VII SA/Wa 1957/11

WyrokWSA w Warszawie2011-11-24

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Mirosława Kowalska, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać właścicielowi lub zarządcy terenu, na którym znajduje się droga wewnętrzna (w tym wiadukt stanowiący jej część), przedstawienie ekspertyzy stanu technicznego i protokołu z okresowej kontroli, jeśli obiekt ten jest w złym stanie technicznym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego nie może nakazać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego i protokołu z okresowej kontroli właścicielowi lub zarządcy terenu, na którym znajduje się droga wewnętrzna (w tym wiadukt stanowiący jej część), jeśli nie jest on jednocześnie właścicielem lub zarządcą samego obiektu budowlanego (wiaduktu). Odpowiedzialność za utrzymanie obiektu budowlanego w ciągu drogi wewnętrznej spoczywa na właścicielu lub zarządcy tego obiektu, a niekoniecznie na właścicielu lub zarządcy gruntu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzje te nakazywały P. S.A. przedłożenie ekspertyzy stanu technicznego wiaduktu oraz protokołu z okresowej kontroli. Skarżąca spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów o drogach publicznych oraz Kpa, kwestionując swoją odpowiedzialność za przedłożenie dokumentacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd stwierdził również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2011 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lipca 2011 r. znak: (...) w przedmiocie nakazu przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego i protokołu z okresowej kontroli. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej P. S.A. w W. kwotę 500 zł (piećset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją wydaną [...] lipca 2011 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję [...] WINB z dnia [...] maja 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że kontrolowaną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, nakazał P. S.A. w W. przedłożenie: 1. ekspertyzy stanu technicznego wiaduktu nad linią kolejową nr [...] T. W. – M. w km 113,089 na szlaku K. – S., na działce [...], wykonanej przez osobę posiadającą prawo do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Wyżej wymieniona ekspertyza powinna zawierać orzeczenie odnoszące się do istniejącego stanu technicznego, sprawności konstrukcji przedmiotowego obiektu oraz zakreślenie zakresu robót budowlanych, niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia przedmiotowego wiaduktu do odpowiedniego stanu technicznego, jak i też określenie wykonania doraźnych robót budowlanych, umożliwiających jego bezpieczne użytkowanie w chwili obecnej, 2. protokołu z okresowej kontroli pięcioletniej, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania ww. obiektu budowlanego, jego estetyki wraz z otoczeniem (art. 62 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane). W ocenie organu odwoławczego decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem. Podstawą nałożenia obowiązku był zły stan techniczny, mogący spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, przedmiotowego obiektu budowlanego. Organ nadzoru budowlanego podkreślił, iż w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska – nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Adresatem postanowień przewidzianych w art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Organ podniósł, że jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy wiadukt drogowy jest drogowym obiektem inżynierskim, łączącym drogi leśne, zlokalizowanym nad linią kolejową nr [...] T. W. – M. w km 113,089 na szlaku K. – S., na działce [...]. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2011 r. Nr 12, poz. 59, tekst jednolity z późn. zm.), droga leśna to droga położona w lesie, nie będąca drogą publiczną w rozumieniu przepisów o drogach publicznych. Drogi, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi – art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Budowa, przebudowa, remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi, zgodnie z art. 8 ust. 2 ww. ustawy, należy do zarządcy terenu na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku do właściciela tego terenu. Natomiast sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg publicznych, zgodnie z art. 19 ust. 1 i 2 ww. ustawy, należą do zarządcy drogi. Biorąc powyższe pod uwagę organ stwierdził, że wiadukt drogowy (część drogi) wchodzący w skład drogi wewnętrznej winien być utrzymywany przez właściciela lub zarządcę terenu, na którym został zlokalizowany. Nadto organ podał, że bezspornym jest iż przedmiotowy wiadukt drogowy leży w ciągu dróg leśnych będących w zarządzie Lasów Państwowych Nadleśnictwa K. nr [...] i nr [...] – dróg wewnętrznych – na działce o nr ew. [...]. Działka nr ew. [...] stanowi własność Skarbu Państwa i pozostaje w użytkowaniu wieczystym P. S.A. z siedzibą w W. Wiadukt drogowy, nie stanowi odrębnego od gruntu przedmiotu własności. Stosownie do treści przepisu art. 21 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, tekst jednolity z póżn. zm.), dla nieruchomości Skarbu Państwa oddanych w użytkowanie wieczyste, prawa właścicielskie wykonuje użytkownik wieczysty. Oznacza to, .że Przedsiębiorstwo P. S.A. jest w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane właścicielem nieruchomości, na której położony jest objęty nakazem obiekt budowlany. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka Akcyjna P. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 8, 12 i 13 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz art. 7 i 77 Kpa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z póź. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga jest zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] WINB wydaną w dniu [...] maja 2011 r. na podstawie art. 62 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Decyzja ta została wydana po ustaleniu przez wojewódzki organ nadzoru budowlanego, iż wiadukt nad linią kolejową nr [...] T. W. .- M. na szlaku K. – S. w km 113,089 zlokalizowany na działce [...] jest w nieodpowiednim stanie technicznym mogącym stwarzać zagrożenie życia i mienia. Zgodnie z treścią ww. art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, właściwy organ w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może zażądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Obowiązek przedstawienia ekspertyzy obciąża właściciela lub zarządcę obiektu. W rozpoznawanej sprawie bezsprzecznym jest, że wiadukt nad linią kolejową nr [...] T. W. – M. na szlaku K. – S. leży w ciągu drogi leśnej wewnętrznej – zlokalizowanej na działkach będących w zarządzie Nadleśnictwa K. Stosownie do art. 4 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych – droga jest budowlą wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi co oznacza, że utrzymanie budowli inżynierskiej w ciągu drogi należy do właściciela lub zarządcy drogi. Zgodnie zaś z art. 8 ust. 2 ww. ustawy utrzymanie dróg wewnętrznych należy do zarządcy terenu na którym są one zlokalizowane. W związku z powyższym należy uznać, że za utrzymanie leżącego w ciągu drogi leśnej (wewnętrznej) wiaduktu stanowiącego część tej drogi odpowiedzialnym jest właściciel lub zarządca tej drogi, co w przypadku dróg wewnętrznych oznacza właściciela lub zarządcę gruntu, na którym droga wewnętrzna się znajduje. Należy podkreślić, że w analogicznym stanie faktycznym decyzję wydaną na podstawie art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, odnośnie wiaduktu zlokalizowanego na tej samej działce nr [...] nad linią kolejową T. W. – M. w km 114,064 oceniał Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie VII SA/Wa 367/08 oraz Naczelny Sąd Administracyjny (II OSK 1330/08) i ocenę przedstawioną przez sąd – skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy obowiązkiem organów będzie uwzględnienie powyższych uwag sądu. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 ust. 1a i c, art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło