II FSK 2757/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-10-03

Skład orzekający: Bogusław Dauter, Stanisław Bogucki, Sławomir Presnarowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS jest dopuszczalne pomimo braku odrębnego orzeczenia nakładającego obowiązek zapłaty składek oraz czy spełnione zostały wymogi formalne dotyczące doręczenia upomnienia przed wszczęciem egzekucji?
Ratio decidendi
Postępowanie egzekucyjne jest dopuszczalne, gdyż obowiązek zapłaty składek wynika bezpośrednio z przepisów prawa materialnego oraz prawomocnej decyzji ZUS potwierdzającej objęcie ubezpieczeniem społecznym, a nie z odrębnego orzeczenia. Ponadto, wymóg doręczenia upomnienia przed wszczęciem egzekucji został spełniony, co potwierdza doręczenie upomnień do dorosłego domownika zobowiązanego zgodnie z art. 43 k.p.a. Skarga kasacyjna została oddalona z powodu braku wykazania naruszenia prawa przez sąd pierwszej instancji.
Stan faktyczny
ZUS wszczął postępowanie egzekucyjne wobec J. O. na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zaległych składek za okres od 1 lipca 2001 r. do 30 września 2004 r. Zobowiązany wniósł zarzuty dotyczące braku prawomocnego orzeczenia nakładającego obowiązek zapłaty oraz braku doręczenia upomnienia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie uznające zarzuty za nieuzasadnione. WSA w Krakowie oddalił skargę zobowiązanego, a NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną i zasądził od skarżącego na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia NSA Stanisław Bogucki (sprawozdawca), Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 3 października 2013 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 września 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 592/11 w sprawie ze skargi J. O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 14 marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od J. O. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 1. Wyrokiem z dnia 19 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J. K. (dalej: Skarżący lub Zobowiązany), na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. (dalej: Dyrektor IS) z dnia 14 marca 2011 r., nr [...], w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; w skrócie: p.p.s.a.). Wyrok jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. 2. Przebieg postępowania przed organami podatkowymi (przedstawiony przez WSA w Krakowie): 2.1. Przedstawiając w uzasadnieniu wyroku przebieg postępowania, WSA w Krakowie podał, że na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w dniu 19 stycznia 2011 r. przez wierzyciela - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. Inspektorat w W. (dalej: ZUS) - od nr [...] do nr [...] prowadzone jest do majątku Zobowiązanego postępowanie egzekucyjne mające na celu przymusowe ściągnięcie zaległych należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 lipca 2001 r. do 30 września 2004 r. Odpisy ww. tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniami o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem Zobowiązany otrzymał w dniu 24 stycznia 2011 r. W tym samym dniu zawiadomienie o zajęciu doręczono bankowi, jednakże w ramach dokonanych czynności organ egzekucyjny nie uzyskał żadnych kwot. 2.2. Pismem z dnia 27 stycznia 2011 r. Zobowiązany wniósł zarzuty na toczące się postępowanie egzekucyjne. Powołując się na art. 33 pkt 3,6 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej: u.p.e.a.) podniósł, że nie zostało wobec niego wydane żadne orzeczenie, które zobowiązywałoby go do zapłaty zaległych składek, a zatem niedopuszczalne jest prowadzenie egzekucji. Ponadto, postępowanie egzekucyjne wszczęto pomimo braku upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a. Zaznaczył, że przed Sądem Okręgowym w Krakowie pod sygn. VIII U 2124/10 toczy się postępowanie przeciwko ZUS, dotyczące zasadności objęcia ubezpieczeniem społecznym, które nie zostało prawomocnie zakończone. 2.3. Dyrektor Oddziału ZUS w C., po uzyskaniu w trybie art. 34 § 1 i 2 u.p.e.a. stanowiska wierzyciela, postanowieniem z dnia 14 lutego 2011 r., nr [...], uznał zarzuty Zobowiązanego za nieuzasadnione. Stwierdził, że tytuły wykonawcze zostały wystawione prawidłowo w oparciu o decyzję z dnia 19 maja 2006 r., nr [...] w przedmiocie objęcia Zobowiązanego ubezpieczeniem społecznym z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej za okres od 1 lipca 2001 r. do 30 września 2004 r. Prawidłowość i zasadność powyższej decyzji potwierdził SO w Krakowie wyrokiem z dnia 20 października 2009 r., VIII U 1666/06 oraz Sąd Apelacyjny w Krakowie w wyroku z dnia 19 maja 2010 r., III AUa 15/10, w którym oddalono apelację Zobowiązanego. Ponadto, wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło po uprzednim doręczeniu szeregu upomnień, co miało miejsce w dniu 22 października 2010 r. Postępowanie o sygn. VIII U 2124/10, na które powołuje się Zobowiązany, nie jest natomiast związane z egzekucją, gdyż dotyczy wyłącznie działań ZUS w zakresie sporządzania dokumentów rozliczeniowych. W związku z zapadłą prawomocną decyzją o objęciu obowiązkiem ubezpieczeniowym ZUS zobowiązany był sporządzić z urzędu konieczne deklaracje, ponieważ płatnik nie wywiązał się z obowiązku ich złożenia. Inspektorat poinformował o tym Zobowiązanego pismem z dnia 22 października 2010 r. Od powyższego pisma zobowiązany odwołał się do SO w Krakowie, który jednak postanowieniem z dnia 5 stycznia 2011 r., VIII U 2124/10, odrzucił odwołanie stwierdzając, że jest ono niedopuszczalne, gdyż pismo organu nie stanowi decyzji. 2.4. W zażaleniu na powyższe postanowienie organu egzekucyjnego Zobowiązany podniósł identyczne zarzuty i argumenty, jak w piśmie z dnia 27 stycznia 2011 r., stanowiącym zarzuty na toczące się postępowanie egzekucyjne. 2.5. Postanowieniem z dnia 14 marca 2011 r., nr [...] Dyrektor IS utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w C. z dnia 14 lutego 2011 r., nr [...], w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor IS uznał wszystkie zarzuty Zobowiązanego za bezzasadne wskazując, że wymagane art. 15 u.p.e.a. upomnienia zostały Zobowiązanemu prawidłowo doręczone, na co wskazuje potwierdzenie odbioru podpisane w dniu 22 października 2010 r. przez jego żonę. Postępowanie, na które powołuje się Zobowiązany, zawisłe przed SO w Krakowie, nie ma związku z postępowaniem w sprawie złożonych zarzutów, gdyż dotyczy powiadomienia o sporządzeniu dokumentów z urzędu, tj. deklaracji rozliczeniowych ZUS DRA. Podstawą prawną obowiązku wynikającego z tytułów wykonawczych są przepisy prawa materialnego i egzekucja może się toczyć bez potrzeby wydawania odrębnego orzeczenia. Podstawą prawną egzekwowania należności były bowiem deklaracje, o których mowa w art. 3a u.p.e.a., zawierające pouczenie, że stanowią one podstawę do wystawienia tytułów wykonawczych, a nie decyzje administracyjne. 3. Stanowiska stron w postępowaniu przed WSA w Krakowie (Sądem pierwszej instancji): 3.1. Skarżący w skardze do WSA w Krakowie zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.) w związku z art. 17, art. 18 i art. 34 u.p.e.a., poprzez ich błędne zastosowanie w sprawie, naruszenie art. 33 pkt 3, 6 i 7 u.p.e.a., poprzez nieuwzględnienie na tej podstawie zarzutów Skarżącego. Skarżący wniósł jednocześnie o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy zawisłej przez SO w Krakowie o sygn. VIII U 2124/10, a także o stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu oraz uchylenie w całości postanowień obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadnienie złożonej skargi zostało sformułowane identycznie z uzasadnieniem zażalenia z dnia 21 lutego 2011 r. oraz zarzutów z dnia 27 stycznia 2011 r. 3.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IS wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonym postanowieniu. 4. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (Sądu pierwszej instancji): 4.1. W ocenie WSA w Krakowie skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Odnosząc się do kwestii postępowania przed sądem powszechnym podniesiono, że sprawa zawisła przed SO w Krakowie o sygn. VIII U 2124/10, na którą powołuje się Skarżący, wbrew jego twierdzeniom, nie ma żadnego związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Nie dotyczy ona, jak wskazuje Skarżący, sporu co do zasadności objęcia Skarżącego obowiązkiem w zakresie ubezpieczeń społecznych, ale kwestii zawiadomienia Skarżącego przez organ rentowy pismem z dnia 20 września 2010 r. o sporządzeniu z urzędu deklaracji rozliczeniowych ZUS DRA za okres od lipca 2001 r. do września 2004 r. Należało zatem oddalić wniosek zawarty w skardze o przeprowadzenie dowodu z ww. akt SO w Krakowie, jako nieprzydatnego w sprawie z uwagi na art. 106 § 3 p.p.s.a. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się zresztą kopia postanowienia SO w Krakowie z dnia 5 stycznia 2011 r., VIII U 2124/10, o odrzuceniu odwołania Skarżącego z uwagi na jego niedopuszczalność. Sąd ten stwierdził, że pismo ZUS ma charakter wyłącznie informacyjny, a nie jest decyzją, która podlegałaby zaskarżeniu. Jako prawidłowe ocenił WSA w Krakowie stanowisko Dyrektora IS oraz organu egzekucyjnego, że chybiony jest zarzut braku uprzedniego doręczenia Zobowiązanemu upomnienia (art. 33 pkt 7 u.p.e.a.). Wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Z akt sprawy wynika, że wierzyciel dopełnił obowiązku wynikającego z cytowanego przepisu, znajduje się w nich bowiem plik upomnień datowanych na 20 października 2011 r., a obejmujących należności dochodzone tytułami wykonawczymi wystawionymi w dniu 19 stycznia 2011 r., a także dowód ich doręczenia zobowiązanemu w dniu 22 października 2010 r., a więc przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, które nastąpiło 24 stycznia 2011 r., czyli po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnień. Według potwierdzenia odbioru, doręczenie korespondencji nastąpiło pod nieobecność zobowiązanego do rąk żony Skarżącego, będącej dorosłym domownikiem, a zatem na podstawie art. 43 k.p.a. Odnosząc się do podnoszonej przez Skarżącego kwestii nieistnienia prawomocnego orzeczenia nakładającego na niego obowiązek uiszczenia składek ubezpieczeniowych, zdaniem WSA w Krakowie zaznaczyć należało, że podstawą prawną obowiązku objętego tytułami wykonawczymi są przepisy prawa materialnego, tj. m.in. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy. To na mocy ww. przepisów Skarżący był zobowiązany do zapłaty składek, bez konieczności wydawania stosownej decyzji administracyjnej, zwłaszcza że o objęciu Skarżącego obowiązkiem ubezpieczeniowym za okres od 1 lipca 2001 r. do 30 września 2004 r. ZUS rozstrzygnął prawomocną decyzją z dnia 19 maja 2006 r., nr [...], zweryfikowaną pozytywnie w trybie sądowym. Na jej podstawie organ sporządził stosowne deklaracje, które zgodnie z art. 3a u.p.e.a. stanowią podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. 5. Stanowiska stron w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym: 5.1. Wnosząc od ww. wyroku WSA w Krakowie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika – adwokata) zaskarżył ten wyrok w całości. Ponadto, sformułował wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Krakowie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi Skarżący zarzucił naruszenie: (1) art. 133 § 1 p.p.s.a., przez wydanie zaskarżonego wyroku przez WSA w Krakowie wbrew stanowi rzeczy wynikającego z akt sprawy, a z którego wynika, że organy administracyjne w sprawie naruszyły art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 k.p.a. w związku z art. 17, 18 i 34 u.p.e.a., przez błędne zastosowanie w sprawie ww. przepisów prawnych, a które to uchybienie niewątpliwie miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.); (2) art. 133 § 1 p.p.s.a. przez wydanie przez WSA w Krakowie zaskarżonego wyroku wbrew stanowi rzeczy wynikającemu z akt sprawy, a z którego wynika, że w sprawie organy administracyjne wydały orzeczenia z naruszeniem art. 33 pkt 3 , 6 i 7 u.p.e.a. przez nieuwzględnienie na tej podstawie prawnej zarzutów Skarżącego, a mianowicie określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającą z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a., a także naruszenie art. 33 pkt 6 u.p.e.a. przez niesłuszne przyjęcie dopuszczalności egzekucji, a które to uchybienie miało niewątpliwy istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że ww. tytuły wykonawcze wydano z naruszeniem art. 33 pkt 3,6,7 u.p.e.a., z trzech przyczyn: Po pierwsze, przy wydaniu tytułów wykonawczych w sprawach Skarżącego naruszono art. 33 pkt 3 u.p.e.a., określając egzekwowany obowiązek niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a. Skoro bowiem żadne orzeczenie nie zobowiązywało Skarżącego do zapłaty zaległych składek ubezpieczeniowych, to było niedopuszczalnym prawnie, stosownie do powyższego przepisu, wydawanie w sprawie w stosunku do Skarżącego przedmiotowych decyzji administracyjnych. Po drugie, tytuły wykonawcze w stosunku do Skarżącego również wydano z naruszeniem art. 33 pkt 6 u.p.e.a., gdyż w sprawie istniała niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, związana z brakiem istnienia prawomocnego orzeczenia nakładającego na Skarżącego obowiązek uiszczenia składek ubezpieczeniowych. Wynika to z faktu, że pomiędzy Skarżącym a ZUS przed SO w Krakowie pod sygn. VIII U 2124/10 toczy się postępowanie dotyczące zasadności objęcia Skarżącego ubezpieczeniem społecznym przez ZUS i sprawa ta nie została prawomocnie zakończona do chwili sporządzenia skargi kasacyjnej, a wbrew stanowisku w tym zakresie zaskarżonego wyroku, ma ona znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mimo wniosku Skarżącego w tym zakresie, nie przeprowadzono jednak w postępowaniu przed WSA w Krakowie dowodu z tych akt. Niedopuszczalnym prawnie było zatem prowadzenie egzekucji i wydanie w jej ramach tytułów wykonawczych, mocą których Skarżący został zobowiązany do płacenia zaległych składek ubezpieczeniowych wraz z odsetkami. Po trzecie, przy wydaniu tytułów wykonawczych naruszono art. 33 pkt 7 u.p.e.a., ponieważ brak jest w sprawie uprzedniego doręczenia Skarżącemu skutecznego upomnienia , o którym mowa w art. 15 ust. 1 u.p.e.a. Doręczono mu jedynie decyzję, która została przez niego zaskarżona i w którym to zakresie do dziś toczy się postępowanie pomiędzy Skarżącym a ZUS przed SO w Krakowie pod sygn. VIII U 2124/10 , z których to akt WSA w Krakowie nie przeprowadził dowodu. 5.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor IS (reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego) wniósł o oddalenie tejże skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. 6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 6.1. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Skarżący w skardze kasacyjnej w dwóch punktach powołał naruszenia przepisów postępowania. Pomijając wymieniony w osnowie skargi kasacyjnej art. 133 § 1 p.p.s.a. (którego sposobu naruszenia Skarżący w skardze kasacyjnej nie wyjaśnił), zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się wyłącznie do powielenia zarzutów zawartych w skardze do WSA w Krakowie (pkt 1, oraz 2a, 2b, 2c uzasadnienia skargi). 6.2. Formułując pierwszy zarzut skargi kasacyjnej, Skarżący nie spełnił wymogów określonych w art. 176 p.p.s.a. Zarzut naruszenia prawa musi być postawiony wyraźnie, to znaczy należy wskazać konkretny przepis prawa i określić sposób jego naruszenia, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny nie powinien formułować za stronę zarzutów skargi kasacyjnej. W świetle art. 174 pkt 2 p.p.s.a. tworzenie niespójnej zbitki przepisów - szeregu norm prawnych, które miał rzekomo naruszyć Sąd pierwszej instancji (tj. w konkretnym przypadku odpowiednio: "art. 133 § 1 p.p.s.a., przez wydanie zaskarżonego wyroku przez WSA w Krakowie wbrew stanowi rzeczy wynikającemu z akt sprawy, w konsekwencji czego organy administracyjne w sprawie naruszyły art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 k.p.a. w związku z art. 17, 18 i 34 u.p.e.a., przez błędne zastosowanie w sprawie ww. przepisów prawnych, a które to uchybienie niewątpliwie miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.)", bez wskazania konkretnie na czym polega naruszenie każdej z tych norm (np. art. 34 u.p.e.a. składa się z 5 paragrafów), jest nieprawidłowe (pogląd ten wielokrotnie już wyraził Naczelny Sąd Administracyjny – por. np. wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013 r., II FSK 2208/11, publik.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wymaga podkreślenia, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest nie tylko zobowiązany, ale wręcz nie jest uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny (por. np. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2011 r., II FSK 861/10 - publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ i cytowane tam orzecznictwo). Powołanie przez Skarżącego szeregu przepisów w ww. zarzucie czyni wątpliwym, jakie naruszenie jest zarzucane zaskarżonemu wyrokowi, i jakie okoliczności mają wskazywać na zasadność zarzutu Skarżącej. Analiza uzasadnienia skargi kasacyjnej, przeprowadzona przez Naczelny Sąd Administracyjny, celem zbadania, czy pozwala na skonkretyzowanie zarzutu kasacyjnego naruszenia ww. przepisów postępowania, nie prowadzi w tym zakresie do pozytywnej oceny prawidłowości środka odwoławczego, wniesionego przez Skarżącego. Wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 176 p.p.s.a., Skarżący w tymże uzasadnieniu nie zawarł jakiejkolwiek argumentacji w nawiązaniu do naruszenia przepisów wymienionych w punkcie pierwszym skargi kasacyjnej, ograniczając się wyłącznie do argumentacji związanej z zarzutem naruszenia art. 33 pkt 3, 6 i 7 u.p.e.a., a więc zarzutem wymienionym w punkcie drugim osnowy skargi kasacyjnej. 6.3. W drugim punkcie osnowy skargi kasacyjnej Skarżący powołał zarzut wydania przez organy administracyjne orzeczenia z naruszeniem art. 33 pkt 3, 6 i 7 u.p.e.a., poprzez nieuwzględnienie na tej podstawie prawnej zarzutów Skarżącego, a mianowicie określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającą z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a., a także naruszenie art. 33 pkt 6 u.p.e.a. przez niesłuszne przyjęcie dopuszczalności egzekucji. 6.3.1. Zarzut naruszenia art. 33 pkt 3 u.p.e.a., poprzez określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a., jest w rozpatrywanej sprawie bezzasadny. Podstawą prawną obowiązku ujętego w tytułach wykonawczych o numerach od [...] do [...] są bowiem przepisy prawa materialnego, z których wprost wynikają określone obowiązki. Nie sposób zatem uznać, że egzekwowany jest obowiązek inny niż określony w orzeczeniu, skoro obowiązek ujęty w tytułach wykonawczych wynikał wprost z przepisów prawa, bez potrzeby wydania decyzji administracyjnej, a podstawą prawną należności nie było orzeczenie, lecz deklaracje, o których mowa w art. 3a u.p.e.a., zawierające pouczenie, iż stanowią one podstawę do wystawienia tytułów wykonawczych. 6.3.2. Zarzut wniesiony z powołaniem się na naruszenie art. 33 pkt 6 u.p.e.a. dotyczy niedopuszczalności egzekucji, związanej z nieistnieniem prawomocnego orzeczenia nakładającego obowiązek uiszczenia składek ubezpieczeniowych. Zarzut ten należy uznać za chybiony. Jak wyraźnie stwierdził Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku, przedmiotowe zobowiązania powstały z mocy prawa, dlatego też wydanie orzeczenia nakładającego obowiązek nie było w tej sprawie konieczne. Podstawą prawną obowiązku objętego tytułami wykonawczymi są przepisy prawa materialnego, tj. m.in. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy. To na mocy ww. przepisów Skarżący był zobowiązany do zapłaty składek, bez konieczności wydawania stosownej decyzji administracyjnej, zwłaszcza że o objęciu Skarżącego obowiązkiem ubezpieczeniowym za okres od 1 lipca 2001 r. do 30 września 2004 r. ZUS rozstrzygnął prawomocną decyzją z dnia 19 maja 2006 r., nr [...], zweryfikowaną pozytywnie w trybie sądowym. Na jej podstawie organ sporządził stosowne deklaracje, które zgodnie z art. 3a u.p.e.a. stanowią podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. W nawiązaniu do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej do tego ostatniego zarzutu, Skarżący ponownie podniósł argument toczącego się przed Sądem Okręgowym w Krakowie postępowania o sygn. VIII U 2124/10, z których to akt Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu przed sądem. W ocenie Skarżącego, WSA w Krakowie naruszył prawo z uwagi na nieuwzględnienie tego wniosku. Podkreślić jednak należy, co uczynił także Sąd w zaskarżonym wyroku, że przywołana przez Skarżącego sprawa o sygn. VIII U 2124/10 nie jest związana z faktem wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ponieważ dotyczy działań ZUS w zakresie sporządzenia z urzędu deklaracji rozliczeniowych. W szczególności nie dotyczy ona, jak chce Skarżący, sporu co do zasadności objęcia Skarżącego obowiązkiem w zakresie ubezpieczeń społecznych, ale kwestii zawiadomienia Skarżącego przez organ rentowy pismem z dnia 20 września 2010 r. o sporządzeniu z urzędu deklaracji rozliczeniowych ZUS DRA za okres od lipca 2001 r. do września 2004 r. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się zresztą kopia postanowienia SO w Krakowie z dnia 5 stycznia 2011 r., VIII U 2124/10 o odrzuceniu odwołania Skarżącego z uwagi na jego niedopuszczalność. Sąd ten stwierdził, że pismo ZUS ma charakter wyłącznie informacyjny, a nie jest decyzją, która podlegałaby zaskarżeniu. Działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., WSA w Krakowie oddalił zatem wniosek Skarżącego o przeprowadzenie dowodu z powyższych akt, nie widząc związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Skarżący natomiast nie sformułował zarzutu naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a., będącego podstawą prawną tej odmowy. 6.3.3. Formułując zarzut naruszenia art. 33 pkt 7 u.p.e.a., poprzez brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, Skarżący zdaje się ignorować fakt, potwierdzony w aktach sprawy, z których jednoznacznie wynika, że wierzyciel dopełnił obowiązku wynikającego z art. 15 § 1 u.p.e.a. W dniu 22 października 2010 r. doręczył bowiem Skarżącemu szereg upomnień z dnia 20 października 2010 r., o których mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Potwierdzenie odbioru tych pism, podpisane w myśl art. 43 k.p.a. przez żonę zobowiązanego, a więc przez dorosłego domownika, znajduje się w aktach sprawy. 6.4. Uwzględniając powyższe uwagi dotyczące bezzasadności zarzutów skargi kasacyjnej oraz zważając na powyżej wskazaną częściową wadliwość skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił na mocy art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego postanowiono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 i 3 oraz art. 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło