IV SA/Po 269/11
WyrokWSA w Poznaniu2011-06-29
Skład orzekający: Ewa Kręcichwost - Durchowska, Maciej Dybowski, Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy lokalizacja inwestycji celu publicznego w postaci stacji bazowej telefonii komórkowej wymagała uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a jeśli tak, to czy organy administracji prawidłowo oceniły, że nie jest ona wymagana?Ratio decidendi
Lokalizacja inwestycji celu publicznego wymagała uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tylko w odniesieniu do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z kryteriami określonymi w rozporządzeniu z 2004 r. W analizowanej sprawie, na podstawie przedłożonej przez inwestora specyfikacji, przedsięwzięcie nie mieściło się w katalogu przedsięwzięć wymagających takiej decyzji, co oznacza, że organy prawidłowo postąpiły, nie żądając jej przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej. Ponadto, organy prawidłowo oceniły zgodność decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego, a zarzuty dotyczące naruszenia praw stron postępowania nie znalazły potwierdzenia w aktach sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza U. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące braku konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, naruszenia praw stron postępowania poprzez brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz błędnej oceny wpływu inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi. Organy administracji uznały, że inwestycja nie wymaga raportu środowiskowego, a postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska Sędziowie WSA Maciej Dybowski WSA Bożena Popowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargę
[...] S. A. w dniu 4 lutego 2010 r. złożyła wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej "[...] oraz przeniesienia słupa energetycznego - na działce nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym M. w gminie U.
Burmistrz U w dniu [...] kwietnia 2010 r. wydał decyzję nr [...], w której działając na podstawie art. 50 ust. 1, art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 53 i art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm. – dalej upzp) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz 1071 ze zm. – dalej kpa) odmówił ustalenia lokalizacji w/w inwestycji.
W wyniku odwołania wniesionego przez [...] S.A., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile decyzją z dnia [...].06.2010 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 §2 kpa, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Kolegium podkreśliło, iż odmowa ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego jest możliwa wyłącznie w przypadku stwierdzenia niezgodności planowanej inwestycji z przepisami prawa, a jeżeli planowana inwestycja nie narusza żadnych przepisów - odmowa jest niedopuszczalna. Organ odwoławczy zalecił wykonał analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych oraz analizy stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji. Nadto Kolegium wskazało konieczność uzupełnienia wniosku inwestora, zgodnie z wymogami art. 52 ust. 2 upzp.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania, Burmistrz U. decyzją z dnia [...].09.2010 r. nr [...] ustalił lokalizację dla wnioskowanego przedsięwzięcia, jako inwestycji celu publicznego.
K. I M.S. złożyli odwołanie od powyższej decyzji, domagając się uchylenia wydanej decyzji i odmowy ustalenia lokalizacji tej inwestycji. W odwołaniu podniesiono, że zamierzone przedsięwzięcie zaliczane jest do mogących znacząco oddziaływać na środowisko i jako takie wymaga sporządzenia raportu. Do odwołania dołączono liczne podpisy mieszkańców M., przeciwnych lokalizacji inwestycji. W piśmie uzupełniającymi z dnia 20.10.2010 r. skarżący podnieśli zarzut naruszenia ich praw jako stron postępowania poprzez brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy, a w konsekwencji niemożność poprawnego sformułowania zarzutów i określenia istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania. Nadto zarzucili organowi brak przeprowadzenia stosownych uzgodnień z Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, Wydziałem Ochrony Środowiska oraz Zarządem Dróg Powiatowych. Swe twierdzenia, dotyczące szkodliwości planowanej inwestycji, skarżący poparli obszernym materiałem wyszukanym na różnych stronach internetowych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...].10.2010 r. nr [...] - działając na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa i art. 50 ust. 1 i 4, art. 52 ust. 1 i 2, art. 53 ust. 1, 3 i 4, art. 54 i art. 56 upzp - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził, że planowane przedsięwzięcie obejmuje budowę wieżowej stacji bazowej telefonii komórkowej składającej się z kratowej wieży antenowej H 72 m , na której zostaną umieszczone 3 anteny sektorowe nadawczo-odbiorcze typu BSA 1018 pracujące w systemie GSM i UMTS, skierowane na azymut 70° 180° i 290° zainstalowane na wysokości 56,0 m npt i 12 anten radioliniowych pracujących w pasmach 7 GHz, 13 GHz i 18-23 GHz na wysokości 34,5 - 71 m npt. oraz kontenera technicznego zlokalizowanych na wydzielonej, ogrodzonej części działki nr [...] w M. Stacja będzie emitowała pole elektromagnetyczne w paśmie częstotliwości 900 MHz i 2100 MHz oraz 7 GHz, 13 GHz i 18-23 GHz dla nadajników anten linii radiowych. Z dołączonej do wniosku analizy kwalifikacji planowanego przedsięwzięcia pod i względem konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko wynika, że przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięcia wymagającego, bądź mogącego wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Z analizy tej wynika również, że eksploatacja planowanej do realizacji stacji bazowej nie będzie oddziaływać na obszar Natura 2000, od którego jest oddalona o ponad 2 km. Zgodnie z art. 53 ust. 4 upzp, organ orzekający dokonał uzgodnień ze Starostą Pilskim w zakresie ochrony gruntów rolnych, Zarządem Powiatu jako zarządcą drogi w odniesieniu do obszaru przyległego do drogi publicznej oraz Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków w Poznaniu Delegatura w Pile w odniesieniu do obszarów objętych ochroną archeologiczną. W ocenie Kolegium, zaskarżona decyzja jest zgodna z powołanymi w niej przepisami prawa a procedura ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego nie została naruszona.
W toku badania sprawy Kolegium oceniło, czy planowaną inwestycję można zaliczyć do przedsięwzięć określonych w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 199, poz. 1227 ze zm. – dalej ustawa), tj. przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, albo przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a co za tym idzie, czy przed wydaniem decyzji lokalizacji celu publicznego dla wnioskowanej inwestycji istniał obowiązek sporządzenia raportu i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym celu Kolegium poddało analizie przedłożony przez inwestora, a sporządzony przez R.W. dokument, w którym autor wskazał, że planowana inwestycja nie podpada pod żadną z kategorii wymienionych w art. 71 ustawy, a szczegółowo określonych w obowiązującym na dzień orzekania rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9.11.2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. nr 257, poz.2573 ze zm. – dalej rozp. z 2004r.), w związku z czym nie ma potrzeby sporządzania raportu o oddziaływaniu jej na środowisko, ani karty informacyjnej przedsięwzięcia, nie wymaga też ustalenia środowiskowych uwarunkowań. Zdaniem Kolegium, dokument zawiera rzetelne informacje a przeprowadzone badania w sposób czytelny i wiarygodny popierają powyższe oceny. Na wieży antenowej zamontowanych będzie 12 anten radioliniowych, które wyłączone są z kwalifikacji w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. Urządzenia odbiorczo-nadawcze znajdujące się w planowanym kontenerze będą zamknięte w obudowach ekranizujących, uszczelnionych pod względem elektromagnetycznym, przez co nie będzie emisji pola elektromagnetycznego z ich wnętrza. Organ orzekający, w ramach przeprowadzonej analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu ustalił, że planowana na działce nr [...] inwestycja znajdować się będzie przy drodze powiatowej, w odległości ok. 28 m od najbliższej zabudowy, przy czym budynki usytuowane najbliżej nie przekraczają wysokości 12 m. npt. Inwestycja położona będzie poza obszarem objętym ochroną przyrody, poza obszarem chronionego krajobrazu i obszaru Natura 2000. Na obszarze objętym inwestycją nie znajdują się obiekty zabytkowe, ale występuje strefa ochrony stanowisk archeologicznych. Z analizy wynika, że pionowa odległość pomiędzy osiami głównymi wiązek promieniowania a miejscami dostępnymi dla ludzi dla wszystkich rozpatrywanych oddzielnie pojedynczych anten sektorowych wynosi co najmniej 28,1 m. W odległości do 150 m od środków elektrycznych wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych nie znajdują się miejsca dostępne dla ludności. Na załączniku graficznym dołączonym do akt sprawy przedstawiono zasięgi występowania ponadnormatywnego promieniowania elektromagnetycznego wyznaczone wokół zespołu anten planowanej inwestycji. Dla anten sektorowych w odległości 100m od anten oddziaływanie wynosi:
- dla azymutu 70° -ponad 43,8 m nad ziemią
- dla azymutu 180°- ponad 43,8 m nad ziemią
- dla azymutu 290°- ponad 43,8 m nad ziemią
Dla anten sektorowych w odległości 150 m od anten oddziaływanie wynosi:
- dla azymutu 70 - ponad 37,7 m nad ziemią
- dla azymutu 180°- ponad 37,7 m nad ziemią
- dla azymutu 290°-ponad 37,7 m nad ziemią.
W obrębie oddziaływania anten sektorowych znajdują się następujące działki: [...] z budynkiem mieszkalnym i gospodarczym, [...] z budynkiem mieszkalnym, [...] z budynkiem mieszkalnym oraz niezabudowane działki nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...]. Inwestycja jednak nie będzie wywierała negatywnego wpływu na środowisko oraz zdrowie ludzi na poziomie terenu, albowiem pola elektromagnetyczne o wartościach szkodliwych, tj. wyższych niż dopuszczalne, określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U. nr 192, poz. 1883) wystąpią w miejscach niedostępnych dla ludzi - w wolnej przestrzeni.
W dalszej kolejności Kolegium oceniło kwestię udziału stron w każdym stadium toczącego się postępowania z uwzględnieniem treści art. art. 53 ust. 1 upzp. Na podstawie akt sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że zarówno inwestor, jak i właściciel nieruchomości nr [...], o czynnościach podejmowanych w toku postępowaniu zostali powiadamiani pisemnie, natomiast pozostałe strony tegoż postępowania - poprzez obwieszczenia na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu Miejskiego w U., w sołectwie w M. oraz w Biuletynie Informacji Publicznej. Oznacza to, iż zarzut K. I M.S., iż jako strony postępowania nie mieli możliwości wzięcia w nim udziału, nie jest uzasadniony.
Kolegium stwierdziło, że kwestie związane uzgodnieniami zostały załatwione zgodnie z art. 53 ust. 4 upzp. Organ orzekający dokonał bowiem uzgodnień ze Starostą Pilskim w zakresie ochrony gruntów rolnych, Zarządem Powiatu jako zarządcą drogi w odniesieniu do obszaru przyległego do drogi publicznej, Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków w Poznaniu - Delegatura w Pile w odniesieniu do obszarów objętych ochroną archeologiczną. Sporządzenie projektu decyzji organ, zgodnie z art. 50 ust.4 ustawy, powierzył osobie wpisanej na listę samorządu zawodowego architektów.
Reasumując Kolegium stwierdziło, że słusznym było przyjęcie przez organ orzekający, iż sporne urządzenie po zainstalowaniu w istocie nie będzie oddziaływać w sposób niekorzystny na ludzi. Projektowana stacja nie stanowi także źródła niekorzystnego oddziaływania na zwierzęta, rośliny, powierzchnię ziemi, wodę, powietrze, klimat. Nie wymaga bowiem zasilania w wodę, odprowadzania ścieków sanitarnych. Nie wymaga w okresie grzewczym ogrzewania, nie jest źródłem zanieczyszczeń pyłowych, chemicznych. Organ odwoławczy stwierdził również, że podnoszona przez skarżących okoliczność zmniejszenia wartości ich nieruchomości wskutek usytuowania stacji nie podlega badaniu w tym postępowaniu, gdyż nie ma wpływu na legalność posadowienia inwestycji. Kolegium podkreśliło, iż zgodnie z art. 56 upzp nie można odmówić wydania pozytywnej decyzji lokalizacyjnej, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.
K.S., kwestionując powyższą decyzję wniosła skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Pile do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 9, art. 77 oraz art. 80 w zw. art. 84 § 1 kpa. Zdaniem skarżącej, brak wskazania w treści decyzji wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich w postaci podania maksymalnej mocy dla każdej anteny mocowanej na maszcie. Zaskarżona decyzja narusza również interes prawny poprzez utrudnienie, bądź uniemożliwienie odbioru sygnałów transmisji radiowo - telewizyjnych, narusza przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003r. Nr 192, poz. 1883) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływanie na środowisko (Dz. U. z 2007 r. Nr 158, poz. 1105). Zdaniem skarżącej, Burmistrz Miasta i Gminy U. naruszył przepis art. 63 ust. 1 i 2 ustawy, który stanowi, że obowiązek lub jego brak przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko winien być stwierdzony w formie postanowienia. Oznacza to, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy U. oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego. Ponadto w skardze wskazano, że organy administracyjne, prowadząc postępowanie w sprawie, zamiast dokonania analizy pod kątem zgodności z procedurami, cały swój wysiłek skierowały na bezkrytyczne powielanie informacji o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko złożonej przez Inwestora.
Zdaniem skarżącej, wątpliwości budzi przedstawiona analiza dot. projektowanej lokalizacji stacji bazowej telefonii komórkowej, z której wynika, że pionowa odległość pomiędzy osiami głównych wiązek promieniowania, a miejscami dostępnymi dla ludzi dla wszystkich rozpatrywanych oddzielnie pojedynczych anten sektorowych wyniesie 28,1 m. Natomiast w odległościach do 150 m od środków elektrycznych w osi (a nie wzdłuż osi) głównych wiązek promieniowania anten sektorowych brak jest miejsc dostępnych dla ludności. Inwestor zakłada, że planowana budowa stacji bazowej telefonii komórkowej rzekomo nie będzie wywierała negatywnego wpływu na środowisko oraz zdrowie ludzi na poziomie terenu. Niemniej jednak, zdaniem skarżącej, nasuwają się wątpliwości jaki jest minimalny poziom terenu dla wiązki promieniowania, które nie będzie oddziaływać na zdrowie ludzi; co w sytuacji, gdy człowiek we własnym domu zaczyna się przemieszczać ponad poziom wyznaczony jako bezpieczny minimalny teren i jaka jest transpozycja szkodliwego oddziaływania na zdrowie człowieka w przypadku przebywania lub udania się na odpoczynek, na wysokości ponad poziom terenu.
Skarżąca wskazała, że z dokumentacji inwestora wynika, że wiązki promieniowania i cała energia e-m skupią się wysoko nad terenem niedostępnym dla ludności. Gdyby tak jednak było, nie byłoby żadnej łączności. Dlatego też nie można się zgodzić z tezą, że w odległości do 150 m od środków elektrycznych wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych nie znajdują się miejsca dostępne dla ludności.
W skardze podniesiono, że przedstawione rysunki oraz tabele nie zawierają wykazu miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego każdej z anten, wzdłuż głównej wiązki promieniowania. Skarżąca wskazała, że inwestor wywnioskował, że obiekt kwalifikuje się jako nie należący do przedsięwzięć znacząco oddziaływać na środowisko. Interpretacja inwestora zakłada i bierze jednak pod uwagę miejsca dostępne istniejące tylko w osi (lub na osi) głównej wiązki promieniowania. Jest to niezgodne z § 2 ust. 1 pkt 7 lit a rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływanie na środowisko.
Z semantyki powyższego zapisu, zdaniem skarżącej, jednoznacznie wynika, że termin "odległość" wiąże się ściśle z miejscami dostępnymi dla ludności. Jest to "odległość" od środka elektrycznego anteny do miejsca dostępnego dla ludności, a nie odległość do czegoś np. do abstrakcyjnego punktu. Inwestor nie powinien tych miejsc szukać wysoko w osiach (na osiach) głównych wiązek promieniowania, ponieważ tam ich nie ma i prawo nie określa, że muszą znajdować się "w osi", ("na osi"). W prawie występuje określenie "wzdłuż osi" . Zatem, zgodnie z przepisami, inwestor powinien określić miejsca dostępne dla ludności w realnym terenie, najbliżej anten, wzdłuż głównej wiązki promieniowania i sprawdzić czy odległość do tych miejsc od środka elektrycznego anteny jest "nie większa niż 100 m". Wskazać należy, że określenie "wzdłuż osi" odnosi się nie do "odległości", lecz do wyrażenia "miejsca dostępne dla ludności". W zaistniałym przypadku, miejsca te znajdują się znacznie bliżej, niż 100 m od środka elektrycznego anteny, zatem przedmiotowa stacja bazowa należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i zdrowie ludzi.
Poddając dalszej analizie przedłożoną przez inwestora informację o oddziaływaniu przedsięwzięcia na zdrowie ludzi, skarżąca podkreśliła, że informacja dotyczy jedynie nominalnych warunków pracy stacji bazowej, a nie rzeczywistych warunków pracy, czyli pod tzw. "obciążeniem". Deklarowane wartości działania stacji podane zostały jako zamiary techniczne operatorów, a nie jako obciążenie nominalne podawane przez producentów stacji i anten nadawczych. Przeprowadzone pomiary są niezgodne z normą, która mówi o maksymalnym obciążeniu - Załącznik nr 2 pkt 6-10 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów.
Skarżąca wskazała również, że organy orzekające nie przeprowadziły rozważań, które pozwoliłyby uznać, iż realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie spowoduje przekroczenia przyjętych jako normatywnych dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku, z uwzględnieniem, że teren objęty wnioskowanym przedsięwzięciem, to teren najbliższej i przyszłej zabudowy mieszkaniowej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile, odpowiadając na skargę, wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, że kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa), sprowadza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta ogranicza się więc do zbadania czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 kpa dokonano ustalenia stanu faktycznego a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 kpa, a więc w sposób przekonywujący. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany powołaną podstawą prawną (art. 134 §1 ppsa).
Sąd stwierdza, iż ustalenia stanu faktycznego, dokonane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile (dalej SKO), są prawidłowe, a także, że organ odwoławczy w sposób właściwy przedstawił stan prawny sprawy. Wobec powyższego, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie będzie powtarzał ustaleń w obu zakresach, uznając je za część integralną niniejszego uzasadnienia.
Spór dotyczy w istocie dwóch zagadnień. Pierwsze odnosi się do tego, czy w przedmiotowym postępowaniu trafnie uznano, że planowane przedsięwzięcie nie wymaga wydania decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Drugie dotyczy prawidłowości samego postępowania w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Zarzuty skargi w pierwszym zakresie, dotyczą naruszenia przez Burmistrza Miasta i Gminy U. (dalej Burmistrz U.) art. 63 ust. 1 i 2 ustawy, a także oceny przedstawionej analizy projektowanej lokalizacji stacji bazowej telefonii komórkowej przedłożonej przez firmę [...] SA. Zdaniem Skarżącej, Burmistrz U., a także SKO błędnie przyjęły, że planowana inwestycja "nie będzie wywierała negatywnego wpływu na środowisko oraz zdrowie ludzi na poziomie terenu." Skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem Inwestora, że "wiązki promieniowania i cała energia e-m skupia się wysoko nad terenem niedostępnym dla ludności." W efekcie Skarżąca nie zgadza się z twierdzeniem [...] S.A. oraz ze stanowiskiem organów, prowadzących postępowanie w niniejszej sprawie, że projektowany obiekt kwalifikuje się jako nie należący do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Stąd, zdaniem Skarżącej, Burmistrz powinien podjąć postanowienie na podstawie ww. art. 63 ust. 1 bądź ust. 2 ustawy. Analizując powyższe zarzuty skargi można wnioskować, że skarżąca - domagając się wydania postanowienia na podstawie art. 63 ust. 1 pkt 1 lub ust. 2 ustawy - w istocie zmierza do wykazania, iż wniosek o ustalenie lokalizacji dla projektowanego przedsięwzięcia powinien być poprzedzony przeprowadzeniem postępowania i wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wobec tego należy rozstrzygnąć, czy z uwagi na parametry i cechy planowanej inwestycji, ustalenie jej lokalizacji wymagało wcześniejszego uzyskania decyzji środowiskowej. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje (między innymi) przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w tym pojęciu mieści się lokalizacja inwestycji celu publicznego - zob. art. 4 ust. 2 pkt 1 upzp).
W świetle obowiązującego stanu prawnego w dniach podjęcia decyzji przez organ I instancji oraz organ II instancji, lokalizacja inwestycji celu publicznego musiała być poprzedzona uzyskaniem przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tylko w odniesieniu do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a więc przedsięwzięć, które były wymienione w obowiązującym wówczas rozp. z 2004 r. To kryteria wskazane w tym rozporządzeniu przesądzały o obowiązku wdrożenia postępowania w zakresie środowiskowych uwarunkowań. W tym miejscu należy zasygnalizować, że od dnia 15.11.2010 r. obowiązuje nowe rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9.11.2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397), niemniej jednak nie ma ono zastosowania do postępowań - także postępowań w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - wszczętych przed dniem jego wejścia w życie (§ 4 rozporządzenia z 2010 r.).
Przechodząc do omówienia istotnych z punktu widzenia stanu faktycznego niniejszej sprawy rozwiązań prawnych rozp. z 2004 r., wskazać należy przede wszystkim na treść § 1, który określa rodzaje przedsięwzięć wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko: jako obowiązek (pkt 1) oraz fakultatywnie (pkt 2). Przy tym należy zaznaczyć, że stosowana w ww. rozporządzeniu terminologia wymaga doprecyzowania z uwzględnieniem przepisów przejściowych zawartych w ustawie (rozporządzenie wydano w okresie, gdy obowiązywała inna konstrukcja postępowań w ramach których przeprowadza się oceny środowiskowe) Zgodnie z art. 173 ust. 2 ustawy do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych: "1) za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 1 niniejszej ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko; 2) za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 2 niniejszej ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być stwierdzony." Uwzględniając treść art. 173 ust. 2 ustawy stwierdzić zatem należy, że znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie rozp. z 2004r., w § 1 pkt 1 oraz pkt 2 zawiera katalog przedsięwzięć "mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko" oraz "mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko", a więc - upraszczając - katalog przedsięwzięć, których lokalizacja lub realizacja musi być poprzedzona uzyskaniem decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań (art. 72 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy).
Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, iż jeżeli z dokumentacji załączonej do wniosku o lokalizację inwestycji celu publicznego, prawidłowo sporządzonej i prawidłowo ocenionej, wynika, że planowane przedsięwzięcie nie należy do "przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko" ani do "przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko" (nie wymaga decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań), to organ nie miał podstawy, by - przed ustaleniem lokalizacji inwestycji celu publicznego - żądać od inwestora uzyskania decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań.
Istota problemu sprowadza się zatem do tego, czy w świetle charakterystyki przedsięwzięcia, organy miały podstawę przyjąć, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie mieści się w katalogu przedsięwzięć wymienionych w rozp. z 2004 r.
Rozważając tę kwestię należy uwzględnić, w oparciu o charakterystykę przedsięwzięcia, iż jego ewentualna szkodliwość wynikać może z promieniowania elektromagnetycznego, a przepisem rozp. z 2004 r., pod który może podpadać przedmiotowe przedsięwzięcie, jest § 2 pkt 7 lit. a/ oraz b/. Zgodnie z tym przepisem, sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymagają instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi:
a/ nie mniej niż 2.000W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b/ nie mniej niż 5.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.
Zdaniem Sądu, przeprowadzona w skardze interpretacja tego przepisu, związana z przyjęciem określonego znaczenia użytych w nim pojęć: "wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania" oraz "miejsca dostępne dla ludności" (pkt 7 ust. 1 § 2 ww. rozporządzenia) jest nietrafna. W kwestii rozumienia obu pojęć wypowiada się tak doktryna jak i orzecznictwo, przyznając, iż są one niejednoznaczne. Tym nie mniej, aktualnie można wskazać na takie rozumienie każdego z pojęć, które spotyka się z powszechną aprobatą, także orzekającego Sądu. Sąd z uwzględnieniem takiego właśnie rozumienia oceni, czy planowane przedsięwzięcie podpada pod normę zawartą w cyt. wyżej § 2 pkt a/ lub b/ rozp. z 2004 r.
I tak, odnośnie do zwrotu "wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania" wskazuje się, że pole elektromagnetyczne powodowane przez instalacje i urządzenia radiokomunikacyjne ma postać wiązki, która nie jest linią, ale pewnym wycinkiem przestrzeni (tak m. in. w wyroku z 4.08.2010 r. , sygn. akt II SA/Bd 446/10, publ. nsa.gov.pl oraz w wyroku z 2.03.2011 r. sygn. akt II SA/Po 785/10, niepubl.). Przestrzeni tej jednak nie należy utożsamiać z całą przestrzenią łączącą oś wiązki promieniowania z poziomem terenu. Powinna być ona określana z uwzględnieniem charakterystyk danego nadajnika (szerokości wiązki w pionie i poziomie – podanych w specyfikacji danej instalacji czy urządzenia). Tak też przyjmuje się w najnowszym piśmiennictwie (J. Szuma w: "Stacje bazowe telefonii komórkowej jako przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, artykuł przyjęty do publikacji w Przegląd prawa ochrony środowiska" nr1/2011).
Jeśli chodzi o interpretację pojęcia miejsca dostępne dla ludności, to należy odwołać się do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30.10.2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz.U. nr 192, poz. 1883- dalej rozp. z 2003 r.), które w zał. Nr 2 pkt 7 i 11 stosuje kryterium: "miejsc, w których mogą przebywać ludzie". Skoro w rozp. z 2004 r. prawodawca rozróżnia przedsięwzięcia ze względu na oddziaływanie na "miejsca dostępne dla ludzi", to rozumie przez to "miejsca, w których mogą przebywać ludzie", w jakich następnie nakazuje dokonywać szczegółowych pomiarów promieniowania elektromagnetycznego. Podobną interpretację pojęcia "miejsca dostępne dla ludzi" prezentuje NSA, w wyroku z 18.11.2010 r. (sygn. akt II OSK 602/09, także w wyroku z 6.10.2009 r., sygn. akt II OSK 1426/09 oraz w wyroku z 8.09.2010 r., sygn. akt II OSK 925/09). W świetle ww. ustaleń warto też wskazać, iż § 314 rozporządzenia z 12.04.2002 r. w spawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) potwierdza, że dopuszczalne jest skierowanie wiązki promieniowania wysoko nad budynkiem.
Podsumowując powyższe, przy przyjęciu takiego sposobu rozumienia obu pojęć, jak zaprezentowano wyżej, z czym identyfikuje się orzekający w niniejszej sprawie Sąd, należy stwierdzić, na podstawie przedłożonej przez [...] SA specyfikacji przedsięwzięcia, iż nie podpada ono pod rygory wskazane w odnośnych przepisach rozp. z 2004 r. Tym samym, Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, iż planowane przez [...] SA przedsięwzięcie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nietrafny jest zatem zarzut skargi naruszenia przez organy w art. 63 ustawy. Postanowienia, o których mowa w tym przepisie wydawane są bowiem w postępowaniach w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (patrz art. 71 oraz 59 ust. 1 ww. ustawy). Trafnie uznając, iż instalacja nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, Burmistrz U. miał obowiązek prowadzić postępowanie zmierzające do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi, dotyczących prawidłowość samego postępowania w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego, należy ustosunkować się do zarzutu braku samodzielności Burmistrza U. w ocenie specyfikacji przedsięwzięcia i zarzutu naruszenia art. 9 kpa. Sąd jest zdania, że organ I instancji, następnie organ II instancji prawidłowo ocenili specyfikację przedsięwzięcia, którą, po uzupełnieniu, inwestor przedstawił stosownie do wytycznych zawartych w decyzji SKO w Pile z [...].06.2010 r. uchylającej pierwszą - wydaną na wniosek [...] SA - decyzję Burmistrza U., oraz zgodnie z wymogami prawa.
W skardze podniesiono, wskazując na naruszenie w postępowaniu art. 77 oraz 80 w zw. z art. 84 kpa, że Burmistrz U. bezkrytycznie powielał informacje z charakterystyki planowanego przez [...] SA przedsięwzięcia. Zdaniem Sądu, to, że w decyzjach wskazuje się te same parametry przedsięwzięcia, co we wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz dochodzi się do konkluzji takiej, jak we wnioskach zawartych w Analizie zgodności planowanej inwestycji z rozp. z 2004 r., nie oznacza, że Burmistrz U., a następnie SKO, nie realizowały swoich kompetencji, poddając ocenie wniosek i załączoną dokumentację. To, że dane charakteryzujące przedsięwzięcie pochodzą od wnioskodawcy nie jest wystarczające do przyjęcia, że są one niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy lub niewystarczające dla prawidłowej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko Do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o specyfikację przedsięwzięcia przedstawioną przez wnioskodawcę wystarczające było, żeby dostarczone dane nie zostały skutecznie podważone w świetle całokształtu zebranego materiału dowodowego (art. 80 kpa) oraz strony o sprzecznych z wnioskodawcą interesach miały zapewnioną możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów (do tej kwestii Sąd powróci). Należy dodać, iż wg kpa, do uznania okoliczności za udowodnione nie jest wymagane, aby dowodzona okoliczność była potwierdzona więcej niż jednym dowodem (podobnie w wyroku WSA w Poznaniu z 21.04. 2009 r.; sygn. akt II SA/Po 1088/08, opublikowane na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnośnie do zarzutu naruszenia przez art. 9 kpa stwierdzić należy, iż Skarżąca nie wyjaśniła, na czym, jej zdaniem polega uchybienie organu, uzasadniające ww. zarzut. Szerzej natomiast ten wątek potraktowano w odwołaniu od decyzji organu i instancji. Wskazano mianowicie, iż odwołujący: K.S. i M.S. nie zostali w ogóle zawiadomieni o możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji; o treści podjętej decyzji dowiedzieli się poprzez obwieszczenie Burmistrza U. z dnia [...].09.2010 r., a nie jak dotychczas przesyłką pocztową. Dodano, iż treść obwieszczenia zawierała stwierdzenie o dostępności decyzji w Urzędzie Miejskim w U.
Sąd potwierdza, iż w aktach administracyjnych sprawy znajduje się oryginał (ze wskazaniem daty, kiedy wywieszono na tablicy ogłoszeń i kiedy zdjęto) Obwieszczenia z [...].02.2010 r. o wszczęciu postępowania i o prawach przysługujących na podstawie art. 10 kpa (k-58). W aktach znajdują się ponadto, wystosowane po uchyleniu pierwszej decyzji Burmistrza U.: zawiadomienie z 30.08.2010 r. w prawach przysługujących na podstawie art. 10 kpa (k- 116), oraz Obwieszczenie o wydaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (k-124). Sąd stwierdza też, że w aktach znajduje się Zawiadomienie SKO o wszczęciu postępowania z odwołania od decyzji Burmistrza U. z [...].09.2010 r., skierowane do K.S. i M.S. (k-134), z informacją o prawach na podstawie art. 10 kpa. Tym samym przyznać trzeba rację organowi odwoławczemu, który przytaczając treść art. 53 ust. 1 upzp twierdzi, iż K. I M.S. mieli informacje o toczącym się postępowaniu i mogli w nim brać udział. Zgodzić się trzeba z organem, iż w myśl cyt. przepisu, o wszczęciu postępowania zawiadamia się na piśmie tylko inwestora i oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego. Tym samym, zarzut naruszenia art. 9 kpa nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy.
Kolejny zarzut skargi dotyczy naruszenia rozp. z 2003 r. Również i ten zarzut, jest zdaniem Sądu, nietrafny. Z punktu widzenia kryteriów rozp. z 2004 r., wskazującego na kwalifikowanie przedsięwzięć do sporządzenia raportu (uzyskania środowiskowych uwarunkowań), nie ma znaczenia rzeczywiste oddziaływanie anten. Należy wskazać, iż przepisy rozp. z 2003 r. określają normy rzeczywistego oddziaływania, które jest kontrolowane po uruchomieniu instalacji, na podstawie art. 122a Poś i ww. rozp. Zatem, kwestia rzeczywistego oddziaływania instalacji na środowisko po jej uruchomieniu nie pozostaje bez kontroli. Nie zmienia to faktu, że w postępowaniu w sprawie lokalizacji celu publicznego, rozp. z 2003 r. to nie znajdowało zastosowania.
Podsumowując, orzekający Sąd stwierdza, w oparciu o całościową ocenę zebranego w sprawie materiału, iż w zaskarżonej decyzji prawidłowo oceniono decyzję organu I instancji jako zgodną z wymogami art. 50 ust. 1, art. 51 ust. 1 kt 2, art. 53 i art. 54 upzp. Równocześnie trafnie uznano, iż nie zachodzą przesłanki wskazane w art. 56 ww. ustawy, uzasadniające odmowę ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ppsa, orzeczono jak w sentencji.
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło