II OSK 1434/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-12-11
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Jerzy Stelmasiak, Mirosław Wincenciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zameldowanie na pobyt stały może nastąpić w drodze decyzji administracyjnej wbrew woli właściciela lokalu, jeśli fakt zamieszkiwania w tym lokalu został potwierdzony dowodami?Ratio decidendi
Zameldowanie ma charakter wyłącznie ewidencyjny i służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. W przypadku wątpliwości co do danych zgłoszonych do zameldowania, organ gminy rozstrzyga sprawę w drodze decyzji administracyjnej, nawet jeśli właściciel lokalu nie wyraża zgody na zameldowanie lub nie potwierdza faktu zamieszkiwania. Kluczowe jest potwierdzenie faktycznego pobytu osoby w lokalu w toku postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zameldowania na pobyt stały A. M. i jej córki w lokalu, którego właścicielem był Syndyk Masy Upadłości S.A. Organy administracji obu instancji wydały decyzje o zameldowaniu, uznając, że fakt zamieszkiwania wnioskodawczyni i jej córki w lokalu został potwierdzony dowodami i świadkami, pomimo braku tytułu prawnego do lokalu i braku zgody Syndyka. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Syndyka, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia WSA del. Mirosław Wincenciak Protokolant: asystent sędziego Maciej Stojek po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Syndyka Masy Upadłości [...] S. A. w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 marca 2011 r. sygn. akt III SA/Gd 61/11 w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości [...] S. A. w S. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania na pobyt stały oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 24 marca 2011 r., sygn. akt III SA/Gd 61/11, oddalił skargę Syndyka Masy Upadłości [...] Spółki Akcyjnej w S. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie zameldowania na pobyt stały.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy:
Prezydent Miasta Gdańska decyzją z dnia [...] października 2010 r. orzekł o zameldowaniu A. M. i jej córki N. na pobyt stały w lokalu nr 10 przy ul. [...] 48 w Gdańsku. W podstawie prawnej organ powołał m.in. art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
W uzasadnieniu organ wskazał, że A. M. we wniosku o zameldowanie stwierdziła, iż przedmiotowy lokal został nabyty przez jej męża M. M. w 2001 r. "od firmy [...]" w S.. Wymieniona firma zbankrutowała i w konsekwencji nie został sporządzony akt notarialny przeniesienia własności lokalu.
W toku postępowania wnioskodawczyni zeznała, że w lokalu mieszka od 2003 r., a jej córka od urodzenia. W mieszkaniu tym znajdują się jej rzeczy osobiste, meble, sprzęt gospodarstwa domowego. Fakt zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu przez A. M. i jej córkę potwierdzili świadkowie: M. M. i M. P.
W związku z zastrzeżeniami Syndyka Masy Upadłości [...] S.A. w S. organ podkreślił, że w świetle obowiązujących przepisów zameldowanie nie jest potwierdzeniem uprawnień do lokalu ani też formą nadania takich uprawnień, stanowi jedynie rejestrację miejsca pobytu osoby. Ponadto materiał dowodowy zebrany w sprawie jednoznacznie potwierdził, że wnioskodawczyni i jej córka mieszkają pod wskazanym adresem.
Po rozpatrzeniu odwołania Syndyka Masy Upadłości [...] S.A. Wojewoda Pomorski decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu niższej instancji.
Zdaniem organu odwoławczego ustalenia Prezydenta Miasta znajdowały potwierdzenie w materiale dowodowym. Nie ma wątpliwości, że wymienione osoby zamieszkują w przedmiotowym lokalu. Wobec tego, że wnioskodawczyni nie posiada tytułu prawnego do lokalu, a Syndyk nie wyrażał zgody na jej zameldowanie, sprawa wymagała rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej.
Zdaniem organu odwoławczego fakt prowadzenia postępowania upadłościowego nie mógł być uwzględniony, gdyż przepisy nie przewidują tutaj zależności. W tym kontekście organ podkreślił rejestracyjny (ewidencyjny) charakter zameldowania. Ponadto niedopełnienie obowiązku meldunkowego przez stronę przez 7 lat nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, istotny był stan faktyczny w czasie rozstrzygania.
W skardze na powyższą decyzję Syndyk zarzucił naruszenie art. 32 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361 ze zm.), art. 9 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie wydawania decyzji, podania podstawy prawnej oraz postępowania dowodowego. W uzasadnieniu podkreślił, że przedmiotowy lokal podlega zbyciu jak każdy inny składnik masy upadłości. M. M. z dniem ogłoszenia upadłości firmy stał się wierzycielem upadłego, ale – wbrew temu co twierdziła wnioskodawczyni – nigdy nie stał się właścicielem lokalu.
Skarżący podkreślił, że zameldowanie A. M. z córką utrudni lub uniemożliwi zbycie lokalu zgodnie z przepisami ustawy – prawo upadłościowe i naprawcze i będzie miało wpływ na obniżenie ceny zbycia. Dalej zwrócił uwagę, że decyzja organu odwoławczego nie odnosi się w żaden sposób do decyzji Prezydenta Miasta – nie posiada numeru decyzji organu pierwszej instancji a jedynie datę i czego dotyczy. Wskazał również na sprzeczności w argumentacji organu odwoławczego. Z jednej strony organ podkreślał ewidencyjny charakter meldunku z drugiej zaś zawarł twierdzenie, że do zameldowania na pobyt stały lub czasowy należy legitymować się tytułem prawnym do lokalu.
Organy nie wskazały żadnego przepisu umożliwiającego wydanie decyzji o zameldowaniu wbrew stanowisku właściciela posiadającego tytuł prawny do lokalu. Organ pierwszej instancji nie udowodnił zaś, że zameldowane osoby mieszkają w lokalu. Jak wynika z aktu notarialnego nr [...] A. M. i M. M. zamieszkują pod innymi adresami.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że według art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 – dalej powoływanej jako "ustawa"), ewidencja ludności polega na rejestracji m.in. danych o miejscu pobytu osób. W zakresie zameldowania ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Zgodnie z art. 9 ust. 2 (powinno być "2a") ustawy przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 3 miesiące należy przedstawić potwierdzenie pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 3 miesiące, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu. Dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być umowa cywilnoprawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna, orzeczenie sądu lub inny dokument poświadczający tytuł prawny do lokalu. Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 2b ustawy zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu.
Jak przewiduje art. 47 ust. 1 ustawy organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy (art. 47 ust. 2 ustawy).
Sąd podzielił pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Ke 221/10, że niewyrażenie zgody przez właściciela nieruchomości na zameldowanie czy też brak potwierdzenia przez niego faktu przebywania ma takie tylko znaczenie, że organ w takiej sytuacji z reguły nie dokonuje zameldowania poprzez podjęcie czynności materialno-technicznej, ale poprzez wydanie na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy stosownej decyzji, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Niezbędne było zatem rozstrzygnięcie sprawy poprzez wydanie decyzji administracyjnej.
W ocenie Sądu pierwszej instancji zgromadzony przez organy materiał dowodowy potwierdza, że w przedmiotowym lokalu znajdowało się centrum życiowe A. M. i jej córki. W szczególności M. M. zeznał, że jego żona i córka mieszkają w lokalu od 4 lat, a M. P. – zamieszkały w lokalu nr 9 ul. [...] 48 w Gdańsku – stwierdził, że A. M. i jej córka mieszkają w przedmiotowym lokalu od kilku lat. Wskazał przy tym, że mieszkanie sąsiadki jest urządzone i wyposażone. Ustalenia te znalazły wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stąd zarzuty skarżącego naruszenia przepisów k.p.a. nie znajdują oparcia.
Skarżący w toku postępowania administracyjnego nie kwestionował faktu zamieszkiwania strony w lokalu, a jedynie twierdził, że jest właścicielem lokalu i nie wyraża zgody na zameldowanie wskazanych osób. Jego argumentacja dotyczyła głównie sytuacji prawnej lokalu. Zgodnie natomiast z orzecznictwem sądów administracyjnych zameldowanie w drodze decyzji administracyjnej nie wymaga zgody właściciela lokalu.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd zauważył, że dla rozstrzygnięcia sprawy nie miały znaczenia wskazane przepisy ustawy – prawo upadłościowe i układowe. Jak słusznie stwierdził organ odwoławczy stosunki własnościowe oraz kwestia osiągnięcia najlepszej ceny sprzedaży lokalu w toku postępowania upadłościowego, w żaden sposób nie mogą wpływać na zameldowanie, które ma charakter ewidencyjny.
Sąd wskazał również, że z treści zaskarżonej decyzji jasno wynika, jakiej decyzji dotyczyło to rozstrzygnięcie – wskazano datę decyzji organu pierwszej instancji oraz treść rozstrzygnięcia.
Z tych względów Sąd Wojewódzki oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Syndyk Masy Upadłości [...] S.A. w S. w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zarzucił naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy – art. 174 pkt 2 p.p.s.a. tj. nieuwzględnienie jak i błędną interpretacje dowodów złożonych w toku postępowania oraz prawa materialnego art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przez naruszenie art. 9 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zgodnie, z którym wymagany jest tytuł prawny do lokalu przez osobę ubiegającą się o zameldowanie w danym lokalu.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Prezydent Miasta Gdańska dokonał zameldowania oznaczonych osób nie posiadając zgody właściciela lokalu, w imieniu którego może działać wyłącznie Syndyk Masy Upadłości, a w uzasadnieniu decyzji błędnie podano, że lokal mieszkalny nabył mąż wnioskodawczyni, podczas gdy nie doszło do zawarcia umowy w formie aktu notarialnego. Następnie powtórzono argumentację z odwołania złożonego od decyzji Prezydenta Miasta Gdańska z [...] października 2010 r. oraz skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
W dalszej części przytoczono fragmentarycznie stwierdzenia Sądu Wojewódzkiego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Kwestionując stanowisko Sądu Wojewódzkiego wskazano, że Sąd "nie dokonał analizy zebranego materiału w sposób prawidłowy, jak i w dużej mierze dokonał nieprawidłowej interpretacji zgromadzonego materiału czym naruszył tak prawo materialne, jak i zasady porządku prawnego, które obowiązują w Państwie prawa".
Podkreślono, że wnioskodawczyni i jej małżonek nie posiadają tytułu prawnego do lokalu, w którym nastąpiło zameldowanie oraz, że w nim nie zamieszkują. Zaznaczono, że Syndyk Masy Upadłości [...] nie potwierdził faktu zamieszkiwania osób zgłoszonych do zameldowania w lokalu nr 10 i nie wyraził zgody na wnioskowane zameldowanie. Dokonane przez organ administracyjny zameldowanie stanowi utrudnienie dla prowadzonego postępowania upadłościowego, a zwłaszcza dla zbycia lokali.
Według strony skarżącej nie jest zgodne z obowiązującym stanem prawnym stanowisko organów, że decyzja o zameldowaniu ma charakter rejestracyjny i powinna wskazywać aktualne miejsce zamieszkania w danym lokalu z zamiarem stałego pobytu. Organy obu instancji nie powołały żadnego przepisu prawnego umożliwiającego wydanie decyzji o zameldowaniu na pobyt stały wbrew stanowisku właściciela, a wręcz podano, że nie jest potrzebna zgoda właściciela do zameldowania osób przebywających w danym lokalu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.
Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej formalnie podstaw dotyczących naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego.
Z uwagi na sposób, w jaki przedstawione zostały zarzuty kasacyjne – wskazać należy, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym o wysokim stopniu sformalizowania i z takim jej charakterem związany jest tzw. przymus adwokacko-radcowski przy jej sporządzaniu.
Zgodnie z art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Przepis art. 174 p.p.s.a. statuuje dwie odrębne podstawy wniesienia skargi kasacyjnej, stanowią je: (pkt 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz (pkt 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przez przytoczenie podstaw kasacyjnych rozumieć należy określenie tych przepisów, które – zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną – uległy naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu kasacji powinno być zawarte rozwinięcie zarzutów przez wyjaśnienie, na czym naruszenie określonych przepisów polegało, a w odniesieniu do uchybień przepisom procesowym – wykazanie, że zarzucone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie w ramach podstawy dotyczącej przepisów postępowania nie wskazuje żadnego przepisu prawa, który miałby być – według strony skarżącej – naruszony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Na wstępie skargi kasacyjnej wskazano jedynie, że zaskarżonemu wyrokowi zarzuca się "naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy – art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. nieuwzględnienie jak i błędną interpretację dowodów złożonych w toku postępowania".
Również w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie zostały powołane jakiekolwiek przepisy z zakresu postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego.
Zaznaczyć należy, że odwołanie się w skardze kasacyjnej wyłącznie do art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie czyni spełnienia wymogu polegającego na przytoczeniu podstawy kasacyjnej (art. 176 p.p.s.a.).
Polemiczne uwagi zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, nie sformułowane w sposób umożliwiający dokonanie ich oceny z punktu widzenia podstaw kasacyjnych, czyli bez podania, jakie przepisy i w jaki sposób zostały naruszone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, powoduje, że w świetle art. 183 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, nie ma prawa zastępować wnoszącego tę skargę i precyzować zarzutów kasacyjnych.
Należy przyjąć, że odmienna ocena dowodów i wyprowadzenie na jej podstawie własnych wniosków co do stanu faktycznego sprawy przez autora skargi kasacyjnej, bez wskazania przepisów postępowania, których naruszenie stanowi uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie stanowi podstawy kasacyjnej w rozumieniu art. 174 i 176 p.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera, prof. M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2011, s. 600-601 i powołane tam orzeczenia NSA).
Mając powyższe na uwadze należało uznać, ze w konsekwencji nie została podważona podstawa faktyczna przyjęta przez Sąd Wojewódzki w zaskarżonym wyroku.
W ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej naruszenia prawa materialnego podniesiono zarzut naruszenia "przepisu art. 9 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zgodnie z którym wymagany jest tytuł prawny do lokalu przez osobę ubiegającą się o zameldowanie w danym lokalu".
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że również ta podstawa kasacyjna nie została skonstruowana w sposób właściwy. Mianowicie art. 9 cyt. ustawy z 10 kwietnia 1974 r. zawiera kilka norm prawnych wyrażonych w sześciu jednostkach redakcyjnych, a zatem autor skargi kasacyjnej powinien wskazać konkretny przepis z podaniem numeru ustępu. Uwzględniając jednak argumentację z uzasadnienia skargi kasacyjnej należało przyjąć, że w istocie strona skarżąca zarzuca naruszenie przepisu art. 9 ust. 2a, zgodnie z którym przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 3 miesiące należy przedstawić potwierdzenie pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 3 miesiące, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu.
Kierując się treścią tego przepisu, strona skarżąca wywodzi, że nie jest zasadne stanowisko organów administracji oraz Sądu Wojewódzkiego, dopuszczające możliwość zameldowania określonej osoby w lokalu bez zgody właściciela tego lokalu.
Formułując taki pogląd w niniejszej sprawie, strona skarżąca całkowicie pomija pozostałe przepisy ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, których powiązania normatywne muszą być uwzględnione przy interpretacji przepisów stanowiących podstawę decyzji w przedmiocie zameldowania określonej osoby na pobyt stały lub czasowy pod oznaczonym adresem.
Jak zostało zaznaczone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku kwestionowana decyzja o zameldowaniu wydana została na podstawie art. 47 ust. 2 cyt. ustawy. Zgodnie z przepisem ust. 1 i 2 wym. przepisu, organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Jeżeli natomiast zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy.
Dokonując wykładni przytoczonych przepisów, Sąd Wojewódzki wywiódł trafnie, że niewyrażenie zgody przez właściciela nieruchomości (lokalu) na zameldowanie, czy też brak potwierdzenia przez niego faktu przebywania oznaczonej osoby w konkretnym lokalu – ma takie tylko znaczenie, że właściwy organ w takiej sytuacji nie dokonuje zameldowania poprzez podjęcie czynności materialno-technicznej, ale przez wydanie stosownej decyzji na podstawie art. 47 ust. 2 cyt. ustawy.
Jednocześnie Sąd Wojewódzki podkreślił, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych zameldowanie w drodze decyzji administracyjnej może być dokonane mimo braku zgody właściciela lokalu.
Akceptując stanowisko Sądu Wojewódzkiego warto dodać, że dla właściwego rozumienia i stosowania instytucji zameldowania lub wymeldowania, dokonywanego przez właściwy organ administracji – istotna jest treść art. 9 ust. 2b cyt. ustawy wskazująca, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu.
Podkreślenia również wymaga, że aktualny stan prawny obowiązujący w sprawach dotyczących zameldowania, czy wymeldowania jest wynikiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 27 maja 2002 r., K 20/01, którym uznano art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji i dowodach osobistych za niekonstytucyjny w zakresie związania zameldowania z legitymowaniem się prawem do lokalu.
Trybunał jednoznacznie wypowiedział się za ewidencyjnym charakterem czynności meldunkowych, niepozostających w związku z prawem do lokalu oraz niedopuszczalnością wymagania od osoby podlegającej zameldowaniu uzyskania zgody właściciela lokalu.
W rezultacie w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że ewidencja ludności jest jedynie rejestracją stanu faktycznego i nie stanowi kontroli w zakresie posiadania prawa do korzystania z lokalu.
Celem postępowania dotyczącego realizacji obowiązku meldunkowego jest zapewnienie zgodności zapisów ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu osób, na których ciąży obowiązek zameldowania lub wymeldowania się. Dlatego też podstawę do zameldowania stanowi ustalenie czy osoba zgłaszająca przebywa pod danym adresem. Z uwagi na cel, jakiemu służy obowiązek meldunkowy, ustawodawca wprowadził jedynie warunek przedstawienia potwierdzenia pobytu w lokalu jako okoliczności faktycznej. Jeżeli właściciel bądź inna osoba dysponująca prawem do lokalu nie może lub nie chce poświadczyć tej okoliczności, wówczas organ administracji, działając na podstawie art. 47 ust. 2 cyt. ustawy przeprowadza postępowanie wyjaśniające. Oznacza to, że brak potwierdzenia pobytu w lokalu przez jego właściciela, ale też brak zgody właściciela na zameldowanie nie stanowi negatywnej przesłanki do dokonania zameldowania. Decydujące jest zatem to, czy fakt pobytu oznaczonej osoby w konkretnym lokalu znajdzie potwierdzenie w dowodach przeprowadzonych w postępowaniu administracyjnym.
Na marginesie zastrzec należy, że oczywiście pobyt osoby ubiegającej się o zameldowanie w lokalu musi mieć charakter legalny. Instytucja zameldowania nie może bowiem sankcjonować działań sprzecznych z prawem (por. wyrok NSA z 25 września 2008 r., II OSK 1069/07, wyrok NSA z 16 grudnia 2008 r., II OSK 1625/07).
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Sąd Wojewódzki kontrolując zaskarżoną decyzję dokonał właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę podjętych rozstrzygnięć przez organy obu instancji.
Odmienne stanowisko strony skarżącej wyrażone w zarzucie kasacyjnym należało uznać za niezasadne.
Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło