I OSK 2087/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Lech (spr.) Sędziowie NSA Monika Nowicka del. WSA Mirosław Wincenciak Protokolant specjalista Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Lubelskiego Kuratora Oświaty w Lublinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 lipca 2011 r. sygn. akt III SA/Lu 307/11 w sprawie ze skargi Gminy Miejskiej [...] na opinię Lubelskiego Kuratora Oświaty w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie połączenia szkół i placówek oświatowych w zespoły placówek oświatowych 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Gminy Miejskiej [...] na rzecz Lubelskiego Kuratora Oświaty w Lublinie kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt III SA/Lu 307/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził nieważność opinii Lubelskiego Kuratora Oświaty w Lublinie z dnia [...[ kwietnia 2011 r., nr [...], w przedmiocie połączenia szkół i placówek oświatowych w zespoły placówek oświatowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał na następujący stan sprawy: Lubelski Kurator Oświaty, w odpowiedzi na pismo Burmistrza Miasta M. z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie wydania opinii dotyczącej uchwały Nr [...] Rady Miasta M. z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie utworzenia Zespołu Placówek Oświatowych Nr 2 w M., nadania aktu założycielskiego i statutu oraz uchwały Nr [...] Rady Miasta M. z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie utworzenia Zespołu Placówek Oświatowych Nr [...] w M., nadania aktu założycielskiego i statutu poinformował, że przepisy ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.), nie upoważniają go do opiniowania już podjętych uchwał, bowiem zgodnie z art. 62 ust. 5b ustawy, kurator opiniuje jedynie projekty połączenia w zespół szkoły podstawowej z gimnazjum przedstawione przez organy prowadzące. W związku z dalszą częścią wniosku Burmistrza M., dotyczącą projektu połączenia placówek oświatowych w zespoły, organ działając zgodnie z treścią art. 62 ust. 5b powołanej ustawy o systemie oświaty, zaopiniował negatywnie: 1) połączenie Szkoły Podstawowej Nr [...] im. [...] w M. z Publicznym Gimnazjum Nr [...] w M. oraz Samorządowym Przedszkolem Nr [...] w M. w Zespół Placówek Oświatowych Nr [...] z siedzibą w M. ul. [...] oraz 2) połączenie Szkoły Podstawowej Nr [...] im. [...] w M. z Publicznym Gimnazjum Nr [...] w M. oraz Samorządowym Przedszkolem Nr [...] im. [...] w M. w Zespół Placówek Oświatowych Nr [...] z siedzibą w M. ul. [...]. Na powyższą opinię skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie złożyła Gmina Miejska M., zarzucając naruszenie art. 62 ust. 5b powołanej ustawy o systemie oświaty i wydanie negatywnej opinii w oparciu o dokonanie dowolnej i bezpodstawnej oceny przedstawionych do zaopiniowania uchwał i ich uzasadnień. Skarżąca domagała się uchylenia w całości zaskarżonej opinii Lubelskiego Kuratora Oświaty. Skarżąca Gmina podniosła, że w dniu 29 marca 2011 r. Rada Miejska w M. podjęła dwie uchwały: uchwałę Nr [...] w sprawie utworzenia Zespołu Placówek Oświatowych Nr [...] w M. i uchwałę Nr [...] w sprawie utworzenia Zespołu Placówek Oświatowych Nr [...] w M. Obie uchwały – zgodnie z wymogiem art. 62 ust. 5b powołanej ustawy o systemie oświaty – zawierały zastrzeżenie, że nie wejdą w życie, jeżeli nie uzyskają pozytywnej opinii Lubelskiego Kuratora Oświaty. Zdaniem skarżącej Gminy z art. 62 powołanej ustawy wynika, iż wolą ustawodawcy jest, aby organy prowadzące placówki oświatowe miały prawem przewidzianą możliwość tworzenia zespołów wszędzie tam, gdzie to uznają za konieczne i korzystne, tak z punktu widzenia gminy, jak i uczniów oraz nauczycieli. W odpowiedzi na skargę Lubelski Kurator Oświaty w Lublinie wniósł o jej oddalenie wskazując, że zasadą powinno być kształcenie i wychowywanie dzieci i młodzieży w samodzielnych, odrębnych typach szkół. Uzależnienie tworzenia zespołów szkół od pozytywnej opinii kuratora oświaty jest potwierdzeniem, że całkowita swoboda organów prowadzących szkoły w tym zakresie nie była intencją ustawodawcy. Kurator wskazał, że projekt łączenia szkoły podstawowej i gimnazjum w zespół stoi w sprzeczności z ideą reformy oświatowej zapoczątkowanej w 1998 r. W niniejszej sprawie uzasadnienie wniosku jest zbyt ogólne i jednakowe do obu zespołów, nie zawiera indywidualnej charakterystyki placówek, które mają być połączone w poszczególne zespoły. To – w ocenie Kuratora – świadczy o dokonaniu przez organ prowadzący szkoły pobieżnej analizy sytuacji faktycznej proponowanych do połączenia szkół. Ponadto nie ma informacji o prognozowanej liczbie dzieci w oddziałach przedszkolnych, co nie pozwala stwierdzić, czy nie zostanie naruszony przepis § 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół ( Dz. U. Nr 61, poz. 624 z późn. zm.). Wyrokiem z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt III SA/Lu 307/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdzając nieważność opinii Lubelskiego Kuratora Oświaty w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2011 r. wskazał, że z art. 58 ust. 7 i art. 62 ust. 5a ustawy o systemie oświaty wynika, że ustawodawca wprowadził w przypadku połączenia szkół w zespół szczególna regulację dotyczącą kwestii zadań kuratora oświaty. Z treści art. 62 ust. 5b ustawy wynika bowiem, że uzyskanie pozytywnej opinii kuratora oświaty wymagane jest przed połączeniem w zespół szkoły podstawowej z gimnazjum, czyli przed nadaniem w prawnie określonej formie aktu założycielskiego i statutu. Wobec tego Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaskarżona opinia jako wydana po podjęciu uchwał w sprawie utworzenia zespołu szkół wydana została bez podstawy prawnej i jest prawnie bezskuteczna. Ustawa o systemie oświaty nie zawiera bowiem podstawy prawnej do wydawania opinii przez kuratora po dokonaniu połączenia szkół w zespół. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę kasacyjną złożył Lubelski Kurator Oświaty w Lublinie, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1) naruszenie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), poprzez bezpodstawne stwierdzenie nieważności zaskarżonej opinii, podczas, gdy mogła być ona jedynie uchylona lub mogła być stwierdzona jej bezskuteczność; 2) naruszenie art. 62 ust. 5b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.), poprzez bezzasadne uznanie, iż wydanie opinii kuratora oświaty w przedmiocie połączenia szkoły podstawowej z gimnazjum w zespół może być dokonane wyłącznie przed podjęciem przez organ uchwałodawczy gminy uchwały w sprawie połączenia tych typów szkół, a także bezzasadne stwierdzenie, że ustawa o systemie oświaty nie zawiera podstawy prawnej do wydawania opinii po dokonaniu połączenia szkół w zespół, podczas gdy opinia kuratora oświaty w wymienionym zakresie może być wydana również po podjęciu uchwały organu gminy w opisanej sprawie, a podstawę prawną do takiego rozstrzygnięcia stanowi właśnie art. 62 ust. 5b ustawy o systemie oświaty. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że opinia kuratora oświaty w sprawie połączenia szkoły podstawowej z gimnazjum w zespół z całą stanowczością nie jest decyzją administracyjną i postanowieniem wydawanym w postępowaniu administracyjnym. Opinia jest wyrażeniem woli organu w ściśle określonej kwestii, lecz nie przewidziano dla jej wydania żadnej szczególnej formy. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, gdyby ustawodawca zamierzał uregulować ten problem inaczej, z pewnością sprecyzował by zasady postępowania i formę prawną wydawania opinii. Wskazano, że art. 62 ust. 5b ustawy o systemie oświaty zabezpiecza przed pochopnym podejmowaniem decyzji przez organy prowadzące szkoły, dotyczących łączenia w zespoły szkół dwóch typów, czyli szkoły podstawowej i gimnazjum. Nie określono przy tym zarówno zakresu i kryteriów badania sprawy w celu niezbędnym do wydania opinii w przedmiocie połączenia szkół. W ocenie organu należy zatem uznać, iż katalog podstaw takiej oceny i źródeł wiedzy o czynnikach na nią wpływających pozostaje otwarty. Podniesiono, że gdyby nawet sąd uznał zasadność skargi na tę opinię to mógł jedynie ją uchylić lub uznać za bezskuteczną. W żadnym wypadku nie mógł natomiast stwierdzić nieważności tej opinii, gdyż nie jest możliwe stwierdzenie nieważności czynności ocennej, gdyż zawiera ona ze swej istoty znaczny ładunek treści subiektywnej. W ocenie autora skargi kasacyjnej zaskarżony wyrok jest niezgodny z prawem materialnym, a mianowicie art. 62 ust. 5b ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty. Z treści tego przepisu wynika obowiązek kuratora oświaty do wydania opinii w przedmiocie połączenia szkoły podstawowej z gimnazjum w zespół. Ustawodawca nie określił przy tym ram czasowych ani formy wystąpienia właściwej jednostki samorządu terytorialnego do kuratora oświaty w sprawie wydania opinii w przedmiocie połączenia szkoły podstawowej z gimnazjum w zespół. Zatem opinia może być wydana zarówno przed podjęciem uchwał przez radę gminy w sprawie połączenia szkół w zespół, jak też po ich uchwaleniu. To moment wejścia w życie uchwały jest cezurą czasową określającą ostateczną datę wydania przedmiotowej opinii. Podniesiono ponadto, że wymóg uzyskiwania opinii kuratora oświaty przed podjęciem uchwały w rozpatrywanej materii nie wynika z treści cytowanego przepisu art. 62 ust. 5b ustawy o systemie oświaty, ani też innych przepisów prawa. Opinia kuratora oświaty wydana po uchwaleniu uchwał nie ma charakteru "zatwierdzenia", lecz nadal pozostaje "opinią". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 wskazanej wyżej ustawy, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Na wstępie należy przedstawić kilka uwag natury ogólnej. W myśl art. 62 ust. 5b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, organ prowadzący szkoły różnych typów lub placówki może je połączyć w zespół. Połączenie w zespół szkoły podstawowej z gimnazjum wymaga pozytywnej opinii kuratora oświaty. Kurator oświaty, w imieniu wojewody, wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty, określone w ustawie o systemie oświaty i w przepisach odrębnych, na obszarze województwa, a w szczególności sprawuje nadzór pedagogiczny nad publicznymi i niepublicznymi szkołami i placówkami oraz wydaje decyzje administracyjne w sprawach określonych w tej ustawie (art. 31 ustawy o systemie oświaty). Pierwszym zagadnieniem, które wymaga wyjaśnienia w niniejszej sprawie jest określenie charakteru prawnego opinii kuratora oświaty. W ustawie o systemie oświaty w brzmieniu obowiązującym od dnia 21 sierpnia 2003 r. do dnia 22 kwietnia 2009 r., opinia kuratora oświaty dotycząca likwidacji szkoły lub placówki publicznej, a także przekształcenia szkół i placówek prowadzonych przez jednostkę samorządu terytorialnego wydawana była w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 59 ust. 2b). Przepis ten został jednak uchylony przez art. 1 pkt 34 lit. c ustawy z dnia 19 marca 2009 (Dz. U. Nr 56, poz. 458) zmieniającej ustawę o systemie oświaty z dniem 22 kwietnia 2009 r. W niniejszej sprawie Gmina Miejska M. składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie upatruje podstawę do zaskarżenia negatywnej opinii Lubelskiego Kuratora Oświaty w Lublinie w przepisach art. 98 ust. 1 w związku z art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Zgodnie z art. 98 ust. 1 tej ustawy, rozstrzygnięcie organu nadzorczego dotyczące gminy, w tym rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 96 ust. 2 i art. 97 ust. 1, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od ich doręczenia. Natomiast w art. 89 ustawa ta przewiduje tryb postępowania w sprawach, w których prawo uzależnia możność rozstrzygnięcia organu gminy od jego zatwierdzenia, uzgodnienia lub zaopiniowania. Jak wskazano wyżej, art. 62 ust. 5b ustawy o systemie oświaty uzależnia możliwość połączenia szkoły podstawowej z gimnazjum od pozytywnej opinii kuratora oświaty, zatem opinia kuratora podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w art. 3 § 2 stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodzić się należy, z tezą, że opinia kuratora oświaty, w szczególności w kontekście dokonanej nowelizacji ustawy o systemie oświaty, nie jest decyzją administracyjną, ani postanowieniem. Nie można jednak podzielić stanowiska, że opinia kuratora oświaty jest innym, niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Te bowiem akty lub czynności charakteryzują się tym, że: 1) nie mają charakteru decyzji, czy postanowienia wydawanych w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnego podmiotu, 3) muszą mieć charakter publicznoprawny, 4) dotyczą uprawnień , bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa. Natomiast opinia kuratora oświaty nie jest skierowana do indywidualnego podmiotu, a nadto jej niewydanie nie może powodować wniesienia skargi na bezczynność organu, określonej w art. 3 § 2 pkt 8 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż zgodnie z art. 89 ust. 2 powołanej ustawy o samorządzie gminnym, jeżeli prawo uzależnia rozstrzygnięcie organu gminy od jego zaopiniowania przez innym organ (w tym wypadku kuratora oświaty), to zajęcie przez ten organ stanowiska powinno nastąpić nie później, niż w ciągu 14 dni. Jeżeli organ nie zajmie stanowiska w tym terminie, to rozstrzygnięcie uważa się za podjęte w brzmieniu przedłożonym przez gminę. Natomiast przepis art. 3 § 2 pkt 7 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostki samorządu terytorialnego. W doktrynie zwraca się uwagę na rozbieżność między sformułowaniem użytym przez ustawodawcę w ustawach samorządowych i w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem, czy pojęcia "rozstrzygnięcie organu nadzorczego" i "akty nadzoru" mają taki sam zakres pojęciowy. W literaturze prawa samorządowego podaje się, że pojęcie "akty nadzoru" jest szersze w stosunku do pojęcia "rozstrzygnięcie nadzorcze" i obejmuje również stanowisko zajęte w trybie art. 89 powołanej ustawy o samorządzie gminnym, w tym polegające na wyrażeniu opinii (vide: D. Dębek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi str. 340-341, A. Matan Komentarz do art.98 ustawy o samorządzie gminnym, T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniesiona przez Gminę Miejską M. oparta została na podstawie art. 98 ust. 1 w związku z art. 89 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a zatem na podstawie przepisów o nadzorze nad działalnością gminną. Wywodzić więc można, że opinia kuratora oświaty o połączeniu szkół i placówek oświatowych, o których mowa w art. 62 ustawy o systemie oświaty, stanowi akt nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego i podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 7 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kurator oświaty – jako organ nadzoru pedagogicznego – wykonuje ten nadzór w imieniu wojewody, a więc organu, o którym mowa w art. 86 powołanej ustawy o samorządzie gminnym. A zatem trafny jest zarzut skargi kasacyjnej o naruszeniu przepisów powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez to, że opinia kuratora oświaty może jedynie ulec uchyleniu, a nie może być stwierdzona jej nieważność. Wprawdzie w skardze kasacyjnej wskazano, że narusza to przepis art. 146, a nie art. 148 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ale niezależnie od tego, czy przyjęto, iż opinia kuratora oświaty jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4, czy pkt 7 tej ustawy, to w obu przypadkach mogła jedynie ulec uchyleniu, a nie mogła być stwierdzona jej nieważność. Nieważność aktu administracyjnego ma bowiem ten skutek, że działa ex tunc, a więc od początku jego wydania. W wypadku opinii kuratora oświaty oznaczałoby to, że opinia taka nie została wydana w zakreślonym terminie, a więc podlegające opinii kuratora oświaty połączenie szkół uważałoby się za przyjęte w brzmieniu przedłożonym przez Gminę. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut skargi kasacyjnej, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie stwierdzający nieważność opinii kuratora oświaty narusza prawo. Nadto stwierdzenie nieważności opinii spowodowało, że Sąd pierwszej instancji nie ocenił opinii od strony merytorycznej, co nie pozwala również Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu na zajęcie stanowiska w tej kwestii. Natomiast nie jest trafny zarzut skargi kasacyjnej o naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji art. 62 art. 5b powołanej ustawy o systemie oświaty poprzez bezzasadne uznanie, iż wydanie opinii kuratora oświaty w przedmiocie połączenia szkoły podstawowej z gimnazjum może być dokonane wyłącznie przed podjęciem przez organ uchwałodawczy gminy uchwały w sprawie połączenia tych typów szkół. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że uzyskanie pozytywnej opinii kuratora oświaty powinno nastąpić przed połączeniem w zespół szkoły podstawowej z gimnazjum, czyli przed podjęciem uchwały organu przedstawicielskiego gminy. Jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy, gdy do opinii kuratora oświaty Rada Gminy w M. przedstawiła podjęte już uchwały, to kurator oświaty zmuszony był wydać opinię w tych sprawach, gdyż gdyby nie wydał opinii w terminie 14 dni od ich doręczenia, to uchwały uważałoby się za podjęte w brzmieniu przedłożonym przez Gminę, zgodnie z art. 89 ust. 2 powołanej ustawy o samorządzie gminnym, o czym była już mowa wyżej. Z tych względów nie można podzielić stanowiska Sądu pierwszej instancji, że opinia kuratora oświaty wydana była bez podstawy prawnej. Przedmiotem niniejszej sprawy nie była ocena zgodności z prawem podjętych uchwał Rady Gminy w M., a więc tylko na marginesie należy podnieść, że uchwały Rady Gminy o połączeniu szkół są aktami prawa miejscowego. Zgodnie z art. 88 ust. 1 Konstytucji RP warunkiem wejścia w życie aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Do aktów prawa miejscowego stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w dziale VI, z wyjątkiem § 141, w dziale V, z wyjątkiem § 132, w dziele II oraz w dziale I rozdziału 2 – 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej (Dz. U. Nr 100, poz. 908 ze zm.). Zgodnie z § 43 i 45 tego rozporządzenia, akty normatywne nie mogą wchodzić w życie pod warunkiem uzyskania pozytywnej opinii innego organu. W tej sytuacji zaskarżony wyrok podlega uchyleniu, a przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd pierwszej instancji winien merytorycznie ocenić, czy negatywna opinia kuratora oświaty nie narusza prawa. Z podanych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 wskazanej wyżej ustawy.