I OZ 586/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 2033/10 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 2033/10 w sprawie ze skargi A.R. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia[...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 marca 2011 r. oddalił skargę A.R. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania. Z protokołu rozprawy wynika, że obecna na rozprawie w dniu 22 marca 2011 r. A.R. została pouczona przez Sąd o sposobie i terminie zaskarżenia wyroku oraz o konieczności zgłoszenia w terminie 7 dni od dnia jego ogłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. A.R. wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia złożyła w dniu 12 kwietnia 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że po ogłoszeniu ww. orzeczenia rozchorowała się, gdyż wyrok bardzo ją rozczarował, powróciły zawroty głowy i nie mogła nic napisać. Okoliczności te spowodowały uchybienie terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 21 kwietnia 2011 r. zobowiązał skarżącą do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu poprzez nadesłanie dokumentów potwierdzających, że w okresie od dnia 22 marca 2011 r. do dnia 12 kwietnia 2011 r. była chora. A.R. w odpowiedzi na powyższe wezwanie oświadczyła, że jej złe samopoczucie wynika z wieku, tj. skończonych 80 lat. Nie potrzebuje zatem za każdym razem pomocy lekarskiej, natomiast rozprawa która odbyła się w dniu 22 marca 2011 r. odbiła się na jej zdrowiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 2033/10 odmówił skarżącej przywrócenia terminu do złożenia ww. wniosku. W uzasadnieniu postanowienia odwołując się do treści art. 86 § 1 i 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej P.p.s.a.) stwierdził, że powołana przez skarżąca okoliczność nie stanowi uprawdopodobnienia braku jej winy w niezachowaniu terminu do zgłoszenia ww. wniosku, gdyż sam fakt pogorszenia stanu zdrowia, nie poparty żadnym zaświadczeniem lekarskim, nie może uzasadniać stwierdzenia braku winy w jego uchybieniu. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że nawet najpoważniejsza choroba o charakterze przewlekłym, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione. Wskazał, że dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. Strona powinna zadbać z wyprzedzeniem o swoją sprawę, np. zaangażować do jej prowadzenia pełnomocnika, lub chociażby osobę trzecią właśnie do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (por. postanowienie NSA z 30 grudnia 2008 r. sygn. akt I OZ 925/08). Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego A.R., która wnosząc o jego uchylenie wskazała na swój wiek oraz stan zdrowia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 §1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Na stronie spoczywa natomiast obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 powołanej ustawy ). Wyjaśnić należy, ze brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem, charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2008 r. sygn. akt. II OZ 712/08 niepubl.). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagając od strony staranności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r. I CKN 1261/99 publ. Biuletyn SN 2000/5/12). W orzecznictwie przyjęto pogląd, że przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej może być jedynie choroba nagła, która powoduje niespodziewane pogorszenie stanu zdrowia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 sierpnia 2001 r., I SA/Wr 676/99). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi, gdyż samego powołania się przez skarżącą na jej zły stan zdrowia oraz wiek, nie można uznać za uprawdopodobnienie wystąpienia nagłej przeszkody uniemożliwiające złożenie wniosku w terminie. Przy czym, zauważyć, iż skarżąca osobiście stawiła się na rozprawę w dniu 22 marca 2011 r., po której zamknięciu ogłoszono wyrok, zaś na pisemne wezwanie Sądu żadnych dokumentów potwierdzających, iż stan zdrowia uniemożliwiał jej złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie, nie przedłożyła. W związku z powyższym skoro skarżąca obecna na rozprawie została pouczona przez Sąd, że uzasadnienie pisemne wyroku zostanie jej doręczone na wniosek zgłoszony w terminie 7 dni od dnia jego ogłoszenia (kart nr 49 - akt sądowych), a doręczone jej pisemne zawiadomienie o w terminie rozprawy, zawierało pouczenie, iż uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku (karta nr 44 – akt sądowych), to nie można uznać, że uchybienie przez nią terminu do złożenia ww. wniosku nastąpiło bez jej winy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.