II FSK 1718/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jerzy Płusa (sprawozdawca), Sędzia NSA Zbigniew Kmieciak, Sędzia WSA (del.) Andrzej Jagiełło, Protokolant Agata Grabowska, po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 marca 2011 r. sygn. akt I SA/Łd 45/11 w sprawie ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 10 listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r. oddala skargę kasacyjną. UZADADNIENIE Wyrokiem z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Łd 45/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę T. S.A. z siedzibą w W. - nazywanej dalej "Spółką", na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 10 listopada 2010 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2008 r. Jak wskazano w motywach powyższego wyroku Spółka złożyła dwie deklaracje podatkowe dla różnych nieruchomości znajdujących się na terenie Gminy R. W związku z tym, Wójt Gminy R. wydał decyzję, która nie objęła budek telefonicznych. Decyzją z dnia z dnia 16 sierpnia 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji zarzucając rażące naruszenie art. 21 § 3 w zw. z art. 207 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) w zw. z art. 6 ust 9 pkt 1 i art. 2 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "u.p.o.l." W ocenie Spółki, określając wysokość zobowiązania podatkowego organ podatkowy zobowiązany był do uwzględnienia wszystkich nieruchomości oraz obiektów budowlanych. Decyzją z dnia 30 września 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. odmówiło stwierdzenia nieważności swojej decyzji z dnia 16 sierpnia 2010 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że w odniesieniu do budek telefonicznych Spółka złożyła odrębną deklarację, której nie dotyczyła przedmiotowa decyzja wymiarowa. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia 10 listopada 2010 r. podtrzymało stanowisko zaprezentowane w decyzji z dnia 30 września 2010 r. W skardze na powyższą decyzję Spółka podniosła zarzut naruszenia art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi skargę oddalił, jako niezasadną. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd zauważył, że pojęcie "rażącego naruszenia prawa", o którym jest mowa w art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, nie zostało zdefiniowane w przepisach obowiązującego prawa. Odwołując się do doktryny prawnej oraz orzecznictwa sądów wskazał, że rażące naruszenie musi mieć charakter oczywisty, przejawiający się w tym, iż treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu, istnienie tej sprzeczności da się ustalić poprzez proste ich zestawienie. O rażącym naruszeniu prawa nie można mówić jednak wówczas, gdy na gruncie danego przepisu możliwy jest wybór różnych jego interpretacji, z których każda daje się uzasadnić z jednakową mocą. Następnie, przedstawiwszy treść art. 6 ust. 9 i art. 4 ust. 1 u.p.o.l., Sąd doszedł do wniosku, że wspomniane przepisy nie wprowadzają wyraźnego zakazu złożenia więcej niż jednej deklaracji dotyczącej poszczególnych przedmiotów opodatkowania. Zakaz taki nie wynika bowiem ani z przyjętego przez ustawodawcę sposobu rozliczania, ani z przyjętej metody liczenia podstawy opodatkowania i stawek podatku. Stad też, w przypadku określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości od przedmiotów opodatkowania wykazanych w jednej z deklaracji, z pominięciem pozostałych przedmiotów opodatkowania wykazanych w innej deklaracji, nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa. Organ podatkowy może bowiem wydać następną decyzję, o ile wystąpią przesłanki określone w art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. W skardze kasacyjnej Spółka zarzuciła naruszenie art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej oraz w związku z art. 6 ust. 9 pkt 1 u.p.o.l., art. 21 § 3 i art. 207 § 2 Ordynacji podatkowej, przez oddalenie skargi na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji podatkowej wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz rozpoznanie merytoryczne skargi oraz zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna w sposób oczywisty pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw, przeto podlega oddaleniu. Odnosząc się do sformułowanych w niej zarzutów naruszenia prawa należy zauważyć, iż zdają się one zupełnie abstrahować od istoty konstrukcji rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, jak również funkcji tego uregulowania. Jak trafnie zaznaczono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2010 r., sygn. akt I FSK 1867/09 (LEX nr 744660), "Rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym niebudzącym wątpliwości co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów". Nie sposób przyjąć, iż w analizowanym przypadku doszło do tak pojmowanego naruszenia prawa. Autor skargi kasacyjnej poprzestał na krótkim wyjaśnieniu, iż "pominięcie niektórych obiektów" w decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości w sytuacji, gdy konieczność ich opodatkowania "nie budzi wątpliwości" odpowiada przesłance rażącego naruszenia prawa. Prezentując to stanowisko nie odniósł się on w ogóle do twierdzenia sądu administracyjnego pierwszej instancji, iż "przepisy u.p.o.l. regulujące postępowanie podatkowe oparte na technice samoobliczenia [...] nie wprowadzają wyraźnego zakazu złożenia więcej niż jednej deklaracji na poszczególne przedmioty opodatkowania. Zakaz taki nie wynika bowiem ani z przyjętego przez ustawodawcę sposobu rozliczenia, ani z przyjętej metody liczenia podstawy opodatkowania i stawek podatku". Pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi podtrzymano w późniejszym orzecznictwie, m. in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Bk 13/12 (LEX nr 1136856). Zasadnie wskazano w nim, że w razie "określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości od przedmiotów opodatkowania wykazanych w jednej z deklaracji, z pominięciem pozostałych przedmiotów opodatkowania, wykazanych w kolejnej deklaracji, nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa. Organ podatkowy może bowiem wydać następną decyzję, o ile będą zachodziły przesłanki, o jakich mowa w art. 21 § 3 o.p., w której orzeknie w pozostałym zakresie". Naczelny Sąd Administracyjny podziela także zapatrywanie wyrażone w tym wyroku, iż pojęcie "rażącego naruszenia prawa" zawarte w przepisie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej należy łączyć z naruszeniem mającym oczywisty charakter, "przejawiającym się w tym, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu". Istnienie tego rodzaju sprzeczności da się ustalić poprzez "proste ich zestawienie, a więc wówczas, gdy dochodzi do przekroczenia prawa w sposób jasny i niedwuznaczny". Oznacza to, że rażącego naruszenia prawa nie można utożsamiać - jak chciałby tego autor skargi kasacyjnej - z każdym naruszeniem prawa, a jedynie takim, które powoduje, że decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności. Teza ta od lat uchodzi za bezdyskusyjną w nauce prawa i postępowania administracyjnego. Jest ona także generalnie respektowana w orzecznictwie sądów administracyjnych. Wobec tych ustaleń, z mocy art. 184 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.