III SA/Wa 241/11

WyrokWSA w Warszawie2011-03-18

Skład orzekający: Jarosław Trelka, Katarzyna Golat, Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnik może skorygować wystawione faktury VAT do zera, a następnie wystawić prawidłowe faktury dokumentujące rzeczywiste świadczenie usług, w sytuacji gdy pierwotne faktury zostały wystawione w oparciu o nieuregulowany stan prawny, który został następnie uregulowany ugodą sądową?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podatnik ma prawo skorygować pierwotnie wystawione faktury VAT do zera, a następnie wystawić prawidłowe faktury dokumentujące rzeczywiste świadczenie usług, jeśli pierwotne faktury były wadliwe z powodu nieuregulowanego stanu prawnego, który został następnie uregulowany ugodą sądową. Ugoda sądowa, która wyjaśniała sporne kwestie prawne i faktyczne, pozwala na eliminację wadliwych faktur i wystawienie nowych, odzwierciedlających rzeczywiste zdarzenia gospodarcze i zobowiązania podatkowe.
Stan faktyczny
Spółka O. Sp. z o.o. wystawiła faktury VAT dotyczące dzierżawy nieruchomości i świadczonych usług, jednak z powodu sporu prawnego i faktycznego z dzierżawcą, faktury te były kwestionowane i zwracane. Po zawarciu ugody sądowej, która uregulowała wzajemne relacje i podstawy prawne, Spółka zwróciła się o interpretację, czy może skorygować pierwotne faktury do zera, a następnie wystawić nowe, prawidłowe faktury. Minister Finansów uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że faktury dokumentujące faktyczne zdarzenie gospodarcze nie mogą być uznane za błędne.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej, stwierdzenie, że interpretacja nie może być wykonana, oraz zasądzenie od Ministra Finansów na rzecz Spółki kwoty 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędzia WSA Maciej Kurasz, Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2011 r. sprawy ze skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz O. Sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 1 września 2008 r. O. Sp. z o.o. w P. (dalej "Skarżąca" albo "Spółka") zwróciła się do Ministra Finansów o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług. We wniosku Spółka wyjaśniła, że jest właścicielem kilku nieruchomości, które wydzierżawiła w 1997 roku. Umowy przewidywały również świadczenie usług związanych z korzystaniem z nieruchomości. Dzierżawca w nieruchomościach tych zaprzestał prowadzenia bezpośredniej działalności gospodarczej w 2005 roku, przy czym z jednej z tych nieruchomości całkowicie zaprzestał korzystać. Z uwagi na przekształcenia własnościowe po obu stronach umów zaistniał spór dotyczący treści tych umów, podstaw prawnych korzystania przez dzierżawcę z przedmiotowych nieruchomości, zakresu świadczonych usług oraz zasad wzajemnych rozliczeń z tych tytułów. Mimo sporu Spółka wystawiała faktury VAT dotyczące dzierżawy przedmiotowych nieruchomości i świadczonych usług oraz rozliczała je w bieżących rozliczeniach podatku od towarów i usług płacąc należny podatek od towarów i usług. Dzierżawca rzeczonych faktur nie przyjmował i odsyłał je do Spółki. Ostatecznie w związku z przedłużającymi się procesami sądowymi strony zawarły ugodę w zakresie wszelkich wzajemnych relacji nawiązanych w dowolnej formie, wszelkich roszczeń powstałych i mogących w przyszłości powstać związanych z przedmiotowymi nieruchomościami. Mocą tej ugody strony zobowiązały się do wycofania wszelkich pozwów i zawarcia ugod sądowych celem zakończenia toczących się postępowań sądowych. Jednocześnie strony wzajemnie zrzekły się dochodzenia obecnie i w przyszłości roszczeń objętych ugodą. Ugodą uregulowano podstawy prawne korzystania z dzierżawionych nieruchomości oraz sposób wzajemnego rozliczenia. Dzierżawca potwierdził, że w okresie od grudnia 2005 roku do marca 2007 roku dzierżawił od Spółki wskazane części nieruchomości wraz z infrastrukturą, które wchodziły w skład Bazy w M. oraz Bazy w S. Strony ustaliły wynagrodzenie Spółki z tego tytułu w łącznej wysokości 2 550 000 zł brutto (tj. kwota ta obejmowała należny podatek od towarów usług). Spółka potwierdziła, że w okresie od grudnia 2005 roku do marca 2007 roku nie świadczyła na rzecz dzierżawcy na terenie tychże Baz innych niż dzierżawa usług, jak również że dzierżawca nie korzystał w tym okresie z Bazy w NWW. Postanowiono również, że Spółka ponownie dostarczy wystawione w okresie od dnia 12 października 2005 roku do dnia 11 czerwca 2007 roku, odesłane przez dzierżawcę, faktury dotyczące Baz w M., S. i NWW. wraz z korektami wartości tych faktur do zera. Korekta faktur miała być dokonywana po podpisaniu ugod sądowych. Strony ustaliły, iż w terminie 7 dni od odebrania danej faktury korygującej dzierżawca odeśle zwrotnie do Spółki kopie faktur korygujących podpisane czytelnie przez umocowane do tego osoby. Przedmiotowa ugoda przewidywała ponadto, że Spółka po podpisaniu ugód sądowych wystawi nowe faktury z tytułu dzierżawy Bazy w S. za okresy: grudzień 2005 roku, od stycznia do grudnia 2006 roku oraz od stycznia do marca 2007 roku - z terminem płatności 14 dni od daty wystawienia, na łączną kwotę 2 450 000 PLN brutto, w tym za grudzień 2005 roku na kwotę 153 000 PLN brutto, za okres od stycznia do grudnia 2006 roku na kwotę 1 837 000 PLN brutto, a za okres od stycznia do marca 2007 roku na kwotę 460 000 PLN brutto. Tytułem dzierżawy Bazy w M. Spółka zobowiązała się wystawić po podpisaniu ugód sądowych faktury za okres: IV kwartału 2006 roku oraz I kwartału 2007 roku z terminem płatności 14 dni od daty wystawienia, na łączną kwotę 100 000 PLN brutto, przy czym za okres IV kwartału 2006 roku na kwotę 70 000 PLN brutto, a za okres I kwartału 2007 roku na kwotę 30 000 PLN brutto. Spółka potwierdziła, że w okresie od grudnia 2005 roku do marca 2007 roku dzierżawca nie korzystał z Bazy w NWW. Skarżąca podała, że ustalone ugodą wynagrodzenie za dzierżawę przedmiotowych nieruchomości jest niższe, niż wynikające z faktur pierwotnie wystawianych. W związku z powyższym Spółka zadała pytanie, czy korekta faktur VAT do "zera", wystawionych na podstawie nieistniejącego stosunku prawnego, a następnie wystawienie prawidłowych faktur dokumentujących mającą miejsce dzierżawę, jest prawidłowa. Ponadto zadała pytanie, czy będzie uprawniona do uwzględnienia faktur korygujących do "zera" w miesiącu, w którym otrzyma potwierdzenie odbioru faktury korygującej przez nabywcę, oraz czy uwzględnienie prawidłowo wystawionych faktur VAT na podstawie przedmiotowej ugody nastąpi zgodnie z terminem określonym w ugodzie. Zdaniem Skarżącej w spornym okresie wzajemne relacje Spółki oraz dzierżawcy w zakresie dzierżawy nieruchomości oraz świadczonych usług nie były jasno uregulowane, co przekładało się na wątpliwości co do zasadności wystawiania faktur VAT. Po pierwsze istniały wątpliwości co do tego, kto jest podmiotem umów i na rzecz kogo powinny być wystawiane faktury VAT oraz kto jest zobowiązany do ich uregulowania. Następnie strony nie zgadzały się co do tego, jakiego charakteru i czy w ogóle świadczone są usługi. Strony nie zgadzały się również w kwestii wysokości wynagrodzenia. Skarżąca argumentowała, że powyższe okoliczności oraz treść art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm., dalej "ustawa"), a nadto przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005 roku w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm., dalej "rozporządzenie") w szczególności § 9 tego rozporządzenia, pozwalają uznać, że niemożliwe było prawidłowe wystawienie faktur VAT dokumentujących te czynności. Wskazane przepisy bowiem nakazują wystawienie faktury stwierdzającej dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, a także między innymi NIP nabywcy i sprzedawcy, nazwę usługi, jednostkę miary i rodzaj wykonanych usług, cenę jednostkową usługi bez podatku, wartość wykonanych usług, których dotyczy sprzedaż. Skoro więc nie wszystkie elementy niezbędne do wystawienia faktury VAT były znane, nie można było wystawić prawidłowej faktury VAT. Skarżąca argumentowała, że na mocy zawartej ugody strony ponownie uregulowały wzajemne stosunki, a przede wszystkim ustaliły treść łączącego je stosunku prawnego wraz z zasadami jego rozliczenia uchylając wszelkie poprzedzające tę ugodę porozumienia i uzgodnienia. Oznacza to, iż odpadła podstawa wystawienia przez Spółkę w okresie od 12 października 2005 roku do 11 czerwca 2007 roku faktur VAT. Tym samym niezbędnym stało się wyeliminowanie ich z obrotu prawnego. Pozostawienie powyższych faktur w obrocie oznaczałoby, iż przedmiotowe faktury dokumentują czynności - usługi, które nigdy nie zostały wykonane, ponadto niemające oparcia w jakiejkolwiek podstawie. Zdaniem Skarżącej wyeliminowanie błędnych faktur jest możliwe albo poprzez "anulowanie" faktury, albo poprzez korektę faktury do "zera". Pierwsza możliwość w niniejszym przypadku nie jest dopuszczalna, gdyż przedmiotowe faktury VAT zostały wprowadzone do obrotu, bowiem Spółka ujmowała wszystkie wystawiane faktury w bieżących rozliczeniach dla potrzeb podatku od towarów i usług. Pozostaje zatem jedynie skorygowanie przedmiotowych faktur do "zera". Skarżąca podniosła, że do takich wniosków dochodzi się również analizując stanowisko prezentowane przez Ministerstwo Finansów, wyrażone w piśmie z dnia 08 czerwca 1996 roku znak PP1-7201-220/95/ER. Według Skarżącej, jeżeli w obrocie prawnym nie funkcjonują przedmiotowe błędne faktury, gdyż zostały skorygowane do "zera", a jednocześnie ugoda wykreowała pomiędzy stronami nowy stosunek prawny, konieczne jest wystawienie faktur VAT, które będą realizacją i urzeczywistnieniem wykonanych usług, określonych w ugodzie. Ugoda kształtuje bowiem na nowo stosunek prawny między stronami, w szczególności określa podstawowe elementy umowy (podmiot, przedmiot, cenę). Spełnia to przesłanki określone w art. 106 ust. 1 ustawy oraz § 9 rozporządzenia. W rezultacie skorygowania faktur do "zera" Spółce będzie przysługiwało prawo do uwzględnienia powyższych faktur korygujących zgodnie z § 16 ust. 4 rozporządzenia w miesiącu, w którym otrzyma potwierdzenie odbioru faktury korygującej przez nabywcę. Obowiązana będzie odprowadzić należny podatek od towarów i usług (ujęcie i uwzględnienie w bieżącej deklaracji VAT-7) wynikający z wystawianych prawidłowo faktur, zgodnie z powstaniem obowiązku podatkowego w oparciu o art. 19 ust. 13 pkt 4 ustawy, czyli z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z upływem terminu płatności określonego w umowie (w niniejszym przypadku w terminie określonym w ugodzie, czyli 14 dni od daty wystawienia faktury). W interpretacji indywidualnej z dnia [...] listopada 2008 r. Minister Finansów uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe. Organ stwierdził, że jakkolwiek z powodu sporu należności za faktury za okres grudzień 2005 r. – marzec 2007r. nie zostały uregulowane, to czynności dzierżawy w tym okresie uznać należy także za odpłatne świadczenie usług. Spółka w sposób ciągły świadczyła bowiem usługę dzierżawy, za którą domagała się zapłaty - czego efektem były wystawiane faktury VAT. Nie można więc uznać faktur dokumentujących zaistniałe faktycznie zdarzenie gospodarcze za faktury błędne. Ponadto w myśl art. 5 ust. 2 ustawy czynności określone w art. 5 ust. 1 podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa. Organ podniósł ponadto, że czynności, które są nieważne na gruncie prawa cywilnego z powodu niezachowania wymaganej formy, mogą podlegać opodatkowaniu. Czynności opodatkowane na gruncie VAT zostały bowiem oderwane od ważności i skuteczności tych czynności na gruncie prawa cywilnego. Decydujące znaczenie ma bowiem nie tyle prawny (na gruncie prawa cywilnego), co ekonomiczny aspekt transakcji. Czynność nieważna na gruncie prawa cywilnego może być uznana za wywołującą skutki na gruncie ustawy. Z tego powodu wyeliminowanie powyższych faktur z obrotu poprzez skorygowanie ich do "zera" jest w przedmiotowej sprawie niedopuszczalne, tym bardziej, że w warunkach opisanych we wniosku fakt dzierżawy nieruchomości potwierdza również zawarta pomiędzy stronami ugoda. Organ podkreślił, że obowiązki podatkowe, w tym dotyczące wystawiania faktur dokumentujących sprzedaż, są skutkiem transakcji gospodarczych. Zawarcie ugody nie decyduje o ważności przeprowadzonych transakcji gospodarczych. W interpretacji wskazano, że "ugoda" to, zgodnie z językowym znaczeniem tego wyrażenia, porozumienie kończące spór, osiągane wskutek wzajemnych lub jednostronnych ustępstw. Zgodnie z art. 917 Kodeksu cywilnego przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie, albo uchylić spór istniejący lub mogący powstać. Organ stwierdził, że relacje między podmiotami prowadzącymi działalność gospodarczą – w przedmiotowej sprawie świadczenie usług dzierżawy budynku i innych usług - nie mogą być zastąpione zawartą przed sądem ugodą, gdyż celem ugody nie jest omówienie relacji gospodarczych, lecz umówienie się co do rezultatów. W przedstawionej sprawie, gdy przedmiotem sporu były takie elementy, jak własność nieruchomości, nieważność umów dzierżawy ze względu na umocowanie prawne osób podpisujących te umowy, sztuczne zawyżenie wynagrodzenia za świadczone usługi - ugoda potwierdziła te elementy prawne zaistniałej transakcji gospodarczej. Zdaniem Organu w przedmiotowej sprawie Spółka powinna skorygować faktury dotyczące spornego okresu w zakresie prawidłowej podstawy opodatkowania świadczonych w tym okresie usług dzierżawy budynków na rzecz dzierżawcy. Według Ministra wystawionych faktur nie można uznać za błędne. Z przepisów rozporządzenia wynika, że podstawową formą korygowania faktury jest - w myśl § 16 i § 17 - wystawienie faktury korygującej, a w niektórych przypadkach zgodnie z § 18 rozporządzenia - noty korygującej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą interpretację Spółka wniosła o jej uchylenie. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła naruszenie art. 14b § 1 w związku z art. 14b § 3, art. 14 c § 1 i § 2, art. 120, art. 121 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie § 17 rozporządzenia. Podniosła fakt zafałszowania przez Organ przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, pominięcie niektórych wątków, nieodniesienie się do wszystkich argumentów Skarżącej, niespójność i wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia. Zarzuciła błędną interpretację przepisów rozporządzenia odnośnie braku uprawnienia do skorygowania faktur w zakresie podstawy opodatkowania do zera. W odpowiedzi na skargę Organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej interpretacji. Wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 519/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną z powodów formalnych. Wyrokiem z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 1996/09, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli podlegają m.in. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 punkt 4a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 tej ustawy procesowej, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługiwała na uwzględnienie. Spółka zawarła w swoim wniosku szczegółowy opis stanu faktycznego, z którego wynikało przede wszystkim, że spór pomiędzy stronami cywilnego stosunku prawnego, łączącego ją z kontrahentem, dotyczył zasadniczych okoliczności prawnych i faktycznych tego stosunku. Sporna była podstawa prawna usług, istnienie umów, ich przedmiot i zakres uprawnień stron, cena, zasady wzajemnych rozliczeń, a nawet podmioty tych umów ("Z uwagi na przekształcenia własnościowe po obu stronach umów..."). Dopiero zawarta ugoda sądowa kwestie te wyjaśniła, ale - co należy podkreślić – uczyniła to ex post, tzn. już po wykonaniu określonych świadczeń i po wystawieniu pierwotnych faktur, zwróconych przez kontrahenta Skarżącej. W tej sytuacji jako nieprawidłową uznać należy ocenę Ministra, iż wystawionych faktur nie można uznać za błędne. Stosownie bowiem do art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy. Skoro pierwotnie wystawione faktury stwierdzały te dane w sposób wadliwy (dopiero zawarta ugoda sądowa wskazywała je prawidłowo), to faktury te były błędne. Zasadnie też wskazała Spółka, że Minister skupił się wyłącznie na usłudze dzierżawy, choć z wniosku wynikało, iż poza dzierżawą nieruchomości (nie budynku) świadczone też były inne usługi. Z ugody sądowej wynikało ponadto, że niektóre usługi pierwotnie uznane przez Skarżącą za świadczone, nie były świadczone w ogóle. Zaskarżona interpretacja liczy 9 stron. W pierwszej jej części Organ opisał treść wniosku (zresztą – jak wyżej wskazano, i jak zauważyła Skarżąca – popełnił w tym zakresie błędy), zaś w drugiej części przytoczył szereg przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, które jednak, w ocenie Sądu, nie wiążą się z omawianym zagadnieniem przedstawionym we wniosku. Odpowiedź na zadane pytanie zawarta jej dopiero na str. 8/9 interpretacji. Organ przytoczył § 16 i 17 rozporządzenia Ministra Finansów z 25 maja 2005 r., po czym arbitralnie uznał, że "...generalna zasada dotycząca korygowania danych zawartych w fakturze polega na wystawieniu faktury korygującej. W przedmiotowej sprawie Spółka powinna więc skorygować faktury dotyczące spornego okresu w zakresie prawidłowej podstawy opodatkowania świadczonych w tym zakresie usług dzierżawy budynków na rzecz Dzierżawcy.". Zacytowane zdania stanowią w istocie całość odpowiedzi, jaką Minister udzielił Skarżącej. Nie wskazał natomiast, jak skorygować fakturę, która dotyczy nieświadczonej usługi, usługi złożonej, a nie jednolitej, trwającej przez zupełnie inny czas, niż wynikający z pierwotnie wystawionych faktur, ostatecznie zgodnie przecież uznanych przez kontrahentów za fundamentalnie wadliwe (co zresztą potwierdzono w ugodzie sądowej, mającej walor prawomocnego wyroku), usługi o zupełnie innej cenie netto i brutto, świadczonej w latach innych, niż wynikało to z pierwotnych faktur. Jedyna okoliczność, jaka być może odpowiadałaby w tak skorygowanej fakturze fakturom pierwotnie wystawionym, to oznaczenie podatnika i nabywcy, choć i tutaj zaistniałe "przekształcenia własnościowe po obu stronach umów" wymagałyby doprecyzowania. Nie zauważając tych wszystkich okoliczności, ignorując je i - jak ujęła to Skarżąca w skardze – "zafałszowując" i "przeinaczając", nie udzielając rzeczywistej odpowiedzi, na czym polegać miałaby korekta takiej faktury, Minister naruszył art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej. Przepis ten wymaga bowiem, aby w razie negatywnej oceny stanowiska podatnika przedstawić stanowisko Organu, a następnie prawnie je uzasadnić. Lakoniczne, zdawkowe przytoczenie treści § 16 i 17 rozporządzenia nie może być uznane za wykonanie obowiązku z art. 14c § 2 Ordynacji. Organ wskazał jedynie na obowiązek skorygowania faktur, ale rzeczywistości, w świetle powyższych wątpliwości i niejasności co do faktów, wbrew zasadzie impossibilium nulla obligatio est, zobowiązał Spółkę do wykonania obowiązku niemożliwego do spełnienia. Uchybienie art. 14c § 2 Ordynacji stanowiło samoistnie wystarczający powód uwzględnienia skargi. Niezależnie od tego Sąd zauważa, że każda z przyjętych przez Strony opcji, tj. proponowane przez Organ skorygowanie faktur na podstawie § 16 i 17 rozporządzenia z 25 maja 2005 r. (abstrahując od nieusuwalnych trudności w zastosowaniu tych przepisów w niniejszym stanie faktycznym), a także proponowana przez Spółkę opcja "wyzerowania" pierwotnych, a następnie wystawienie prawidłowych faktur, uwzględnienie "wyzerowanych" faktur po otrzymaniu potwierdzenia odbioru faktury prawidłowej, prowadzić ma do tego samego skutku podatkowego. Istotą faktury jest bowiem dokładne odzwierciedlenie i udokumentowanie, dla celów podatkowych, przebiegu rzeczywistego zdarzenia gospodarczego, skutkującego określonym, obiektywnie weryfikowalnym zobowiązaniem podatkowym. Przyjąć należy, że stanowisko Ministra (gdyby było ono wykonalne) doprowadziłoby do takiego samego opodatkowania, co stanowisko Spółki. Zresztą Minister nie zakwestionował tożsamości tego opodatkowania, a jedynie ograniczył się do wskazania innej formy udokumentowania opisanych zdarzeń gospodarczych. Skoro Spółka zawarła ze swoim kontrahentem umowę dzierżawy, to zgodnie z art. 19 ust. 13 pkt 4 ustawy, obowiązek podatkowy w tym przypadku powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak, niż z upływem terminu płatności określonego w umowie lub fakturze. Zapłata albo moment jej uiszczenia wyniknęły dopiero z zawartej ugody sądowej, toteż wszelkie modyfikacje pierwotnych faktur, czynności precyzujące przedmiot usług i ich cenę, podjęte w celu wykonania ugody, odpowiadają celowi przytoczonego przepisu ustawy, jakim jest określenie chwili powstania obowiązku podatkowego. Zaprezentowana we wniosku Spółki koncepcja "wyzerowania" pierwotnie wystawionych, wadliwych faktur, a następnie wystawienie faktur prawidłowych, stale usuwa trudności w skorygowaniu tych faktur na podstawie § 16 i 17 rozporządzenia, i prowadzi do prawidłowego opodatkowania świadczonych usług. Minister nie podważył zresztą daleko idącego poglądu Skarżącej, że te przepisy rozporządzenia nie zakazują korygowania faktur "do zera" ze względu na to, że zasadnicze okoliczności z niej wynikające, w tym zwłaszcza fakt świadczenia usługi albo dokonania dostawy towaru, nie miał miejsca. Skoro zatem nie istnieje taki zakaz, to możliwość "wyzerowania" należy w tych okolicznościach dopuścić. W dalszym postępowaniu Minister uwzględni powyższy pogląd Sądu, co oznaczać będzie konieczność uznania stanowiska Skarżącej za w pełni prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 146 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną interpretację. W kwestii wstrzymania jej wykonania Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś w kwestii kosztów postępowania – na podstawie art. 200 tej ustawy procesowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło