II OSK 2612/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 24 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 380/11 odrzucającego skargę M. W. na postanowienie Wojewody M. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania zażalenia za nieuzasadnione postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 380/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę M. W. na postanowienie Wojewody M. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania zażalenia za nieuzasadnione. Sąd wskazał, że M. W. zwróciła się pismem z dnia 2 listopada 2010 r. do Prezydenta Miasta K. o udostępnienie danych osobowych i adresowych A. S. zameldowanej na terenie Miasta K. oraz danych osobowych osób wraz z nią ewentualnie zameldowanych. Prezydent Miasta K. pismem z dnia 12 listopada 2010 r. wezwał M. W. pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., do uzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych, tj. wskazania dodatkowych danych dotyczących A. S. lub podania dokładnego adresu, pod którym A. S. była ostatnio zameldowana, wykazania interesu prawnego poprzez dołączenie dokumentu, z którego wynikałby obowiązek wskazania żądanych danych dotyczących wyżej wymienionej lub wykazania interesu faktycznego oraz złożenia obowiązującego wniosku i uiszczenie stosownej opłaty. Wobec nieuzupełnienia przez M. W. w/w wniosku, organ pierwszej instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania, o czym poinformował skarżącą pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. znak [...]. Następnie M. W. zażaliła się pismem z dnia 20 stycznia 2011r. do Wojewody M. na niezałatwienie jej sprawy przez Prezydenta Miasta K. Wojewoda M. po rozpoznaniu zażalenia wydał w dniu [...] lutego 2011 r. postanowienie znak [...] na podstawie art. 37 k.p.a. o uznaniu wniesionego przez M. W. zażalenia za nieuzasadnione. Wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że terminy załatwienia spraw oraz działania, jakie obowiązany jest podjąć organ administracji publicznej w przypadku ich przekroczenia zostały określone ściśle w przepisach postępowania administracyjnego. Strona ma możliwość wniesienia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminach w tych przepisach wskazanych, i jak wyjaśnił organ, w doktrynie oraz orzecznictwie sądowym zażalenie to określa się zażaleniem na bezczynność organu lub na przewlekłość postępowania. Służy kwestionowaniu przekroczenia ustawowego maksymalnego terminu załatwienia sprawy, albo też stanowi zaskarżenie wykonania postanowienia organu o wyznaczeniu drugiego terminu załatwienia sprawy. Przedmiotowe postanowienie zostało wydane, jak zauważył Wojewoda M. w trybie nadzorczym. Dodał też, że analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż czynności jakich dokonał organ pierwszej instancji po otrzymaniu wniosku skarżącej były prawidłowe i dokonane zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego. W pouczeniu w/w postanowienia Wojewoda M. zawarł informację, że nie przysługuje na nie zażalenie. M. W. wniosła skargę do Sądu na w/w postanowienie, wyrażając niezadowolenie ze sposobu załatwienia jej sprawy. Wojewoda M. wniósł o oddalenie skargi, koncentrując się na niezasadności zarzutu skarżącej o bezczynności organu w kwestii jej wniosku o udostępnienie danych meldunkowych A. S. i innych wskazanych. Odrzucając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że dotyczyła ona postanowienia Wojewody M. wydanego w trybie przepisów o terminach załatwienia spraw zawartych w rozdziale 7 działu I k.p.a. Zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z § 2 organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zwrócił uwagę, że art. 37 k.p.a. nie określa w jakiej formie organ administracji publicznej wyższego stopnia ma zażalenie to rozstrzygnąć, jednakże przyjmuje się, iż stanowisko to wyrażone powinno być w formie postanowienia, na które nie służy zażalenie (art. 141 § 1 k.p.a.). Postanowienie to nie kończy postępowania w sprawie i nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Nie jest to więc postanowienie podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Tym samym skoro zażalenie na niezałatwienie sprawy załatwiane jest przez organ administracji publicznej wyższego stopnia w formie postanowienia, na które nie służy zażalenie, a przy tym nie jest ono postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, to tym samym skarga na tego rodzaju postanowienie Wojewody M. nie przysługuje, a wniesiona podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. odrzucił skargę. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła M. W., zaskarżając postanowienie w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. poprzez błędne zastosowanie, a to odrzucenie skargi wskutek przyjęcia, że skarga została wniesiona od jednego z orzeczeń wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., tj. postanowienia Wojewody M., a nie stanowi ona skargi na bezczynność Prezydenta Miasta K. w postępowaniu o udostępnienie danych osobowych, tj. że skarga nie stanowi skargi na bezczynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Wskazując na powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm prawem przepisanych tytułem udzielonej pomocy prawnej z urzędu, które to koszty nie zostały opłacone w całości, ani w części. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca wniosła skargę na postanowienie Wojewody M. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], wydane na podstawie art. 37 k.p.a., którym organ ten uznał za niezasadne zażalenie skarżącej na bezczynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie udostępnienia danych osobowych i adresowych A. S. oraz osób zameldowanych wraz z wyżej wymienioną. Należy stwierdzić, że Sąd I instancji zasadnie uznał, że postanowienie, które organ wyższego stopnia wydaje w następstwie rozpatrzenia zażalenia wniesionego w trybie art. 37 § 1 k.p.a. nie podlega odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Postępowanie prowadzone w trybie art. 37 k.p.a. ma charakter jedynie incydentalny w stosunku do przedmiotu postępowania administracyjnego. Wskazać należy, że organ administracji właściwy do rozpoznania zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. wydaje w celu jego załatwienia postanowienie o jakim mowa w art. 123 k.p.a. Postanowienie to jest zaliczane do wydawanych w toku postępowania administracyjnego, dotyczy poszczególnych kwestii wynikłych w trakcie tego postępowania. Postanowienie to nie kończy postępowania w sprawie i nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Nie służy na nie zażalenie, gdyż k.p.a. tego nie przewiduje (art. 141 § 1 k.p.a.) Nie jest to więc postanowienie podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 17 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 306/05, postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 74/13). Nie można natomiast zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, że Sąd I instancji błędnie uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za skargę na postanowienie Wojewody M. i zakwalifikował ją z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. nie biorąc pod uwagę, że skarga zmierza do ustalenia bezczynności organu I instancji, tj. Prezydenta Miasta K. i jest w rzeczywistości środkiem zaskarżenia, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., a to skargą na bezczynność organu administracji. Wskazać bowiem należy, że skarżąca w skardze wyraźnie wskazała, że jest to skarga "na postanowienie nr [...]". Brak było zatem podstaw do uznania, że skarga wniesiona przez skarżącą stanowi w istocie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta K. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.