II OSK 1541/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S.A. w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 344/11 odrzucającego skargę [...] S.A. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2010 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 344/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę [...] S.A. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2010 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji. W uzasadnieniu Sąd przytoczył przepis art. 37 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., i wskazał, że skarga do sądu administracyjnego wszczyna nową sprawę i nowe postępowanie, po zakończeniu którego akta administracyjne są zwracane stronom. Zdaniem Sądu od obowiązku tego nie zwalnia fakt, że pełnomocnictwo zostało złożone w innym postępowaniu (administracyjnym). W takiej sytuacji pełnomocnik winien załączyć drugie pełnomocnictwo lub sporządzić jego odpis. Z uwagi na powyższe w niniejszej sprawie stosownie do zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 marca 2011 r. pełnomocnik strony skarżącej - adwokat M.T. został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Brak pełnomocnictwa nie został uzupełniony w zakreślonym terminie. Z tego powodu, zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd skargę odrzucił. Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wywiódł [...] S.A. z siedzibą w K., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie: 1. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi wobec nieusunięcia jej braków w terminie, mimo, iż w rzeczywistości skarga nie miała braków formalnych, 2. art. 37 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż przekazanie Sądowi przez organ administracji publicznej pełnomocnictwa wraz z aktami sprawy nie wyczerpuje dyspozycji przepisu, 3. art. 46 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie, że pełnomocnik skarżącego złożył do akt sprawy pełnomocnictwo. Jednocześnie autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji z dnia 12 kwietnia 2011 r. i nadanie skardze dalszego biegu oraz przyznanie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej podniósł, że nie załączył do pisma pełnomocnictwa, albowiem pełnomocnictwo to znajdowało się w aktach administracyjnych przekazanych następnie do sądu. Mimo tego Sąd wezwał go do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez przedłożenie pełnomocnictwa. Niezastosowanie się do wezwania Sądu skutkowało odrzuceniem skargi. Ponadto zwrócił uwagę, że Sąd nie powołuje się na niemożność umocowania do występowania w imieniu strony, bowiem sam fakt umocowania nie jest kwestionowany. Zdaniem skarżącego kasacyjnie z argumentacji Sądu I instancji wynika jedynie, iż celem Sądu jest zapewnienie kompletności akt sądowych, które po zwróceniu dołączonych do nich akt administracyjnych zostają pozbawione zawartego tam pełnomocnictwa. Nadto przepis art. 37 p.p.s.a należy interpretować funkcjonalnie, a nie literalnie, nie można również dokonywać jego wykładni w oderwaniu od przepisu art. 46 § 3 p.p.s.a. Zdaniem autora skargi kasacyjnej, iż tylko w sytuacji, gdy Sąd nie jest w stanie ustalić, kto jest pełnomocnikiem winien wezwać do przedłożenia pełnomocnictwa, a w niniejszej sprawie Sąd był w posiadaniu dokumentu stwierdzającego umocowanie adwokata M.T. do występowania w imieniu [...] S.A. i nie miał żadnych wątpliwości co do jego autentyczności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, z tego względu przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny związany był wyłącznie granicami skargi kasacyjnej. Przystępując zaś do rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że zasługuje ona na uwzględnienie. W niniejszej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte wyłącznie na naruszeniu przepisów postępowania, tj. art. 37 § 1 p.p.s.a., art. 46 § 3 p.p.s.a. i art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Przepis art. 37 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Zaś przepis art. 46 § 3 p.p.s.a wskazuje, że do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. Brak w tym zakresie uzupełniany jest w trybie art. 49 § 3 p.p.s.a. Odnośnie kwestii nie przedłożenia pełnomocnictwa procesowego przez pełnomocnika do występowania w imieniu skarżącego przed sądami administracyjnymi, w sytuacji gdy pełnomocnictwo to dołączone zostało do akt administracyjnych załączonych do akt sądowoadministracyjnych zarysowały się w judykaturze dwa odmienne poglądy. Pierwszy z nich przyjął, że zgodnie z treścią art. 37 § 1 p.p.s.a. na pełnomocniku ciąży obowiązek dołączenia pełnomocnictwa procesowego niezależnie od tego, czy takie pełnomocnictwo obejmujące również prawo do reprezentacji strony przed sądami administracyjnymi znajduje się w administracyjnych aktach sprawy. W takiej sytuacji obowiązkiem pełnomocnika jest dołączenie drugiego egzemplarza tego pełnomocnictwa, przy pierwszej czynności procesowej lub sporządzenia jego uwierzytelnionego odpisu (porównaj np.: postanowienia NSA z dn. 21.04.2005 r., sygn. akt FSK 1551/04, Lex nr 249501 z dn. 27.11.2009 r., sygn. akt II FSK 430/09, LEX nr 587005 czy z dn. 21.06.2011 r., sygn. akt II FSK 1037/11, niepubl.). Natomiast zgodnie z drugim poglądem obowiązek złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania strony przed sądami administracyjnymi w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie powstaje, gdy pełnomocnictwo to zostało złożone w postępowaniu administracyjnym, które to akta zostały dołączone do akt administracyjnych. Warunkiem skuteczności takiego pełnomocnictwa jest, aby obejmowało ono umocowanie do działania w imieniu strony także w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wniosek taki wyprowadzono z treści art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a., który nakazuje sądowi wydanie orzeczenia na podstawie akt sprawy. Zaś pod pojęciem "akt sprawy" należy rozumieć zarówno akta sądowe jak i administracyjne (porównaj: postanowienia NSA z dn. 25.04.2006 r., sygn. akt I OSK 450/06, niepubl. czy z dn. 24.08.2010 r., sygn. akt I GSK 607/10, LEX nr 737470). Powyższy pogląd Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający przedmiotową skargę kasacyjną w pełni podziela. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że w aktach administracyjnych załączonych do akt sprawy znajduje się pełnomocnictwo strony udzielone adw. M.T. i r.pr. W.C. do reprezentowania [...] S.A. także przed sądami administracyjnymi. Wprawdzie Sąd z urzędu nie ma obowiązku, w przypadku nie złożenia przy pierwszej czynności procesowej pełnomocnictwa do reprezentowania strony, badania akt administracyjnych w poszukiwaniu tego pełnomocnictwa, jednakże okoliczność ta została Sądowi I instancji wskazana przez pełnomocnika skarżącego w treści pisma z dnia 15 marca 2011 r. będącym odpowiedzią na wezwanie sądu do uzupełnienia braków formalnych skargi, w tym braku pełnomocnictwa. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sankcja odrzucenia skargi w sytuacji nie wykonania zarządzenia wzywającego do przedłożenia pełnomocnictwa, a ograniczenia się jedynie do wskazania, że pełnomocnictwo to znajduje się w aktach administracyjnych załączonych do akt sprawy, jest zbyt sformalizowana i dolegliwa dla strony, zwłaszcza, że Sąd miał o nim wiedzę i nie kwestionował jego zakresu. Powyższe uczyniłoby zadość celowi instytucji pełnomocnictwa, która ma na celu wykazanie, że strona umocowała konkretny podmiot do działania w jej imieniu. Ponadto zwrócić należy uwagę, że w takiej sytuacji, dostrzegając potrzebę pozostawienia w aktach sądowoadministracyjnych dokumentu pełnomocnictwa, brak jest przeszkód ku temu, by Sąd mając wiedzę o znajdującym się w aktach sprawy pełnomocnictwie we własnym zakresie sporządził jego odpis i załączył do akt sądowoadministracyjnych. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 37 § 1 p.p.s.a. i art. 46 § 3 p.p.s.a. jest uzasadniony. Tym samym brak było podstaw do odrzucenia skargi, co czyni zasadnym także zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Natomiast wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania jest nieuzasadniony, albowiem nie znajduje oparcia w przepisach prawa. W orzecznictwie ugruntowany jest już pogląd, że przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. wiążą zwrot kosztów postępowania kasacyjnego z wyrokiem sądu I instancji uwzględniającym lub oddalającym skargę. W niniejszej sprawie rozpoznawana była skarga kasacyjna od postanowienia sądu w przedmiocie odrzucenia skargi, zatem powyższe przepisy nie mają zastosowania.