II SA/Gl 490/11
WyrokWSA w Gliwicach2011-09-23
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Włodzimierz Kubik, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo stwierdził nieważność uchwały rady gminy w sprawie obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, w tym obowiązku rejestracji psów, ze względu na przekroczenie przez radę gminy upoważnienia zawartego w art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda prawidłowo stwierdził nieważność uchwały rady gminy. Uchwała ta, wprowadzając obowiązek rejestracji psów i nakładając kary grzywny, wykraczała poza zakres upoważnienia wynikającego z art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, który zezwala na wydawanie przepisów porządkowych jedynie w zakresie nieuregulowanym innymi przepisami i gdy jest to niezbędne dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego. Ponadto, część obowiązków powinna zostać uregulowana w regulaminie utrzymania czystości i porządku w gminie, a kwestie wykroczeń związanych z psami są już częściowo uregulowane w Kodeksie wykroczeń.Stan faktyczny
Rada Gminy K. podjęła uchwałę wprowadzającą obowiązek rejestracji psów oraz inne nakazy i zakazy dotyczące posiadaczy zwierząt, przewidując kary grzywny. Wojewoda stwierdził nieważność tej uchwały, uznając ją za niezgodną z art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Gmina K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając Wojewodzie naruszenie przepisów proceduralnych (terminy, prawo do wypowiedzenia się) oraz błędną interpretację przepisów prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2011 r. sprawy ze skargi Gminy K. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy oddala skargę.
Rada Gminy K. w dniu [...] r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, mających na celu ochronę przed zagrożeniem lub uciążliwością dla ludzi. W podstawie prawnej tej uchwały Rada wskazała art. 40 ust. 3 i 4 oraz art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm. dalej zwanej u.s.g.). Przedmiotowa uchwała wprowadziła obowiązek rejestracji psów, a także zakazy i nakazy w zakresie obchodzenia się ze zwierzętami przez ich posiadaczy. W § 5 ust. 1 uchwały za naruszenie jej postanowień Rada przewidziała karę grzywny do 500 zł, wymierzaną w trybie i na zasadach określonych w prawie o wykroczeniach.
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...]r., Nr [...], Wojewoda [...] stwierdził nieważność opisanej uchwały, jako niezgodnej z art. 40 ust.3 u.s.g. W uzasadnieniu organ nadzoru podał, że zasada legalizmu ustanowiona w art. 7 Konstytucji R. P. ogranicza możliwość ingerencji organów władzy publicznej w prawa jednostki tylko do przypadków wyraźnie wskazanych w Konstytucji i ustawach. Zgodnie z art. 94 Konstytucji R.P. organy samorządu terytorialnego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, których zasady i tryb wydawania określa ustawa. Powołany w podstawie prawnej uchwały z dnia [...]r. art. 40 ust. 3 u.s.g. określa zaś przesłanki uzależniające możliwość wydania przez radę gminy przepisów porządkowych, które winny być spełnione kumulatywnie. Przesłanki te, to nieuregulowanie danej kwestii w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących oraz niezbędność wprowadzenia przepisów porządkowych dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego. Zdaniem Wojewody [...] upoważnienie do wydawania przepisów porządkowych nie może być pojmowane rozszerzająco, w szczególności ustanowione w przepisach porządkowych nakazy i zakazy muszą bezpośrednio służyć zapewnieniu ochrony życia lub zdrowia obywateli czy porządku, spokoju bądź bezpieczeństwa publicznego w zakresie nie uregulowanym w odrębnych ustawach. Co do zasady przepisy porządkowe nie mogą też stwarzać trwałego, niezmiennego elementu gminnego porządku prawnego wprowadzając stałe nakazy czy zakazy określonego zachowania się. Z tego też względu art. 40 ust. 3 u.s.g. nie może zostać uznany za podstawę prawną wprowadzenia przez radę gminy obowiązku rejestracji psów. Praktyka orzecznicza nakazuje ponadto zawężające interpretowanie przesłanek ustanawiania przepisów porządkowych. Powołując się na wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim organ nadzoru wskazał, że przysługujące gminie kompetencje do ustanawiania przepisów porządkowych nie mogą być wykorzystywane do zarządzania na danym obszarze, ale wyłącznie w celu przeciwdziałania realnym zagrożeniom dla wartości wskazanych w art. 40 ust. 3 u.s.g. (wyrok z dnia 11 marca 2010r., II SA/Go 72/10).
Wojewoda zauważył ponadto, że w art. 77 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń ( Dz. U. z 2010 r. Nr 46, poz.275 ze zm.) jest mowa o wykroczeniu polegającym na nieostrożnym obchodzeniu się ze zwierzęciem, a zatem przepisy § 1 i § 3 pkt 1 - 3 uchwały nie spełniają przesłanki braku regulacji w przepisach ustawowych bądź innych przepisach powszechnie obowiązujących.
Zdaniem organu nadzoru z kolei obowiązki wynikające z § 3 pkt 4-5 uchwały winny zostać nałożone na osoby posiadające psy przepisami zawartymi w regulaminie utrzymania czystości i porządku w gminie, co wynika z art. 4 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm. dalej zwana - u.c.p).
W oparciu o uchwałę z dnia [...]r., Nr [...], Rada Gminy K. postanowiła wnieść do WSA w Gliwicach skargę na opisane rozstrzygnięcie nadzorcze. W skardze z dnia [...]r. Rada, zastępowana przez radcę prawnego P. B., domagała się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia, zarzucając mu naruszenie:
1) art.40 ust. 3 u.s.g. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie;
2) art. 91 ust. 1 u.s.g. poprzez jego niezastosowanie;
3) art. 10 ust. 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie;
4) art. 165 ust. 2 Konstytucji R.P. poprzez jego niezastosowanie.
Uzasadniając te zarzuty Rada podała, że uchylona rozstrzygnięciem nadzorczym uchwała została przekazana Wojewodzie [...] w terminie przewidzianym w art. 90 ust. 1 u.s.g. Dopiero jednak w dniu 11 maja 2011 r. Wojewoda zawiadomił Urząd Gminy K. o wszczęciu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej uchwały, a w dniu 12 maja 2011 r. wpłynęło do tego Urzędu przedmiotowe rozstrzygnięcie. Mając na uwadze te terminy Rada uznała, że Wojewoda nie dochował 30 dniowego terminu do stwierdzenia nieważności uchwały naruszając art. 91 ust. 1 u.s.g., a także uniemożliwił jej wypowiedzenie się w sprawie przed wydaniem decyzji, czym naruszył przepis art. 10 § 1 k.p.a. W tej ostatniej kwestii Rada powołała się pogląd zamieszczony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 466/07 [w:] LEX Nr 341371. Podnosząc z kolei zarzut niedotrzymania przez organ nadzoru terminu określonego w art. 91 ust. 1 u.s.g. skarżąca stwierdziła, że jest to termin zawity biegnący od przedłożenia wojewodzie uchwały, którego upływ powoduje wygaśnięcie kompetencji przez ten organ do samodzielnego stwierdzenia nieważności uchwały.
Zdaniem strony skarżącej Wojewoda ponadto niewłaściwie zinterpretował przepis art. 40 ust. 3 u.s.g. wskazując, że bez wątpienia kwestia znakowania zwierząt domowych nie została uregulowana w ustawie czy aktach prawnych niższego rzędu. W jej ocenie ewidencjonowanie zwierząt spełnia też warunek zapewnienia porządku, przez który należy rozumieć "kreowanie takiego stanu rzeczy, w którym zapewniana jest niezbędność dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa". Ratio legis podjęcia przedmiotowej uchwały było zaś pojawienie się znacznej liczby bezpańskich psów, które zdaniem radnych zagrażają bezpieczeństwu mieszkańców gminy i porządkowi w potocznym rozumieniu tego słowa. Podkreślone to zostało w tytule nadanym zakwestionowej uchwale. Oznakowanie psów umożliwi bowiem niezwłocznie po zatrzymaniu zwierzęcia ustalenie czy ma ono właściciela, czy też nie. W tym pierwszym przypadku zwierzę zostanie niezwłocznie zwrócone właścicielowi, a w drugim przekazane do schroniska dla bezdomnych zwierząt. Zdaniem Rady przepis art. 40 ust. 3 u.s.g. nie może być interpretowany także w oderwaniu od art. 165 ust. 3 Konstytucji R.P. (winno być art.165 ust. 2 Konstytucji - przyp. Sąd) przyznającym gminom samodzielność dającą im uprawnienia stanowienia przepisów porządkowych w celu zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego.
Wreszcie zdaniem strony skarżącej sprzeczność uchwały z prawem, o jakiej mowa w art. 91 ust. 1 u.s.g., musi być oczywista i bezpośrednia. Nie ma zaś takiej sprzeczności, jeśli rozstrzygniecie podjęte przez organ nie jest wyraźnie zakazane przez ustawodawcę i mieści się w granicach swobodnego uznania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] zastępowany przez pełnomocnika M. Ł., wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu wydania rozstrzygnięcia nadzorczego z uchybieniem terminu wskazanego w art. 91 ust. 5 u.s.g. (winno być art. 91 ust. 1 – przyp. Sąd) organ nadzoru podał, że stanowiąca przedmiot rozstrzygnięcia uchwała wpłynęła do Urzędu Wojewódzkiego 12 kwietnia 2011 r. Tym samym termin na wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia upływał w dniu 12 maja 2011 r. i w tym też dniu zostało ono doręczone Gminie K., a zatem 30 dniowy termin został dochowany. W ocenie Wojewody pozbawienie gminy możliwości czynnego udziału w postępowaniu nadzorczym, a w szczególności brak możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie uzasadnia uchylenia rozstrzygnięcia nadzorczego, bowiem nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Z uwagi na krotki okres czasu między zawiadomieniem o wszczęciu postępowania, a wydaniem rozstrzygnięcia nadzorczego naruszenie wspomnianej regulacji nie może stanowić samodzielnej podstawy do uznania wadliwości samego rozstrzygnięcia. Na poparcie tego stanowiska Wojewoda powołał się na fragment uzasadnienia uchwały NSA z dnia 21 października 2002 r., sygn. akt OPS 9/02 [w:] ONSA 2003/2/43, w którym wskazano, że sam brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania nadzorczego nie może powodować wadliwości rozstrzygnięcia wyłącznie z tego powodu. W przedmiotowym postępowaniu ewentualne wyjaśnienia złożone przez gminę pozostałyby też bez wpływu na stanowisko organu nadzoru, gdyż spór dotyczy interpretacji przepisu prawnego, a zatem brak było potrzeby wyjaśnienia spornych faktów, czy też oceny dowodów. Akta sprawy w tym postępowaniu ograniczały się w zasadzie do zakwestionowanej uchwały, która była znana skarżącej. W przeciwieństwie do zwykłego postępowania administracyjnego w postępowaniu nadzorczym nie są też w zasadzie prowadzone czynności wyjaśniająco-dowodowe.
Zdaniem organu nadzoru nie jest także uzasadniony zarzut naruszenia art. 165 ust. 2 Konstytucji R.P. i art. 40 ust. 3 u.s.g. Konstytucja R.P. nie przyznała bowiem autonomii jednostkom samorządu terytorialnego w zakresie stanowienia prawa. Wobec zaś niespełnienia przesłanek wynikających z art. 40 ust. 3 u.s.g. Rada Gminy nie była uprawniona do podjęcia uchwały, której dotyczyło rozstrzygnięcie nadzorcze. Podjęcia tej uchwały nie uzasadniało w szczególności pojawienie się na terenie gminy "znacznej ilości bezpańskich psów". Przepisy uchwały nie dotyczą bowiem tylko psów, a wyłapywanie bezdomnych zwierzat powinno odbywać się na podstawie uchwały Nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...] r. w sprawie wyłapywania bezdomnych zwierząt i rozstrzygania o dalszym postępowaniu z tymi zwierzętami (...). Obowiązki osób utrzymujących zwierzęta domowe powinny natomiast zostać ujęte w regulaminie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie mogła odnieść skutku, gdyż w ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygniecie nadzorcze Wojewody [...] nie narusza przepisów prawa.
Procedura wydawania rozstrzygnięć nadzorczych wydawanych przez wojewodę bądź regionalną izbę obrachunkową została uregulowana w art. 91 u.s.g. Stosownie do ust. 1 tego artykułu uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze zostało podjęte w terminie określonym w zacytowanym przepisie. Skarżąca Gmina podnosi co prawda, że zakwestionowana przez Wojewodę uchwała została przekazana temu organowi w terminie przewidzianym w art. 90 ust. 1 u.s.g., jednak nie wskazała na żadne dowody potwierdzające tę okoliczność. W świetle ostatnio wskazanego przepisu wójt jest obowiązany do przedłożenia wojewodzie uchwał rady gminy w ciągu 7 dni od dnia ich podjęcia, natomiast akty ustanawiające przepisy porządkowe winien on przekazać w ciągu dwóch dni od ich ustanowienia. Wobec tego przedmiotowa uchwała winna zostać przekazana wojewodzie w terminie dwóch dni od jej podjęcia. Z akt sprawy, a w szczególności z opatrzonych datownikami pieczęci umieszczonych na przedmiotowej uchwale (w tym tzw. prezentaty) wynika jednak, że akt ten wpłynął do [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. dopiero w dniu 12 kwietnia 2011 r. Tym samym skoro zakwestionowane rozstrzygnięcie nadzorcze z dnia [...] r. zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 12 maja 2011 r. (okoliczność ta jest w sprawie bezsporna), to postawiony zarzut należy uznać za bezzasadny. Wskazany w art. 91 ust. 1 u.s.g. 30 dniowy termin do podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego rozpoczyna bowiem swój bieg od dnia doręczenia uchwały organowi nadzoru, a nie od dnia w którym uchwała ta powinna zostać przedłożona temu organowi.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia zaskarżonym rozstrzygnięciem art. 10 § 1 k.p.a. stwierdzić należy, że ustawodawca w art. 91 u.s.g. nie zamieścił wprost regulacji dotyczących trybu w jakim winno zostać wszczęte przedmiotowe postępowanie nadzorcze, a jedynie odesłał w tej kwestii do odpowiedniego stosowania Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 91 ust. 5 u.s.g.). W orzecznictwie sądowoadminstracyjnym powszechny jest jednak pogląd, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy organ nadzoru wszczyna z urzędu, o czym zawiadamia organ gminy ( por. m.in. uchwałę NSA z 21 października 2002 r., OPS 9/02). W punkcie 2 powołanej uchwały NSA stwierdzono jednocześnie, że brak zawiadomienia organu gminy o wszczęciu postępowania stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy. W kontrolowanej sprawie Wojewoda zawiadomił Gminę pismem z dnia [...]r. Zgodnie z twierdzeniami skarżącej, co nie zostało zakwestionowane przez organ nadzoru, zawiadomienie to zostało doręczone Gminie jednak dopiero w dniu 11 maja 2011 r., a zatem dzień po wydaniu rozstrzygnięcia nadzorczego oraz dzień przed jego doręczeniem. Zestawienie tych terminów dowodzi, że Gmina K. została pozbawiona możliwości zajęcia stanowiska wobec zawartych w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania zastrzeżeń postawionych zakwestionowanej uchwale.
Zastosowanie unormowania wynikającego z art. 10 § 1 k.p.a. w postępowaniu nadzorczym uregulowanym przepisami art. 91 u.s.g. jest ograniczone, aczkolwiek nie można go wykluczyć. Zawiadomienie gminy o wszczęciu postępowania nadzorczego wobec uchwały czy zarządzenia, bowiem ma na celu m.in. umożliwienie ustosunkowania się gminy do zarzutów skierowanych przez organ nadzoru w stosunku do przyjętego aktu. Pamiętać jednak należy, że stosownie do art. 91 ust. 5 u.s.g. w postępowaniu nadzorczym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Odpowiedniość stosowania tych przepisów musi zatem uwzględniać kilka okoliczności. Po pierwsze w postępowaniu nadzorczym nie zbiera się materiałów i dowodów mających na celu ustalenie stanu faktycznego sprawy, a zatem nie mają w nim zastosowania przepisy regulujące gromadzenie i przeprowadzanie dowodów. Po drugie rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdza sprzeczność uchwały lub zarządzenia organu gminy z prawem materialnym oraz przepisami ustrojowymi, a nie z przepisami regulującymi postępowanie w indywidualnych sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji
administracyjnych. Po trzecie wreszcie organ nadzoru dysponuje tylko 30 dniowym zawitym terminem do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego. Odnosząc się do postanowionego Wojewodzie [...] zarzutu należy mieć również na uwadze utrwalone w orzecznictwie sądowoadminstracyjnym stanowisko, zgodnie z którym zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych ( por. m.in. wyroki NSA z dnia 18 maja 2006 r., II OSK 831/05[w:] ONSA i WSA 2006/6/15 i z dnia 12 października 2010 r., II OSK 179/09 [w:] LEX nr 746442, oraz wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 25 listopada 2010r., I SA/Rz 928/10, [w:] LEX nr 754715). W ocenie Sądu skarżąca Rada Gminy takiej okoliczności jednak we wniesionej skardze nie wykazała. Za okoliczność taką nie może być uznane bowiem wskazanie dotyczące "pojawienia się na terenie Gminy K. znacznej ilości bezpańskich psów", co uzasadnić miało wydanie uchwały w sprawie obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, mających na celu ochronę przed zagrożeniem lub uciążliwością dla ludzi. Tym samym mimo podzielenia zarzutu, że zbyt późne powiadomienie Gminy K. o wszczętym postępowaniu nadzorczym uniemożliwiło jej czynny udział w tym postępowaniu Sąd stwierdził jednak brak wpływu tego uchybienia na wynik sprawy.
W ocenie Sądu nieuzasadniony był także podstawowy zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ nadzoru art. 40 ust. 3 u.s.g. Przepis ten zezwala radzie gminy na wydawanie w zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących przepisów porządkowych, jeżeli jest to niezbędne dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego. Zdaniem strony skarżącej przepis ten dawał podstawę prawną do wydania zakwestionowanych przepisów porządkowych, natomiast w ocenie organu nadzoru podstawy takiej on nie dawał. Podzielając w całości pogląd Wojewody podkreślić należy, że zgodność z prawem aktu prawa miejscowego w odróżnieniu od innych uchwał rady gminy musi być badana przez Wojewodę w sposób ścisły. Dokonując zaś szczegółowej analizy przepisów przedmiotowej uchwały wskazać zaś w kolejności należy po pierwsze, że przewidziane w § 1 i § 3 uchwały obowiązki osób utrzymujących zwierzęta domowe powinny zostać określone w innym akcie prawa miejscowego, jakim jest regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Stosownie do art. 4 ust. 2 pkt 3 u.c.p. w regulaminie tym rada gminy określa obowiązki mające na celu ochronę przed zagrożeniem i uciążliwością dla ludzi oraz przed zanieczyszczeniem terenów przeznaczonych do wspólnego użytku. Po drugie obowiązki osób utrzymujących zwierzęta zostały także objęte hipotezą normy dającej się wyprowadzić z art. 77 kodeksu wykroczeń. Zgodnie z tym przepisem kto nie zachowuje zwykłych lub nakazanych środków ostrożności przy trzymaniu zwierzęcia , podlega karze grzywny do 250 zł albo karze nagany. Po trzecie nie można nie dostrzec także, że w § 5 pkt 1 uchwały za naruszenie jej przepisów Rada Gminy K. wprowadziła karę grzywny do 500 zł, a zatem przewidziała znacznie surowszą odpowiedzialność karną za tego rodzaju wykroczenia niż to uczynił ustawodawca w przywołanym przepisie Kodeksu wykroczeń.
Z kolei w zamierzeniu Rady wprowadzony w § 4 pkt 1 uchwały obowiązek znakowania psów umożliwiający ich identyfikację miał mieć na celu przeciwdziałanie zagrożeniom powodowanym przez bezdomne psy. W ocenie Sądu obowiązek ten nie jest jednak niezbędny dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego, a tym bardziej ochrony życia i zdrowia obywateli. Przytoczyć należy w tym miejscu pogląd zamieszczony w wyroku NSA z dnia 21 grudnia 2010r., sygn. akt II OSK 2171/10 (niepubl.), że nałożenie obowiązków trwałego oznakowania i rejestracji psów nie chroni w sposób bezpośredni przed zagrożeniem i uciążliwością dla ludzi. Kwestie związane z postępowaniem wobec bezdomnych zwierząt zostały wreszcie uregulowane przepisami ustawy o ochronie zwierząt, która nałożyła na gminy obowiązek zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom. W szczególności wyłapywanie bezdomnych zwierząt oraz rozstrzyganie o dalszym postępowaniu z tymi zwierzętami odbywa się wyłącznie na mocy uchwały rady gminy (art. 11 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt). Rada gminy może także w drodze uchwały przyjąć program zapobiegający bezdomności zwierząt (art. 11 a tej ustawy). Wojewoda w odpowiedzi na skargę wskazał wreszcie, że Rada Gminy K. w dniu [...] r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie wyłapywania bezdomnych zwierząt.
Niezrozumiały dla Sądu był wreszcie zarzut naruszenia zaskarżonym aktem nadzorczym art. 165 ust. 2 Konstytucji R.P. Stosownie do tego przepisu samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej. Przepis ten statuuje ochronę sądową samodzielności jednostek samorządu terytorialnego. Samodzielność ta dotyczy wykonywania zadań publicznych w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność danej jednostki oraz zadań zleconych obejmuje jednak działanie wyznaczone ramami ustaw. Podlegająca ochronie prawnej samodzielność jednostek samorządu terytorialnego wynikająca z art. 16 ust. 2 w zw. z art. 165 ust. 2 Konstytucji R.P. może doznawać jednak ograniczeń nie jest bowiem ona wartością absolutną. Ochrona tej wartości nie może wykluczać lub znosić całkowicie albo w istotnej części prawa ustawodawcy do kształtowania stosunków w państwie. W przypadku ustanawiania aktów prawa miejscowego art. 94 Konstytucji R.P. wprost zresztą wymaga aby organy samorządu terytorialnego ustanawiały akty prawa miejscowego na podstawie upoważnień zawartych w ustawie, ale także w granicach tych upoważnień. Wolą ustawodawcy było ograniczenie uprawnień rad gmin do stanowienia przepisów porządkowych tyko w zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących i tylko w przypadkach niezbędnych dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego. Rada Gminy K. przyjmując zakwestionowaną przez Wojewodę uchwałę przekroczyła jednak, jak wyżej wykazano, granicę upoważnienia zawartego w art. 40 ust. 3 u.s.g.
Mając na uwadze przeprowadzone rozważania Sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] nie narusza prawa w stopniu pozwalającym na jego wzruszenie. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło