II GZ 88/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 10 stycznia 2012 r. sygn. akt VI SO/Wa 13/11 w zakresie wymierzenia organowi grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy w sprawie z wniosku B. K. o wymierzenie organowi grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie do Sądu skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej postanawia: oddalić zażalenie. NSA/post.1 – postanowienie "ogólne" Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zaskarżonym postanowieniem o sygn. akt VI SO/Wa 13/11 uwzględnił wniosek B. K. i wymierzył Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej karę grzywny w wysokości 3000 zł. Sąd I instancji podał, że w dniu 5 stycznia 2011 r. B. K. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniosek o wymierzenie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) dalej p.p.s.a. w związku z nieprzekazaniem w terminie 30 dni przez ten organ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargi z dnia 16 września 2010 r. na rozstrzygnięcie nadzorcze Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 3 sierpnia 2010 r. dotyczące wszczęcia postępowania w sprawie orzeczenia o trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata. Tym samym organ naruszył art. 54 § 2 p.p.s.a Skarga z dnia 16 września 2010 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przekazana została do Sądu w dniu 18 listopada 2010 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej). Postanowieniem z 10 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił wniosek B. K. o wymierzenie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywny. Postanowieniem z 11 maja 2011 r. o sygn. akt II GZ 226/11 Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia B. K. na powyższe postanowienie z dnia 10 lutego 2011 r. uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie organowi grzywny – organ wniósł o jego oddalenie wskazując, że nie zachodzi konieczność jej wymierzenia. Sąd I instancji ponownie rozpoznając sprawę stwierdził, że przepis art. 54 § 2 p.p.s.a. określający obowiązek przekazania sądowi skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę ma charakter bezwzględny. W sprawie wniosek o wymierzenie organowi grzywny B. K. skierował do Sądu 5 stycznia 2011 r. Skarga zaś na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 3 sierpnia 2010 r. wpłynęła do organu 20 września 2010 r. (data prezentaty na odpisie skargi z dnia 16 września 2010 r. przesłanym do Sądu przy piśmie organu z dnia 2 stycznia 2012 r.). Ostatnim dniem na przekazanie do Sądu skargi, odpowiedzi i akt był dzień 20 października 2010 r. Skarga została zaś przekazana przez organ do Sądu w dniu 18 listopada 2010 r., a zatem z prawie 1 – miesięcznym opóźnieniem. W związku z oczywistością naruszenia wspomnianego obowiązku prawnego Sąd I instancji nałożył na organ grzywnę za naruszenie obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a., zgodnie z art. 154 § 6 w związku z art. 55 § 1 p.p.s.a., w wysokości 3 000,00 złotych, Sąd wziął pod uwagę to, że przed złożeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny oraz jego rozpatrzeniem, organ przekazał do Sądu skargę wraz z odpowiedzią i aktami. Nadto Sąd uwzględnił czas, jaki upłynął od daty wpływu skargi do organu do dnia jej nadania przez organ do Sądu. Sąd też miał na względzie okoliczność, że motywacją wnioskodawcy było również zdyscyplinowanie organu do przekazania skargi do Sądu. Na powyższe orzeczenie Sądu I instancji Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wniosło zażalenie, w którym zarzuciło naruszenie przepisów postępowania tj.: - 55 § 1 p.p.s.a. przez jego błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, iż samo niedochowanie 30 - dniowego terminu do przekazania skargi przez organ, uzasadnia wymierzenie przez Sąd grzywny – nałożenie grzywny ze względu na jej charakter jest bowiem niezależne od tego, czy organ przekazał przed rozpoznaniem wniosku o ukaranie grzywną skargę wraz z odpowiedzią i aktami sprawy, czy też nie oraz przez uznanie, że niedochowanie terminu uzasadnia w każdym przypadku wymierzenie grzywny przez Sąd. - 154 § 6 p.p.s.a. w zw. z art. 55 § 1 p.p.s.a. przez jego błędną wykładnię polegająca na wymierzeniu grzywny w znacznej wysokości i nierozważeniu wymierzenia grzywny w niższej wysokości pomimo, iż organ przekazał przed rozpoznaniem wniosku o ukaranie grzywną skargę wraz z aktami sprawy, pomimo że uchybienie terminowi wynosiło niecały miesiąc. Z wymienionych względów wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem sprawy. Organ następnie przekazuje sądowi skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od daty jej wniesienia. Według art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Wymierzenie grzywny jest uzależnione od spełnienia dwóch przesłanek: złożenia przez skarżącego wniosku oraz niewykonanie w ogóle lub wykonanie po upływie ustawowego terminu obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 p.p.s.a. Wspomniany przepis obejmuje zatem nie tylko zaniechanie przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy w terminie 30 dni ale także zwłokę organu w wykonaniu tej czynności. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 25 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OZ 597/11 stwierdził, że przekroczenie terminu wiąże się z funkcją represyjną, niezależnie od tego czy organ przesłał skargę, odpowiedź na skargę i akta przed posiedzeniem sądu czy też nie. Różnica sprowadza się do tego, że w pierwszym przypadku funkcja represyjna występuje obok funkcji dyscyplinującej w drugim zaś już nie. Dlatego Sąd, który wymierza grzywnę mimo dopełnienia przez organ obowiązków wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a. przed posiedzeniem sądu ale z uchybieniem terminu, wymierza ją wyłącznie za uchybienie terminu. Kara ma wówczas wyłącznie charakter represyjny. W sprawie objętej zażaleniem B. K. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Naczelnej Radzie Adwokackiej w dniu 5 stycznia 2011 r. tj. po przesłaniu przez organ skargi wraz z aktami sprawy do Sądu, której to czynności dokonał w dniu 18 listopada 2010 r. Jednakże fakt ten nie ma znaczenia na wymierzenie kary, gdyż organ nie wywiązał się należycie z obowiązku nałożonego na niego w ustawie. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, że skoro z art. 54 § 2 p.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków" będących przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. W związku z powyższym należy uznać, że wniosek B. K. o nałożenie na Naczelną Radę Adwokacką grzywny za zwłokę w przekazaniu skargi z aktami sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. był uzasadniony. Nie są istotne dla samego wymierzenia tego rodzaju sankcji przyczyny nieterminowego przekazania skargi przez organ sądowi. Mogą one mieć wpływ jedynie na wysokość kary ale nie na zasadność jej zastosowania. Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji prawidłowo orzekł o nałożeniu na organ kary grzywny za zwłokę w przekazaniu akt sprawy do sądu administracyjnego. Również wysokość wymierzonej kary grzywny jest adekwatna do stopnia naruszenia przez organ ciążącego na nim obowiązku. Jak wynika z akt sprawy opóźnienie organu w przekazaniu skargi do Sądu I instancji wyniosło ok. 1 miesiąca, gdyż skarga B. K. została wysłana do Naczelnej Rady Adwokackiej w dniu 16 września 2011 r. a organ przekazał akta Sądowi I instancji w dniu 18 listopada 2011 r. Mając na uwadze art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do górnej granicy w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim ogłaszanego przez Prezesa GUS Sąd I instancji prawidłowo orzekł o wysokości grzywny na podstawie obwieszczenia Prezesa GUS z 9 lutego 2011 r. i przyjął przeciętne miesięczne wynagrodzenie za 2010 r. tłumacząc to brakiem na datę orzeczenia (tj. 10 stycznia 2012 r.) aktualnego obwieszczenia organu statystycznego w sprawie miesięcznego wynagrodzenia za 2011 r. Z wymienionych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.