I SA/Wa 2432/10
WyrokWSA w Warszawie2011-05-06
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Jolanta Dargas, Emilia Lewandowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie wydania postanowienia o możliwości podziału działki jest tożsame z postępowaniem o zatwierdzenie podziału tej samej nieruchomości, co uzasadniałoby umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego z powodu res iudicata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nie zachodzi tożsamość sprawy w rozumieniu res iudicata, ponieważ wniosek z marca 2007 r. dotyczył wydania postanowienia o możliwości podziału działki na podstawie art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podczas gdy wniosek z kwietnia 2010 r. dotyczył zatwierdzenia planu podziału tej nieruchomości na podstawie art. 96 ust. 1 tej ustawy. Różnica w przedmiocie żądania oznacza, że postępowanie nie było bezprzedmiotowe, a zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa.Stan faktyczny
G. S. złożyła kolejny wniosek o zaopiniowanie podziału działki nr [...]. Burmistrz T. umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu wcześniejszego rozstrzygnięcia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało tę decyzję w mocy, podzielając stanowisko o tożsamości sprawy i zasadności umorzenia z powodu res iudicata. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA, w tym art. 105 § 1 KPA, oraz art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza T. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...]; stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędzia WSA Emilia Lewandowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2011 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza T. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza T. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie wydania postanowienia o możliwości podziału działki
nr ew. [...] położonej we wsi P.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Burmistrz T. umorzył postępowanie w sprawie wydania postanowienia o możliwości podziału działki nr [...] położonej we wsi P. z uwagi na fakt, iż w sprawie zapadło już rozstrzygnięcie.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła G. S. podnosząc, iż umorzenie postępowania jest bezzasadne, gdyż sprawa podziału działki nr [...] nie została załatwiona
Kolegium wskazało, iż G. S. pierwszy wniosek o zaopiniowanie możliwości podziału działki nr [...] położonej we wsi P. złożyła w dniu
[...] marca 2007 r. i został on rozpatrzony postanowieniem Burmistrza T. z dnia
[...] maja 2007 r.
Postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. Burmistrz T. ponownie pozytywnie zaopiniował podział działki nr [...]. Powyższe postanowienie zostało w trybie odwoławczym uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. Tym samym postanowieniem Kolegium umorzyło postępowanie w sprawie, gdyż wniosek G. S. został załatwiony postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. Kolegium stwierdziło nieważność postanowienia Burmistrza T. z dnia [...] maja 2007 r., w związku z czym pozostał do rozpoznania pierwotny wniosek z dnia [...] marca 2007 r. Rozpoznając ten wniosek postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. Burmistrz T. negatywnie zaopiniował podział działki nr [...], które to postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia
[...] stycznia 2009 r., które stało się prawomocne.
W dniu 13 października 2008 r. G. S. złożyła wniosek o zaopiniowanie podziału działki nr [...] tożsamej z wnioskiem z dnia [...] marca 2007 r., ale pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. wycofała go i dlatego postanowieniem z dnia
[...] lutego 2009 r. umorzono postępowanie w sprawie.
W dniu 27 kwietnia 2010 r. po raz kolejny G. S. złożyła wniosek o zaopiniowanie podziału działki nr [...] tożsamej z wnioskiem z dnia [...] marca 2007 r. Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. umorzono postępowanie w sprawie stwierdzając, iż w/w kwestia została załatwiona ostatecznym postanowieniem z dnia [...] listopada
2008 r., utrzymanym w mocy przez Kolegium postanowieniem z dnia [...] stycznia
2009 r.
Kolegium uznało, iż w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z res iudicata, zachodzi bowiem tożsamość podmiotowa – ten sam wnioskodawca oraz tożsamość przedmiotowa – wniosek dotyczy tego samego co wniosek poprzedni – identyczny podział działki nr [...], w związku z powyższym umorzenie postępowania w sprawie jest zasadne.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia
[...] października 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła G. S. zarzucając jej:
- naruszenie art. 7 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego prowadzące do wydania decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny,
- naruszenie art. 105 § 1 kpa poprzez umorzenie postępowania, które nie stało się bezprzedmiotowe,
- naruszenie art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 11 kpa poprzez niezawarcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn dla których organ odmówił mocy dowodowej wskazanym przez skarżącą dowodom oraz przyczyn, dla których nie uwzględniono wniosku o przeprowadzenie posiedzenia Kolegium,
- naruszenie art. 11 kpa poprzez nierozstrzygnięcie zarzutów odwołania i ograniczenie się do rozpatrzenia zarzutu naruszenia art. 105 § 1 kpa,
- naruszenie art. 8 kpa poprzez rozstrzygnięcie sprawy w sposób sprzeczny z korzystnymi dla skarżącej rozstrzygnięciami organu I instancji uchylonymi z winy organu z powodu ich nieważności,
- naruszenie art. 12 kpa poprzez prowadzenie postępowania odwoławczego przez pięć miesięcy,
- naruszenie art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez niewydanie postanowienia zgodnego z wnioskiem skarżącej mimo wyczerpania wszystkich przesłanek ustawowych wydania takiego postanowienia.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za zasadną.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza T. z dnia [...] maja 2010 r. umarzającą postępowanie w sprawie wydania postanowienia o możliwości podziału działki nr [...] położonej we wsi P. z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej pozostaje błędna ocena prawna wynikająca z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, iżby obecne postępowanie zostało wcześniej prawomocnie rozstrzygnięte postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. (I instancja) i z dnia [...] stycznia 2009 r. (II instancja).
Nie ulega wątpliwości, że z tożsamością sprawy tj. rozstrzygnięciem kolejno po sobie dwiema decyzjami (postanowieniami), z których pierwsza jest ostateczna, mamy do czynienia wówczas, gdy występują te same podmioty, kolejna sprawa dotyczy tego samego podmiotu oraz tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym.
Zatem o tożsamości sprawy przesądzają przesłanki podmiotowe i przedmiotowe, które muszą wystąpić łącznie. Tak, jak wyłożył NSA w wyroku z dnia 14 lutego 2008 r. w sprawie II OSK 21/07, zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury i doktryny na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych, to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa, to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Podkreśla się w orzecznictwie i doktrynie, że jako ten sam przedmiot sprawy należy rozumieć identyczną podstawę prawną, identyczną podstawę faktyczną oraz treść żądania strony (zob. wyrok WSA w Warszawie z 28 czerwca 2006 r. I SA/Wa 484/06, LEX nr 219393, z dnia 1 grudnia 2006 r. I SA/Wa 1222/06, LEX nr 342985).
Przesądzające znaczenie ma w rozpoznawanej sprawie aspekt przedmiotowy.
Wbrew zawartej w zaskarżonej decyzji ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego – w postępowaniu zakończonym postanowieniami Burmistrza T. z dnia [...] listopada 2008 r. i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r., a obecnymi rozstrzygnięciami nie występuje tożsamość przedmiotu sprawy. Pierwsze żądanie z dnia [...] marca 2007 r. (data wpływu do organu [...] marca 2007 r.) dotyczyło wydania postanowienia o możliwości podziału działki nr [...]. Obecne żądanie skarżącej (wniosek z dnia [...] kwietnia 2010 r.) stanowi wniosek o zatwierdzenie planu podziału tej samej nieruchomości.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. Burmistrz T. działając na podstawie art. 93 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) zaopiniował negatywnie wstępny projekt podziału działki nr [...] położonej we wsi P., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. powyższe postanowienie utrzymało w mocy.
Należy podnieść, że postanowienie podejmowane w trybie art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest częścią postępowania administracyjnego o zatwierdzeniu podziału nieruchomości (zob. wyrok NSA z dnia 23 września 1998 r. sygn. akt SA/Rz 899/98, OSP 1999, nr 5, poz. 106, uchwała z dnia 1 marca 1999 r. sygn. akt OPK 1/99, ONSA 1999, nr 3, poz. 84). Celem opinii jest wyrażenie przez organ wykonawczy gminy (miasta) stanowiska co do zgodności projektu podziału z planem. Determinuje to zakres postępowania, jakie przeprowadza organ opiniujący. Działając na podstawie art. 93 ust. 4 ustawy, wójt, burmistrz lub prezydent miasta ogranicza się wyłącznie do wykładni treści planu – biorąc pod uwagę jego część opisową i graficzną i ocenia zgodność planowanego podziału z jego treścią.
Natomiast na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta zatwierdzającej podział.
O tym czy chodzi o uzyskanie opinii o proponowanym podziale, czy o zatwierdzenie podziału decyduje wola strony.
W rozpoznawanej sprawie wolą strony było zatwierdzenie planu podziału nieruchomości zgodnie z wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2010 r., złożonym przez profesjonalnego pełnomocnika i obowiązkiem organu I instancji było rozpatrzenie tego wniosku.
Zdaniem Sądu tożsamość przedmiotu sprawy w niniejszej sprawie nie zachodzi, gdyz przedmiotem rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2007 r. było wydanie postanowienia o możliwości podziału przedmiotowej działki na podstawie art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a wniosek z dnia [...] kwietnia 2010 r. dotyczył zatwierdzenia planu podziału nieruchomości. Kwestię tę zaś reguluje art. 96 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
W sprawie niniejszej więc przedmiot obu postępowań nie pokrywał się.
Skoro nie zaistniał warunek "res iudicata", to nie zachodzi też bezprzedmiotowość postępowania.
Zatem zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem art. 105 § 1 kpa, co miało wpływ na wynik sprawy i skutkowało ich uchyleniem.
Biorąc jednak pod uwagę sposób formułowania przez skarżącą wniosków i zarzutów oraz ich uzasadnienia, organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy winien w sposób nie budzący wątpliwości wyjaśnić i ustalić przedmiot żądania skarżącej tj. czy żąda ona wydania postanowienia w trybie art. 93 ust. 4, czy decyzji na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
W aktualnym bowiem stanie sprawy organy rozpatrując wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sposób nieuprawniony przyjęły, iż jest on tożsamy z wnioskiem z dnia [...] marca 2007 r., a w konsekwencji organ I instancji umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a organ II instancji utrzymał decyzję organu I instancji z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 105 § 1 kpa, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz
art. 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło