I SA/Kr 6/11

Sygn. akt I SA/Kr 6/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 maja 2011r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek (spr.), Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek, WSA Urszula Zięba, Protokolant: Daniel Marzec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2011r., sprawy ze skargi "A" S.A. w K., na interpretację indywidualną Ministra Finansów, z dnia 10 września 2010r. Nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług, I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, II. określa, że zaskarżona interpretacja indywidualna nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 457, 00 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania. "A" S.A. z siedzibą w K. złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług. Spółka wskazała, że prowadzi sieć sklepów delikatesowych, sprzedając detalicznie towary opodatkowane różnymi stawkami podatku od towarów i usług. Po analizie przepisów prawa krajowego oraz ustawodawstwa Unii Europejskiej, a także orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości, spółka nabrała wątpliwości, czy faktycznie krajowe regulacje określające zakres stosowania na towary spożywcze obniżonej stawki podatku są legalne z perspektywy przepisów prawa wspólnotowego. W związku z tym "A" S.A. zadała pytanie, czy ma prawo stosować stawkę podatku wynoszącą 7% na towary opisane we wniosku bezpośrednio na podstawie art. 98 ust. 2 oraz załącznika III poz. 1 dyrektywy Rady UE w sprawie wspólnotowego systemu podatku od wartości dodanej 2006/112/WE. Następnie spółka bardzo obszernie przedstawiła własne stanowisko w sprawie. Podniosła ma prawo stosować wymienione w pytaniu przepisy bezpośrednio. Omówiła pojęcie "środków spożywczych", objętych stosownie do przepisów unijnych stawką obniżoną podatku, wskazując jednocześnie, iż w stosunku do tych przepisów zakres tego samego pojęcia w ustawodawstwie krajowym jest węższy. Zgodnie z zasadą supremacji prawa wspólnotowego zastosowanie winien znaleźć przepis dyrektywy. "A" S.A. przytoczyła szereg orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości i krajowych sądów administracyjnych, z których wynika możliwość bezpośredniego stosowania dyrektyw w razie ich niewłaściwej implementacji, a także omówiła, co jej zdaniem wskazuje na błędną implementację dyrektywy 2006/112/WE w ustawodawstwie krajowym. Spółka w obszernych wywodach wskazała też, że błędem polskiego ustawodawcy było powiązanie stawek podatku od towarów i usług z klasyfikacją PKWiU. Minister Finansów – Dyrektor Izby Skarbowej w interpretacji indywidualnej znak [...], wydanej 10 września 2010 roku na podstawie art. 14b § 1 i § 6 o.p. oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 czerwca 2007 roku w sprawie upoważnienia do wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe. W uzasadnieniu organ przytoczył treść wniosku i stanowiska spółki. Następnie zacytował przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, wskazując iż stawką obniżoną 7 % objęte są wybrane towary i usługi, wymienione w załączniku nr 3 do ustawy. Środki spożywcze, wymienione we wniosku o wydanie interpretacji, nie znalazły się w tym załączniku, zatem zdaniem organu nie mogą być objęte stawką 7% podatku. Spółka nie może więc stosować tej stawki bezpośrednio na podstawie dyrektywy 2006/112/WE. Minister Finansów wskazał również, że przepisy wynikające z tej dyrektywy w świetle systemu prawa krajowego nie są przepisami podlegającymi interpretacji w drodze art. 14b o.p. Po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, "A" S.A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej w całości i rozpatrzenie sprawy co do jej istoty. Strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 98 w zw. z załącznikiem III dyrektywy Rady UE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej 2006/112/WE przez nieuwzględnienie i niezastosowanie jej przy wydawaniu interpretacji, mimo ewidentnej sprzeczności z nim przepisu prawa krajowego, tj. art. 41 ust. 2 w zw. z załącznikiem nr 3 ustawy o podatku od towarów i usług. Zarzuciła też naruszenie art. 14c § 1 i § 2 o.p. przez udzielenie niejednoznacznej i wewnętrznie sprzecznej interpretacji indywidualnej oraz art. 14b § 1 w zw. z art. 3 pkt 2 o.p. oraz w zw. z art. 87 ust. 1, art. 90 oraz art. 91 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, że przepisy dyrektywy nie są przepisami, które podlegałyby interpretacji w trybie art. 14b o.p. Minister Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się uzasadniona. Przy wydawaniu zaskarżonej interpretacji doszło bowiem do naruszenia przepisów proceduralnych. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Zgodnie z art. 146 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę, uchyla interpretację. Art. 152 p.p.s.a. wymaga, aby sąd uwzględniający skargę orzekł, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonywany. Stosownie do art. 14c § 1 zd. 1 o.p., interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Drugie zdanie tegoż przepisu wyraźnie wskazuje, że odstąpić od uzasadnienia prawnego można wyłącznie wtedy, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. Ponadto, w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy, interpretacja indywidualna w myśl art. 14c § 2 o.p. powinna zawierać wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. Analiza zaskarżonego aktu przez pryzmat zgodności z przywołanymi przepisami Ordynacji prowadzi do wniosku, że organ podatkowy uczynił zadość wyłącznie wymogom ostatniego z nich. Interpretacja z dnia 10 września 2010 roku w zakresie rozważań prawnych zawiera bowiem niemalże wyłącznie własne stanowisko Ministra Finansów, poparte przywołaniem kilku przepisów prawa krajowego. Treść stanowiska wnioskodawcy została co prawda w sposób wyczerpujący przytoczona, jednakże nie zostało ono w ogóle poddane analizie i ocenione przez organ. Tak uzasadniona interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego nie poddaje się wręcz sądowej kontroli i jako taka musiała zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. W ocenie Sądu Minister Finansów błędnie przyjął, że przepisy prawa unijnego (wspólnotowego) w świetle systemu prawa krajowego nie są przepisami podlegającymi interpretacji w drodze art. 14b o.p. Stosownie do art. 14b o.p. w indywidualnych sprawach interpretacji podlegają przepisy prawa podatkowego. Literalna wykładnia przepisu art. 3 pkt 2 o.p., zgodnie z którym przez przepisy prawa podatkowego rozumie się przez to przepisy ustaw podatkowych, postanowienia ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską innych umów międzynarodowych dotyczących problematyki podatkowej, a także przepisy aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustaw podatkowych może prowadzić do wniosku, że w trybie interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego organ nie dokonuje wykładni przepisów prawa unijnego. Nie oznacza to jednak, by w tym trybie możliwe było pominięcie tychże norm prawnych. Rzeczpospolita Polska jest od dnia 1 maja 2004 roku związana treścią traktatów założycielskich w tym Traktatem Ustanawiającym Wspólnotę Europejską (Dz. U. z 2004 roku, Nr 90, poz. 864/2), jako pierwotnym prawem wspólnotowym; aktami przyjętymi przez instytucje Wspólnot (wtórnym prawem wspólnotowym) i wykładnią i stosowaniem prawa wspólnotowego wynikającą z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości. Wynika to z art. 2 aktu dotyczącego warunków przystąpienia, będącego integralną częścią Traktatu podpisanego w dniu 16 kwietnia 2003 roku w Atenach. Związanie normami prawa unijnego znajduje umocowanie w art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, stosownie do którego jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Związanie prawem unijnym zostało wyrażone w art. 10 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską, określanym jako zasada lojalności. Stosownie do niego, państwa członkowskie winny zapewnić wykonanie zobowiązań wynikających z traktatu poprzez podjęcie wszelkich właściwych środków ogólnych lub szczegółowych, ułatwienie Wspólnocie wypełnianie jej zadań oraz powstrzymywanie się od podejmowania wszelkich środków, które mogłyby zagrozić urzeczywistnieniu celów traktatu. Z powyższego wyprowadza się zasadę prymatu prawa unijnego nad porządkiem prawa krajowego. Zarówno w orzecznictwie sądów krajowych (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 listopada 2009 roku, sygn. akt III SA/Wa 832/09, Lex Omega nr 550223), jak i Trybunału Sprawiedliwości (wyrok z 11 lipca 2002 roku, C-62/00, LEX nr 83873, ECR 2002/7/I-06325) wskazuje się, że organy administracji, obok sądów, są zobowiązane do przestrzegania zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego i do odmowy stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym. Sąd podziela również pogląd, wyrażony w odniesieniu do zakresu interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego, iż skoro w postępowaniu podatkowym organ podatkowy zobowiązany byłby uwzględnić element wspólnotowy, to również w interpretacji Minister Finansów nie może pominąć tych wszystkich okoliczności, które wynikają z przyjętego przez Polskę prawa wspólnotowego oraz skutków, jakie rodzi przyjęcie w dorobku prawnym Wspólnoty określonego unormowania. Jeżeli nawet wnioskodawca, jako przepis wymagający interpretacji, wskazał jedynie przepis polskiej ustawy, Minister Finansów nie może ograniczyć się wyłącznie do dokonania wykładni tego przepisu (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 18 grudnia 2008 roku, sygn. akt III SA/Wa 2337/08, Lex Omega nr 527465). W ocenie Sądu obowiązkiem Ministra Finansów było nie dokonanie wykładni przepisów prawa unijnego, ale ocena zgodności z nim przepisów prawa krajowego. Obowiązek taki istniałby nawet wówczas, gdyby strona skarżąca nie powoływała się na unijny porządek prawny. W niniejszej sprawie Minister Finansów był tym bardziej obligowany do oceny przepisów prawa podatkowego przez pryzmat norm unijnych, skoro wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej zawierał szczegółowe ich przytoczenie i omówienie. Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie I. wyroku uchylił zaskarżoną interpretację, za podstawę biorąc art. 146 § 1 p.p.s.a. W punkcie II. określono w oparciu o art. 152 p.p.s.a., że zaskarżona interpretacja nie może być wykonywana do chwili uprawomocnienia się wyroku. O kosztach orzeczono w punkcie III. wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.