III SAB/Lu 35/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-11-29
Skład orzekający: Jerzy Drwal, Robert Hałabis, Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie wydania decyzji administracyjnej o wypłacie odprawy mieszkaniowej żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność w sprawie wydania decyzji administracyjnej dotyczącej odprawy mieszkaniowej jest niedopuszczalna, gdyż odprawa ta jest realizowana na podstawie umowy cywilnoprawnej, a nie decyzji administracyjnej, zgodnie z przepisami obowiązującymi w dniu zwolnienia ze służby. W konsekwencji sprawa nie mieści się w zakresie kontroli sądów administracyjnych.Stan faktyczny
W. K. został zwolniony ze służby wojskowej we wrześniu 2009 r. i w maju 2011 r. wystąpił z wnioskiem o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Organ odmówił wydania decyzji administracyjnej, wskazując, że odprawa jest realizowana na podstawie umowy cywilnoprawnej zgodnie z przepisami obowiązującymi w dniu zwolnienia ze służby. Skarżący zarzucił bezczynność organowi w wydaniu decyzji administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz zwrócił skarżącemu wpis sądowy w kwocie 100 zł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (spr.), Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. K. na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w L. w przedmiocie : wypłaty odprawy mieszkaniowej p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu W. K. wpis sądowy w kwocie 100 zł (sto złotych).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. W. K. zarzuca Dyrektorowi Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w L. bezczynność polegającą na nie wydaniu decyzji administracyjnej w sprawie odprawy mieszkaniowej. Zdaniem skarżącego, przysługuje mu ona i powinna być wypłacona na podstawie decyzji administracyjnej. W związku z tym nie można się zgodzić ze stanowiskiem organu, który w swoich wielu pisemnych wyjaśnieniach wskazuje, że odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej i w tym przypadku uprawnienie do przedmiotowej odprawy może zostać zrealizowane wyłącznie w trybie umowy cywilnoprawnej zawartej na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.
W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej odrzucenie (jako niedopuszczalnej) ewentualnie o jej oddalenie (jako nieusprawiedliwionej).
Sąd zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Oznacza to, że skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo innego aktu lub dokonania czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w sprawie mającej charakter sprawy z zakresu administracji publicznej.
Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy trzeba stwierdzić, że nie jest sporne, iż W. K. został zwolniony ze służby wojskowej z dniem [...] września 2009 r. (na mocy rozkazu personalnego Nr [...] z dnia [...] maja 2009 r.) i w dniu [...] maja 2011 r. wystąpił z wnioskiem o wypłatę odprawy mieszkaniowej na podstawie przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Skarżący konsekwentnie podnosi, że organ powinien wydać decyzję w przedmiocie odprawy mieszkaniowej. Z kolei organ (Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w L.) reprezentuje pogląd, akceptowany przez Dyrektora Pionu Mieszkaniowego Biura Prezesa WAM w W., iż sprawa odprawy może być załatwiona poprzez zawarcie ze skarżącym umowy cywilnoprawnej, a nie wydanie decyzji administracyjnej.
Stanowisko organu jest prawidłowe, podobnie jak i wniosek zawarty w odpowiedzi na skargę, że jest ona niedopuszczalna i w związku z tym powinna być odrzucona przez Sąd.
Rozstrzygające znaczenie ma fakt, że W. K. zwolniono ze służby wojskowej w dniu [...] września 2009 r. i uprawnienia do odprawy mieszkaniowej (w tym sposób załatwienia tej sprawy przez organ) powinny być postrzegane z punku widzenia przepisów obowiązujących właśnie w tej dacie, a nie w czasie kiedy skarżący składa wniosek (z dnia [...] maja 2011 r.) o wypłatę przedmiotowej odprawy.
W dacie kiedy doszło do zwolnienia W. K. z zawodowej służby wojskowej zasady obliczania i wypłacania odprawy mieszkaniowej regulował art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Artykuł ten w ust. 1 określał wysokość odprawy. W ust. 2 ustawodawca przewidział, że odprawę mieszkaniową wypłaca się na podstawie umowy zawartej między dyrektorem oddziału regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, a osobą uprawnioną zwalniającą kwaterę, w przypadku jej zajmowania. Ustawodawca zastrzegł w tym przypadku, że zawarcie umowy następuje po przedstawieniu przez osobę uprawnioną jednego z następujących dokumentów:
1) zaświadczenia o nabyciu uprawnień do emerytury wojskowej lub do wojskowej renty inwalidzkiej wydanego przez wojskowy organ emerytalny;
2) zaświadczenia o przyczynach zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wydanego przez dowódcę jednostki wojskowej, w której żołnierz służby stałej pełnił zawodową służbę wojskową, jeżeli nie nabył prawa do emerytury wojskowej lub nie uzyskał uprawnień do wojskowej renty inwalidzkiej;
3) zaświadczenia o związku śmierci żołnierza zawodowego ze służbą wojskową wydanego przez właściwy organ wojskowy;
4) decyzji, o której mowa w ust. 5, wraz z zaświadczeniem o wysłudze lat, od której jest uzależniona wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową, wydanym przez właściwy organ wojskowy, jaką żołnierz zawodowy będzie posiadał w ostatnim dniu pełnienia zawodowej służby wojskowej.
Znaczenie art. 47 ust. 1 i 2 komentowanej ustawy należy odczytywać w powiązaniu z treścią jej przepisu art. 23 ust. 1 określającego, że odprawa mieszkaniowa jest świadczeniem wypłacanym żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej.
Skarżący jest osobą zwolnioną ze służby przed dniem [...] lipca 2010 r. Stąd też odpada argument, że w grę wchodzi nowe brzmienie art. 47 ust. 2 w/w ustawy, po jej nowelizacji. Dokonano jej z dniem 1 lipca 2010 r. na podstawie ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 28, poz. 143). W wersji obecnie obowiązującej wskazany wyżej przepis stanowi, że dyrektor oddziału regionalnego wydaje decyzję o wypłacie odprawy mieszkaniowej w dniu zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej, z zastrzeżeniem ust. 5, nie później jednak niż w terminie dziewięćdziesięciu dni od dnia zwolnienia, a wydanie decyzji następuje po przedstawieniu jednego z wymienionych i wymaganych dokumentów (określonych w ust. 2). Skarżący nie może skutecznie powoływać się na treść tego przepisu i wywodzić na jego podstawie, że organ zobligowany jest do wydania decyzji administracyjnej załatwiającej sprawę odprawy mieszkaniowej. Taki wniosek wynika z art. 18 ust. 1 w/w ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw. Tenże przepis określa, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostatecznymi decyzjami administracyjnymi lub zawarciem umowy stosuje się przepisy zmienianej ustawy w dotychczasowym brzmieniu. Powołany art. 18 ust. 1 oznacza, że w realiach rozpoznawanej sprawy podstawę do wypłaty odprawy mieszkaniowej stanowić może wyłącznie umowa cywilnoprawna, o której mowa w art. 47 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (w brzmieniu tego przepisu w dacie zwolnienia skarżącego ze służby).
W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że odprawa mieszkaniowa uregulowana w art. 47 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, ustalana jest umową cywilnoprawną, co oznacza, iż kwestie związane z wysokością odprawy nie stanowią sprawy administracyjnej i nie podlegają kontroli sądów administracyjnych (zob. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2009 r. sygn. akt I OSK 1190/08). Powyższy pogląd odnośnie charakteru odprawy mieszkaniowej znajduje potwierdzenie również w nowszym nurcie orzeczniczym (wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 października 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1006/11), w którym akcentuje się, że ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych w brzmieniu sprzed 1 lipca 2010 r. nadawała przedmiotowej odprawie charakter cywilistyczny, gdyż zobowiązywała organ do zawarcia umowy cywilnoprawnej stanowiącej podstawę wypłaty odprawy mieszkaniowej.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że kwestia odprawy mieszkaniowej należnej skarżącemu, nie mieści się w kategorii spraw administracyjnych wyznaczonych treścią art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Skarga jest więc niedopuszczalna. Dlatego podlega odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
O zwrocie wpisu sądowego w kwocie 100 zł orzeczono na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło