I SA/Gl 1138/10
WyrokWSA w Gliwicach2011-03-08
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Grzegorz Granieczny, Beata Kozicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwrot środków na pokrycie kosztów osieroconych dokonany przez wytwórcę energii na rzecz B S.A. może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów w dacie zapłaty, czy w dacie ujęcia w księgach rachunkowych?Ratio decidendi
Zwrot środków na pokrycie kosztów osieroconych stanowi koszt uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i może być zaliczony do kosztów w dacie ich ujęcia w księgach rachunkowych, co w praktyce może pokrywać się z datą zapłaty. Przepisy ustawy o KDT oraz ustawy podatkowej uzupełniają się i nie są sprzeczne, a moment zaliczenia kosztu do kosztów uzyskania przychodów określają przepisy ustawy podatkowej.Stan faktyczny
Spółka A S.A., wytwórca energii elektrycznej, otrzymała środki na pokrycie kosztów osieroconych na podstawie ustawy o KDT. Prezes URE wydał decyzję ustalającą korektę roczną kosztów, którą Spółka zaskarżyła do Sądu Okręgowego, który wstrzymał wykonanie części decyzji. Spółka ujęła zwroty środków w księgach rachunkowych jako przychód i należność, a zwroty dokonane na rzecz B S.A. jako koszty. Spór dotyczył momentu zaliczenia zwrotu środków do kosztów uzyskania przychodów – czy jest to data zapłaty, czy data ujęcia w księgach.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Grzegorz Granieczny, Beata Kozicka (spr.), Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2011 r. sprawy ze skargi A S.A. w K. na interpretację Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę.
W dniu 29 marca 2010 r. do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w B. wpłynął wniosek spółki – A S.A. (dalej: "Spółka" lub "A") o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów zwrotu środków na rzecz B.
W przedmiotowym wniosku zostało przedstawiony następujący stan faktyczny:
Spółka jest wytwórcą energii elektrycznej. Podstawowym przedmiotem działalności Spółki jest wytwarzanie, przesyłanie i dystrybucja energii elektrycznej oraz produkcja i dystrybucja ciepła (pary wodnej i gorącej wody). W związku z faktem rozwiązania przez Spółkę umów długoterminowych na dostawę energii elektrycznej, począwszy od sierpnia 2008 r. Spółka otrzymuje środki na pokrycie tzw. kosztów osieroconych na podstawie ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej (tekst jedn. z 2007 r. Dz. U. Nr 130, poz. 905 z późn. zm., dalej "ustawa o KDT").
W dniu [...] Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (dalej: "Prezes URE") wydał decyzję, w której ustalił dla roku 2008 dla Spółki, wysokość korekty rocznej kosztów osieroconych, jaką Spółka była zobowiązana zwrócić B S.A. (dalej: "B"). Zwrot — ustalonej w ww decyzji — wysokości środków powinien był nastąpić terminie do 30 września 2009 r. Od powyższej decyzji Spółka złożyła odwołanie do Sądu Okręgowego. Na wniosek Spółki Sąd Okręgowy wydał postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji w części ok. 50% środków, które Spółka powinna była zapłacić na podstawie otrzymanej decyzji. Na podstawie zawartej odrębnej umowy ustalono harmonogram spłaty pozostałych 50% środków (rozłożono płatności na raty). Rekompensaty z tytułu kosztów osieroconych ujmowane są w księgach rachunkowych jako przychód – zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1994r. o rachunkowości (tekst jedn. z 2009 r. Dz. U. Nr 152, poz. 1233 z późn. zm.). Korekta roczna oraz zwrot środków B została ujęta w księgach Spółki w następujący sposób:
1) w 2008r.:
← na 31 grudnia 2008 r. ujęto w księgach rachunkowych Spółki pozostałą kwotę należnej rekompensaty za 2008 r. na podstawie dokonanego wiarygodnego szacunku – jako przychody i należność od B (wiarygodne szacunki wskazywały, że korekta będzie dodatnia). Powyższy sposób księgowania wynikał z zasady memoriału (art. 6 ustawy o rachunkowości),
2) w 2009r.:
← Spółka otrzymała decyzję, z której kwota korekty rocznej za 2008 r. różniła się od kwoty która została ujęta na dzień bilansowy (31 grudnia 2008 r.). Decyzja ta została zaskarżona. W konsekwencji w księgach ujęto pozostałą kwotę korekty rocznej (Ujemnej) do zapłaty B, której wykonanie nie zostało wstrzymane postanowieniem Sądu Okręgowego – jako zwiększenie zobowiązań i należności wobec B. Spółka oczekuje bowiem, że wygra spór i odzyska zapłacone kwoty (stąd dokonane płatności ujmowane są jako należności od B).
← Dokonywane płatności (spłaty korekty ujemnej w częściach) Spółka ujmowała w księgach rachunkowych na dzień dokonania płatności jako zmniejszenie środków pieniężnych i zmniejszenie zobowiązań wobec B na podstawie wyciągu bankowego.
Na chwilę składania wniosku sprawa przed Sądem Okręgowym w przedmiocie zaskarżonej decyzji toczy się nadal. Spółka podlega obligatoryjnemu badaniu sprawozdania finansowego, powyższy sposób ujęcia w księgach rozliczenia rekompensaty nie był zakwestionowany przez biegłego rewidenta.
W tak przedstawionym stanie faktycznym zadano następujące pytanie:
"Czy Spółka ma prawo zaliczyć do koszów uzyskania przychodów dokonany zwrot środków na rzecz B w dacie zapłaty (zapłaty poszczególnych transz/części) w przypadku, gdy dokonany zwrot środków ujęty został w księgach na podstawie wyciągu bankowego na dzień dokonania zapłaty?"
Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie z art. 42 ust. 4 zdanie pierwsze ustawy o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej, zwrot środków wraz z odsetkami dokonany przez wytwórców na rzecz B S.A. stanowi koszt uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 54, poz. 654 z późn. zm., dalej "ustawa podatkowa" lub "u.p.d.o.p."). Przepis ten statuuje więc zasadę, iż zwrot środków na pokrycie kosztów osieroconych przez wytwórców na rzecz B może stanowić koszt uzyskania przychodu. Jednocześnie zdanie pierwsze ww. przepisu posługuje się pojęciem "zwrot dokonany przez wytwórców", tj. stanowi, że kosztem może być taki zwrot środków, który został dokonany. A contrario, nie będzie stanowił kosztu podatkowego zwrot niedokonany. Należy przy tym wskazać, iż analogiczną konstrukcję zawiera art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z tym przepisem nie uważa się za koszt uzyskania przychodu naliczonych, lecz niezapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów). Formułując swoje stanowisko spółka podniosła, że w orzecznictwie i doktrynie brak jest wątpliwości, że art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy podatkowej, stanowi samodzielną podstawę porozstrzygania o momencie potrącalności kosztów odsetek i że uregulowania art. 15 ust. 4d i ust. 4e ustawy o podatkowej nie znajdują w stosunku do nich zastosowania. Nadto jak wskazała — konsekwentnie uznaje się, iż na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy podatkowej, odsetki od zobowiązań, w tym od pożyczek są kosztem podatkowym w dacie zapłaty.
W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia [...] nr: [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając w imieniu Ministra Finansów uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. Jednocześnie podał, że zgodnie z art. 42 ust. 4 ustawy o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej zwrot środków wraz z odsetkami dokonany przez wytwórców na rzecz B stanowi koszt uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zwrot tych środków nie stanowi podstawy do dokonania korekty albo zmiany wysokości odpisów z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, o których mowa w art. 1. Wskazał przy tym, że zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 u.p.d.o.p. Kosztami uzyskania przychodów są zarówno koszty pozostające w bezpośrednim związku uzyskiwanymi przychodami, jak i pozostające w związku pośrednim. Przez koszty uzyskania przychodów bezpośrednio związane z przychodami należy rozumieć te koszty, których poniesienie wpływa bezpośrednio na uzyskanie przychodu z danego źródła. Są to więc wszelkie koszty, których poniesienie jest niezbędne, aby określone źródło przychodów przyniosło konkretne przychody. Kosztami zaś pośrednio związanymi z przychodami są wszelkie koszty niebędące kosztami bezpośrednio związanymi z przychodami. Są to m.in. koszty dotyczące całokształtu działalności podatnika związane z jego funkcjonowaniem. Jak skonstatował organ w odpowiedzi, cyt.: "w świetle z powyższych rozważań uznać należy, że zwrot środków B, otrzymanych wcześniej przez Spółkę nie posiada bezpośredniego związku z uzyskiwanymi przychodami, a zatem zwrot ten stanowi pośrednie koszty uzyskania przychodów".
Organ stwierdził, iż skoro wyciąg bankowy dokumentujący dokonanie zwrotu środków (zapłatę raty/części środków) jest ujęty w księgach na dzień dokonania zapłaty raty/części środków, czyli dokonania tego zwrotu, w konsekwencji koszt ten będzie potrącalny w dacie zapłaty.
Pismem z dnia 14 lipca 2010 r. wniesiono wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
W wyniku powyższego— pismem z dnia 17 sierpnia 2010 r. nr: [...]— Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając w imieniu Ministra Finansów, udzielił odpowiedzi na ww. wezwanie, stwierdzając prawidłowość przedmiotowej interpretacji
W złożonej, w dniu 15 września 2010r., skardze na interpretację indywidualną wnioskodawca zarzucił organowi wydającemu interpretację, naruszenie art. 42 ust. 4 ustawy o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej poprzez błędną wykładnię oraz art. 15 ust. 4d i art. 15 ust. 4e ustawy o podatku dochodowego od osób prawnych poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż zwrot środków na pokrycie kosztów osieroconych dokonany przez wytwórcę na rzecz B S.A. jest kosztem podatkowym w dacie poniesienia bez względu na dzień dokonania zwrotu.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że stanowisko zaprezentowane w interpretacji opiera się na błędnym założeniu, iż o dacie potrącalności kosztu decyduje jedynie kwalifikacja ich do kosztów pośrednich lub bezpośrednich, a następnie zastosowanie przepisów art. 15 ust. 4-4h u.p.d.o.p.
W skardze wskazano także, iż dokonując analizy przedstawionego stanu faktycznego należy mieć na uwadze, jak słusznie podnosi się w doktrynie, że nie w każdym przypadku o momencie potrącenia wydatku jako kosztu uzyskania przychodów decydować będą przepisy art.15 ust. 4 i nast. u.p.d.o.p. Unormowania te znajdą bowiem zastosowanie jedynie przypadku gdy nie są przewidziane szczególne zasady co do daty potrącalności określonego rodzaju kosztu.
W opinii skarżącego, prawidłowa wykładnia przepisów prawa na tle prezentowanego stanu faktycznego, cyt.: "jednoznacznie potwierdza, że zwrot B środków na pokrycie kosztów osieroconych może stanowić koszt podatkowy dopiero w dacie fizycznej zapłaty (lub innego zgodnego z prawem wygaśnięcia zobowiązania do zapłaty). Brak będzie w tym przypadku podstaw do zastosowania przepisów art. 15 ust. 4d i art. 15 ust. 4e ustawy o U.P.D.O.P. stąd interpretacja indywidualna została oparta na błędnej wykładni art. 42 ust. 4 ustawy o KDT, a przez to niewłaściwym zastosowaniu przepisów art. 15 ust. 4d i art. 15 ust. 4e ustawy o U.P.D.O.P. (zastosowaniu mimo faktu, iż art. 42 ust. 4 ustawy o KDT stanowi samodzielną przesłankę do ustalania momentu potrącalności kosztu) zasługuje na uchylenie".
Mając powyższe na uwadze, wniesiono o:
← uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości, oraz
← zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając w imieniu Ministra Finansów, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji.
Zdaniem Organu w zaskarżonej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dokonano prawidłowej wykładni obowiązującego prawa, dlatego też zawarte, w skardze zarzuty należy uznać za bezzasadne. Dlatego też wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Badając legalność zaskarżonej interpretacji należało odnieść się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 42 ust. 4 ustawy o KDT. Skoro przedmiotem sporu, w niniejszej sprawie było ustalenie w jakiej dacie Skarżąca jest uprawniona do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów zwrotu środków na rzecz B, w sytuacji gdy decyzja Prezesa URE została zaskarżona, a postanowieniem Sądu Okręgowego wstrzymane zostało częściowe wykonanie decyzji, natomiast pozostała część środków spłacana jest w ratach. W ocenie organu podatkowego jest to data poniesienia kosztu (tj. data ujęcia w księgach rachunkowych) w opinii Spółki natomiast jest to data dokonania zwrotu.
Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o KDT, środki otrzymane przez wytwórcę na pokrycie kosztów osieroconych uznaje się za zwrot wydatków związanych z otrzymaniem, nabyciem lub wytworzeniem środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych związanych z wytwarzaniem energii elektrycznej, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, zgodnie z u.p.d.o.p. (tj. podlegają one zwolnieniu) – w kwocie nieprzekraczającej sumy wartości początkowej tych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych pomniejszonej o odpisy amortyzacyjne dokonane zgodnie z u.p.d.o.p., ustalanej na dzień otrzymania poszczególnych zaliczek na pokrycie kosztów osieroconych.
Powyższy przepis wskazuje, że w momencie otrzymania zaliczki w celu ustalenia czy podlega ona opodatkowaniu p.d.o.p., czy też nie, należy porównać wartość tej zaliczki z wartością netto środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych na moment otrzymania poszczególnych zaliczek. Celem ustawodawcy było więc zrekompensowanie w tej części wydatków (tj. głównie niezamortyzowanej części środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych), które nie zostaną pokryte przychodami z kontraktów długoterminowych. Dodatkowo, na podstawie uzasadnienia do projektu ustawy, regulacje podatkowe zawarte w ustawie o KDT (art. 42 ustawy o KDT) mają na celu zapewnienie neutralności podatkowej po stronie wytwórców w związku z otrzymaną pomocą. Tym samym na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy o KDT środki otrzymane od B na pokrycie kosztów osieroconych uznaje się za zwrot wydatków związanych z otrzymaniem, nabyciem lub wytworzeniem we własnym zakresie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych związanych z wytwarzaniem energii elektrycznej, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, zgodnie z art. 16a-16m ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – w kwocie nieprzekraczającej wartości początkowej tych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych pomniejszonej o odpisy amortyzacyjne dokonane zgodnie z art. 16a-16m ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustalonej na dzień otrzymania poszczególnych zaliczek na pokrycie kosztów osieroconych oraz kwot korekty rocznej i końcowej zgodnie z art. 34 ust. 1.
Z kolei zgodnie z art. 42 ust. 4 ustawy o KDT zwrot środków wraz z odsetkami dokonany przez wytwórców na rzecz B S.A. stanowi koszt uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zwrot tych środków nie stanowi podstawy do dokonania korekty albo zmiany wysokości odpisów z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, o których mowa w art. 1.
Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są co do zasady potrącane w dacie ich poniesienia. Natomiast dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów, na podstawie art. 15 ust. 4e tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r., uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury(rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. Od 1 stycznia 2009 r., po nowelizacji wynikającej z art. 2 pkt 5 lit. a ustawy z dnia 06 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316) przepis ten stanowi, że za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 4f-4h, uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. Ponadto – na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – na podatników został nałożony obowiązek prowadzenia ewidencji rachunkowej, zgodnie z odrębnymi przepisami, w sposób zapewniający określenie wysokości dochodu (straty), podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku za rok podatkowy, a także do uwzględnienia w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych informacji niezbędnych do obliczenia wysokości odpisów amortyzacyjnych zgodnie z przepisami art. 16a-16m. Te odrębne przepisy, o których mowa powyżej, to ustawa o rachunkowości. Na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o rachunkowości, czyli odrębnych przepisów do których odsyła 9 ust. 1 u.o.d.o.p., dowód księgowy powinien być rzetelny, tj. powinien odzwierciedlać rzeczywisty przebieg operacji gospodarczych.
Przepis art. 22 ust. 1 ustawy o rachunkowości stanowi, że dowody księgowe powinny być rzetelne, to jest zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczej, którą dokumentują, kompletne, zawierające co najmniej dane określone w art. 21 ustawy o rachunkowości oraz wolne od błędów rachunkowych. Zgodnie z normą prawną wyrażoną w art. 24 ust. 1 i ust. 2 ustawy o rachunkowości, księgi rachunkowe powinny być prowadzone rzetelnie, bezbłędnie, sprawdzalnie i bieżąco. Księgi rachunkowe uznaje się za rzetelne, jeżeli dokonane w nich zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty. W myśl art. 193 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. z 2005r. Dz. U. Nr 8, poz. 60 z późn. zm., dalej: "o.p." lub "ordynacja") księgi podatkowe prowadzone rzetelnie i w sposób niewadliwy stanowią dowód tego, co wynika z zawartych w nich zapisów. Księgi te uważa się za rzetelne, jeżeli dokonywane w nich zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty. Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.
Podkreślić przy tym należy jednak, że ustalenie podstawy opodatkowania następuje wyłącznie na podstawie ustawy podatkowej, tj. art. 7 ust. 1 i 2 u.p.d.o.p. - określającego przedmiot opodatkowania, art. 12 - wskazującego co jest przychodem, art. 15 ust. 1 i 4 oraz art. 16 ust. 1 - zawierających regulacje dotyczące kosztów uzyskania przychodu.
Rozwiązania zawarte w art. 9 u.p.d.o.p. przesądzają o podporządkowaniu ewidencji księgowej potrzebom podatkowym. W ocenie Sądu, przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że pomiędzy przepisami o rachunkowości a wymiarem podatków istnieje związek o charakterze techniczno-formalnym, który sprowadza się do wykorzystywania tego samego systemu ewidencyjnego. W postępowaniu podatkowym ewidencja pełni wyłącznie rolę dowodową (por. podobnie wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 maja 2004 r., III SA 11/03, Lex, nr 256869). Stąd też uchybienie art. 9 ust. 1 u.p.d.o.p. nie oznacza a priori, że dana czynność nie wystąpiła (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2001 r., III SA 3352/99, Prz. Pod. 2002, nr 2, s. 63, Lex nr 50400).
Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, iż regulowane prawem sposoby rejestrowania zdarzeń gospodarczych, ujęcie ich w księgach rachunkowych wskazuje na okres, w którym na podstawie dowodów księgowych, zwrot B środków na pokrycie kosztów osieroconych, zostanie zaewidencjonowany w księgach rachunkowych. Nie można przy tym wykluczyć sytuacji, iż ujęcie kosztu w księgi rachunkowych może się pokrywać z momentem zapłaty (zwrotu środków). Wobec powyższego skoro wyciąg bankowy dokumentujący dokonanie zwrotu środków (zapłatę raty/części środków) jest ujęty w księgach na dzień dokonania zapłaty raty/części środków, czyli dokonania tego zwrotu, w konsekwencji koszt ten będzie potrącalny w dacie jego zaewidencjonowania, tj. w dniu zapłaty.
Zatem zwroty środków na pokrycie kosztów osieroconych, jako pośrednie koszty uzyskania przychodów Spółka ma prawo rozpoznań w dniu ich poniesienia, tj. ujęcia w księgach rachunkowych. Przez sformułowanie "ujęcie w księgach rachunkowych" należy rozumieć dzień, w którym na podstawie dowodów księgowych, zwrot B w księgach rachunkowych.
Konstatując powtórzyć należy, że przepis art. 42 ust 4 ustawy o KDT zawiera jeszcze jedną kategorię kosztów (wydatków), które należy uznać za koszty uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy podatkowej. Rozszerza on ów katalog ale w żadnym razie nie reguluje spraw związanych z podatkami w innym zakresie. Wobec tego nie ma żadnych podstaw do uznania, że data zaliczenia zwrotu wydatków, o których mowa w tym przepisie, jest inna aniżeli data zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodu określona w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przepisy zawarte w tych ustawach wzajemnie się uzupełniają i nie pozostają ze sobą w sprzeczności. Charakterystyczną zasadą pokrywania tych kosztów jest podatkowa neutralność tej procedury, wyrażająca się tym, że zwrot wraz z odsetkami dokonany na rzecz B stanowi koszt uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Z tych przyczyn Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło