II OSK 1494/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-06-30
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Wojciech Chróścielewski, Elżbieta Kremer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ wykonawczy samorządu terytorialnego, który wskazał lokal dla izby lekarsko-weterynaryjnej i rozpoczął procedurę jego wynajmu, ale nie uzyskał wymaganej zgody rady miasta na zawarcie umowy najmu, jest w stanie bezczynności w rozumieniu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Organ wykonawczy samorządu terytorialnego nie jest w stanie bezczynności, jeśli podjął czynności zmierzające do realizacji ustawowego obowiązku zapewnienia warunków lokalowych i technicznych, nawet jeśli proces ten wymagał uzyskania zgody innych organów samorządowych i nie zakończył się zawarciem umowy najmu z powodu braku porozumienia co do nakładów lub zgody. Skarga na bezczynność jest w takim przypadku nieodpowiednią drogą prawną.Stan faktyczny
Zachodniopomorska Izba Lekarsko-Weterynaryjna złożyła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta S. w zakresie zapewnienia jej warunków lokalowych i technicznych. Prezydent Miasta wskazał lokal, ale jego wynajem uzależnił od zgody Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa oraz od uzgodnienia nakładów na lokal. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ nie był bezczynny. NSA rozpoznał skargę kasacyjną Izby, która zarzucała m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski /spr./ Sędzia del. WSA Elżbieta Kremer Protokolant asystent sędziego Łukasz Pilip po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy skargi kasacyjnej Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 marca 2010 r., sygn. akt II SAB/Sz 175/09 w sprawie ze skargi Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie. na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie zapewnienia warunków lokalowych i technicznych niezbędnych dla działalności Izby oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 30 marca 2010 r., sygn. akt II SAB/Sz 175/09 oddalił skargę Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie zapewnienia warunków lokalowych i technicznych niezbędnych dla działalności Izby.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
Zachodniopomorska Izba Lekarsko-Weterynaryjna w Szczecinie w dniu 27 listopada 2009 r., na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej – p.p.s.a.), wniosła za pośrednictwem Prezydenta Miasta S. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność tego organu polegającą na braku podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa, tj. obowiązku wynikającego z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 767) poprzez zapewnienie Zachodniopomorskiej Izbie Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie warunków lokalowych i technicznych niezbędnych dla działalności tej Izby. Skarżąca domagała się zobowiązania Prezydenta Miasta S. do zapewnienia jej warunków lokalowych i technicznych niezbędnych dla działalności Izby w terminie 60 dni od dnia doręczenia wyroku oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
Prezydent Miasta S. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W motywach uzasadnienia pisma organ podał, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej zrealizował swój obowiązek wynikający z art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych poprzez przekazanie merytorycznego załatwienia sprawy Zarządowi Budynków i Lokali Komunalnych w S., który prowadził ze skarżącym negocjacje w zakresie zawarcia umowy najmu wybranego lokalu. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 71 ust. 3 powołanej ustawy nie jest związany wykonując ten obowiązek żadnymi wskazanymi przez Izbę parametrami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając skargę wskazał, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo, organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął czynności, do której był prawnie zobowiązany. Wskazany powyżej przepis art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. regulujący zakres dopuszczalności skargi na bezczynność należy traktować jako przepis nie podlegający wykładni rozszerzającej. Można więc stwierdzić, że bezczynnością w znaczeniu prawnym, nie są wszystkie sytuacje, które w języku potocznym tak są określone.
W przedmiotowej sprawie Zachodniopomorska Izba Lekarsko Weterynaryjna w Szczecinie domagała się od Prezydenta Miasta S. realizacji obowiązku nałożonego na ten organ w art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, zgodnie z którym organy wykonawcze samorządu terytorialnego, na których terenie ustalono siedziby Krajowej i okręgowych izb lekarsko-weterynaryjnych, zapewnią warunki lokalowe i techniczne niezbędne dla działalności izb.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że zgodnie z § 1 pkt 16 uchwały nr 25/2002/III Krajowej Rady Lekarsko-Weterynaryjnej z dnia 5 lipca 2002 r. w sprawie ustalenia nazw, obszaru działania i siedzib okręgowych izb lekarsko-weterynaryjnych, podjętej na podstawie art. 9 ust. 3 powołanej wyżej ustawy, siedzibą Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko – Weterynaryjnej jest Szczecin. Zatem organem obowiązanym do realizacji obowiązku wynikającego z art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych jest Prezydent Miasta S.
Ustawodawca nakładając na organ wykonawczy samorządu terytorialnego obowiązek zapewnienia warunków lokalowych i technicznych niezbędnych dla działalności izb nie wskazał formy prawnej, w jakiej realizacja tego obowiązku ma nastąpić. Przyjąć zatem należało, że Prezydent Miasta S. miał podjąć takie czynności, należące do jego kompetencji jako organu wykonawczego gminy i w granicach tych kompetencji, których efektem byłaby realizacja obowiązku wynikającego z art. 71 ust. 3.
Niewątpliwie, zważywszy na aktualne obwarowania prawne, realizacja obowiązku wynikającego z przepisu uchwalonego w ustawie z dnia 21 grudnia 1990 r. nie jest nieskomplikowana, albowiem Prezydent Miasta S. nie posiada wyłącznego, nieograniczonego prawa dysponowania komunalnymi lokalami użytkowymi i nie dysponując takim prawem nie miał możliwości realizacji wprost dyspozycji art. 71 ust. 3, a czego oczekiwała od niego skarżąca. Organ wykonawczy Miasta S., działając poprzez Zarząd Budynków i Lokali Komunalnych w S. wskazał Zachodniopomorskiej Izbie Lekarsko-Weterynaryjnej lokal przy [...] w S. , który skarżąca wstępnie zaakceptowała. Poinformował również skarżącą o konieczności zachowania procedury wynikającej z uchwały nr XX/364/04 Rady Miasta S. z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie zasad gospodarowania komunalnymi lokalami użytkowymi oraz prowadził negocjacje, co do zakresu robót ciążących na właścicielu lokalu przed oddaniem lokalu w najem.
Zdaniem Sądu, nie można zatem uznać za uzasadnione argumentów skarżącej, iż Prezydent Miasta S. zaniechał wykonania czynności z zakresu administracji publicznej jaką jest zapewnienie Zachodniopomorskiej Izbie Lekarsko-Weterynaryjnej w Szczecinie warunków lokalowych i technicznych niezbędnych do działalności Izby. Zaskarżenie bezczynności organu w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia oraz innych aktów i czynności. Musi zatem istnieć przepis prawa obligujący organ do działania w określonej formie i zaniechanie organu w tym zakresie. Taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Organ zgodnie z art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych nie zaniechał podjęcia czynności zmierzających do realizacji ustawowego obowiązku. Strona skarżąca skarżąc bezczynność nie negowała, że organ podjął czynności zmierzające do realizacji ustawowego obowiązku i wskazał jej lokal, który wstępnie zaakceptowała. Brak porozumienia co do nakładów koniecznych jakie każda ze stron sporu miała ponieść na wskazany lokal przyczyniła się do tego, że argumenty skarżącej w istocie należało odnieść do skargi na czynność, a konkretnie jej jakościowy skutek. Spór w tej materii mógłby zostać jednak rozstrzygnięty przez Sąd tylko wówczas, gdyby strona wniosła skargę na tę czynność, po uprzednim wykorzystaniu trybu przewidzianego w art. 52 § 3 p.p.s.a. (podobnie: wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2010 r., I OSK 1010/09 - publ. internetowa CBOSA). Droga skargi na bezczynność, którą wybrała skarżąca, jest zdaniem Sądu w tej sprawie nieodpowiednia.
Reasumując, zarzut bezczynności Prezydenta Miasta S. polegający na zaniechaniu wykonania czynności zmierzających do wykonania obowiązku nałożonego na ten organ w art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych jest nieuzasadniony i z tego powodu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Od powyższego wyroku Zachodniopomorska Izba Lekarsko-Weterynaryjna w Szczecinie wniosła skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości, skargę kasacyjną opierając na:
1) zarzucie naruszenia przepisu postępowania - art. 133 § 1 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez nieuwzględnienie znajdujących się w aktach sprawy dokumentów warunkujących oddanie lokalu Izbie w najem uprzednią zgodą Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa oraz nieuwzględnienie braku jakichkolwiek dokumentów wskazujących, że zgoda została udzielona albo że zobowiązany organ o taką zgodę wystąpił;
2) zarzucie naruszenia przepisu postępowania - art. 141 § 4 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez nieodniesienie się do zarzutu Izby odnośnie braku działań w kierunku spełnienia warunku w postaci zgody Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa;
3) zarzucie naruszenia przepisu postępowania - art. 141 § 4 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez brak wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku w kontekście przepisu prawa materialnego, z którego wynikał dla Prezydenta Miasta S. nakaz odpowiedniego działania;
4) zarzucie naruszenia przepisów postępowania - art. 3 § 2 pkt 8 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez niewłaściwą kontrolę zachowań Prezydenta Miasta S. wyrażającą się w ocenie, że wskazany organ nie był bezczynny, w sytuacji, gdy w ogóle nie podjął on realnych działań w celu załatwienia sprawy zgodnie z nakazem ustawy;
5) zarzucie naruszenia prawa materialnego - art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii oraz izbach lekarsko-weterynaryjnych, przez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, że propozycja organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego oddania w najem lokalu użytkowego, pod warunkiem uzyskania zgody innego organu, w sytuacji, gdy zgoda taka nie została wydana, stanowi czynność zapewnienia izbie lekarsko-weterynaryjnej warunków lokalowych niezbędnych dla jej działalności;
6) zarzucie naruszenia prawa materialnego - art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii oraz izbach lekarsko-weterynaryjnych , przez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, że propozycja organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego oddania w najem lokalu użytkowego, nie wyposażonego w oświetlenie elektryczne, urządzenia sanitarne, z wymagającymi gruntownego odtworzenia posadzkami i ścianami - stanowi czynność zapewnienia izbie lekarsko-weterynaryjnej warunków lokalowych niezbędnych w jej działalności.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że akta sprawy zawierają m. in. pisma Zarządu Budynków i Lokali Komunalnych w S. z dnia 1 czerwca 2009 r., oraz z dnia 25 czerwca 2009 r. W obu pismach wskazywano Izbie, że lokal może zostać oddany w najem, po uzyskaniu zgody Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa. W aktach znajduje się również pismo Prezydenta Miasta S. z dnia 20 października 2009 r., które stanowiło odpowiedź na wezwanie Izby do usunięcia naruszenia prawa. Również w tym piśmie organ wskazał, ze oddanie lokalu użytkowego w drodze bezprzetargowej będzie możliwe za zgodą wymienionej wyżej komisji.
W dacie wydawania wyroku w aktach sprawy nie było jakiegokolwiek dokumentu wskazującego, że Komisja Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa wyraziła zgodę na oddanie Izbie w najem lokalu przy [...] w S. Nie było również żadnego dokumentu pozwalającego wnioskować, że organ zainicjował procedurę mającą na celu uzyskanie wymaganej zgody.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że o bezczynności organu administracji publicznej możemy mówić, gdy organ w ustalonym terminie nie wydaje merytorycznego rozstrzygnięcia w stosownej formie, ale także wtedy, gdy nie dokonuje czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2008 r., VII SAB/Wa 57/07, Lex nr 487988).
Mając na względzie powyższe, Sąd pierwszej instancji rozstrzygając w przedmiocie bezczynności organu, nie powinien był pomijać problemu, czy zgoda Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa została wydana. W okresie wymiany korespondencji, organ niejednokrotnie warunkował oddanie Izbie lokalu w najem, uprzednią zgodą wskazanej komisji. Przy braku dokumentów wskazujących na istnienie wymaganej zgody albo chociażby na podjęcie przez organ czynności ukierunkowanych na uzyskanie takiej zgody, nie było podstaw do oceny, że organ, nie był bezczynny. Przedstawiając w uzasadnieniu wyroku stan sprawy, Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę na pismo Prezydenta Miasta S. z dnia 29 października 2009 r. (data doręczania pisma Izbie). Nie znalazło to jednak żadnego odzwierciedlenia przy ocenie w przedmiocie bezczynności organu. Takie podejście, zdaniem skarżącej, mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Część uzasadnienia skargi na bezczynność Izba poświęciła problemowi warunkowania przez organ realizacji ciążącego na nim obowiązku, zgodą innego organu (Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa). Izba przedstawiła argumentację wskazującą na brak podstaw do stawiania tego rodzaju warunku. Sąd pierwszej instancji w zasadzie przeszedł do porządku nad powyższym I zarzutem. Sąd wskazał jedynie, że Prezydent Miasta S. nie posiada wyłącznego, nieograniczonego prawa dysponowania komunalnymi lokalami użytkowymi i dlatego nie miał możliwości realizacji wprost dyspozycji art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii oraz izbach lekarsko-weterynaryjnych. Duża lakoniczność i powierzchowność uzasadnienia zapadłego wyroku stwarza podstawy do uchylenia zaskarżonego orzeczenia, gdyż w istocie świadczy o braku pełnego i dostatecznie skrupulatnego rozpoznania stanu faktycznego i prawnego sprawy (wyrok NSA z dnia 10 lutego 2010 r.,. II FSK 1461/2008, Lex Polonica nr 2149013).
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji uchylił się od wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku w kontekście cytowanego przepisu. Zdaniem skarżącej przy oddaleniu skargi na bezczynność, nie było wystarczające powołanie się na artykuł 151 p.p.s.a. Tak samo nie odpowiadało wymogom uzasadnienia poprzestanie na przytoczeniu utrwalonej w orzecznictwie sądów administracyjnych tezy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo, organ ten nie podjął żadnych czynności, do których był zobowiązany.
Godzi się zwrócić uwagę, że nie ma znaczenia to, z jakich powodów czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w jej podjęciu lub dokonaniu (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2008 r., IV SAB/Wa 68/08, Lex Polonica 1976943; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 czerwca 2008 r., IV SAB/Wa 36/08, Lex nr 513865). Z tego punktu widzenia, przy ocenie zasadności skargi na bezczynność, nie ma większego znaczenia argument, że Prezydent Miasta S. nie dysponując nieograniczonym prawem dysponowania komunalnymi lokalami użytkowymi, nie miał możliwości realizacji wprost dyspozycji art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii oraz izbach lekarsko-weterynaryjnych. Analiza stanu faktycznego sprawy uwidacznia, że organ nie dochował terminów przewidzianych przez ustawodawcę na załatwienie sprawy administracyjnej.
Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy (dokumentacja kosztorysowa) wynika, że wstępnie zaproponowany Izbie lokal nie posiadał lamp oraz urządzeń sanitarnych, takich jak zlewozmywak i umywalka. Podłogi i ściany we wszystkich pomieszczeniach wymagały odtworzenia (wymiana, szpachlowanie itp.). Podobnie rzecz się miała ze stolarką okienną i drzwiową. Nie chodziło tu tylko o naprawę, lecz o całkowitą wymianę. Perspektywa tych działań nie wynikała jedynie z poczucia estetyki, ale przede wszystkim - z konieczności uzyskania minimalnych walorów użytkowych przez lokal. Stan techniczny proponowanego izbie lokalu powinien realizować postulat "niezbędności" dla jej działalności. W takim lokalu powinna istnieć możliwości realizowania zadań stawianych przez ustawodawcę przed samorządem lekarzy weterynarii.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 p.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.
W pierwszej kolejności rozpoznając skargę kasacyjną należało ustalić czy w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważność postępowania, zwłaszcza w postaci niedopuszczalności drogi sądowej – art. 183 § 2 pkt 1 p.p.s.a.
Przepis art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 767 ze zm.) stanowi, iż "Organy wykonawcze samorządu terytorialnego, na których terenie ustalono siedziby Krajowej i okręgowych izb lekarsko-weterynaryjnych, zapewnią warunki lokalowe i techniczne niezbędne dla działalności izb". Skoro przyjęty w Polsce model administracji oparty jest o zasadę decentralizacji tej administracji, a organy samorządu terytorialnego i zawodowego są formami tej decentralizacji, to wypada uznać, iż nałożenie ustawowego obowiązku zapewnienia przez organy samorządu terytorialnego organom samorządu zawodowego warunków lokalowych i technicznych niezbędnych do jego działalności mieści się w zakresie "czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a w konsekwencji dopuszczalna jest skarga na bezczynność w tym zakresie na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.
Z przepisu art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych wynika, iż w rozpoznawanej sprawie obowiązek zapewnienia warunków lokalowych i technicznych dla organów Izby spoczywał na Prezydencie Miasta S., skoro siedzibą Zachodniopomorskiej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej jest Szczecin, a Izba zwróciła się do tego organu w dniu 19 lutego 2009 r. z wnioskiem o wynajęcie lokalu na biuro Izby. W odpowiedzi na to pismo, po wcześniejszym wskazaniu dwóch lokali (20 maja 2009 r.) i zaakceptowaniu przez Izbę jednego z nich – przy ul. [...] w S. Prezydent Miasta S. pismem z dnia 29 października 2009 r., stanowiącym reakcję na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, poinformował Izbę o wywiązaniu się z obowiązku wynikającego z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. oraz poinformował o tym, iż oddanie tego lokalu w najem w drodze bezprzetargowej będzie możliwe po uzyskaniu zgody Komisji Rady Miasta ds. Budownictwa i Mieszkalnictwa, co wynika z § 18 uchwały Rady Miasta S. z dna 26 kwietnia 2004 r. nr XX/364/04 w sprawie zasad gospodarowania komunalnymi lokalami użytkowymi.
Trudno więc uznać, że Prezydent Miasta S. znajdował się w stanie bezczynności w załatwieniu wniosku Izby, skoro wskazał lokal dla biura Izby oraz konieczne kroki prawne niezbędne do zawarcia umowy najmu.
Zauważyć należy, iż z art. 7 Konstytucji RP wynika, że wszystkie organy władzy publicznej, a wiec także organy jednostek samorządu terytorialnego działają na podstawie i w granicach prawa. Skoro na terenie miasta obowiązuje powołana wcześniej uchwała Rady Miasta z dnia 26 kwietnia 2004 r., to jest rzeczą oczywistą, iż zarówno Prezydent Miasta, jak i organy samorządu zawodowego lekarzy weterynarii musza jej przestrzegać. Oddanie w najem wskazanego lokalu użytkowego z pogwałceniem obowiązującej uchwały Rady Miasta byłoby naruszeniem prawa. Jak wynika z akt sprawy do uzyskania zgody wskazanej Komisji Rady Miasta nie doszło, bowiem pomiędzy działającym w imieniu Prezydenta Zarządem Budynków i Lokali Komunalnych w S., a Zachodniopomorską Izbą Lekarsko-Weterynaryjna nie doszło do niezbędnych uzgodnień w zakresie koniecznych do poniesienia nakładów na lokal.
W zaistniałej sytuacji nie sposób mówić o bezczynności Prezydenta Miasta S. W pełni za to podzielić wypada stanowisko Sądu I instancji, iż ewentualnie można by rozważać zarzuty dotyczące nie tyle bezczynności tego organu, ale podjętych przez niego czynności, ale nie można tego dokonać w ramach objętych skargą na bezczynność organu składaną na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Nie ulega najmniejszych wątpliwości, iż oddanie lokalu w najem następuje w drodze umowy cywilnoprawnej. Sądy administracyjne nie są właściwe do analizy warunków oddania lokalu użytkowego w najem. Jeżeli jednak przepis prawa miejscowego - § 18 uchwały Rady Miasta S. z dna 26 kwietnia 2004 r. nr XX/364/04 w sprawie zasad gospodarowania komunalnymi lokalami użytkowymi, przewiduje uzyskanie zgody właściwej Komisji Rady na zawarcie takiej umowy, to nie sposób stawiać zarzutu Sądowi I instancji i organowi administracji, iż stoją na stanowisku, że zgoda taka była w sprawie niezbędna. Tak więc zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a przez nieuwzględnienie dokumentów z akt sprawy odnoszących się do owej zgody jest całkowicie chybiony.
Nietrafny są także zarzuty naruszenia art. 144 § 4 p.p.s.a. przez nieodniesienie się do argumentów skargi dotyczących braku działań mających na celu spełnienie ustawowego wymogu z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. oraz zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 8 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. także nie może być uznany za trafny. Ocena bowiem działań Prezydenta Miasta S. w zakresie tego czy podjął on działania "realne", mogłaby bowiem nastąpić, o czym była już mowa w przypadku wniesienia skargi na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a nie skargi na bezczynność organu w tym zakresie,
Przedstawiony w punkcie 5 skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 71 ust. 3 ustawy o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, przez błędną wykładnię tego przepisu jest niezrozumiały. Obowiązek przestrzegania prawa, w tym prawa miejscowego spoczywa także na organach administracji. Czynienie zaś zarzutu z przestrzegania prawa wydaje się być nieporozumieniem.
Ostatni z zarzutów skargi kasacyjnej dotyczący naruszenie art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. także nie jest trafny. Abstrahując od tego, iż poczynione w skardze kasacyjnej rozważania nie są przystające do skargi na bezczynność, a ewentualne skargi na "czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa" – art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. - należy stwierdzić, iż stan lokalu użytkowego i jego wyposażenia w sposób niewątpliwy przekłada się na wysokość czynszu najmu. Stosownie do art. 8 ust. 3 ustawy zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych, okręgowe izby lekarsko-weterynaryjne posiadają osobowość prawną. Jej majątek zgodnie z art. 64 ust. 1 tej samej ustawy stanowią fundusze oraz ruchomości i nieruchomości. Organy Izby powinny, więc w drodze pertraktacji z wynajmującym ustalić wszystkie warunki umowy zapewniające im realizację ich działalności, ale mieszczące się w zakresie możliwości finansowych Izby. Wydaje się rzeczą oczywistą, iż zły stan lokalu i jego wyposażenia winien przełożyć się na wysokość czynszu najmu.
Mając na uwadze podniesione wyżej względy na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło