 1 marca 2011 r. Dlatego dopiero po wpłynięciu do Komendanta Głównego Policji wskazanego wyżej orzeczenia lekarskiego organ mógł rozpatrzyć sprawę i niezwłocznie w dniu [...] marca 2011 r. wydał stosowny rozkaz personalny wyznaczający policjantkę na konkretne stanowisko służbowe.
R. M. –S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2011 r. oraz na utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2011 r. w części, w jakiej rozstrzygnięcia te wskazywały datę mianowania na stanowisko służbowe w wyniku przywrócenia skarżącej do służby. Zdaniem skarżącej, organ powinien mianować skarżącą na stanowisko służbowe z dniem 16 lipca 2010 r., to jest z dniem jej przywrócenia do służby - daty uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 332/10.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę zaskarżonym wyrokiem wskazał, że zgodnie z treścią art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia policjanta do służby na stanowisko równorzędne. Przesłanki zawarte w tym przepisie zostały spełnione, gdyż w dniu 16 lipca 2010 r. uprawomocnił się wyrok przywracający skarżącą do służby w Policji, a w dniu 21 lipca 2010 r. skarżąca zgłosiła gotowość niezwłocznego podjęcia służby. Jednakże z powyższych stanów faktycznych nie można, jak to czyni skarżąca, wyciągać wniosku, iż data przywrócenia do służby powinna być datą wyznaczenia na stanowisko służbowe przywróconego do służby policjanta.
Zdaniem Sądu, po pierwsze, aby dokonać pełnej reaktywacji stosunku służbowego, poza okolicznością przywrócenia do służby, należy jeszcze wydać stosowny rozkaz personalny odnoszący się do mianowania przywróconego funkcjonariusza na konkretne stanowisko służbowe. Trafnie w tym zakresie organ II instancji wskazuje na niekwestionowane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej kwestii (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2005 r., OSK 1550/04 i z dnia 27 lutego 2009 r., I OSK 510/08).
Wydanie rozkazu personalnego w przedmiocie mianowania na określone stanowisko służbowe jest uwarunkowane między innymi faktyczną możliwością pełnienia przez daną osobę służby i to służby rozumianej ogólnie jako psychofizycznej zdolności do pełnienia służby w Policji w sensie ogólnym, jak i psychofizycznej zdolności do pełnienia służby na danym stanowisku w Policji. Zasadnie w tym zakresie organ wskazuje tu na przepisy art. 41 ust. 2 pkt 5 w kontekście art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, ściślej jego części związanej ze zdolnością fizyczną i psychiczną do pełnienia służby oraz zasadnie, prawidłowość takiego właśnie procedowania w przedmiocie faktycznej restytucji stosunku służbowego i wyznaczenia przywróconego policjanta na konkretne stanowisko służbowe, wywodzi z treści art. 42 ust. 3 ustawy o Policji. Dokonana przez organ II instancji wykładnia tego przepisu jest tu rozstrzygająca. W świetle tego przepisu przyjąć należy, iż najpierw następuje przywrócenie do służby (co ma miejsce z mocy prawa), następnie następuje stadium sprawdzania przez organ czy policjant może być dopuszczony do służby.
W ocenie Sądu, z uwagi na przebywanie skarżącej przed datą zwolnienia z Policji na długotrwałym zwolnieniu lekarskim oraz blisko dwuletnim okresem pozostawania poza służbą (od daty zwolnienia do daty przywrócenia do służby) organy Policji miały uzasadnioną obawę co do stanu zdrowia skarżącej nie tylko w aspekcie zdolności do objęcia konkretnego stanowiska, ale co do zdolności do pełnienia służby w Policji w ogóle. Zatem, niezwłocznie po nadejściu z sądu administracyjnego akt administracyjnych sprawy, skarżąca została skierowana do właściwej komisji lekarskiej, w celu ustalenia jej zdolności fizycznej i psychicznej do służby.
W dacie wyrokowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w niniejszej sprawie znane już było ostateczne rozstrzygnięcie skargi R. M.-S. z dnia 22 października 2010 r. w przedmiocie wymierzenia Komendantowi Głównemu Policji grzywny z tytułu niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 332/10, przywracającego ją do służby w Policji. W dniu 6 października 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem w sprawie o sygn. akt I OSK 1192/11 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1898/10 oddalającego skargę R. M.-S. W uzasadnieniu obu niekorzystnych dla skarżącej wyroków, sądy administracyjne obu instancji wskazały na podejmowane przez skarżącą działania opóźniające przeprowadzenie stosownych badań lekarskich w zakresie jej zdolności do pełnienia służby w Policji i wykluczyły opieszałe działanie Komendanta Głównego Policji w zakresie realizowania wyroku przywracającego skarżącą do służby.
Sąd wyraźnie zaznaczył, iż aby wyznaczyć danego policjanta na stanowisko służbowe organ musi dysponować orzeczeniem odpowiedniej komisji lekarskiej stwierdzającym zdolność psychofizyczną danego policjanta do wykonywania służby na danym stanowisku, zaś gdy policjant jest przywracany do służby, po znacznym okresie jej nieświadczenia, istotne jest tu także skontrolowanie czy w ogóle jest on zdolny pod względem zdrowia do pełnienia tej służby (art. 32 ust. 1 oraz art. 40 ustawy o Policji w zw. z § 6 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia MSWiA w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskiej celem określenia stanu zdrowia). Zatem, dopiero po pozytywnym ustaleniu stanu zdrowia skarżącej (i nie wcześniej) organ mógł przystąpić do mianowania skarżącej na określone stanowisko. Argumentacja skargi w ogóle nie dostrzega wymogu mianowania policjanta na właściwe, co do jego zdolności psychofizycznych, stanowisko, czyli takiego mianowania, które ma spowodować realną możliwość pełnienia służby przez przywróconego do służby policjanta.
Podsumowując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się naruszenia prawa przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji oraz utrzymanego nią w mocy rozkazu personalnego, które mogłoby skutkować ich uchyleniem bądź stwierdzeniem nieważności. Dlatego, na podstawie art. 132 i art. 151 przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.) – Sąd skargę oddalił.
Od powyższego wyroku R. M. –S. wniosła skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną oparto na zarzucie naruszenia przepisów - art. 42 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji poprzez błędną wykładnię ww. przepisów oraz poprzez nieodniesienie się do argumentów podnoszonych w trakcie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, zawartych w wystąpieniu przed Sądem oraz w piśmie procesowym złożonym podczas rozprawy
Mając powyższe na uwadze, skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez jego uchylenie i uchylenie zaskarżonej decyzji, alternatywnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż błąd w wykładni przepisów art. 42 ust. 1 i 3 ustawy o Policji polega na utożsamieniu "przywrócenia do służby" z dopuszczeniem do wykonywania obowiązków służbowych. Zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych, uchylenie decyzji o zwolnieniu ze służby skutkuje przywróceniem policjanta do służby z datą uprawomocnienia się wyroku. Wykonując prawomocny wyrok, zgodnie z art. 286 § 2 ustawy p.p.s.a., organ powinien niezwłocznie mianować skarżącą na stanowisko służbowe - równorzędne do poprzednio zajmowanego. Niewydanie przez Komendanta Głównego Policji decyzji o mianowaniu skarżącej na stanowisko służbowe po uprawomocnieniu się wyroku spowodowało praktycznie brak możliwości wydania orzeczenia przez Wojewódzką Komisję Lekarską MSWiA w przedmiocie zdolności skarżącej do służby na zajmowanym stanowisku służbowym.
Sprawa skarżącej, a zwłaszcza postępowanie w tej sprawie organu wskazuje na konieczność rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny zasadniczego dla tego typu spraw zagadnienia prawnego, jakim jest ustalenie zasad postępowania organu po uchyleniu przez sąd decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. W ocenie skarżącej, tak jak to stwierdziły sądy administracyjne w powoływanych wyrokach, organ miał obowiązek mianowania skarżącej na stanowisko służbowe z dniem uprawomocnienia się wyroku, to jest z dniem 6 maja 2010 r. Takie mianowanie dawałoby podstawę do zawiadomienia Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA i w dalszej kolejności do zawieszenia wypłaty skarżącej świadczenia emerytalnego. Powinno to skutkować przyznaniem jej prawa do uposażenia takiego samego jak przed zwolnieniem ze służby. Następnie, organ powinien skierować skarżącą na badania przez komisję lekarską w celu ustalenia jej zdolności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym. Od wyników badania powinno być uzależnione dopuszczenie jej do wykonywania obowiązków służbowych. Przyjęta przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wykładnia art. 42 ustawy o Policji oraz uzależnienie mianowania na stanowisko służbowe przywróconego do służby policjanta od orzeczenia komisji lekarskiej skutkuje "przerzuceniem" skutków opóźnienia w mianowaniu na stanowisko służbowe na policjanta. W przypadku skarżącej jest to wydanie przez ZER MSWiA decyzji o zwrocie pobranego przez okres od 6 maja 2010 r. do 25 marca 2011 r. świadczenia emerytalnego jako świadczenia nienależnego. Taki tryb postępowania organu - zaakceptowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym wyroku - narusza zasady sprawiedliwości społecznej i prowadzi do uznania, że wadliwa decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby - uchylona przez Sąd, mając na uwadze interes policjanta, nie powinna być przez niego zaskarżana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie zważyć należy, iż zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznanie sprawy ograniczył do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie niniejszej skarżąca kasacyjnie – R. M. –S. oparła skargę kasacyjną na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Sądowi I instancji zarzucono więc naruszenie art. 42 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji poprzez jego błędną wykładnię. W tym miejscu należy wskazać na wadliwość takiej konstrukcji zarzutu. Polega ona na tym, że w skardze wymienia się naruszone przepisy prawa materialnego bez połączenia ich z przepisami postępowania przed sądami administracyjnymi, stosowanymi przez sąd administracyjny. Należy przypomnieć, że adresatem zarzutu naruszenia prawa, zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania może być tylko sąd I instancji. Przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym jest bowiem orzeczenie sądu, a nie decyzja administracyjna, ani inny akt administracyjny (por. B. Dauter, B. Gruszczyński i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. 3, 2009 r., s. 468 i podane tam orzecznictwo). Nie jest to jednak taki błąd konstrukcyjny, który uniemożliwia orzekającemu NSA rozpoznania wskazanego zarzutu. NSA rozpozna skargę kasacyjną w tym zakresie, rekonstruując podstawy kasacyjne w oparciu o treść uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł się natomiast odnieść do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu dotyczącego nieodniesienia się do argumentów podnoszonych w trakcie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz w piśmie procesowym złożonym podczas rozprawy, gdyż skarżąca nie powiązała powyższego zarzutu z jakimkolwiek przepisem prawa procesowego.
Przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie była decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...], utrzymująca w mocy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2011 r., na mocy którego z dniem 25 marca 2011 r. mianowano R. M. –S. na stanowisko eksperta Zespołu do spraw Projektów Długofalowych Wydziału Projektów Teleinformatycznych Biura Łączności i Informatyki Komendy Głównej Policji. Mianowanie skarżącej na stanowisko służbowe w Policji miało związek z przywróceniem jej do służby na mocy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 332/10, którym uchylono decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz utrzymany nią w mocy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. wydane w przedmiocie zwolnienia R. M. –S. ze służby w Policji z dniem 22 kwietnia 2008 r.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy decyzja o mianowaniu na stanowisko służbowe po uprawomocnieniu się wyroku uchylającego decyzję o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby powinna wskazywać jako datę dopuszczenia do służby dzień uprawomocnienia się wyroku. Zdaniem skarżącej, tylko taka interpretacja wskazanych przepisów jest prawidłowa. W konsekwencji, organ Policji powinien najpierw mianować funkcjonariusza na stanowisko służbowe, a dopiero potem kierować na badanie do stosownej komisji lekarskiej celem ustalenia zdolności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym. Sąd I instancji zaakceptował odmienny pogląd prawny przyjęty przez organ odwoławczy. Orzekający NSA uznał stanowisko Sądu I instancji za trafne.
Zgodnie z art. 42 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz.U z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) – uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne (ust. 1). Jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3 (ust. 2). Jeżeli po przywróceniu do służby okaże się, że mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby policjant nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5, chyba że zaistnieje inna podstawa zwolnienia (ust. 3). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przepis art. 42 ust. 1 ustawy o Policji stanowi podstawę przywrócenia funkcjonariusza na stanowisko równorzędne i w tym zakresie wymagany jest stosowny rozkaz personalny, ale odnoszący się jedynie do mianowania na dane stanowisko. Samo bowiem przywrócenie do służby następuje w dniu ogłoszenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o uchyleniu rozkazu personalnego dotyczącego zwolnienia ze służby. Z tym też dniem rozpoczyna się bieg terminu z ust. 2 art. 42 ustawy o Policji do zgłoszenia gotowości podjęcia służby (vide: wyrok NSA z 9.05.2005 r., OSK 1550/04, CBOSA, przywołany w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku).
Jak z powyższego wynika, po przywróceniu do służby na mocy wyroku sądu administracyjnego, uchylającego rozkaz personalny w przedmiocie zwolnienia ze służby, funkcjonariusz powinien w ciągu siedmiu dni zgłosić gotowość niezwłocznego jej podjęcia, a następnie zostaje wydany rozkaz personalny o mianowaniu go na konkretne stanowisko równorzędne, chyba że okaże się, iż policjant nie może zostać dopuszczony do służby, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności uniemożliwiające jej pełnienie. Tego rodzaju okolicznością stanowiącą przeszkodę do pełnienia służby przez policjanta może być stan jego zdrowia. Stosownie do art. 40 ustawy o Policji - policjant może być skierowany z urzędu lub na jego prośbę do komisji lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w celu określenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do służby, jak również związku poszczególnych schorzeń ze służbą. Przepis ten koresponduje z art. 25 ust. 1 ustawy, który wymaga od policjanta, odpowiedniej zdolności fizycznej i psychicznej do służby w tego rodzaju formacji. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, gdyż w dniu 26 sierpnia 2010 r. skierowano skarżącą do Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w Warszawie w celu ustalenia stanu zdrowia i przydatności do służby z związku z przywróceniem do służby w Policji – o czym skarżąca została poinformowana pismem z dnia 26 sierpnia 2010 r. zastępcy Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia KGP. Przy czym, należy podzielić pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że z uwagi na przebywanie skarżącej przed zwolnieniem z Policji na długotrwałym zwolnieniu lekarskim oraz blisko dwuletnim okresem pozostawania poza służbą, uzasadnione były obawy organów Policji co do stanu zdrowia skarżącej zarówno w aspekcie zdolności do objęcia konkretnego stanowiska, jak też zdolności do pełnienia służby w Policji w ogóle. Zwłaszcza w tych okolicznościach nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, wyrażonym w skardze kasacyjnej, że wykonując prawomocny wyrok sądu administracyjnego, przywracający funkcjonariusza do służby, organ Policji powinien najpierw mianować go na stanowisko służbowe, a dopiero potem kierować na badanie do stosownej komisji lekarskiej celem ustalenia zdolności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym. Funkcjonalna wykładnia powołanych wyżej przepisów ustawy o Policji uprawnia bowiem do stwierdzenia, że to badania lekarskie powinny poprzedzać mianowanie na stanowisko służbowe, gdyż od stanu zdrowia funkcjonariusza zależy, czy w ogóle jest on zdolny do służby w Policji lub służby na konkretnym stanowisku. Takie stanowisko zajął też NSA w wyroku z 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1192/11, oddalającym skargę kasacyjną R. M. –S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1898/10 oddalającego skargę R. M. –S. w przedmiocie wymierzenia grzywny Komendantowi Głównemu Policji za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2010 r., na mocy którego została ona przywrócona do służby w Policji. W tym miejscu wypada przypomnieć, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. - ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
Poza zakresem rozpoznania, jako wykraczające poza przedmiot sprawy niniejszej, którym jest mianowanie na stanowisko służbowe, pozostają zaś kwestie związane ze zwrotem pobranego świadczenia emerytalnego.
W takiej sytuacji podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 42 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji należało uznać za nieuzasadniony. Komendant Główny Policji był uprawniony, po powzięciu uzasadnionych wątpliwości co do stanu zdrowia funkcjonariusza R. M. –S., przed mianowaniem ją na konkretne stanowisko służbowe po przywróceniu jej do służby w Policji – skierować ją na badania lekarskie ustalające jej zdolność do tejże służby. Na marginesie dodać można, iż, jak wynika z wiążącego w sprawie niniejszej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1192/11, opóźnienie mianowania skarżącej na stanowisko było konsekwencją długotrwałego oczekiwania na orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w Warszawie, za co organ odpowiedzialności nie ponosi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło