I OSK 1242/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-02-10

Skład orzekający: Janina Antosiewicz, Joanna Banasiewicz, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy Państwowej Inspekcji Pracy mogą nakazać umieszczenie osoby w ewidencji pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze po ustaniu stosunku pracy tej osoby?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że pojęcie "pracownik" w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych obejmuje także osoby, z którymi stosunek pracy został rozwiązany. W związku z tym organy Państwowej Inspekcji Pracy mają kompetencję do nakazania pracodawcy umieszczenia takiej osoby w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze nawet po ustaniu stosunku pracy. Skarga kasacyjna Okręgowego Inspektora Pracy została oddalona.
Stan faktyczny
R. R. złożył wniosek o wpisanie do ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Organ PIP umorzył postępowanie z powodu ustania stosunku pracy między R. R. a pracodawcą. R. R. zaskarżył decyzję, argumentując, że utrata statusu pracownika nie powinna powodować umorzenia postępowania, gdyż ma to wpływ na jego prawo do emerytury pomostowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz del. WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 kwietnia 2011 r. sygn. akt III SA/Gd 84/11 w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wpisania do ewidencji pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2011r., sygn. akt III SA/Gd 84/11 uchylił decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w Gdańsku z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wpisania R. R. do ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że: Okręgowy Inspektor Pracy w Gdańsku, decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., utrzymał w mocy decyzję Inspektora Pracy z dnia [...] grudnia 2010 r., umarzającą na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne, wszczęte wnioskiem R. R. o wpisanie go do ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 11a ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. Nr 89, poz. 589, ze zm.) organy PIP są uprawnione do nakazania pracodawcy umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Pracownikiem, w rozumieniu ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych, jest natomiast w szczególności osoba pozostająca w stosunku pracy. Okręgowy Inspektor Pracy w Gdańsku stwierdził, że z uwagi na rozwiązanie z dniem [...] listopada 2010 r. umowy o pracę między R. R. a Zakładami [...] S.A. w S., wnioskodawca utracił status pracownika. Spowodowało to bezprzedmiotowość niniejszego postępowania, które w tej sytuacji należało umorzyć. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję R. R. podniósł, że utrata przez niego statusu pracownika nie może być argumentem przesądzającym o umorzeniu postępowania. Postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe, gdyż nie ustały przesłanki przemawiające za dokonaniem oceny co do zasadności dokonania korekty wpisu, o którym mowa w art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy. Wskazana sytuacja nie odnosi się do stanu po ustaniu stosunku pracy, lecz do okoliczności mających miejsce w okresie wcześniejszego zatrudnienia, tj. do listopada 2010 r., kiedy to skarżący był pracownikiem spółki. Ustalenie, czy pracodawca miał obowiązek w okresie zatrudnienia skarżącego umieścić go w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, ma wpływ na jego dalsze uprawnienia emerytalne. W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku podniósł, że ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (zwana dalej: ustawa pomostowa) określa w art. 1 ust. 1 pkt 1 warunki nabywania i utraty prawa do emerytur i rekompensat przez niektórych pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze (zwane dalej: emerytury pomostowe). Zgodnie z art. 2 pkt 3 powołanej ustawy, użyte w ustawie określenie "pracownik" oznacza ubezpieczonego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1, ust. 2a i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, podlegającego ubezpieczeniu emerytalnemu z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, a także ubezpieczonego, który przed dniem wejścia w życie ustawy z tytułu takiej pracy podlegał ubezpieczeniu społecznemu lub zaopatrzeniu emerytalnemu. Art. 4 ustawy pomostowej stanowi z kolei, że prawo do emerytury pomostowej (...) przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: 1) urodził się po dniu 31 grudnia 1948 r.; 2) ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat; 3) osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn; 4) ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn; 5) przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS; 6) po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3; 7) nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy. Tak więc, zdaniem Sądu I instancji, z tego przepisu wynika, że ustawa nie utożsamia pojęcia "pracownik" z osobą aktualnie pozostającą w stosunku pracy, bowiem zgodnie z art. 4 powołanej ustawy prawo do emerytury pomostowej przysługuje pracownikowi, z którym nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy (pkt 7). Zatem już tylko z tego względu pogląd organów, iż ustawa o emeryturach pomostowych zawiera definicję "pracownika" rozumianą w ten sposób, że pracownikiem jest osoba pozostająca w stosunku pracy, jest chybiony. W zaskarżonym wyroku podniesiono, że także ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r., Nr 21, poz. 94, ze zm.), choć stanowi w art. 2, iż pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę, w postanowieniach innych przepisów utożsamia "pracownika" także z pracownikiem, którego zatrudnienie ustało - np. w art. 45 § 1 K.p. - jeśli umowa uległa rozwiązaniu, sąd pracy orzeka o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu; w art. 45 § 3 - jeżeli uwzględnienie żądania pracownika przywrócenia do pracy jest niemożliwe (...), w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu, a zatem i Kodeks pracy używa pojęcia "pracownik" na określenie osoby, która nie pozostaje wprost w stosunku zatrudnienia, lecz posiada uprawnienia związane ze stosunkiem pracy, który ustał. W ocenie WSA w Gdańsku niedopuszczalne jest więc uzależnianie możliwości dokonania przez organy PIP kontroli ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na skutek skargi pracownika od pozostawania przez niego w stosunku pracy. Sąd I instancji podniósł również, że zgodnie z art. 24 ustawy pomostowej, postępowanie w sprawie emerytury pomostowej wszczyna się na wniosek pracownika zgłoszony bezpośrednio lub za pośrednictwem płatnika składek w organie rentowym. W zakresie postępowania w sprawach emerytury pomostowej stosuje się odpowiednio przepisy art. 114 i art. 116-128 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (art. 28 ust. 1). Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r., Nr 153, poz. 1227, ze zm.) przewiduje m.in. w art. 116 ust. 5, że do wniosku w sprawie przyznania świadczeń powinny być dołączone dowody uzasadniające prawo do świadczeń i ich wysokości (...). W tej sytuacji w interesie pracownika – także po ustaniu stosunku pracy - leży, by figurował w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych, bowiem jest to jeden z elementów niezbędnych do wykazania, że przysługuje mu prawo do emerytury pomostowej. Sąd I instancji wskazał ponadto, że informacja zawarta w świadectwie pracy skarżącego, iż wykonywał on prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w okresie od dnia 1 października 1998 r. do dnia 30 listopada 2010 r., na którą powoływały się organy, jak wynika z dokumentów przedłożonych przez skarżącego na rozprawie, nie dotyczyła pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych. Tak więc, chociaż od decyzji ZUS w sprawie emerytury pomostowej przysługuje odwołanie do sądu, nieprawidłowe byłoby rozumowanie, że w przypadku ustania stosunku pracy przed zbadaniem na skutek skargi pracownika przez organy PIP rzetelności prowadzonej ewidencji pracowników nie jest możliwe dokonanie już takiej kontroli i przerzucenie ciężaru wykazania wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na etap postępowania przed sądem. Stawiałoby to pracownika w niekorzystnej sytuacji, a ponadto podmioty zobowiązane do prowadzenia przedmiotowej ewidencji mogłyby uniknąć kontroli wszczętej na skutek skargi pracownika przez rozwiązanie z nim stosunku pracy. Prowadziłoby to do rezultatu rażąco sprzecznego z celami realizowanymi przez Państwową Inspekcję Pracy. W dniu 31 maja 2011 r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Okręgowy Inspektor Pracy w Gdańsku. Kasator zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnym w Gdańsku: 1. naruszenie prawa materialnego tj. art. 11a ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy oraz art. 2 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach pomostowych poprzez ich błędna wykładnię prowadzącą do ustalenia, że użyte w tych ustawach wyrażenie "pracownik" nie jest tożsame z definicją pracownika określoną w art. 2 Kodeksu pracy; 2. naruszenie prawa procesowego tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 11a i 33 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy polegający na uznaniu przez Sąd, że brak merytorycznego rozstrzygnięcia w postępowaniu przed PIP powoduje stawianie pracownika w niekorzystnej sytuacji przy ustaleniu jego prawa do emerytury pomostowej, co w istocie doprowadziło do uchylenia wydanych w sprawie decyzji, podczas gdy analiza skutków tych decyzji prowadzi do wniosku, iż postępowanie takie nie ma wpływu na ustalenie prawa do świadczeń. Zdaniem Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku analiza systemowa przepisów ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz ustawy pomostowej prowadzi do wniosku, że jej kompetencje dotyczą jedynie osób pozostających w stosunku pracy. Przemawia za tym aspekt praktyczny, bowiem ustalenia w zakresie warunków wykonywania pracy mogą nastąpić tylko w trakcie wykonywania pracy. Po rozwiązaniu stosunku pracy należałoby takie stanowisko specjalnie stworzyć dla celów kontroli. Ponadto, zdaniem organu, po rozwiązaniu stosunku pracy powstaje także nowe roszczenie o wydanie i sprostowanie świadectwa pracy, w którym powinny być zawarte informacje niezbędne dla ustalenia uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Tym bardziej w tej sprawie bezprzedmiotowe jest wszczynanie postępowania administracyjnego, którego wynik nie jest dla organu rentowego wiążący. W odpowiedzi na skargę kasacyjną R. R. wniósł o jej oddalenie i podniósł, że nie można się zgodzić ze stanowiskiem organu, iż określenie "pracownik" z ustawy pomostowej dotyczy tylko osób, które aktualnie świadczą pracę. Ustawa pomostowa odwołuje się tutaj do treści art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1, ust 2a i ust. 6 pkt 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, która mówi o pracowniku, który podlegał takiemu ubezpieczeniu. Natomiast art. 4 ustawy pomostowej stanowi, że prawo do emerytury pomostowej przysługuje pracownikowi po spełnieniu łącznie kilku warunków, w tym także warunku rozwiązania stosunku pracy. Tak więc za przyjęciem, że określenie "pracownik" w rozumieniu ustawy pomostowej oznacza także osobę z którą rozwiązano stosunek pracy, przemawia także to, że w ustawie pomostowej nie określono jaki rodzaj pracy stanowi pracę wykonywaną w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Nie określono również rodzaju stanowisk, nie ma więc konieczności odtwarzania stanowiska pracy, a jedynie wskazanie rodzaju wykonywanej pracy. Skarżący podkreślił, że sprawa nie ma charakteru sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, bowiem ZUS tylko administruje środkami służącymi wypłacie emerytur pomostowych, a sposób postępowania związany z określeniem prawa do emerytury pomostowej wskazuje, iż w interesie zwolnionego pracownika leży, aby figurował on w ewidencji osób prowadzących działalność w szczególnych warunkach. Sposób rozumowania skarżącego prowadziłby do sytuacji, w której pracownik byłby w niekorzystnej sytuacji, gdyż dopiero na etapie postępowania sądowego byłoby ustalane, że wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Tak więc, jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w sprawie nie było przesłanek do umorzenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zaważył co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; zwanej dalej: P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, związany jest jej granicami. Z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi, stąd NSA rozpoznał skargę kasacyjną w jej granicach. Na wstępie podnieść należy, że art. 11a ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. Nr 89, poz. 589, ze zm.) został wprowadzony do przepisów regulujących kompetencje i organizacje Państwowej Inspekcji Pracy wraz z uchwaleniem ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. Nr 237, poz. 1656, ze zm.). Projekt ustawy o emeryturach pomostowych w art. 48 pkt 2 przewidywał nadanie dodatkowej kompetencji PIP, polegającej na nakazaniu umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących prace w warunkach o szczególnym charakterze. Z treści uzasadnienia do projektu ustawy o emeryturach pomostowych wynika, że "rozwiązania przyjęte w projektowanej ustawie będą dotyczyły osób objętych pracowniczym systemem ubezpieczeń społecznych, będą miały charakter przejściowy i obejmą zamkniętą liczbę określonych podmiotów. Projektowane rozwiązania mają charakter wygasający i stanowią formę wywiązania się Państwa ze zobowiązań podjętych wobec pewnych grup zawodowych" (Uzasadnienie do projektu ustawy o emeryturach pomostowych. Druk sejmowy nr 1070, s. 6). Prawodawca, przygotowując projekt ustawy o emeryturach pomostowych, nie ograniczył stosowania przepisów o emeryturach pomostowych tylko do osób aktualnie wykonujących pracę, lecz wskazał, że ma on na celu realizację zobowiązań Państwa wobec osób, które wykonują lub wykonywały pracę w szczególnych warunkach, a które, wobec zniesienia możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę, będą uprawnione do emerytury pomostowej. Ustalając w art. 48 pkt 2 ustawy pomostowej nową kompetencję PIP, ustawodawca uznał, że Państwowa Inspekcja Pracy, poza przestrzeganiem przez pracodawców przepisów prawa pracy i bhp, będzie właściwa także w postępowaniu dotyczącym przyznania emerytury pomostowej. Świadczy o tym fakt, że art. 48 pkt 1 ustawy pomostowej dodano do art. 10 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy - pkt 9a, dotyczący kontroli ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze przez PIP, o której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy pomostowej. Jest to kompetencja kontrolna, związana z bieżącą działalnością podmiotu gospodarczego. Jednocześnie osobno w określono w art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy kompetencje w kwestii uprawnień Inspekcji dotyczących nakazania pracodawcy umieszczenia wskazanej osoby fizycznej w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Uprawnienie to jest zatem związane bezpośrednio z postępowaniem dotyczącym uprawnień pracownika do świadczenia określonego w przepisach ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. Jednocześnie należy zaznaczyć, że wprowadzając rozwiązania prawne dotyczące emerytur pomostowych ustawodawca określił w art. 3 i art. 5 - 11 ustawy pomostowej rodzaje prac wykonywanych w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Nie określono jednak rodzajów stanowisk, na jakich praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze jest wykonywana. Oznacza to, że w ustawie pomostowej przyjęto, iż pracownicy wykonujący ten sam zawód w różnych zakładach pracy mogą wykonywać pracę w odmiennych warunkach środowiskowych i w różnej intensywności. Przyjęte rozwiązania nie wykluczają zatem możliwości ustalenia przez PIP, już po ustaniu stosunku pracy, charakteru wykonywanej pracy i tego, czy uprawnia ona daną osobę do otrzymania emerytury pomostowej. Skoro art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy statuuje uprawnienie tego organu kontroli do podejmowania działań w postępowaniu dotyczącym ustalenia prawa do emerytury pomostowej, to w tego rodzaju postępowaniu powinno się używać definicji zwartych w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. Ustawa o emeryturach pomostowych używa pojęcia "pracownik" także stosunku do osób, które już nie wykonują pracy. Jak bowiem wynika z treści art. 2 pkt 3 ustawy pomostowej pracownikiem jest ubezpieczony, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1, ust. 2a i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 205, poz. 1585, ze zm.), podlegający ubezpieczeniu emerytalnemu z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, a także ubezpieczony, który przed dniem wejścia w życie ustawy z tytułu takiej pracy podlegał ubezpieczeniu społecznemu lub zaopatrzeniu emerytalnemu. Ustawa pomostowa nie definiuje "pracownika" tylko jako osobę, która podlega ubezpieczeniu społecznemu, a więc wykonuje pracę, ale także określa, że pracownikiem w jej rozumieniu jest osoba, która takim ubezpieczonym już nie jest. Ustawodawca jest konsekwentny, bowiem art. 4 ustawy pomostowej, statuujący zasady określenia osoby uprawnionej do otrzymania emerytury pomostowej oraz procedurę jej otrzymywania, stanowi, że prawo do emerytury pomostowej z uwzględnieniem przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące przesłanki: 1) urodził się po dniu 31 grudnia 1948 r.; 2) ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat; 3) osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn; 4) ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn; 5) przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS; 6) po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3; 7) nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy. Tak więc ustawa o emeryturach i rentach nie ogranicza pojęcia "pracownik" tylko do osób, które pozostają w stosunku pracy, ale także do tych, z którymi taki stosunek rozwiązano, ponieważ "pracownikiem" w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych jest osoba, która już po rozwiązaniu stosunku pracy występuje o emeryturę pomostową. Przyjąć zatem należy, że kompetencje określone w art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oznaczają, iż nawet po rozwiązaniu z daną osobą stosunku pracy lub likwidacji stanowiska PIP jest władna do nakazania pracodawcy umieszczenia pracownika w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 11a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy w zw. z art. 2 pkt 3 ustawy pomostowej należy wobec tego uznać za niezasadny. Także drugi zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa procesowego poprzez obrazę przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie ma uzasadnienia. Podkreślić bowiem należy, że przed sądami administracyjnymi nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ale przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło