II GSK 1911/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-03-13

Skład orzekający: Janusz Zajda, Zofia Borowicz, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.p.r. z Konstytucją możliwe jest wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem NSA, mimo że procedura konkursowa została zakończona i środki zostały rozdysponowane?
Ratio decidendi
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie wyroku TK stwierdzającego niezgodność przepisu z Konstytucją jest możliwe, jeśli skarga o wznowienie została wniesiona w terminie i spełnia ustawowe przesłanki. Jednakże wznowienie może być wyłączone ze względu na ograniczenia faktyczne, takie jak zakończenie procedury konkursowej i ostateczne rozdysponowanie środków, co chroni prawa osób trzecich i zasadę zaufania do państwa. W analizowanej sprawie NSA oddalił skargę o wznowienie, wskazując na zakończenie procedury i rozdzielenie środków jako przeszkodę uniemożliwiającą wznowienie.
Stan faktyczny
Skarżąca D. G. złożyła skargę na informację Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych dotyczącą negatywnego wyniku procedury odwoławczej w konkursie o dofinansowanie z budżetu UE. Sąd I instancji pozostawił skargę bez rozpatrzenia z powodu niezałączenia kopii Kart Oceny Merytorycznej. NSA oddalił skargę kasacyjną, podtrzymując niekompletność skargi. Po wyroku TK stwierdzającym niekonstytucyjność przepisu nakazującego pozostawienie skargi bez rozpatrzenia bez wezwania do uzupełnienia, skarżąca wniosła o wznowienie postępowania. NSA oddalił wniosek, wskazując na zakończenie procedury konkursowej i ostateczne rozdysponowanie środków.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem NSA z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 813/11.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia NSA Zofia Borowicz (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Czaja Protokolant Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi D. G. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt II GSK 813/11 w sprawie ze skargi D. G. na informację Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić skargę o wznowienie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 813/11, oddalił skargę kasacyjną D. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 16 marca 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 264/11 w sprawie ze skargi D. G. na informację M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] o negatywnym wyniku procedury odwoławczej w procesie ubiegania się o dofinansowanie z budżetu Unii Europejskiej. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Sąd I instancji pozostawił bez rozpatrzenia skargę skarżącej na informację M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] stycznia 2011 r. stwierdzając, że skarżąca nie złożyła wraz ze skargą kompletnej dokumentacji w sprawie w rozumieniu art. 30c ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm., dalej: u.z.p.p.r.). Zdaniem Sądu, brak kompletności skargi wyrażał się niezałączeniem Kart Oceny Merytorycznej, których kopie organ załączył przy zaskarżonym piśmie. W ocenie NSA nie zasługują na uwzględnienie podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia: 1. art. 30c ust. 5 u.z.p.p.r. przez błędne przyjęcie, że brak dołączenia do skargi kopii Kart Oceny Merytorycznej, które były dołączone do pisma M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] stycznia 2011 r. bez uprzedniego wezwania strony do uzupełnienia dokumentów skutkuje pozostawieniem skargi bez rozpatrzenia jako niekompletnej, pomimo że organ nie wypełnił obowiązku prawidłowego pouczenia, 2. art. 30c ust. 2 u.z.p.p.r. przez błędne przyjęcie, że warunkiem kompletności dokumentacji załączonej do skargi jest załączenie także innych, niż wymienione w tym przepisie dokumentów; jak również błędne przyjęcie, że w posiadaniu skarżącej są jeszcze inne dokumenty (oryginały lub uwiarygodnione kopie), poza złożonymi w kompletnej skardze, które są niezbędne do merytorycznego rozpoznania skargi przez Sąd, 3. art. 30e u.z.p.p.r. przez uznanie, że art. 48 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a., nie ma zastosowania w postępowaniu ze skargi wniesionej na podstawie art. 30c u.z.p.p.r. pomimo niewymienienia art. 48 p.p.s.a. w art. 30e u.z.p.p.r. jako przepisu p.p.s.a., którego stosowanie w tym postępowaniu jest wyłączone, 4. art. 48 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. przez niezażądanie udzielenia oryginału lub odpisu Kart Oceny Merytorycznej od zaskarżonego organu administracji w sytuacji, gdy skarżąca ich nie otrzymała, więc nie mogła ich załączyć, a ponadto została błędnie pouczona co do obowiązku ich załączenia. W rozpoznawanej sprawie NSA podtrzymał stanowisko Sądu I instancji dotyczące niekompletności skargi z uwagi na niedołączenie do niej kopii Karty Oceny Merytorycznej. NSA wywiódł, że to na wnoszącym skargę ciąży obowiązek wniesienia wraz z tą skargą całej, kompletnej dokumentacji sprawy w celu umożliwienia wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu kontrolę oceny projektu, a dokumentacja ta zastępuje akta sprawy. NSA wskazał, że kopie Kart Oceny Merytorycznej stanowiły element dokumentacji organu, którą dostarczył skarżącej w ramach procedury odwoławczej. Sąd I instancji słusznie zauważył, że brak załączników do pisma z dnia [...] stycznia 2011 r. uniemożliwił merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, ponieważ zarzuty skargi dotyczyły właśnie ocen ekspertów dotyczących poszczególnych elementów projektu, zawartych w Kartach Oceny Merytorycznej. Zarzut naruszenia art. 48 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 9 k.p.a. NSA również uznał za niezasadny, ponieważ zgodnie z art. 37 u.z.p.p.r. do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych przepisów postępowania administracyjnego się nie stosuje, a w sprawie nie było konieczności dostarczenia odpisu lub wyciągu Kart Oceny Merytorycznej, skoro skarżąca jest w posiadaniu ich kopii, które sama może poświadczyć. Art. 30c ust. 2 u.z.p.p.r. nie zawiera szczególnych regulacji co do wymogu składania dokumentów w oryginale bądź odpisie. Zapewnienie sądowi możliwości zapoznania się z kompletną dokumentacją będzie możliwe, gdy sąd będzie dysponował taką dokumentacją niezależnie od tego, czy zostanie ona złożona w oryginale czy też w uwierzytelnionych kopiach. Skargą o wznowienie postępowania D. G. domagała się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem NSA z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 813/11 z uwagi na stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 30 października 2012 r, sygn. akt SK 8/12 (opubl. Dziennik Ustaw RP z 12 listopada 2012 r., poz. 1237), iż art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.p.r. stanowiący podstawę rozstrzygnięcia sądów obu instancji, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim przewiduje, że wniesienie skargi niekompletnej powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia, bez możliwości wezwania do uzupełnienia braków w dokumentacji. Skarżąca wniosła również o zmianę postanowienia NSA z dnia 19 maja 2011 r. poprzez uchylenie postanowienia WSA w W. z dnia 16 marca 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 264/11 i przekazanie sprawy do WSA w W. do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania w niniejszej sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że przepis art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.p.r. w zakresie, w jakim przewiduje, że wniesienie skargi niekompletnej powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia, bez możliwości wezwania do uzupełnienia braków w dokumentacji, utracił moc z datą publikacji wyroku TK, sygn. akt SK 8/12, tj. z datą [...] listopada 2012 r. W związku z powyższym na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji i art. 272 § 1 i 2 p.p.s.a. wywiodła, że konieczne jest wznowienie postępowania wskutek wydania wyroku TK przewidującego niezgodność przepisu na podstawie którego wydano zaskarżone orzeczenie z Konstytucją. Ponadto skarżąca wskazała, że w niniejszej sprawie nie zachodzą ograniczenia faktyczne uniemożliwiające wznowienie postępowania sądowego wskazane przez Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku. Trybunał zakwestionował bowiem możliwość wznowienia postępowania w sytuacji, gdy procedura konkursowa została zakończona. Zdaniem skarżącej wprawdzie doszło do zatwierdzenia podziału środków przewidzianych w ramach Konkursu (uchwałą Zarządu Województwa M. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie wyboru projektów do dofinansowania złożonych w ramach konkursu Nr [...] po ocenie wykonalności, strategicznej i merytorycznej (horyzontalnej i szczegółowej merytorycznej) Priorytet VII "Tworzenie i poprawa warunków dla rozwoju kapitału ludzkiego", dla Działania: 7.2 "Infrastruktura służąca edukacji", Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa M. 2007 2013), jednak powyższa uchwała była szereg razy zmieniana. W tym ostatniej jej zmiany dokonano uchwałą Zarządu Województwa M. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. Stosownie do treści Załącznika nr 1 do powyższej uchwały zawierającego Tabelę z analizą wykorzystania alokacji EFRR w ramach Działania 7.2 "Infrastruktura służąca edukacji" — pozostała alokacja środków EFRR przeznaczona na w/w działanie wynosi 1 271 091,12 Euro, co zgodnie z kursem Euro 4,3873 PLN/EURO EBC z dnia [...] maja 2012 r. stanowiło kwotę 5 576 658,08 złotych. Zwrócić należy przy tym również uwagę, że w ramach dokonywanych na mocy uchwał Zarządu zmian Uchwały Nr [...] rozszerzeniu uległa lista projektów przeznaczonych do dofinansowania w ramach Konkursu. Ponadto, z informacji uzyskanych przez pełnomocnika skarżącej ustnie z pracownikiem MJWPU odpowiedzialnym za Konkurs wynika, iż dotychczas nie zostały zawarte wszystkie umowy z podmiotami, których projekty wybrane zostały do dofinansowania w ramach Konkursu. Przyjąć tym samym należy, iż środki przeznaczone na dofinansowanie nie zostały definitywnie rozdzielone pomiędzy beneficjentów. Jednocześnie z informacji tych wynika, iż komisja konkursowa oceniająca wnioski złożone w ramach Konkursu, w tym wniosek skarżącej, nie została rozwiązana i wciąż prowadzi prace. W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2013 r. złożonym na rozprawie w dniu [...] lutego 2013 r. M. Jednostka Wdrażania Programów Unijnych w sprawie konkursu [...] wnosiła o oddalenie skargi. Przedstawiając szczegółowo przebieg postępowania konkursowego M. Jednostka Wdrażania Programów Unijnych wyjaśniła, że uchwała Zarządu Województwa M. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] zakończyła proces rozdysponowania środków przeznaczonych na działanie i konkurs (wydatkowano wszystkie środki przeznaczone na działanie). Uchwała nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. dotyczyła pozostającej z rozdysponowania środków kwoty 5 576 658,08 zł przekazanej na kolejne projekty wspólnej listy rzeczowej, zakwalifikowanej wg najwyższej punktacji. Pozostałe wolne środki w wysokości 2 216 895,56 zł są zbyt niskie, aby możliwe było dofinansowanie kolejnych projektów z listy rzeczowej. Stanowić mogą jedynie zabezpieczenie na wahania kursowe dla projektów. Na podpisanie oczekują jeszcze dwie umowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wznowienie postępowania umożliwiając podważenie prawomocnych orzeczeń – jest instytucją wyjątkową i jako takie może zostać skutecznie uruchomione wyłącznie na zasadach ściśle określonych prawem. Stosownie do treści art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W sytuacji gdy wymogi powyższe są spełnione Sąd wyznacza rozprawę, na której także przede wszystkim rozstrzyga o dopuszczalności wznowienia (art. 281 § 1 p.p.s.a.). Z treści art. 272 § 1 p.p.s.a. wynika, że można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W takiej sytuacji skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 272 § 2 zd. pierwsze p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie ww. wymogi zostały spełnione. Jako podstawę wznowienia postępowania skarżąca wskazała wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2012 r., SK 8/12, sentencja którego została ogłoszona w dniu 12 listopada 2012 r. Dzienniku Ustaw z 2012 r., poz. 1237. Wyrokiem tym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 30c ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 i Nr 157, poz. 1241) w zakresie, w jakim przewiduje, że wniesienie skargi niekompletnej powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia, bez możliwości wezwania do uzupełnienia braków w dokumentacji, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2011 r., II GSK 813/11 została wniesiona w dniu 19 listopada 2012 r. Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Stosownie do art. 190 ust. 4 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. Przepis art. 190 ust. 4 Konstytucji RP stanowi podstawę prawną wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu oczywiście na zasadach określonych w przepisach o wznowieniu postępowania zawartych w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 30 października 2012 r., SK 8/12 zakwestionował sankcję przewidzianą w art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.p.r., polegającą na pozostawieniu bez rozpatrzenia niekompletnej skargi, bez wezwania do usunięcia braków w zakresie kompletności dokumentacji. Skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego jest taki, że po ogłoszeniu sentencji w Dzienniku Ustaw utraciła moc norma nakazująca pozostawienie bez rozpatrzenia niekompletnej skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej bez uprzedniego wezwania przez sąd do uzupełnienia braków w zakresie dokumentacji dołączonej do skargi. Omawiany wyrok Trybunału Konstytucyjnego został sformułowany jako tzw. wyrok zakresowy (częściowy). Tego rodzaju wyroki charakteryzują się tym, że kwestionuje się w nich zgodność z Konstytucją określonego przepisu nie w całości, ale tylko w określonej części, co w pozostałej części pozwala utrzymać ich moc obowiązującą. W przypadku wyroków zakresowych, które przybierają postać tzw. wyroków interpretacyjnych albo prawotwórczych w orzecznictwie jak i w nauce prawa prezentowane są poglądy, co do skutków tego typu orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, w myśl których kwestionuje się wiążący ich charakter (por. uchwała SN (7) z 17 grudnia 2009 r., I PZP 2/00; post. SN z 29 kwietnia 2010 r., IV CO 37/09, OSNC 2010, nr 12, poz. 166; P. Radziewicz, Glosa do postanowienia SN z dnia 29 kwietnia 2010 r., sygn. akt IV CO 37/09, "Przegląd Sejmowy" 2011, nr 2, s. 183-184). Prezentowane są jednakże poglądy odmienne, w myśl których orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność z Konstytucją ustaw w zakresie wskazanym w art. 190 ust. 4 Konstytucji wywiera skutki retroaktywne. Oznacza to konieczność ponownego rozpoznania sprawy z pominięciem już niekonstytucyjnego przepisu, jeżeli stanowił on podstawę wydania kwestionowanego orzeczenia sądowego. Jak podkreślił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 21 listopada 2008 r. (sygn. V CO 43/08, Lex nr 564856), dzieje się tak także wtedy, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego ma tzw. zakresowy (interpretacyjny) charakter. Także w piśmiennictwie zwraca się uwagę, że skoro art. 190 Konstytucji udziela prawa do wznowienia, w przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności "aktu normatywnego", to tym bardziej prawo takie przysługuje w przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności fragmentu aktu normatywnego, jakim jest norma prawna (por. M. Wiącek, Glosa do uchwały SN z dnia 17 grudnia 2009 r., III PZP 2/09, "Przegląd Sejmowy" 2010, nr 3, s. 153-166). Podkreśla się przy tym, że zastosowanie językowych i funkcjonalnych reguł wykładni do art. 190 ust. 4 Konstytucji prowadzi do wniosku, że na poziomie konstytucyjnym została przesądzona wzruszalność aktów władzy publicznej, wydanych na poziomie norm uznanych za niekonstytucyjne. W tym sensie podstawę prawną oddziaływania wyroku TK na oznaczone postępowanie tworzy art. 190 ust. 4 Konstytucji, współstosowany na zasadzie art. 8 ust. 2 Konstytucji (...). Ewentualne przedmiotowe ograniczenie wypadków wznowienia może wynikać z normy konstytucyjnej lub konieczności ochrony istoty oznaczonej instytucji prawnej (por. M. Ziółkowski, Glosa do uchwały SN z dnia 17 grudnia 2009 r., III PZP 2/09, "Przegląd Sejmowy" 2011, nr 5, s. 185-191). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę przychyla się do tych ostatnio powołanych poglądów, iż na tle regulacji zawartej w art. 190 ust. 4 Konstytucji brak podstaw a priori do odrzucenia skargi o wznowienie postępowania w przypadku tzw. wyroków zakresowych. Natomiast organy właściwe dla danego postępowania do rozstrzygania o wznowienie postępowania mogą odmówić jego wznowienia, gdy zakwestionowanie rozstrzygnięć ukształtowanych na podstawie niekonstytucyjnych przepisów koliduje z wartościami wyrażonymi w Konstytucji (por. wyrok TK z dnia 20 listopada 2007 r., SK 43/06, OTK ZU-A 2007, nr 10, poz. 130). Stosując bezpośrednio Konstytucję są one obowiązane do wyważenia w odniesieniu do konkretnej sprawy skutków realizacji prawa podmiotowego wypływającego z art. 190 ust. 4 Konstytucji i skutków ewentualnego naruszenia innych zasad konstytucyjnych. W literaturze zwraca się uwagę, że wzruszenie prawomocnego rozstrzygnięcia nawet opartego na niekonstytucyjnej regulacji może w konkretnym przypadku doprowadzić do skutków wątpliwych z punktu widzenia wartości konstytucyjnych (R. Hauser, J. Trzciński, Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyd. LexisNexis, Warszawa 2008, s. 92). Podkreśla się przy tym wprost, że "w sprawach cywilnych lub administracyjnych wznowienie – zaskarżonej niekonstytucyjnością aktu normatywnego – praworządności materialnej (sprawiedliwości), nie zawsze prowadzi do »uzdrowienia« postępowania opartego na tym akcie. W tych sprawach pojawia się bowiem problem także ochrony praw osób trzecich i praw nabytych" (por. Z. Czeszejko-Sochacki, Wznowienie postępowania jako skutek pośredni orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, PiP 2000, z. 2, s. 28). W rozpoznawanej sprawie wymagało więc rozważenia czy występują przedmiotowe ograniczenia do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Należy zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 30 października 2012 r., SK 8/12, odnosząc się do kwestii możliwości wznowień postępowań na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji w sytuacjach, gdy skargi na informacje o negatywnych wynikach procedury odwoławczej nie zawierały kompletnej dokumentacji i były w związku z tym pozostawione bez rozpoznania, wskazał, iż możliwość ta podlega ograniczeniom faktycznym wynikającym ze specyfiki postępowania, którego te skargi dotyczą. Trybunał Konstytucyjny odwołał się przy tym do stanowiska wyrażonego w wyroku TK z 12 grudnia 2011 r., P 1/11 (OTK ZU-A 2011, nr 10, poz. 115), w którym orzekał o niezgodności z Konstytucją stosownych uregulowań zawartych w art. 5 pkt 11 oraz art. 30c ust. 1 u.z.p.p.r. Trybunał Konstytucyjny podzielił pogląd wyrażony w powołanym wyroku o sygn. P 1/11, że: "otwieranie na nowo w takiej sytuacji skonsumowanych procedur konkursowych i ponowna ocena wszystkich wniosków o finansowanie prowadziłoby do naruszenia konstytucyjnych praw podmiotów, które uzyskały finansowanie z programów operacyjnych i w dobrej wierze z tego finansowania skorzystały. Tego typu rozwiązanie stanowiłoby drastyczne naruszenie zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez niego prawa (por. art. 2 Konstytucji), którego nie można zaakceptować jako skutku ubocznego realizacji niniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego". Jednocześnie w wyroku w sprawie o sygn. SK 8/12 Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że: "w sytuacji gdy procedura konkursowa została zakończona (w tym m.in. zakończyły prace i zostały rozwiązane komisje konkursowe oceniające poszczególne projekty) i środki przeznaczone na dofinansowanie zostały rozdzielone pomiędzy beneficjentów, a częściowo już wydane, nie istnieje możliwość jej powtórzenia. Wznowienie w takiej sytuacji jest zatem niemożliwe z uwagi na nieodwracalność skutków zastosowania zakwestionowanej regulacji (por. wyroki z: 31 stycznia 2001 r., P 4/00, OTK ZU 2001, nr 1, poz. 5, 24 kwietnia 2007 r., SK 49/05, OTK ZU-A 2007, nr 4, poz. 39, 24 października 2007 r. SK 7/06)". Co istotne dla wyniku rozpoznawanej sprawy, Trybunał Konstytucyjny wprost stwierdził, że "powyższe rozważania odnoszą się także do sytuacji skarżącej". Zauważyć należy, że to wskutek wniesionej przez skarżącą skargi konstytucyjnej został wydany omawiany wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Jednakże w wyroku tym Trybunał Konstytucyjny nie zastosował w stosunku do skarżącej tzw. "przywileju korzyści", czyli możliwości wznowienia postępowania w jej sprawie, jako inicjatora kontroli konstytucyjnej art. 30c ust. 5 pkt 2 u.z.p.p.r. W tej sytuacji zauważyć należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 1453, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola sądowoadministracyjna rozstrzygnięć wydawanych w postępowaniach konkursowych prowadzonych w oparciu o ustawę o zasadach prowadzania polityki rozwoju znajduje umocowanie w art. 3 § 3 p.p.s.a. Taka regulacja wynika z tego, że art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wyłącza stosowanie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.). Przepis art. 30c ust. 3 pkt 1-3 u.z.p.p.r. odmiennie niż wynika to z art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a. reguluje kwestie rozstrzygnięć, które uprawniony jest wydać sąd administracyjny rozpoznający skargę wniesioną w oparciu o art. 30c ust. 1 tej ustawy. Także w art. 30c ust. 5 pkt 1-3 u.z.p.p.r. określono sytuacje, w których Sąd pozostawia skargę bez rozpatrzenia. Z kolei z art. 30e tej ustawy wynika, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i 152 tej ustawy. Z regulacji powyższych wynika, że sąd administracyjny zarówno w zakresie tzw. rozstrzygnięć proceduralnych jak i rozpoznając skargę złożoną na podstawie art. 30c ust. 1u.z.p.p.r., nie ma możliwości stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany np. z naruszeniem prawa bądź też nie ma możliwości stwierdzić jego bezskuteczności. Jednocześnie jak zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku o sygn. SK 8/12 sąd administracyjny nie może w oparciu o art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. rozstrzygnąć w sytuacji, gdy postępowania konkursowe zostały zamknięte. Naczelny Sąd Administracyjny z przyczyn wyżej wskazanych zobowiązany był więc rozstrzygnąć, czy w sprawie wystąpiły ograniczenia faktyczne uniemożliwiające weryfikację postanowienia z 19 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 813/11. Zdaniem skarżącej treść otrzymanej przez nią informacji z dnia 3 grudnia 2012 r. od M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych oraz stosowne uchwały Zarządu Województwa M. z dnia [...] kwietnia 2010 r., z dnia [...] maja 2012 r., z dnia [...] czerwca 2012 r. uzasadniają uwzględnienie skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Otóż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższego stanowiska nie sposób podzielić zważywszy na treść ww. uchwał Zarządu Województwa M. Jak trafnie wskazano w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r. M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych, co także przyznaje skarżąca (str. 3 skargi o wznowienie) uchwałą Zarządu Województwa M. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie wyboru projektów do dofinansowania złożonych w ramach konkursu nr [...] po ocenie wykonalności, strategicznej i merytorycznej (horyzontalnej i szczegółowej merytorycznej), doszło do zatwierdzenia podziału środków przewidzianych w ramach tegoż Konkursu. Z § 1 tej uchwały wynika, że zatwierdzono wybór pozytywnie zweryfikowanych projektów do dofinansowania o łącznej kwocie dofinansowania 213 949 680 PLN. Z załączników do uchwały wynika, że do dofinansowania zakwalifikowano 242 wnioski na łączną kwotę 1 136 463 826,27 zł, z czego 43 wnioski umieszczone na liście podstawowej wyczerpały dotację w wysokości wskazanej w uchwale. Tym samym pozostałe wnioski zostały wpisane na listę rezerwową. Analiza pozostałych uchwał Zarządu Województwa M., na które powołuje się skarżąca, tj. uchwały nr [...] z dnia [...] maja 2012 r. i uchwały nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. dowodzi, iż wprowadzono nimi zmiany do uchwały z dnia [...] kwietnia 2010 r. wynikające z zakończonej procedury odwoławczej. Z Regulaminu Konkursu wynikało przy tym, że 8% z kwoty przeznaczonej na dofinansowanie stanowiło rezerwę finansową na procedurę odwoławczą. Jak wyjaśniono w piśmie z dnia [...] lutego 2013 r. uchwały Zarządu Województwa M. zmieniające uchwałę podstawową z [...] kwietnia 2010 r. w zatwierdzeniu listy rankingowej związane były ze zmianami kursu Euro, w wyniku czego zmianie ulegała kwota dofinansowania oraz ze zmianami sposobu konstruowania list projektów. W efekcie tych zmian uchwałą Zarządu Województwa M. z dnia [...] maja 2012 r. nastąpiło połączenie list rezerwowych w ramach konkursu i listy rezerwowej utworzonej w ramach procedury odwoławczej i tym samym zakończono proces rozdysponowania środków przeznaczonych na działanie i konkurs. Wskutek tak dokonanego wydatkowania wszystkich środków przeznaczonych na działanie i pozostałych środków w wysokości 5 576 658,08 PLN została podjęta uchwała z dnia [...] czerwca 2012 r., na mocy której z listy rezerwowej zostało przesuniętych 8 projektów na listę podstawową (zał. nr 1 do uchwały od poz. 48 do poz. 55). Jak wyjaśniono w piśmie z dnia [...] lutego 2013 r. zgodnie z bilansem działania 7.2 (według stanu na dzień 31 stycznia 2013 r.) w działaniu pozostały wolne środki w wysokości 2 216 895,56 PLN, których rozmiar jest tak niski, że nie jest możliwe dofinansowanie kolejnych projektów z listy rezerwowej. Środki te mogą jedynie stanowić zabezpieczenie na wahania kursowe dla projektów. Z wyjaśnień tych wynika, że na liście rezerwowej znajduje się 197 projektów oczekujących na dofinansowanie na kwotę łączną EFRR 906 499 020,85 PLN. Wskazano też, że w przedmiotowym konkursie nie podpisano jeszcze tylko umów z dwoma wnioskodawcami, ale jest to wyłącznie wynikiem uzupełnienia przez nich wymaganych załączników. Powyższy stan rzeczy potwierdza zatem, że procedura konkursowa, w której brała udział skarżąca, ostatecznie zakończyła się. Określenie ww. uchwałami Zarządu Województwa M. listy projektów wybranych do dofinansowania, w tym wspólnej listy rezerwowej przy uwzględnieniu wyników zakończonej procedury odwoławczej oznacza, że sytuacja podmiotów uczestniczących w tym konkursie, które zostały umieszczone na załączonej do uchwały liście została w sposób ostateczny ukształtowana. Chodzi tu nie tylko o samo umieszczenie na danej liście, ale także na ściśle określonej pozycji z listy. Jakakolwiek zmiana w tym zakresie skutkowałaby naruszeniem tak ukształtowanych praw tych podmiotów, które bądź już uzyskały dofinansowanie bądź też oczekują na nie z ostatecznie ustalonej pozycji, wynikającej z zatwierdzonej listy. Wznowienie w takiej sytuacji procedur konkursowych stanowiłoby naruszenie praw tych podmiotów, co narusza w sposób oczywisty zasadę zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa. Zatem art. 2 Konstytucji przy uwzględnieniu treści art. 8 ust. 2 Konstytucji w okolicznościach faktycznych tej sprawy wyłącza wznowienie postępowania. Nie uzasadnia wniosku o wznowienie okoliczność, że Komisja Konkursowa nie została rozwiązana skoro członkowie Komisji opiniują też zmiany przeprowadzone w projektach na etapie wdrażania (§ 8 ust. 2 pkt 1 Regulaminu oceny merytorycznej wniosków i Komisji Konkursowych powołanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa M. 2007-2013). Z tych wszystkich względów wniosek o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego i zmianę postanowienia NSA poprzez uchylenie postanowienia Sądu I instancji nie mógł zostać uwzględniony. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło