I SA/Gd 20/11

WyrokWSA w Gdańsku2011-03-08

Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Ewa Kwarcińska, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż działek budowlanych powstałych z podziału nieruchomości rolnej nabytej do majątku osobistego i wykorzystywanej w działalności rolniczej powoduje obowiązek bycia podatnikiem VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż działek budowlanych przez osobę fizyczną, która nabyła grunt do majątku osobistego bez zamiaru prowadzenia działalności handlowej, nie stanowi działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT. Kluczowe jest ustalenie zamiaru w momencie nabycia nieruchomości oraz charakter działalności – musi być zawodowa, stała i zorganizowana, aby podmiot był podatnikiem VAT.
Stan faktyczny
Skarżący wraz z żoną nabyli w 1993 r. gospodarstwo rolne o powierzchni 4,33 ha, które wykorzystywali do działalności rolniczej do 2005 r. W 2008 r. zmieniono przeznaczenie części gruntów na budowlane, a w 2010 r. dokonano podziału na działki budowlane. Skarżący sprzedał część działek i zapytał Ministra Finansów, czy jest podatnikiem VAT z tego tytułu. Minister wydał interpretację negatywną, uznając sprzedaż za działalność gospodarczą podlegającą VAT.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną indywidualną interpretację Ministra Finansów; określił, że interpretacja nie może być wykonana; zasądził od Ministra Finansów na rzecz skarżącego kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 marca 2011 r. sprawy ze skargi J.K. na indywidualną interpretację Ministra Finansów z dnia 5 października 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną indywidualną interpretację; 2. określa, że zaskarżona indywidualna interpretacja nie może być wykonana; 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Gd 20/11 UZASADNIENIE Skarżący J. K. w dniu 28 czerwca 2010 r. wystąpił do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług. Ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku wynika, że skarżący wraz z żoną w roku 1993 nabyli do majątku wspólnego gospodarstwo rolne o powierzchni 4,33 ha, w ramach którego prowadzili działalność rolniczą. W 2001 r. małżonkowie dokonali zamiany części gospodarstwa rolnego odpowiadającej 2,13 ha na lokal mieszkalny. Pozostałą część nieruchomości nadal wykorzystywali do działalności rolniczej, otrzymywali z tego tytułu dopłaty. W grudniu 2008 r. wydana została decyzja o warunkach zabudowy dla wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego działki nr 44 o powierzchni 1,62 ha, która dopuszcza na tym terenie zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Decyzją z lutego 2010 r. zatwierdzono podział przedmiotowej działki na jedenaście działek, przy czym na jednej z nich ustanowiono drogę wewnętrzną dojazdową. Skarżący oświadczył przy tym, że powstałe w wyniku podziału działki budowlane nie były wykorzystywane dla potrzeb pozarolniczej działalności gospodarczej. W kwietniu 2010 r. małżonkowie dokonali sprzedaży jednej działki wraz z udziałem w drodze. Natomiast w odniesieniu do pozostałych – mają zamiar ich sprzedaży, bądź też ewentualnie część z nich pozostawią na własne potrzeby. Skarżący wyjaśnił również, że prowadził działalność gospodarczą w okresie od 29 lutego 1984 r. do 15 lipca 1999 r. w zakresie przewozu osób, nie był wówczas podatnikiem podatku VAT oraz od 1 lipca 2001 r. do 1 sierpnia 2004 r. świadczył usługi transportowe i był podatnikiem podatku VAT. W związku z powyższym skarżący zwrócił się z zapytaniem, czy w związku z dokonaną w kwietniu 2010 r. sprzedażą działki stał się podatnikiem podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm., dalej jako u.p.t.u.). W jego ocenie na tak postawione pytanie należy odpowiedzieć negatywnie. Przedmiotem sprzedaży była bowiem część gruntów, które nabyte zostały przez małżonków do ich majątku osobistego i w chwili zakupu nie były przeznaczone do odsprzedaży (zamiar sprzedaży gruntów powzięli w roku 2009 na skutek podjętych działań związanych ze zmianą ich kwalifikacji i podziałem). Tym samym nie sposób uznać, że tego rodzaju sprzedaż stanowi działalność gospodarczą. Takie też stanowisko zostało zaprezentowane przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej wydanej w dniu 8 lipca 2009 r., nr IPPP3/443-405/09-4/KG oraz przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 marca 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 2488/08. Skarżący na wezwanie Ministra Finansów z dnia 2 września 2010 r. uzupełnił wniosek i wskazał, że nabyty w roku 1993 grunt małżonkowie wykorzystywali do prowadzenia działalności rolniczej do 2005 r., w latach 2004-2005 żonie skarżącego przyznano płatności bezpośrednie do gruntów rolnych, w latach późniejszych – ze względu na nieopłacalność upraw – zaprzestali prowadzenia działalności rolniczej. Wyjaśnił również, że powstałe w wyniku podziału działki nie zostały uzbrojone ani zabudowane. Nabywców przedmiotowych działek poszukuje zarówno osobiście, jak i za pośrednictwem biura nieruchomości, z którym podpisał umowę. Nadmienił, że 25 czerwca oraz 11 sierpnia 2010 r. dokonał sprzedaży dwóch działek, przy czym w transakcjach tych nie występował jako podatnik podatku VAT. Oświadczył także, że na jednej z działek rozpoczął budowę domu. Zaznaczył, że posiada działkę rolną o powierzchni 0,6 ha (łąkę i staw), która mimo że nie jest przeznaczona pod zabudowę, to nie wyklucza możliwości jej sprzedaży. Dołączył kopie: umowy pośrednictwa sprzedaży nieruchomości, zaświadczenia urzędu gminy w przedmiocie powierzchni posiadanego przez małżonków gospodarstwa rolnego i opodatkowania podatkiem rolnym, zaświadczenia Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o otrzymanych przez żonę skarżącego płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego do gruntów rolnych. Minister Finansów w zaskarżonej interpretacji z dnia 5 października 2010 r. Nr uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe. W uzasadnieniu interpretacji przywołano brzmienie art. 2 pkt 6, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. oraz art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 1 lit. b) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L. 06. 347. 1 ze zm.). Z powołanych regulacji (a w szczególności zawartych w nich definicji podatnika i działalności gospodarczej) organ podatkowy wywiódł, że warunkiem uznania za podatnika podatku VAT jest ustalenie, czy podmiot działa niezależnie jako producent, handlowiec, usługodawca, pozyskujący zasoby naturalne, rolnik, czy wykonujący wolny zawód. Wskazał przy tym, że przepisy prawa wspólnotowego dopuszczają możliwość uznania przez państwo członkowskie za podatnika podatku VAT osoby, która dokonała okazjonalnej dostawy terenów budowlanych w warunkach wskazujących, że czynność ta nie była związana z zaspokajaniem jej osobistych potrzeb. W dalszej części uzasadnienia Minister Finansów przywołał brzmienie art. 2 pkt 15 i 20 u.p.t.u. oraz pkt 16 tego przepisu u.p.t.u. w związku z art. art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r., Nr 136, poz. 969 ze zm.), w których zdefiniowane zostały pojęcia: działalności rolniczej, gospodarstwa rolnego i produktów rolnych. Dokonując ich wykładni stwierdził, że rolnicy, którzy prowadzą działalność rolniczą wykonują działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u. i są podatnikami podatku VAT, z tym zastrzeżeniem, że z chwilą dokonania dobrowolnej rejestracji uzyskują status czynnego podatnika; w przypadku zaś braku rejestracji są rolnikami ryczałtowymi, zwolnionymi z podatku VAT. Organ podatkowy zwrócił uwagę, że definicję gospodarstwa rolnego zawiera także art. 553 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm., dalej jako k.c.). W ocenie organu gospodarstwo rolne stanowi przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 k.c., którego celem jest produkcja rolnicza, bez względu na sposób wykorzystania osiągniętych pożytków. W tak ustalonym stanie prawnym Minister Finansów uznał, że gospodarstwo rolne – pomimo odrębnej definicji zawartej w u.p.t.u. dla celów podatku VAT – stanowi analogiczną do przedsiębiorstwa jednostkę organizacyjną, w ramach której prowadzona jest działalność gospodarcza, w tym rolnicza. W konsekwencji przyjął, że w sytuacji gdy przedmiotem sprzedaży są działki wykorzystywane w działalności rolniczej to takiej sprzedaży nie można kwalifikować jako zbycia majątku osobistego rolnika. Jest to sprzedaż jednego ze składników majątkowych gospodarstwa rolnego – przedsiębiorstwa. Zdaniem organu majątek osobisty stanowią tylko te grunty, które podatnik posiada i wykorzystuje na potrzeby osobiste. Grunt rolny wykorzystywany w działalności rolniczej traktować należy jako warsztat produkcyjny. Z uwagi na fakt, że określona w u.p.t.u. definicja działalności gospodarczej ma charakter uniwersalny, pozwala uznać za podatnika podmioty, które występują w profesjonalnym obrocie gospodarczym, jak również osoby, które wykonały czynności jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania ich w sposób częstotliwy. Reasumując, Minister Finansów stwierdził, że skarżący jest podatnikiem podatku VAT z tytułu sprzedaży przedmiotowych działek, których to czynności dokonał w ramach działalności gospodarczej. Za takim stanowiskiem przemawiają następujące okoliczności: (1) wykorzystywanie gruntu do prowadzonej przez skarżącego działalności rolniczej, nie zaś na własne potrzeby, (2) podział nieruchomości gruntowej, (3) wystąpienie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na budowlane, (4) korzystanie z usług biura pośredniczącego w obrocie nieruchomościami. W ocenie organu podjęte przez skarżącego czynności świadczą, że skarżący działał z zamiarem sprzedaży powstałych w wyniku podziału działek budowlanych w sposób częstotliwy i w celach zarobkowych. Końcowo, organ podatkowy wskazał, że powoływane przez skarżącego orzeczenie sądu administracyjnego oraz interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej zostały wydane w indywidualnych sprawach i pozostają bez wpływu na ocenę przedstawionego we wniosku zagadnienia. W dniu 15 października 2010 r. skarżący wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa. Podtrzymał przedstawione we wniosku stanowisko i argumentację. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Minister Finansów stwierdził, iż brak jest podstaw do zmiany zaskarżonej interpretacji. Wobec powyższego skarżący J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, żądając uchylenia interpretacji Ministra Finansów i uznania przedstawionego we wniosku stanowiska za prawidłowe. Pełnomocnicy skarżącego odwołali się do art. 2 pkt 15 u.p.t.u. i wskazali, że sprzedaż przedmiotowych gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego nie jest działalnością gospodarczą opodatkowaną podatkiem VAT. Działalność rolnicza nie obejmuje bowiem działalności, której przedmiotem jest sprzedaż działek budowlanych. Natomiast zamiar częstotliwego wykonywana sprzedaży, o którym mowa w art. 15 ust. 2 u.p.t.u. powinien być ujawniony w chwili nabycia gruntu, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Skarżący nabył nieruchomość w roku 1993 z zamiarem prowadzenia gospodarstwa rolnego. Czynności zmierzając do sprzedaży gruntów rolnych podjął w roku 2009, a zatem po 16 latach od ich zakupu. Na potwierdzenie swojego stanowiska przywołano obszerny fragment wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2010 r., sygn. akt I FSK 2071/08, w którym Sąd odwołał się do bogatego orzecznictwa sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: I. W myśl art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Jednocześnie przypomnienia wymaga, że zgodnie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a., wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. II. Stanowisko Ministra Finansów Sąd ocenił jako nieprawidłowe. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest, czy skarżący w związku ze sprzedażą działek budowlanych powstałych w wyniku podziału nieruchomości rolnej (gospodarstwa rolnego) nabytej do majątku osobistego i wykorzystywanej w działalności rolniczej jest podatnikiem od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. opodatkowaniu tym podatkiem podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów ustawodawca rozumie przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, o czym stanowi art. 7 ust. 1 u.p.t.u. Z kolei definicję podatnika tego podatku ustawodawca zawarł w art. 15 ust. 1 u.p.t.u. Do tej kategorii zaliczył osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Pojęcie działalności gospodarczej reguluje natomiast ust. 2 art. 15 stanowiąc, że działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Dokonując wykładni przepisów art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. odnieść się należy do regulacji Dyrektywy Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L. 06. 347. 1 ze zm.). W art. 9 Dyrektywa wskazuje, że "podatnikiem" jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności. Natomiast "działalność gospodarcza" obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu. Przy czym zgodnie z art. 12 tej Dyrektywy, Państwa Członkowskie mogą uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, w szczególności transakcję dostawy terenu budowlanego. Przywołane regulacje są odpowiednikami art. 4 ust. 1, 2 i 3 Szóstej Dyrektywy Rady 77/388 z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów państw członkowskich, dotyczących podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 145 ze zm.). Krajowy ustawodawca, konstruując przedmiotowy i podmiotowy zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług, zrealizował powyższe wytyczne prawa wspólnotowego, czego przejawem jest użyty w art. 15 ust. 2 u.p.t.u. zwrot "również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy". W wyroku NSA w składzie 7 sędziów z 29 października 2007 r., sygn. akt I FPS 3/07 (opubl. w: ONSAiWSA z 2008 r., Nr 1, s. 8) wyraził pogląd, iż przepisy art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. powinny być rozumiane w ten sposób, że warunkiem sine qua non uznania, iż dany podmiot działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, jest ustalenie, że działa on jako producent, handlowiec, usługodawca, pozyskujący zasoby naturalne, rolnik lub jako osoba wykonująca wolny zawód. NSA stwierdził, że jeśli dana czynność wykonana została poza zakresem działań producenta, handlowca, usługodawcy, pozyskującego zasoby naturalne, rolnika czy wykonującego wolny zawód to w świetle art. 4 ust. 1 i 2 VI Dyrektywy z tytułu wykonania takiej czynności dany podmiot nie może być uznany za podatnika VAT i to bez względu na to, czy czynność tę wykonał jednorazowo, ale w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy, czy też wielokrotnie. Sąd podziela również pogląd wyrażony w wyroku NSA z 28 maja 2008 r. w sprawie I FSK 692/07, w którym postawiono tezę, iż okoliczność, że określona czynność związana z majątkiem prywatnym, niesłużącym celom związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., będzie dokonana kilkakrotnie, w sytuacji gdy dany podmiot nie ma zamiaru wykonywać jej w sposób profesjonalny, nie może przesądzać o uzyskaniu przez ten podmiot statusu podatnika podatku od towarów i usług. III. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że o charakterze sprzedaży działek budowlanych (gruntów) przez osoby fizyczne, które nie prowadzą formalnie zarejestrowanej działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami, w każdym przypadku powinna zadecydować w pierwszej kolejności treść zamiaru w momencie nabywania tych gruntów, a w dalszej kolejności okoliczności związane z ich sprzedażą. Jeżeli sprzedawca gruntów nabył te grunty do majątku prywatnego, a ich odsprzedaż nie była głównym celem nabycia, to wówczas w zakresie dokonywanej sprzedaży gruntów nie powinien być on traktowany, co do zasady, jako podatnik podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie, skarżący przedstawiając zdarzenie przyszłe podał, że w roku 1993 wraz z żoną nabyli do majątku osobistego gospodarstwo rolne o powierzchni 4,33 ha, w 2001 r. dokonali zamiany części gruntów rolnych (2,13 ha) na lokal mieszkalny, działalność rolniczą prowadzili w latach 1993-2005. Podział gruntów rolnych na jedenaście działek, w tym jedną przeznaczona na drogę wewnętrzną dojazdową, został dokonany w lutym 2010 r., po uprzedniej zmianie przeznaczenia gruntu z rolnego na budowlany (grudzień 2008 r.). Z powołanych okoliczności, wbrew treści uzasadnienia zaskarżonej interpretacji, trudno jest wywieść, iż głównym celem zakupu nieruchomości, a następnie ich przyszłe zbycie, będzie prowadzenie przez skarżącego w sposób profesjonalny działalności gospodarczej, a nie zaspokojenie potrzeb osobistych. Z przedstawionego stanu faktycznego nie wynika, aby strona nabywając gospodarstwo rolne miała zamiar odsprzedaży wchodzących w jego skład gruntów, czy też rozpoczęcia jakiejkolwiek działalności gospodarczej z nim związanej. Dokonana w latach późniejszych zmiana przeznaczenia tych gruntów spowodowała, że nieruchomość mogła zostać podzielona i wykorzystana w całości pod zabudowę. Bez wpływu na ocenę pozostaje eksponowana przez organy okoliczność, iż będące przedmiotem sprzedaży grunty wykorzystywane były przez skarżącego w prowadzonej działalności rolniczej. Raz jeszcze podkreślić należy, że skarżący nie prowadził i nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika wprawdzie, że prowadził on działalność rolniczą, jednak w zakres tego rodzaju działalności, zdefiniowanej w art. 2 pkt 15 u.p.t.u., nie wchodzi działalność handlowa, której przedmiotem jest obrót nieruchomościami. Nie można również zgodzić się z argumentacją organu, w świetle której o zamiarze odsprzedaży gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego świadczy zmiana ich przeznaczenia, podział oraz zawarcie umowy z biurem pośredniczącym w sprzedaży nieruchomości. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że skarżący nabył gospodarstwo rolne i prowadził działalność rolniczą przez długi okres czasu (dwanaście lat). Tym samym nie sposób przyjąć, że majątek był nabyty z przeznaczeniem do działalności handlowej, a zatem jego sprzedaż zarówno w całości, jak i w częściach, jednemu lub wielu nabywcom, z zyskiem lub bez, może być uznana za działalność handlową ze skutkiem w postaci uznania tej osoby za podatnika VAT. Nie można pominąć, że pod pojęciem "handel" należy rozumieć dokonywanie w sposób zorganizowany zakupów towarów w celu ich odsprzedaży. Z kolei brak takiego zamiaru wyklucza możliwość uznania danego podmiotu za podatnika VAT. W konsekwencji brak jest podstaw do przypisania skarżącemu przymiotu podatnika podatku od towarów i usług z tytułu czynności sprzedaży gruntu pod zabudowę. Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe błędnie zastosowały definicję gospodarstwa rolnego, odwołując się do przepisów Kodeksu cywilnego. Ustawa o podatku od towarów i usług w tym zakresie odsyła wprost do przepisów ustawy o podatku rolnym. Skoro zatem w ustawie podatkowej dane pojęcie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane organy podatkowe zobowiązane są do stosowania definicji legalnej. Odwołanie się do innych ustaw będzie możliwe jedynie w dwóch sytuacjach, gdy przepisy podatkowe nie definiują danego pojęcia, bądź też zawierają wyraźne odesłanie do innych ustaw. Reasumując: dla oceny, czy sprzedaż przez osobę fizyczną działek budowlanych jest opodatkowaną działalnością gospodarczą należy kierować się następującymi kryteriami: 1/ wykonanie danej czynności (tu: sprzedaży działek budowlanych) jednorazowo, jednakże w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania jej w sposób częstotliwy nie przesądza automatycznie, że z tego tylko powodu dany podmiot staje się podatnikiem podatku od towarów i usług; konieczne jest ustalenie, że w odniesieniu do tej konkretnej czynności podmiot ten występuje w charakterze podatnika, tj. handlowca; 2/ przyjęcie, że osoba fizyczna sprzedając działki budowlane działa w charakterze podatnika prowadzącego handlową działalność gospodarczą wymaga ustalenia, że jej działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową, profesjonalną, czyli stałą (powtarzalność czynności i zamiar ich kontynuacji), a w konsekwencji zorganizowaną; 3/ nie jest działalnością handlową sprzedaż majątku osobistego, który nie został nabyty w celach odsprzedaży (tj. w celach handlowych) - nabycie sprzedawanych gruntów musi bowiem nastąpić w celach wykonywania działalności handlowej, a nie w innych celach, przy czym, mając na uwadze tezę 2/, przez działalność handlową należy rozumieć zorganizowany zakup towarów w celu ich odsprzedaży, wskazujący na zamiar kontynuacji tej działalności; 4/ tym samym - zbycie nawet kilku czy kilkunastu działek budowlanych, powstałych z podziału gruntu rolnego nabytego na cele prywatne i po zmianie przeznaczenia tego gruntu, nie stanowi per se działalności handlowej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, z uwagi na brak przesłanek uznania takiej działalności za działalność o jakiej mowa w pkt 2 i 3 (brak zawodowego, stałego i zorganizowanego charakteru). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku tym samym podziela dotychczas prezentowany pogląd, w tym między innymi w wyroku z 2 marca 2010r. w sprawie I SA/Gd 25/10 (orzeczenie prawomocne) oraz w wyroku z 1 grudnia 2010 r. w sprawie I SA/Gd 729/10. Ponownie wydając interpretację Minister Finansów uwzględni wyrażoną wyżej ocenę prawną. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w pkt. 1 sentencji. Rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia niemożności wykonania zaskarżonej decyzji wydano na podstawie art. 152 P.p.s.a. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 P.p.s.a. EK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło