I OSK 222/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 października 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 812/11 o odrzuceniu skargi A. Sz. na akt Prezydenta Miasta K. z dnia [...]czerwca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 21 października 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 812/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę A. Sz. na akt Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...]w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, iż w dniu 20 lipca 2010 r. A. S. wniósł skargę na akt Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...], którym odmówiono mu przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków. W dniu 25 września 2010 r. A. Sz. – reprezentowany przez adwokata wniósł kolejną skargę na akt Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...]. Postanowieniem z dnia 27 września 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 934/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę A. Sz. z dnia 20 lipca 2010 r. Skarga kasacyjna na to postanowienie została oddalona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 515/11. Powołując się na treść art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd I instancji wskazał, że "stan sprawy w toku", określany jako zawisłość prawna, stanowiący przeszkodę do równoczesnego prowadzenia postępowania sądowego ze skargi tych samych podmiotów na ten sam akt administracyjny, trwa aż do momentu uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Warunkiem skutkującym powstanie stanu sprawy w toku jest tożsamość wcześniej wszczętej sprawy sądowoadministracyjnej z tą, w której wniesiono podlegającą odrzuceniu skargę. O tożsamości spraw administracyjnych można mówić wówczas, gdy występuje między nimi tożsamość elementów podmiotowych i przedmiotowych. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Tożsamość przedmiotowa ma zaś miejsce, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna. A zatem, niedopuszczalne jest wniesienie kolejnej skargi w tej samej sprawie. Sąd I instancji uznał, iż w wyniku wniesienia przez skarżącego skargi z dnia 24 września 2010 r. powstał stan sprawy w toku. Pomiędzy wskazywanymi sprawami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o sygnaturach III SA/Kr 934/10 i III SA/Kr 812/11 zachodziła zarówno tożsamość podmiotowa, gdyż ich stronami byli A. Sz. i Prezydent Miasta Krakowa, jak również tożsamość przedmiotowa, gdyż obie skargi miały za przedmiot ten sam akt Prezydenta Miasta Krakowa z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...] o odmowie przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej Kraków. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł A. Sz., reprezentowany przez adwokata. Postanowienie zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy: - art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a., art. 146 § 1 p.p.s.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej I niezastosowanie środka przewidzianego w ustawie, wyrażające się w odrzuceniu skargi na akt organu administracji z uwagi na fakt, iż sprawa objęta skargą pomiędzy stronami była w toku, w sytuacji, gdy organ administracji dopuścił się obrazy art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. oraz art. 112 k.p.a., albowiem skarżący został w sposób nienależyty poinformowany o sposobie i terminie zaskarżenia aktu administracji do Sądu Administracyjnego, i składając skargę osobiście w sprawie o sygn. III SA/Kr 934/10 działał zgodnie z treścią otrzymanego pouczenia które wskazywało, iż skargę wnosi się bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od doręczenia zaskarżonego aktu, natomiast reprezentujący go pełnomocnik wniósł niezależnie skargę po uprzednim wezwaniu organu administracji określonym w art. 52 § 3 p.p.s.a. W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sadowi Administracyjnemu w Krakowie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż skarżący wniósł osobiście skargę na akt organu administracji, poprzez złożenie skargi bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, z pominięciem trybu wskazanego w art. 52 § 3 p.p.s.a., gdyż polegał na treści błędnego pouczenia w tym zakresie, doręczonego mu przez organ administracji wraz z zaskarżonym aktem. Natomiast ustanowiony w sprawie pełnomocnik wniósł niezależnie w imieniu skarżącego skargę na przedmiotowy akt z zachowaniem procedury określonej w art. 52 § 3 p.p.s.a., wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wezwania, o którym mowa w tym przepisie. W ocenie pełnomocnika skarżącego Sąd nie dokonał jakiejkolwiek analizy okoliczności wnoszenia skarg w sprawie niniejszej oraz w sprawie rozpoznanej pod sygn. III SA/Kr 943/10. Sąd pominął zupełnie fakt, iż skarga w sprawie III SA/Kr 943/10 została wniesiona przez skarżącego bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z uwagi na treść dołączonego do niej pouczenia. W takim wypadku, wobec jej odrzucenia z uwagi na nie poprzedzenie jej wezwaniem określonym w art. 52 § 3 p.p.s.a., odrzucenie skargi w sprawie niniejszej, gdzie skarga została takim wezwaniem uprzedzona, z uwagi na wniesienie skargi osobiście przez skarżącego, w sposób wadliwy, lecz zgodny z treścią otrzymanego pouczenia, stanowi o pozbawieniu skarżącego prawa do merytorycznego rozpoznania jego sprawy przez Sąd Administracyjny, co jest konsekwencją zastosowania się do wadliwego pouczenia o sposobie zaskarżenia dołączonego do zaskarżonego aktu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy zaskarżenia. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Warunkiem skutkującym powstanie stanu sprawy w toku jest tożsamość wcześniej wszczętej sprawy sądowoadministracyjnej z tą, w której wniesiono podlegającą odrzuceniu skargę. W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji nieprawidłowo przyjął, iż w wyniku wniesienia skargi z dnia 24 września 2010 r. powstał stan sprawy w toku, o jakim mowa w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Sąd przyjął bowiem, że w związku z tym, iż skarga z dnia 24 września 2010 r. została wniesiona w toku postępowania wszczętego już skargą z dnia 20 lipca 2010 r., która została prawomocnie odrzucona, to dotyczy jej zarzut sprawy w toku, uzasadniający jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić. O sprawie w toku można bowiem mówić w sytuacji, gdy skarga rozpoznawana jest merytorycznie. Natomiast w niniejszej sprawie Sąd I instancji postanowieniem z dnia 27 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 934/10 odrzucił skargę z dnia 20 lipca 2010 r., a zatem przed złożeniem skargi datowanej na dzień 24 września 2010 r., która wpłynęła do Sądu w dniu 21 października 2010 r. Wprawdzie postanowienie z dnia 27 września 2010 r. nie było prawomocne, jednakże Sąd I instancji postanowieniem z dnia 15 grudnia 2010 r. zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie uznając, iż rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie zależy od prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie III SA/Kr 934/10. Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 515/11 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjna na postanowienie Sądu I instancji z dnia 27 września 2010 r. Należy podkreślić, że okoliczność, iż sąd już raz orzekał prawomocnym postanowieniem w przedmiocie odrzucenia skargi nie wyklucza możliwości wniesienia "nowej" skargi. A zatem, w niniejszej sprawie Sąd zobligowany był do zbadania dopuszczalności skargi z dnia 24 września 2010 r. pod względem formalnym. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Jednocześnie Sąd nie orzekł o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego, bowiem nie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 209 p.p.s.a.