I SA/Rz 491/11
WyrokWSA w Rzeszowie2011-10-25
Skład orzekający: Grzegorz Panek, Tomasz Smoleń, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo zakwestionował prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktury, jeśli podatnik nabył towar i zapłacił za niego, a organ nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że podatnik wiedział lub mógł wiedzieć o oszukańczym charakterze transakcji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, iż podatnik wiedział lub mógł wiedzieć o oszukańczym charakterze transakcji, co jest warunkiem koniecznym do skutecznego zakwestionowania prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego. Niewystarczające jest samo ustalenie, że towar znalazł się w posiadaniu nabywcy, jeśli nie wykazano, że nastąpiło to w wyniku czynności udokumentowanej fakturą, która rodzi obowiązek podatkowy u sprzedawcy. Sąd stwierdził naruszenie prawa materialnego i procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w R., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. określającą spółce zwrot różnicy podatku od towarów i usług za listopad 2005r. w wysokości 175.534 zł. Organy zakwestionowały fakturę VAT nr 2005-11-05 z dnia 3 listopada 2005r., twierdząc, że firma M.S. wskazana na fakturze nie była rzeczywistym dostawcą towarów, a spółka E. (skarżąca) wiedziała lub powinna była wiedzieć o oszukańczym charakterze transakcji. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, twierdząc, że transakcja miała miejsce, a ona sama działała w dobrej wierze.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w R. i określił, że decyzja ta nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w R. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędziowie WSA Tomasz Smoleń /spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant st. sek. sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 października 2011r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] maja 2011r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2005r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że decyzja wymieniona w pkt. 1) nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w R. na rzecz strony skarżącej "A" Sp. z o.o. z siedzibą w R. kwotę 2.817 (słownie: dwa tysiące osiemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w R. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] grudnia 2010r., [...], określającą E. Sp. z o.o. kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za listopad 2005r.w wysokości 175.534 zł.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.).
W toku przeprowadzonych czynności kontrolnych organ pierwszej instancji ustalił, że w okresie objętym kontrolą głównym przedmiotem działalności spółki był hurtowy zakup i sprzedaż telefonów komórkowych oraz akcesoriów telefonicznych. Stwierdzono, że w rejestrze zakupu za listopad 2005r. (oraz w sporządzonej na jego podstawie deklaracji VAT-7) spółka zaewidencjonowała min. fakturę VAT nr 2005-11-05 z dnia 3 listopada 2005r., mającą dokumentować nabycie 100 szt. telefonów komórkowych marki SE K700i, od firmy M.S., [...] na kwotę netto 47.952 zł, podatek VAT 10.549,44 zł.
W następstwie przeprowadzonego postępowania, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w R. stwierdził, że firma M.S. wskazana na tej fakturze, w rzeczywistości nie była dostawcą towarów, a tym samym pomiędzy , a spółką E. nie mogło dojść do skutecznego przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
W konsekwencji Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w R. zakwestionował wiarygodność faktury nr 2005-11-05 z dnia 3 listopada 2005r. i prawo rozliczenia wykazanego w niej podatku od towarów, i decyzją z dnia [..] grudnia 2010r. znak: [....], określił kwotę zwrotu różnicy podatku w podatku od towarów i usług za listopad 2005 r., w wysokości 175.534 zł.
Wspomnianą na wstępie decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w R. utrzymał powyższą decyzje w mocy. Na wstępie uzasadnienia, organ wyjaśnił, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania.
W dalszej kolejności organ odniósł się do kontroli prowadzonej przez podatnika ewidencji jako podstawy prawidłowego deklarowania należnego podatku, ewentualnie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego i w tym zakresie, tak jak organ I instancji, uznał ich wadliwość. Zgodził się z organem I instancji, iż faktura nr 2005-11-05 z dnia 3.11.2005r. nie przedstawiała rzeczywistego zdarzenia gospodarczego. Zaznaczył przy tym, że nie kwestionuje faktu nabycia przez E. telefonów komórkowych, lecz osobę figurująca jako wystawca faktury. Powołując się na art. 535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny ( Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm. ) wskazał, że sprzedażą jest przeniesienie prawa własności rzeczy w zamian za uiszczenie stosownej ceny. W niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony, ponieważ figurujący jako wystawca faktury M.S. nie był właścicielem towarów w niej wykazanych a tylko firmował działalność prowadzoną w rzeczywistości przez J.K.
Powyższych ustaleń nie mogły niweczyć, zdaniem organu odwoławczego, zalegające w aktach administracyjnych raporty kasowe, mogły one stanowić, jak wskazał dalej organ, dowód zaksięgowania operacji rozchodu środków pieniężnych.
Ustalenia dotyczące fikcji wystawiania faktur organy oparły w głównej mierze na wynikach kontroli podatkowej prowadzonej względem M.S. przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. W postępowaniu tym stwierdzono nieprawidłowości w prowadzonych przez niego księgach przychodów i rozchodów, jak również wszelkich innych ewidencjach za lata 2004, 2005 i 2006, wynikające z faktu, iż nie prowadził on w tych latach żadnej działalności gospodarczej.
Organ odwoławczy nie przychylił się do stanowiska podatnika, który bronił się, usprawiedliwiając się dobrą wiarą, brakiem świadomości uczestniczenia w "karuzeli wyłudzającej podatek VAT". W ocenie organu okoliczności transakcji, takie jak kontakt telefoniczny z dostawcą, odbiór towaru w umówionych miejscach na trasie np. parkingach lub stacjach paliw, brak dokumentów magazynowych, przekazanie faktury kierowcy i regulowanie przez niego w momencie odbioru towaru, płatności wynikającej z faktury w formie gotówkowej, brak potwierdzonych dowodów kasowych, wskazywały na to, że uczestniczy w nielegalnym obrocie telefonami komórkowymi.
Organ odwoławczy nie doszukał się również w postępowaniu organu I instancji wad, na które powoływała się Spółka, a które to dotyczyły głównych zasad tego postępowania. Naprzeciw tym zarzutom organ odwoławczy wskazał, że wydane przez organ I instancji rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie całego, wyczerpująco zebranego materiału dowodowego i w oparciu o zasady logiki oraz doświadczenia życiowego.
Organ odwoławczy nie zgodził się z poglądem wyrażonym w powołanych przez Spółkę wyrokach, a to: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30.03.2004 r. sygn. III SA 2984/02, Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.03.2005 r. sygn. FSK 1106/04, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16.01.2008r. sygn. I SA/Ol 626/07, zgodnie z którym "(..) brak jest podstaw do obciążania strony negatywnymi skutkami podatkowymi z tego tytułu, że obrót nabytymi przez niego towarami we wcześniejszych fazach odbył się z naruszeniem przepisów podatkowych." W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w R. to na podatniku spoczywa obowiązek dochowania należytej staranności przy zawieraniu transakcji handlowych i to on winien podejmować działania mające na celu sprawdzenie kontrahenta w celu uniknięcia ewentualnego uczestniczenia w oszustwie podatkowym - podatnik nie może przerzucać na organ podatkowy obowiązków z tym związanych.
Odnosząc się do pozostałych wyroków organ wskazał, że pozostają bez wpływu na niniejszą sprawę.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem organów E. sp. z o.o. wniosła do tutejszego Sadu skargę wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze zarzuciła naruszenie art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady prawdy materialnej i dowolną ocenę zgromadzonych dowodów, oparcie się na dowodach zebranych w innym postępowaniu, art. 123 i 188 Ordynacji podatkowej poprzez nie przesłuchanie wszystkich świadków, którzy brali udział w dostawie i mogliby wyjaśnić kto był faktycznym właścicielem firmy dostawczej, naruszenie art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 17 ust. 2 VI Dyrektywy VAT z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych- wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku naliczonego od faktycznie zrealizowanej dostawy towaru od podatnika podatku od towarów i usług, który to nabyty towar podatnikowi do czynności opodatkowanych, naruszenie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług poprzez nieprawidłowe zastosowanie tego przepisu.
W skardze Spółka w dalszym ciągu podtrzymywała dotychczas prezentowaną linię obrony, iż transakcja, która dokumentowana była kwestionowaną fakturą miała w rzeczywistości miejsce oraz, że faktycznym dostawcą był figurujący na tej fakturze M.S. Jak wskazano dalej wszelkie niejasności wynikały z dość rozbudowanego sposobu zarządzania firmą M.S. przez jej właściciela M.S. , który posiadał kilku pełnomocników posiadających dużą swobodę w podejmowaniu decyzji. Zgodziła się przy tym, że wskazana firma mogła być zamieszana w "karuzelę podatkową", ale jak wskazała "obrót karuzelowy" występował na wcześniejszym etapie zaś przedmiotowa dostawa przebiegała w "zwykły" sposób, nie odbiegający od normy.
Podjęła również próbę podważenia wiarygodności wyjaśnień złożonych przez M.S. w postępowaniu przed Urzędem Kontroli Skarbowej w K. a dopuszczone w tym postępowaniu jako dowód. Wskazał bowiem, że występując w tej sprawie w charakterze podejrzanego a nie świadka nie zeznawał pod odpowiedzialnością karną w związku z czym mógł nie mówić prawdy a ponadto decyzja wydana w tej sprawie została zaskarżona do Sądu. W dalszej części uzasadnienia podjęto próbę podważenia tezy, że figurujący na fakturze M.S. jedynie firmował wystawienie tej faktury. Potwierdzeniem tego miał być fakt, że J.K. , który rzekomo miał być rzeczywistym wystawcą, nie był w stosunku do M.S. osobą obcą lecz jego szwagrem, który był mocno zaangażowany w sprawy M.S.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 88 ust. 3a ustawy o podatku od towarówi usług Spółka powołała się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 19 stycznia 2005 r., sygn. akt I SA/Kr 1291/03 cytując " jak wynika z literalnego brzmienia tego przepisu, nie ma on zastosowania w sprawie, jako że dotyczy on przypadków, gdy faktura opiewa na czynności, które w ogóle nie zostały dokonane. Celem tego przepisu było wyeliminowanie z rozliczeń w podatku VAT dokumentów, które dokumentowały czynności w ogóle nie istniejące(...)".
Powołała się również na wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE: sygn. C-354/03, C-355/03, C-484/03 z dnia 12 stycznia 2006 r., w których Trybunał miał stwierdzić, że "prawo podatnika dokonującego takich transakcji do odliczania naliczonego podatku od wartości dodanej nie może również ucierpieć wskutek tego, że w łańcuchu dostaw, którego część stanowią owe transakcje – o czym podatnik ten nie wie lub nie może wiedzieć – inna transakcja, wcześniejsza lub późniejsza w stosunku do tej, która została dokonana przez niego, stanowi oszustwo w zakresie podatku od wartości dodanej".
Skarżąca Spółka wyciągnęła z powyższych wyroków wniosek, iż można ograniczyć prawo do odliczenia VAT, ale tylko wówczas gdy podatnik brał świadomie udział w oszustwach. Tymczasem taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie miała miejsca.
Podniesiono również, iż abstrakcja byłoby twierdzenie, iż dla zachowania należytej staranności należałoby przy każdej transakcji legitymować osoby, z którymi się rozmawia. Dla podkreślenia absurdu tego rodzaju wymagań Spółka podała przykład pracownicy Urzędu Kontroli Skarbowej, która robiąc prywatnie zakupy powinna legitymować sprzedawców w sklepach detalicznych lub na targowiskach w celu upewnienia się, że dany sprzedawca działa na rzecz firmy, u której teoretycznie powinien być zatrudniony i czy towary, które sprzedaje ma prawo sprzedawać.
Strona skarżąca wskazała również, że sposób dokonywania transakcji, tj. zapłata gotówką za towar w połowie drogi, która w ocenie organu świadczyła o oszustwie był często praktykowany przez spółkę także w transakcjach, których organ nie kwestionował.
Podsumowując wskazano, że skoro M.S. zaewidencjonował sprzedaż towarów na rzecz Spółki, przeniósł na nią prawo do dysponowania towarem jak właściciel, towar odebrano i za niego zapłacono, brak było podstaw do pozbawienia E. prawa do odliczenia podatku naliczonego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego niezbicie wynika, że widniejący na spornej fakturze jako dostawca towaru M.S. nie prowadził żadnej działalności gospodarczej, a jedynie użyczył swoich danych J.K. , który pod jego firma prowadził działalność gospodarczą.
Odnośnie zarzutu nieprzeprowadzenia zawnioskowanych dowodów, organ odesłał do uzasadnienia postanowienia, w którym odmówił ich przeprowadzenia.
Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług organ przytoczył treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 1290/08, w którym Sąd miał wskazać iż faktura nie zawierająca danych rzeczywistego sprzedawcy usług a zamiast tego zawierająca dane innego podmiotu nie będącego rzeczywistym sprzedawcą, jest fakturą, która stwierdza czynności, które nie zostały dokonane w rozumieniu art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić.
Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd uwzględniając skargę między innymi na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
1. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
2. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
3. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że nastąpiło naruszenie prawa materialnego oraz procesowego, które miało wpływ na wynik rozpatrywanej sprawy.
W rozpoznawanej sprawie kwestią sporną jest okoliczność czy w rzeczywistości doszło do transakcji sprzedaży pomiędzy firmą M.S. a spółką E. wskazaną w fakturze nr 2005-11-05 z dnia 3 listopada 2005r., czy strona skarżąca wiedziała lub powinna była wiedzieć, że uczestniczy w oszustwie podatkowym oraz czy podjęła wszelkie działania aby do takiej sytuacji nie dopuścić. Organy nie kwestionują faktu, że spółka E. nabyła telefony komórkowe wykazane w wyżej wskazanej fakturze, kwestionują jednak, że dostawca telefonów był wystawcą tej faktury. Niewystarczające jest bowiem dla prawa do odliczenia podatku naliczonego z danej faktury ustalenie, że dany towar znalazł się w posiadaniu nabywcy, jeżeli nie zostanie wykazane, że to w wyniku czynności udokumentowanej tą właśnie fakturą, rodzącej w sprzedawcy powstanie obowiązku podatkowego, doszło do nabycia tegoż towaru.
Organy wskazały, że zgodnie z art. 535 k.c. sprzedażą jest przeniesienie własności rzeczy w zamian za uiszczenie stosownej ceny. Jak wskazuje treść tego przepisu, skuteczne wykazanie umowy sprzedaży jest uwarunkowane przeniesieniem prawa własności rzeczy ze zbywcy na nabywcę. W ocenie organów w tej sprawie warunek ten nie został spełniony, bowiem M.S. nie był właścicielem towarów wykazanych w fakturze nr 2005-11-05 z dnia 3 listopada 2005r. wystawionej dla skarżącej Spółki o czym przesądza fakt firmowania przez niego działalności osoby trzeciej tj. J.K. Jednocześnie nie kwestionują faktu, że towar wymieniony w fakturze skarżąca spółka otrzymała i za niego zapłaciła.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54 poz. 535 ze zm. zwana dalej ustawa VAT) możliwości obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w zakresie, w jakim towary są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, jest podstawowym prawem podatnika podatku od towarów i usług, wynikającym z konstrukcji tego podatku i przyjętej metody obliczenia podatku od wartości dodanej w każdej fazie obrotu, to jednak ustawodawca wprowadził ograniczenia i wyłączenie takiego odliczenia.
Na podstawie ogólnych zasad wynikających z ustawy VAT prawo do odliczenia podatku od towarów i usług nie będzie przysługiwało, gdy:
1. sprzedaż towarów i usług została udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi wystawionymi przez podmiot nieistniejący lub nieuprawiony do wystawienia faktur lub faktur korygujących;
2. wystawione faktury dokumentują czynności która nie podlegała podatkowi albo była zwolniona od podatku;
3. wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane;
4. wystawiono faktury dokumentujące czynności prawne.
W rozpoznawanej sprawie organy podatkowe powołały się na przepis przewidujący właśnie takie wyłączenia, a mianowicie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy VAT. Zgodnie z tym przepisem nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne, w przypadku gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane w części dotyczącej tych czynności.
W ocenie Sądu interpretacja przepisu art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a ustawy VAT winna być dokonywana w ten sposób, że nie zachodzi podstawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, w przypadku, gdy sprzedaż została udokumentowana fakturą wystawioną przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony, a podatnik wiedział lub mógł wiedzieć o oszukańczym charakterze transakcji. Obliguje to organy podatkowe do podjęcia wszelkich działań niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
Zdaniem Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala jednoznacznie stwierdzić, że M.S. nie był właścicielem firmy M.S. Ustaleń w tym zakresie organy podatkowe poczyniły przede wszystkim w oparciu o zeznanie M.S. złożone w postępowaniu karnym i podatkowym toczącym się przeciw niemu. Będąc słuchanym w charakterze świadka w niniejszej sprawie M.S. potwierdził, że był właścicielem firmy M.S., podał że zajmował się wpłacaniem i wypłacaniem pieniędzy, dostarczaniem dokumentów księgowych do biura rachunkowego, zatrudnianiem pracowników. Posiadał także pełnomocników, którzy pomagali mu prowadzić firmę, jednym z nich był T.G.
W zaskarżonej decyzji organ nie odnosi się do rozbieżności w zeznaniach M.S. jednocześnie odmówiły przeprowadzenia dowodu z przesłuchania T.G. uznając, że wniosek dowodowy z jego przesłuchań odnosi się do okoliczności wprawdzie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, ale już dostatecznie wyjaśnionych przy pomocy innych środków dowodowych. Z tej samej przyczyny nie dopuszczono dowodu z przesłuchania P.H.
W ocenie Sądu utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że zawarte w art. 189 Ordynacji podatkowej sformułowanie "chyba, że okoliczności te stwierdzane są wystarczająco innymi dowodami odnosi się do sytuacji, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej, już stwierdzonej, na korzyść strony. Jeżeli dowód dotyczy tezy odmiennej (tzw. przeciwdowód) powinien być przeprowadzony.
W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z tą drugą sytuacją. Dlatego też organ podatkowy winien przeprowadzić dowód z przesłuchania zawnioskowanych świadków za pomocą, których skarżąca Spółka wykazać może okoliczności dokonywania sprzedaży którą dokumentuje zakwestionowana faktura.
Organy w swych decyzjach wskazały na treść przepisu art. 535 k.c. zgodnie z którym sprzedażą jest przeniesienie własności rzeczy w zamian za uiszczenie stosownej ceny. Skuteczne wykonanie umowy sprzedaży jest uwarunkowane przeniesieniem prawa własności rzeczy ze zbywcy na nabywcę. Według organów w niniejszej sprawie ten warunek nie został spełniony, bowiem M.S. nie był właścicielem towarów wykazanych na fakturze nr 2005-11-05 z dnia 3 listopada 2005r. wystawionej dla E. Sp. z o.o.
Zgodnie z art. 169 § 1 k.c. jeżeli osoba nie uprawniona do rozporządzania rzeczą ruchomą zbywa rzecz i wydaje ją nabywcy, nabywca uzyskuje własność z chwilą objęcia rzeczy w posiadanie, chyba że działa w złej wierze. W rozpoznawanej sprawie towar objęty zakwestionowaną fakturą został skarżącej Spółce wydany a cena zapłacona. Organy, aby zakwestionować skarżącej Spółce nabycie tego towaru, winien wykazać, brak dobrej wiary Spółki (nabywcy) w momencie wydania towaru. Jak wyżej wskazano brak pełnego zebrania materiału dowodowego nie daje podstawy do oceny prawidłowości stanowiska przyjętego przez organy.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów prawa wspólnotowego należy wskazać, że w listopadzie 2005r. obowiązywała VI Dyrektywa z dnia 17 maja 1977r. w sprawie harmonizacji przepisów państw członkowskich dotyczących podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej i ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz.Urz. UE L 145 ze zm.).
Fundamentalnym prawem podatnika wynikającym z konstrukcji podatku od towarów i usług, jako podatku od wartości dodanej, jest prawo obniżenia podatku należnego o kwoty podatku zapłaconego przy nabyciu towarów i usług związanych z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Prawo to, co do zasady, nie może być ograniczone. Jednakże od reguły tej wprowadzono wyjątek, a mianowicie w sytuacji gdy miało miejsce działanie w nieuczciwych celach lub nadużycie prawa.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka (podatnik) zakupił towar wykazany w zakwestionowanej fakturze uiścił ustaloną cenę a towar został jej wydany. Transakcja taka sama nie stanowi oszustwa w zakresie podatku VAT, stanowi dostawę towaru dokonywaną przez podatnika działającego w takim charakterze oraz stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 1, art. 4 oraz art. 5 ust. 1 szóstej dyrektywy, ponieważ spełnia obiektywne kryteria, na których opiera się te pojęcie, niezależnie od zamiaru podmiotu innego niż dany podatnik, uczestniczącego w tym samym łańcuchu dostaw, lub od ewentualnego oszukańczego charakteru o skorym podatnik ten nie wiedział lub nie mógł wiedzieć - innej transakcji wchodzącej w skład owego łańcucha dostaw, wcześniej lub później w stosunku do tej, której dokonał ten podatnik. Prawo podatnik dokonującego takich transakcji do odliczenia naliczonego podatku VAT nie może również ucierpieć wskutek tego, że w łańcuchu dostaw, którego część stanowią owe transakcje - o czym podatnik tern nie wie lub nie może wiedzieć - inna transakcja, wcześniej lub później w stosunku do tej, która została dokonana przez niego, stanowi oszustwo w zakresie podatku VAT (zobacz wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 12 stycznia 2000r. C-354/03).
Mając powyższe na uwadze organ podatkowy aby skutecznie zakwestionował skarżącej Spółce prawo do odliczenia naliczonego podatku VAT winien w sposób nie budzący wątpliwości wykazał, że wiedziała lub mogła wiedzieć, iż dokonana transakcja stanowi łańcuch oszustw w zakresie podatku VAT. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstawy do takich ustaleń.
Z powyższych względów w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1a i c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło