IV SA/Wa 1331/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-29
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Aneta Dąbrowska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która dopuszcza realizację tzw. willi miejskich, ale jednocześnie wprowadza ograniczenia w zakresie maksymalnej długości elewacji i wymogu wydzielenia działki budowlanej, narusza prawo własności właściciela nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ograniczenia wprowadzone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, dotyczące maksymalnej długości elewacji i wymogu wydzielenia działki budowlanej dla tzw. willi miejskich, są uzasadnione. Pomimo naruszenia interesu prawnego właściciela, ingerencja ta mieści się w granicach interesu publicznego, jakim jest zapewnienie prawidłowej cyrkulacji powietrza w mieście, co jest zgodne z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz opracowaniami ekofizjograficznymi. W związku z tym, sąd oddalił skargę.Stan faktyczny
Skarżąca spółka "A." S.K.A. wniosła skargę na uchwałę Rady W. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując jej postanowienia dotyczące terenów będących jej własnością. Spółka zarzuciła, że ograniczenia w zakresie maksymalnej długości elewacji (10 m) oraz wymóg wydzielenia działki budowlanej przed realizacją tzw. willi miejskich, uniemożliwiają zagospodarowanie nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem i naruszają prawo własności. Organ argumentował, że ograniczenia te są uzasadnione potrzebą zapewnienia prawidłowej cyrkulacji powietrza w mieście, zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2011 r. sprawy ze skargi "A." S.K.A. z siedzibą w W. na uchwałę Rady W. z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - oddala skargę -
Pismem z dnia [...] lipca 2011r. "A" S.K.A. z siedzibą w W. w oparciu o art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym po uprzednim, bezskutecznym wniesieniu w dniu [...] czerwca 2011 r. wezwania do usunięcia naruszenia prawa do Rady W., skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady W. Nr [...] z dnia [...] października 2008 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...]
- część I (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] grudnia 2008 r.), w części obejmującej:
- w § 2 ust. 1 pkt 28 wyrazy: "zlokalizowany na wydzielonej działce budowlanej",
- § 30 ust 5 pkt 5, -§30 ust 7 pkt 5
Jednocześnie spółka wniosła o:
- stwierdzenie nieważności wskazanej części tej uchwały na terenach K5.2MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2) oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca Spółka wyjaśniła, iż jest właścicielem nieruchomości - działki nr ew. [...],[...]i [...] z obrębu [...]-[...]-[...] w rejonie położonym na zachód od ul. [...] i południowy zachód od [...]Ośrodka Sportu i Rekreacji [...] w W. oraz że jest to teren obecnie niezabudowany, przeznaczony pod zainwestowanie. Zgodnie z postanowieniami zaskarżonego planu nieruchomość skarżącej podzielono między kilka jednostek planistycznych: K5.1MW/2MN, K5.2MNI(MW2), K6.1MW/2MN, K6.2MNI(MW2) i K7.1MW1/MN - zabudowa mieszkaniowa oraz 12KDW, 13KDW-drogi wewnętrzne.
UZASADNIENIE
Spółka podniosła, iż na terenach oznaczonych m.in. K5.2MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2) miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza realizację tzw. willi miejskich, czyli zgodnie z definicją zawartą w § 2 ust.1 pkt 11 " wielorodzinnych domów mieszkalnych z jedną klatką schodową o nie mniej niż 4 i nie więcej niż 10 mieszkaniach, zlokalizowanych na wydzielonej działce budowlanej".
Zdaniem strony skarżącej realizacja willi miejskich na działkach stanowiących jej własność jest w ogóle niemożliwa, albowiem zgodnie z ustaleniami szczegółowymi na powyższych terenach, plan określił maksymalną długość każdej elewacji poszczególnych budynków na 10 m, co ogranicza powierzchnię zabudowy do 100 m2. W efekcie w ocenie strony skarżącej postanowienia zawarte w § 30 ust. 5 pkt 5 i § 30 ust. 7 pkt 5 uchwały nie pozwalają na terenach K5.MNI(MW2) i K6. 2MNI(MW2) zastosować ustanowionej w planie definicji willi miejskiej, jako "wielorodzinnego domu mieszkalnego, z jedną klatką schodową, o nie mniej niż 4 i nie więcej niż 10 mieszkaniach". W ocenie skarżącej budowa willi miejskiej byłaby możliwa przy przyjęciu szerokości elewacji określonej w §12 ust. 1 pkt 5 planu - do 25 m.
Ponadto skarżąca wskazała, iż definicja willi miejskiej w §2 ust. 1 pkt 28 uchwały zakłada jej realizację na wydzielonej działce budowlanej. Na terenach K5.2MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2) wille miejskie stanowią przeznaczenie dopuszczalne, które zgodnie z §2 ust. 1 pkt 11 uchwały "zajmuje nie więcej niż 40% powierzchni działki budowlanej lub działki gruntu". Oznacza to, że na terenach K5.2MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2) istnieje obowiązek uprzedniego wydzielenia działek budowlanych, a następnie dopuszcza się lokalizację willi miejskiej na wydzielonej działce, przy czym willa może zająć tylko 30% powierzchni wydzielonej działki budowlanej.
Skarżąca wyjaśniła, iż aktywnie uczestniczyła w procedurze uchwalania planu, składając uwagi do projektu planu wyłożonego do publicznego wglądu oraz biorąc udział w spotkaniach i dyskusjach publicznych. Organ sporządzający plan uwagi częściowo uwzględnił poprzez wprowadzenie możliwości budowy willi miejskich. Skarżąca wskazała jednak, iż po rozpoczęciu przygotowań do projektowania zabudowy, okazało się, że obowiązujący plan na realizację tego typu zabudowy nie zezwala. Wynika to z zastosowania w stosunku do willi miejskich wskaźnika długości elewacji 10 m oraz z obowiązku lokalizacji willi miejskiej na wydzielonej uprzednio działce budowlanej, mając do dyspozycji tylko 40% powierzchni tej działki i tylko część z powierzchni zabudowy wyodrębnionej działki budowlanej, wynoszącej maks. 30% całej działki. Skarżąca uznała pierwotnie powyższe ustalenie planu za pomyłkę projektantów, którzy dodając do ustaleń szczegółowych w § 30 ust. 5 oraz § 30 ust. 7 wyrazy "oraz wielorodzinnej - wille miejskie, zgodnie z § 4 ust. 4 zapomnieli skorygować parametr długości elewacji dla tego typu zabudowy oraz przeoczyli, że definicja willi miejskiej jest niemożliwa do zastosowania dla przeznaczenia dopuszczalnego. Argument ten potwierdza m.in. okoliczność, że w ustaleniach ogólnych planu w §12 ust. 1 pkt 5 przyjęto dla willi miejskich długość elewacji maks. 25 m. Skarżąca wystosowała do władz W. pismo z dnia [...] listopada 2010 r., w którym zaproponowała zastosowanie interpretacji systemowej uchwały, wyjaśnionej w uzasadnieniach decyzji o pozwoleniu na budowę. Następnie, Skarżąca złożyła w Biurze Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu W. pismo z dnia [...] czerwca 2011 r. w którym ponownie przedstawiła problemy z interpretacją uchwały w procesie projektowania inwestycji. Na pisma te Prezydent W. nie udzielił odpowiedzi. Wobec powyższego, Skarżąca zmuszona była wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zdaniem skarżącej analiza powołanych na wstępie skargi przepisów uchwały, obowiązujących na terenach K5.2MNI(MW2), K6.2MNI(MW2) dowodzi, że naruszają one prawo własności skarżącej, przez uniemożliwienie zagospodarowania nieruchomości zgodnie z przeznaczeniem, do czego skarżąca jest uprawniona na mocy §2 ust. 1 pkt 28, § 4 ust. 4, § 30 ust. 5, § 30 ust. 7 tej uchwały oraz art. 6 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W odpowiedzi na skargę na uchwałę Nr [...] Rady W. z dnia [...] października 2008 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] część I - wniosła o jej oddalenie. Zdaniem organu zarzut skarżącej, iż zapisy uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] cz.l nie pozwalają na terenach K5MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2) realizować willi miejskich jest bezzasadny. W § 12 ust.1 pkt 5 wskazanego planu ustalono maksymalną długość elewacji poszczególnych budynków, w tym - w ppkt b) - dla willi miejskich nie więcej niż 25m, przyjmując iż ustalenia szczegółowe mogą stanowić inaczej. Między innymi w przypadku terenów K5.2MNI (MW2) i K6.2MNI (MW2) ustalenia szczegółowe dla tych terenów zawarte w § 30 ust.5 i ust. 7, stanowią inaczej, a mianowicie określają maksymalną długość elewacji poszczególnych budynków - 10 m oraz maksymalną długość elewacji zespołu budynków - odpowiednio 60m i 50m. Analogiczny zapis zawarty jest w ustaleniach szczegółowych dla terenów K3.2MNI (MW2) i K4.1MNI (MW2).
Organ wskazał, iż zabudowa o przeznaczeniu przewidzianym w planie tj. jednorodzinna szeregowa, bliźniacza lub wolnostojąca, wielorodzinna - wille
miejskie oraz lokale usługowe wydzielone w budynkach mieszkaniowych, może być realizowana w ramach poszczególnych obszarów urbanistycznych pod warunkiem nie przekroczenia maksymalnych współczynników zabudowy i zagospodarowania terenu określonych w planie. Przy ograniczeniu długości elewacji dla poszczególnych budynków oraz zachowaniu m.in. wysokości zabudowy do 3 kondygnacji na terenach Skarżącej możliwa jest realizacja (w ramach przeznaczenia dopuszczalnego) tzw. willi miejskich, czyli budynków wielorodzinnych z jedną klatką schodową, zawierających od 4 do 10 mieszkań.
Organ podniósł, iż przedmiotowe tereny w projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu były przeznaczone jedynie pod zabudowę jednorodzinną z dopuszczeniem usług. Funkcja wielorodzinna (wille miejskie) - jako dopuszczalna (czyli zajmująca nie więcej niż 40% powierzchni działki), została wprowadzona do ustaleń dla terenów K5.2MNI(MW2) i K.6.2MNI(MW2) na skutek częściowego uwzględnienia przez Prezydenta W. uwagi firmy A. Uwzględniono jednak ograniczenia wynikające z ustaleń obowiązującego studium W. Organ podkreślił, iż obszar planu rejonu [...] cz.l położony jest w całości w zasięgu wyznaczonego w studium korytarza wymiany powietrza systemu przyrodniczego W., co wymaga takiego kształtowania zabudowy, które sprzyjałoby swobodnemu przepływowi mas powietrza. Narzuca to również ograniczenia związane z gabarytami zabudowy na poszczególnych obszarach korytarza wymiany powietrza.
Organ wyjaśnił, iż na terenach, będących w całości własnością Skarżącej (teren K5,2 o powierzchni ok. 7600 m2 i teren K6.2 o powierzchni ok. 5600 m2) zabudowa wielorodzinna (wille miejskie) jako przeznaczenie dopuszczalne może zajmować maksymalnie 40% powierzchni działki (dotyczy to zarówno budynków jak i związanego z nimi zagospodarowania terenu), dzięki czemu większość terenu zgodnie z ustaleniami planu, winna być zagospodarowana zabudową jednorodzinną Oznacza to, że pod zabudowę wielorodzinną może być przeznaczone nie więcej niż ok. 3000 m2 z terenu K5.2 i nie więcej niż ok. 2200 m2 z terenu K6.2. Mając na względzie treść § 15 ust.2 pkt 2 ppkt b) planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] cz.l - ustalając dla willi miejskich minimalną powierzchnię działek budowlanych uzyskiwanych w wyniku łączenia lub podziału nieruchomości na 1000 m2 (a szerokość frontu działki budowlanej na 30 m) oraz przyjętą w planie definicję willi miejskiej powinna być ona zlokalizowana na wydzielonej działce budowlanej, możliwym jest aby na obu terenach przywołanych przez Skarżącą zlokalizowanie zostały wille miejskie.
Maksymalna powierzchnia zabudowy (tj. największa nieprzekraczalna wartość procentowa stosunku powierzchni terenu zajętego przez wszystkie budynki zlokalizowane na terenie do całkowitej powierzchni terenu) dla obydwu przedmiotowych terenów określona jest w planie na 30% - zarówno dla zabudowy wielorodzinnej jak i jednorodzinnej. Taki sam wskaźnik powierzchni zabudowy został w planie przyjęty dla wielu innych terenów wyznaczonych w planie (w tym także terenów istniejącej zabudowy, terenów zabudowy jednorodzinnej i zabudowy wielorodzinnej). W związku z powyższym trudno twierdzić, iż pomiędzy przeznaczeniem terenów w planie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i zabudowę mieszkaniową wielorodzinną tzw. wille miejskie a przyjętymi dla ww. terenów współczynnikami zabudowy i zagospodarowania terenu zachodzą jakiekolwiek sprzeczności.
Ponadto w piśmie z dnia [...] października 2011r. Rada przedstawiła dodatkowe wyjaśnienia w sprawie podnosząc, iż obszary oznaczone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego I rejonu [...], symbolami K5.2 MNI i K6.2 MNI znajdują się w obszarze korytarza wymiany powietrza tzw. korytarz podskarpowy, co jes zgodne z postanowieniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W. (uchwała nr [...] Rady W. z dnia [...].10.2006 r. ze zm.)
Ustosunkowując się z kolei do odpowiedzi na skargę udzieloną przez Radę W., skarżąca ponownie podniosła, iż nie jest prawdą, że przy ograniczeniu długości elewacji budynku do 10 m, jest możliwe wybudowanie willi miejskiej o minimum 4 lokalach mieszkalnych, nawet jeśli zabudowa może posiadać 3 kondygnacje. Jej zdaniem przy powierzchni zabudowy 100m2 i obowiązku realizacji co najmniej 4 lokali - po odjęciu grubości ścian, elementów technicznych (pionów wodno-kanalizacyjnych, wentylacji itd.) oraz wyodrębnionej z lokali klatki schodowej i schodów, zgodnie z przepisami budowlano- technicznymi, powierzchnia użytkowa kondygnacji nie pozwala na wykonanie dwóch odrębnych lokali mieszkalnych w normalnym standardzie. Istnienie trzeciej kondygnacji nie zwiększa znacząco powierzchni mieszkań, gdyż wymaga wprowadzenia dodatkowych schodów i klatek schodowych w lokalach. Wybudowanie takiego obiektu jest technicznie możliwe, jednakże byłby on pozbawiony walorów użytkowych, bowiem
powierzchnia lokali nie przekraczałaby 27 m2. W przypadku realizacji lokali dwupoziomowych, składałyby się one z części wejściowych o pow. ok. 20 m2, ze schodami na piętro do mieszkania ok. 40 m2. Inna konfiguracja lokali jest niemożliwa, gdyż willa miejska, zgodnie z planem, musi liczyć minimum 4 odrębne lokale na maks. 3 kondygnacjach. Jednocześnie powierzchnia zabudowy działki liczącej min. 1000 m2, zostaje wykorzystana w minimalnym zakresie, chociaż plan przewiduje zabudowanie 300m2 (30%).
Zdaniem skarżącej również argument o przebiegu korytarza wymiany powietrza systemu przyrodniczego W. jest nietrafiony. Skarżąca nie kwestionuje wysokości zabudowy, ani wskaźnika powierzchni zabudowy przewidzianej planem. Przeciwnie, skarżąca ubiega się o prawo realizacji zabudowy znacznie korzystniejszej dla korytarza wymiany powietrza, to jest obiektów wolnostojących, w odróżnieniu od zabudowy szeregowej o wys. 3 kondygnacji. Skarżąca podnosi, że organy W. ustaliły przeznaczenie wskazanych w skardze terenów na wille miejskie, ale omyłkowo pozostawiły w tekście uchwały parametr szerokości elewacji przewidziany dla zabudowy jednorodzinnej szeregowej. Pomimo długotrwałych rozmów z organem administracji budowlanej i obszernej korespondencji, nie udało się przekonać organu, aby nie stosował błędnie ustalonego parametru przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Sąd rozpoznając skargę na uchwałę Rady Miasta W. nr [...] z dnia [...]października 2008 roku w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla rejonu [...] część I - nie stwierdził naruszenia przepisów prawa przy wydawaniu zaskarżonej uchwały. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Wniesienie skargi do sądu jest możliwe po spełnieniu określonych w przepisie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym warunków formalnych. Do warunków tych ustawodawca zalicza obok bezskutecznego wezwania rady do usunięcia zarzucanego naruszenia, wykazanie się naruszeniem interesu prawnego. Tak więc skarżący w postępowaniu planistycznym musi się wykazać nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego nie oznacza obowiązku uwzględnienia, skargi. Obowiązek jej uwzględnienia powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem przepisu prawa materialnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2007 r. II OSK 1627/06 LEX nr 315977).
W niniejszej sprawie skarżąca spółka jest właścicielem nieruchomości - działki nr ew. [...],[...]i [...]z obrębu [...]-[...]-[...] w rejonie położonym na zachód od ul. [...] i południowy zachód od [...] Ośrodka Sportu i Rekreacji [...] w W. Nie może budzić wątpliwości, iż własność jest prawem, które wskazuje na istnienie interesu prawnego. Jednocześnie w ocenie Sądu skarżąca wykazała, iż postanowienia uchwały Rady W. z dnia [...] października 2008r. w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla rejonu [...] część I, odnoszące się do nieruchomości skarżącej poprzez wprowadzenie m.in.ograniczenia szerokości elewacji do 10m oraz konieczności wydzielenia działki budowlanej przed rozpoczęciem budowy willi - naruszają posiadany przez stronę interes prawny.
Skarżąca wskazywała na niezgodne jej zdaniem z prawem wprowadzenie w planie ustaleń szczegółowych odnośnie terenów K5.MNI(MW2) i K6. 2MNI(MW2 poprzez określenie maksymalnej długość elewacji willi na 10 m, co ogranicza powierzchnię zabudowy do 100 m2. W efekcie w ocenie strony skarżącej
postanowienia zawarte w § 30 ust. 5 pkt 5 i § 30 ust. 7 pkt 5 uchwały nie pozwalają na terenach K5.MNI(MW2) i K6. 2MNI(MW2) zastosować ustanowionej w planie definicji willi miejskiej, jako "wielorodzinnego domu mieszkalnego, z jedną klatką schodową, o nie mniej niż 4 i nie więcej niż 10 mieszkaniach.
Spółka za naruszające prawo własności uznała też wprowadzenie dla terenów K5.2MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2) obowiązku uprzedniego wydzielenia działek budowlanych, przed zlokalizowaniem willi miejskiej, przy czym pod budowę willi może być przeznaczone tylko 40% powierzchni działki, a na pozostałej powierzchni obowiązuje przeznaczenie podstawowe terenu, czyli zabudowa jednorodzinna intensywna. Zdaniem skarżącej zważywszy na obowiązujący normatyw powierzchni zabudowy dla działki wynosi 30%, uniemożliwia to wybudowanie jakiejkolwiek willi miejskiej.
Zasadniczym zarzutem skargi jest zatem naruszenie przez Radę prawa własności nieruchomości skarżącej, naruszenie godzące w uprawnienia właściciela określone w art. 140 K.c. Uniemożliwia to, zdaniem strony skarżącej, planowane zagospodarowanie terenu i korzystanie z nieruchomości. Tak sformułowany zarzut wymaga jednak zastrzeżenia, że plan zagospodarowania przestrzennego z samego założenia może naruszać prawo własności nieruchomości, a ingerencja gminy w to prawo jest co do zasady dopuszczalna. Problem polega jednak na tym, czy ingerencja ta jest usprawiedliwiona z punktu widzenia zasad i wartości, o których mowa w art. 1 ust. 2 ustawy, tj. czy ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości i wykonywaniu prawa własności są konieczne dla zrealizowania koniecznych funkcji publicznych gminy.
W ocenie Sądu ingerencja w prawo własności skarżącej jest uzasadniona.
Uprawnienie gminy do ustalania przeznaczenia terenu i sposobu jego zagospodarowania nie może być nadużywane i niezależnie od legalności jest oceniane pod kątem ewentualnego nadużywania uprawnień. Prawnie wadliwymi ustaleniami planu będą zatem nie tylko te, które naruszają przepisy prawa, ale także te, które będą wynikiem nadużycia przysługujących gminie uprawnień. To zaś oznacza, że każda ingerencja w sposób wykonywania prawa własności musi mieścić się w granicach wyznaczonych interesem publicznym (Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, red. prof. zw. dr hab. Zygmunt Niewiadomski, Warszawa 2004, str. 39, 40, 42, 43, 57).
W ocenie Sądu organ nie naruszył przysługującego mu władztwa planistycznego wprowadzając szczegółowe uregulowania co do szerokości elewacji dla willi miejskiej oraz konieczności wydzielenia przed realizacją willi działki budowlanej o powierzchni 1000 m 2 - w odniesieniu do działek skarżących położonych na obszarze K5.2MNI(MW2) i K6.2MNI(MW2)
Zdaniem Sądu działania organu, nie były w tym zakresie dowolne i nieuzasadnione. Przede wszystkim stosownie do treści art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalenia Studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Jak wynika z akt administracyjnych Rada W. zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W. (uchwala Nr [...] z dnia [...] października 2006 ) - obszary oznaczone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rejonu [...]część I, symbolami K5.2 MNI i K6.2 MNI znajdują się w obszarze korytarza wymiany powietrza tzw. korytarz podskarpowy. Organ uzupełniając odpowiedź na skargę wyjaśnił, iż zgodnie z ustaleniami opracowania ekofizjograficznego sporządzonego na potrzeby Studium w oparciu o art 72 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 27.04.2011 r. Prawo ochrony środowiska" Dz.U. z 2008 r. Nr 25 poz. 150 ze zm.) aby zapewnić odpowiednie warunki aerosanitarne w mieście niezbędne jest:
- zachowanie wysokiego udziału powierzchni biologicznie czynnej na terenach zabudowanych, a w szczególności na terenach korytarzy wymiany powietrza, - projektowanie układów zabudowy sprzyjających przewietrzaniu. Korytarz wymiany powietrza tzw. podskarpowyr w którym położone są ww. działki przebiega wzdłuż południowego fragmentu Skarpy [...].
Ponadto opracowując projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru pod skocznia, także sporządzono opracowanie ekofizjograficzne tego obszaru. W pkt.2.10 tego opracowania zatytułowanym "Warunki klimatyczne" poddano analizie klimat lokalny W. i role w tym klimacie systemu wymiany i regeneracji powietrza" (str. 29 i n.). Wynika z niego, że decydującym czynnikiem umożliwiającym wymianę powietrza w W. jest tzw. miejska bryza, dzięki której chłodne i czyste powietrze napływa ze strefy zewnętrznej w kierunku centrum, na miejsce nagrzanego i zanieczyszczonego powietrza. W dalszej części ekofizjografii zawarto stwierdzenia dotyczące istotnej roli wiatru w procesie wymiany powietrza w centrum miasta. Podkreśla się, że już dziś średnia prędkość wiatru na
stacji Uniwersytetu [...], położonego w centrum W. jest niższa o ok. 30% w stosunku do notowanej na [...]. Zabudowa miejska stanowi główną przeszkodę osłabiająca prędkość wiatru. Tylko przy silnych wiatrach ponad 7 m/s (tylko 13 % sytuacji spotykanych na [...] gdzie siła wiatru jest jak na W. bardzo duża) wymiana zanieczyszczeń powietrza w mieście może odbywać się bez udziału bryzy miejskiej i klinów napowietrzających. Organ podkreślił, iż zdaniem autorów ekofizjografii (str. 30) : "Można stwierdzić, że miejski system wymiany i regeneracji powietrza (kliny nawietrzające) może przyczynić się do wzrostu efektywności napływu czystego powietrza w kierunku centrum W. aż w 87% występujących w W. sytuacji pogodowych. Szczególnej uwagi nabiera ów system na terenach narażonych na inwersje, gromadzenie się zanieczyszczeń i pozostających w cieniu aerodynamicznym Skarpy [...] jak obszar tzw. Parku [...]."
Zdaniem Sądu mając na uwadze powyższe i uwzględniając lokalizację działek skarżącej spółki wewnątrz klina napowietrznego, należy uznać że wprowadzone do planu ograniczenia w zakresie maksymalnej długości elewacji oraz nakazu wyodrębnienia działki budowlanej na potrzeby budowy willi - stanowią realizację zaleceń Studium oraz opracowań ekofizjograficznych. W ocenie Sądu z uwagi na konieczność zapewnienia w pierwszej kolejności prawidłowej cyrkulacji powietrza, mającej znaczenie nie tylko dla terenu na którym położone są działki skarżącej spółki ale dla całej W. uznać należy, iż organ nie naruszył przysługującego mu władztwa planistycznego wprowadzając powołane ograniczenia co do możliwości zabudowy tego obszaru.
Wbrew twierdzeniu strony skarżącej wprowadzenie szczegółowych ustaleń w planie co do terenów symbolami K5.2 MNI i K6.2 MNI nie było wynikiem omyłki organu lecz zamierzonym działaniem stanowiącym kompromis pomiędzy koniecznością ochrony tego obszaru, a umożliwieniem właścicielom realizacji swoich uprawnień własnościowych. Jak wyjaśnił organ w projekcie planu uwzględniono częściowo uwagi inwestora, w sposób maksymalnie możliwy, bez spowodowania negatywnych następstw dla systemu wymiany powietrza w W.
Ponadto w ocenie Sądu za bezzasadne uznać należało zarzuty skargi, iż wprowadzenia w zaskarżonym planie powyższych ograniczeń co do możliwości zabudowy działek uniemożliwia budowę willi miejskiej, która zgodnie z definicją zawartą w planie jest wielorodzinnym domem mieszkalnym, z jedną klatką
schodową, o nie mniej niż 4 i nie więcej niż 10 mieszkaniach. W ocenie Sądu twierdzenia strony skarżącej, iż budowa willi miejskiej o szerokości elewacji 10 m willa miejska i możliwości zabudowy 30% powierzchni działki budowlanej jest niemożliwe są gołosłowne i nie przedstawiono na tę okoliczność żadnego dowodu.
Należy zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika organu, iż willa miejska zgodnie z powołaną definicją nie stanowi budynku o podwyższonym standardzie, w którym muszą znajdować się lokale o określonej powierzchni, lecz jest domem wielorodzinnym. Zgodnie z wyliczeniami organu jest możliwe wybudowanie na działkach stanowiących własność skarżącej willi miejskiej, w której dwa lokale miałyłby powierzchnię po 65 m2 oraz dwa lokale o powierzchni po 32m 2.
Zdaniem Sądu zgodzić należy się z organem, iż wprowadzone w planie miejscowym ograniczenia w kształtowaniu zabudowy, w tym układ (kierunek) zabudowy, duża gęstość siatki ulic na kierunku przewietrzania oraz ograniczona wysokość zabudowy i długość elewacji poszczególnych budynków, zmniejszająca ryzyko wystąpienia barier mechanicznych na kierunku przewietrzania, stanowią konsensus pomiędzy interesem właścicieli gruntów, a interesem społecznym tj. jakością życia wszystkich mieszkańców W. Korytarze napowietrzania tworzą określony system, który może sprawnie funkcjonować tylko w całości. Dopuszczenie do jego zabudowy w sposób niekontrolowany, spowoduje nieodwracalne skutki dla całej W., pogarszając jakość życia mieszkańców miasta i prowadząc do degradacji centrum W.
W świetle powyższego uznać należy, iż naruszony interes prawny skarżącej, pozostaje w zgodzie z obowiązującym prawem i w granicach uprawnień przysługujących gminie z mocy art. 3 ust. 1 oraz art. 1 p.z.p., w których zakresie rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy.
Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło