V SA/Wa 1140/10

WyrokWSA w Warszawie2011-03-03

Skład orzekający: Irena Jakubiec - Kudiura, Jolanta Bożek, Joanna Zabłocka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich może zostać wydana, jeśli stwierdzono, że działka rolna nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., mimo że skarżący dzierżawił ją później i utrzymywał w dobrej kulturze rolnej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kluczowe dla przyznania płatności bezpośrednich jest utrzymanie działki w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Brak spełnienia tego warunku na wskazany dzień skutkuje trwałym wykluczeniem działki z możliwości przyznawania płatności, niezależnie od późniejszego sposobu jej użytkowania przez nowego właściciela lub dzierżawcę. Ustalenia dotyczące stanu działki na dzień 30 czerwca 2003 r., dokonane na podstawie kontroli, mają decydujące znaczenie dla oceny prawidłowości decyzji o przyznaniu płatności.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich. Po korekcie wniosku, pierwotnie przyznano mu płatności. Następnie wszczęto postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej płatności, ponieważ kontrola wykazała, że jedna z działek nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Decyzja o stwierdzeniu nieważności została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, a następnie WSA oddalił skargę skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2011 r. sprawy ze skargi Ł. G. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej o przyznaniu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego Oddala skargę. Decyzją z [...] marca 2010 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes") utrzymał w mocy decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z.G. z [...] listopada 2009 r. stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z [...] stycznia 2009 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok [...] r. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] kwietnia 2008 r. Ł. G.(dalej: "skarżący") złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na [...] rok. Ponieważ przeprowadzona kontrola administracyjna wykazała błędy dotyczące działek ewidencyjnych zadeklarowanych we wniosku, skarżący w dniu [...] października 2008 r. złożył korektę wniosku. Decyzją z [...] stycznia 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S[...] przyznał skarżącemu jednolitą płatność obszarową oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych na [...] rok w wysokości 48380 zł. Pismem z [...] października 2009 r. Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z [...] stycznia 2009 r. przyznającej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na [...] r. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] stycznia 2009r. W decyzji tej stwierdził, że podczas przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono, że jedna z działek zaewidencjonowanych przez skarżącego we wniosku o przyznanie płatności (dz. ew. nr [...]) nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] czerwca 2003 r. i w świetle obowiązujących przepisów prawnych jest trwale wyłączona z płatności. Nieprawidłowości ustalono w czasie kontroli gospodarstwa Pana M.S., który w [...] r. zgłosił przedmiotową działkę we własnym wniosku o przyznanie płatności za 2007r. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie. W ocenie skarżącego organ oparł wydaną decyzję na nieustalonym stanie faktycznym, twierdząc, że skarżący wykazał we wniosku działkę nie utrzymaną w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Skarżący zwrócił uwagę, że powołana okoliczność jest dopiero badana w innym postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organ w sprawie Pana M.S.. Decyzją z [...] marca 2010 r. Prezes ARiMR utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Stwierdził w niej, że do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na podstawie wniosku złożonego w 2008 r. kwalifikują się grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Stwierdzenie faktu, że określone grunty rolne nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na ten dzień skutkuje trwałym wykluczeniem powierzchni, na której grunty takie są położone z przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Organ odwoławczy przypomniał, że ustalenie, czy dane grunty kwalifikuje się do objęcia systemem jednolitej płatności obszarowej na podstawie art. 124 ust. 1 rozporządzenia Rady ( nr 796/2004WE), następuje w wyniku przeprowadzonej kontroli na miejscu albo kontroli administracyjnej na podstawie analizy i pomiaru powierzchni uprawnionej do płatności i wynikającej z zaimplementowanych do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli ortofotomap, które zawierają między innymi zwektoryzowane granice poszczególnych działek oraz wyznaczoną na tej podstawie maksymalną powierzchnię kwalifikowaną do płatności. Kontrole (np. kontrole krzyżowe) przeprowadzane są w sposób umożliwiający skuteczną weryfikację zgodności z warunkami, na jakich jest przyznawana pomoc. Organ odwoławczy stwierdził, że skarżący we wniosku o przyznanie płatności na rok 2008 zadeklarował między innymi działkę rolną położoną na działce ewidencyjnej nr [...]. Równocześnie w czasie kontroli przeprowadzonej w 2007 roku w gospodarstwie rolnym Pana M. S. kontrolerzy stwierdzili, że ta sama działka rolna nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Takie grunty są wyłączone z możliwości uzyskania płatności zarówno w roku bieżącym jak i latach następnych, a fakt ich sprzedaży, dzierżawy oraz ich późniejszego użytkowania rolniczego nie oznacza, że nowemu właścicielowi albo dzierżawcy będzie przysługiwało prawo uzyskania do tych gruntów płatności. Przeprowadzona kontrola w gospodarstwie Pana M. S. wykazała, że roślinność (wieloletnie drzewa, wybujała roślinność) na przedmiotowej działce wyklucza aby Pana M. S. dokonywał na niej zabiegów w celu utrzymania gruntu w dobrej kulturze rolnej. Prezes ARiMR stwierdził, że stan faktyczny zastany na przedmiotowej działce był niezgodny z powołanymi w decyzji przepisami wspólnotowymi określającymi warunki udzielenia pomocy. W konsekwencji, przy wydaniu decyzji przez Kierownika Powiatowego Biura ARiMR, doszło do rażącego naruszenia prawa, ponieważ Kierownik przyznał płatności do gruntów, których powierzchnia nie powinna zostać objęta płatnościami w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Organ odwoławczy zauważył, że postępowania zakończone ostatecznymi decyzjami w sprawie dopłat za 2007 r., zostały wznowione po kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie M.S.. Wyjaśnił też, że dla rozpoznawanej sprawy nie ma znaczenia, że skarżący dzierżawiąc działkę od M. S. dokonał jej oględzin na przełomie lat 2007/2008 i wtedy działka była utrzymana w dobrej kulturze rolnej. Decydujące znaczenie w sprawie ma fakt przeprowadzenia kontroli, która wykazała, że działka nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. W ocenie Prezesa ARiMR inspektor terenowy dokonujący czynności kontrolnych prawidłowo przeprowadził kontrolę w gospodarstwie rolnym M. S. i udokumentował fakt, że działka rolna nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. W jego ocenie brak podstaw do podważania ustaleń zawartych w protokole z tej kontroli. Producent rolny złożył skargę, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR. W skardze zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie art. 7 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz art. 124 i 149 Rozporządzenia Rady (WE) NR 73/2009 z 19 stycznia 2009 r. Zarzucił również, że organy administracji bezpodstawnie przyjęły, że działka rolna położona na działce ewidencyjnej nr [...] nie może być deklarowana we wniosku o przyznanie płatności, ponieważ nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. W ocenie skarżącego organ administracji naruszył też przepisy prawa procesowego tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 6, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. przyjmując, że działka rolna położona na działce ewidencyjnej nr [...] nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty. W dniu [...] grudnia 2010 r. w odpowiedzi na zarządzenie Sądu z [...] grudnia 2010 r. Prezes ARiMR poinformował Sąd o przebiegu postępowania administracyjnego w sprawie M. S.. Z pisma wynika, że po wznowieniu postępowania dotyczącego decyzji w sprawie dopłat za 2007 r., organ administracji w oparciu o wyniki kontroli terenowej i ortofotomapy stwierdził, że działka rolna nr [...] nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. i na tej podstawie wydał decyzje przyznające płatności w pomniejszonej wysokości. Skargi złożone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim zostały oddalone wyrokami sygn. akt I SA/Go 882/10 i sygn. akt I SA/Go 883/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna a jej argumenty nie są trafne. Sąd nie podziela zarzutów dotyczących naruszenia przez organ zarówno przepisów postępowania administracyjnego jak i przepisów prawa materialnego. Należy zgodzić się z poglądem organów, że w sprawie dopłat do działki [...] i położonej na niej działki rolnej [...] zgłoszonej przez skarżącego do płatności bezpośrednich na rok 2008 decydujące znaczenie dla przyznania takich płatności ma stan utrzymania działki na 30 czerwca 2003r. Prawidłowe jest stanowisko organu twierdzącego, że brak utrzymania działki w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. wyklucza taką działkę od możliwości przyznania płatności na przyszłość, zatem bez znaczenia pozostaje fakt, że po tej dacie utrzymywana ona jest w dobrej kulturze rolnej. Przepisy prawa nie pozostawiają żadnych wątpliwości w tym względzie. Tak więc to, że przed zawarciem umowy dzierżawy z M. S. skarżący dokonał oględzin spornej działki, nie ma żadnego znaczenia dla zasadności przyznawania dopłat w związku z prowadzoną na takiej działce działalnością rolniczą. W odniesieniu do działki [...] i położonej na niej działki rolnej [...] decydujące znaczenie dla oceny jej stanu na dzień 30 czerwca 2003 r. miała kontrola na miejscu przeprowadzona w dniach [...] września 2007 r. Wyniki tej kontroli nie zostały podważone a przeprowadzone w związku z jej wynikami postępowanie wznowieniowe dotyczące dopłat wypłacanych na wniosek jej poprzedniego posiadacza M. S., doprowadziły do zmiany uprzednich decyzji i przyznania mu płatności w pomniejszonej wysokości. Wyniki wspomnianej kontroli znane były Kierownikowi Biura Powiatowego rozpoznającemu wniosek skarżącego o dopłaty na 2008 r., zasadnie więc uznano, że decyzja z [...] stycznia 2009 r. przyznająca dopłaty za ten rok na jego rzecz - jest nieważna. Decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Z. G.z [...] listopada 2009 r. stwierdzająca nieważność decyzji z [...] stycznia 2009 r., wydana została ze względu na treść protokołu kontroli przeprowadzonej [...] września 2007r. Decyzja organu II instancji utrzymująca ją w mocy zapadła [...] marca 2010r. a więc w trakcie postępowania o wznowienie toczącego się z udziałem M.S. o płatności dotyczące działki [...] za rok 2005. Ostateczna decyzja dotycząca uchylenia decyzji dotychczasowej i przyznania M. S. płatności obszarowych za rok 2005 w pomniejszonej wysokości została wydana [...] czerwca 2010 r. - nr decyzji [...], zaś nieprawomocny wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim I S.A./Go 883/10 oddalający jego skargę zapadł 10 listopada 2010r. Z treści tych orzeczeń, które dotyczyły działki nr [...] wynika, że uznano iż na dzień 30 czerwca 2003 r. działka ta nie pozostawała w dobrej kulturze rolnej. Ustalenia i rozstrzygnięcia dotyczące działki [...] odnoszące się do osoby wydzierżawiającego nie mogą pozostać bez wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Należy stwierdzić, że w sprawie prawidłowo ustalono, że w decyzji z [...] stycznia 2009 r. nr [...] przyznającej dopłaty bezpośrednie skarżącemu doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego, którym są art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U.2008.170.1051), art. 124 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ( które weszło w życie od 1 stycznia 2009 r.), § 1 ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U.2007.46.306 ze zm.) Przepisy te dotyczące przyznawania płatności obszarowych dotyczą przyznawania ich do gruntów rolnych utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej ( art. 124 rozp. 73/2009) , jak również określają co należy rozumieć przez to pojęcie. W tym stanie rzeczy uznając, że zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa są całkowicie bezzasadne Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło