II FSK 2253/11

Dnia 26 października 2011 r., Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka po rozpoznaniu w dniu 26 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 260/11 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 14 stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z o.o. w podatku od nieruchomości za okres od stycznia do kwietnia 2006 postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2011r. , I SA/GL 260/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach umorzył postępowanie w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 14 stycznia 2011r. w przedmiocie odpowiedzialności skarżącego za zaległości spółki z o.o. S. z siedzibą w Warszawie w podatku do nieruchomości za okres od stycznia do kwietnia 2006r.. i zasądził na rzecz skarżącego koszty postępowania. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że decyzją z dnia 1 kwietnia 2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) uwzględniło w całości skargę i uchyliło zaskarżoną decyzję w całości. Organ administracji na żądanie Sądu wyjaśnił, że decyzja z dnia 1 kwietnia 2011r. nie została zaskarżona przez M. K.. W tak ustalonym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skorzystanie przez organ z instytucji samokontroli, o której mowa w art. 54 § 3 p.p.s.a. powoduje sytuację, do osiągnięcia której zmierza skarga, czyli eliminuje zaskarżoną decyzję z obrotu prawnego. Tym samym postępowania sądowodministracyjne zainicjowane przez wspomnianą skargę, a mające na celu sądową kontrolę zaskarżonego aktu administracyjnego staje się bezprzedmiotowe i jako takie podlega umorzeniu na podstawie art.161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od tego postanowienia wniósł M. K., zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, które miało wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu wskazał, że udzielona Sądowi przez organ informacja o niezaskarżeniu przez niego decyzji wydanej w trybie autokontroli nie była prawdziwa, bowiem 1 czerwca 2011 r. złożył on skargę na tę decyzję. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie ustosunkowało się do skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 54 § 3 p.p.s.a. organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono przysługuje prawo w ramach jego właściwości do uwzględnienia w całości skargi aż do dnia rozpoczęcia rozprawy. Celem autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego. Skorzystanie z instytucji autokontroli przyspiesza załatwienie sprawy zgodnie z wolą skarżącego. Uwzględnienie skargi w wyniku autokontroli dokonanej przez organ powoduje, że postępowanie w sprawie staje się bezprzedmiotowe, nie istnieje bowiem decyzja, której legalność oceniać miał wojewódzki sąd administracyjny. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że decyzja wydana w trybie autokontroli została wydana i skutecznie doręczona stronie skarżącej. Tym samym przestał istnieć przedmiot sporu i brak było podstaw do merytorycznego orzekania w sprawie przez Sąd pierwszej instancji. Konstatacji tej nie zmienia podniesiona w skardze kasacyjnej okoliczność, iż informacja udzielona Sądowi przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze o niewniesieniu przez skarżącego skargi na decyzję wydaną przez organ w wyniku weryfikacji decyzji zaskarżonej, jest niezgodna ze stanem rzeczywistym. Na dzień orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzja wydana w wyniku autokontroli była bowiem decyzją ostateczną, wiążącą organ z mocy art. 212 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r., Nr 8,poz. 60 ze zm.) i Sąd musiał uwzględnić jej wydanie oraz związany z tym skutek w postaci wyeliminowania decyzji, stanowiącej przedmiot zaskarżenia w tej sprawie. Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego nie stoi zaś na przeszkodzie rozpoznaniu skargi na decyzję zaskarżoną w sprawie niniejszej w przypadku, gdy decyzja wydana w ramach autokontroli zostanie uchylona w wyniku rozpoznania skargi na nią. W wyniku uchylenia decyzji wydanej w trybie autokontroli do obrotu prawnego wraca bowiem ponownie decyzja uchylona w trybie autokontroli i pozostaje aktualna konieczność rozpoznania skargi na tę decyzję. Prawomocne postanowienie o umorzeniu postępowania nie ma bowiem powagi rzeczy osądzonej (art. 171 p.p.s.a.). Pogląd taki prezentowany jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ( por. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2011r., II FSK 1552/10, dostępny http:// orzeczenia.gov.pl czy z dnia 23 lipca 2008r., II OSK 817/07, opubl. w Lex pod nr 557007), a Sąd orzekający w tej sprawie w pełni go podziela . Tym samym okoliczność, że organ poinformował Sąd pierwszej instancji o niezaskarżeniu przez M. K. decyzji wydanej w trybie autokontroli nie miała wpływu na wynik sprawy. Istniały bowiem podstawy do przyjęcia, że postępowanie stało się ( na ten moment ) bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z tych względów skargę kasacyjną należało oddalić na podstawie art. 184 p.p.s.a. Skarga ta podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 1 p.p.s.a.