II SA/Po 962/11

WyrokWSA w Poznaniu2011-12-15

Skład orzekający: Elwira Brychcy, Maria Kwiecińska, Jakub Zieliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wydać decyzję nakazującą przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego na podstawie art. 71a Prawa budowlanego, jeśli zmiana sposobu użytkowania wiązała się z wykonaniem robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może zastosować procedury legalizacyjnej przewidzianej w art. 71a Prawa budowlanego, jeśli zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego wiązała się z wykonaniem robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę. W takim przypadku organ powinien przeprowadzić postępowanie naprawcze w oparciu o przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Wydanie decyzji na podstawie art. 71a Prawa budowlanego bez wcześniejszego ustalenia charakteru wykonanych robót budowlanych jest przedwczesne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej K. D. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania poddasza budynku handlowego, tj. jego użytkowania jako poddasza nieużytkowego. Organ ustalił, że poddasze zostało samowolnie zaadaptowane na dwupoziomowe mieszkanie, co zdaniem organu zmieniło warunki bezpieczeństwa pożarowego, sanitarne oraz układ obciążeń. Strona skarżąca kwestionowała, że roboty modernizacyjno-remontowe stanowią samowolną zmianę sposobu użytkowania i zarzucała organom brak wyjaśnienia, na czym polega przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania oraz brak ustalenia, czy wykonane roboty wymagały pozwolenia na budowę, zgłoszenia, czy też nie podlegały reglamentacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2011 r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2011r. Nr [...], II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 757,- zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia [...] 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał K. D. przywrócenie poprzedniego legalnego sposobu użytkowania poddasza budynku handlowego, tj. dwupoziomowego mieszkania na poddaszu - jako poddasza nieużytkowego (strychu), położonego w K. W.. przy ul. S. [...], działka nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w toku postępowania wyjaśniającego ustalił, że poddasze budynku położonego w K. W.. przy ul. S. 1 jest w całości użytkowane jako mieszkanie dwupoziomowe o powierzchni ok. 60 m2. Obecny właściciel budynku - K. D. nabył go w 1995 r. od B. G. jako budynek handlowy. Na parterze budynku mieścił się wówczas lokal handlowy, a na poddaszu znajdowało się pomieszczenie biurowe z aneksem kuchennym i sanitariat. Organ ustalił, iż pomieszczenia biurowe i WC, schody wewnętrzne zostały wykonane w latach ok. 1980-1981 w ramach remontu kapitalnego budynku przeprowadzonego przez państwa M.. W tym czasie zostały również wymieniono belki stropowe w budynku. Organ nadzoru ustalił, iż przedmiotowe roboty zostały wykonane samowolnie. Wcześniej poddasze było użytkowane jako prowizoryczne mieszkanie. Dalej organ stwierdził, że aktualne dwupoziomowe poddasze mieszkalne nigdy nie było legalnym poddaszem mieszkalnym, ani nie stanowiło legalnych pomieszczeń biurowych wraz z zapleczem. Przestrzeń na poddaszu w obrębie której znajdowało się prowizoryczne pomieszczenie (bez prądu., wody, kanalizacji. ogrzewane piecem) w którym zamieszkiwała Pani W. już nie istnieje. Z poczynionych przez organ ustaleń wynika, iż obecnie mieszkanie składa się z dwóch poziomów. Pierwszy poziom jest użytkowany jako pokój dzienny z aneksem kuchennym i łazienką z WC. Na poziomie drugim znajdują się dwa pokoje - sypialnie. Ściany działowe są wykonane z płyt gipsowo kartonowych natomiast ściany ukośne poddasza są ocieplone wełną mineralną i wykończone płytami gipsowo kartonowymi. Posadzkę wykonano jako: panele podłogowe i deski podłogowe w pokojach oraz płytki ceramiczne w łazience z WC. Dwa poziomy mieszkalne tworzą całość i są połączone ze sobą schodami drewnianymi. Mieszkanie jest wyposażone w instalacje: wodociągową, kanalizacyjną, elektryczną, centralnego ogrzewania z piecem gazowym co. (w łazience). Organ stwierdził, że mieszkanie posiada nowoczesne rozwiązania funkcjonalne. Do robót budowlanych użyto materiałów budowlanych odpowiadających dzisiejszym standardom (np. wełna mineralna, płyty gipsowo - kartonowe, panele podłogowe, płytki ceramiczne itd.). Mieszkanie jest doświetlone poprzez 6 okien wykonanych w połaci dachu oraz 2 okna w ścianie od strony ulicy Plebanka. Organ zauważył, że na skutek (samowolnej) adaptacji poddasza strychu na mieszkanie nastąpiła zmiana warunków bezpieczeństwa pożarowego - wykonano instalację elektryczną w pomieszczeniach mieszczących się na dwóch poziomach poddasza (opartego na konstrukcji drewnianej). Ponadto, zdaniem organu, na zmianę warunków bezpieczeństwa pożarowego wpływa fakt montażu pieca centralnego ogrzewania na gaz w łazience na strychu. Według Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wykonane parce adaptacyjne doprowadziły zmiany wielkości i układu obciążeń przekazywanych na strop drewniany i ściany zewnętrzne budynku. Ponadto zmieniły się warunki higieniczno sanitarne poddasza w związku z budową łazienki oraz instalacji kanalizacyjną, wodociągową i gazową. Na podstawie dokonanych ustaleń organ uznał, iż do samowolnej zmiany sposobu użytkowania na cele mieszkalne doszło w obrębie całego poddasza budynku handlowego. Zmiana użytkowania poddasza na mieszkanie nastąpiła w 2007 r. od dnia 16 października 2007 r. w budynku w K. W.. przy ul. S. [...] - są zameldowane dwie osoby co oznacza, iż poddasze było już wówczas zaadoptowane na cele mieszkaniowe. Z uwagi, że właściciel mieszkania – K. D. nie przedłożył organowi dokumentów do których przedłożenia został zobowiązany postanowieniem z dnia 30 marca 2010 r. zasadnym było zdaniem organu, na podstawie art. 71a ust 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane orzec o obowiązku przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania przedmiotowego poddasz. Odwołanie wniósł pełnomocnik K. D. podnosząc, iż "roboty modernizacyjno-remontowe mieszkania", to nie to samo co samowolna zmiana sposobu użytkowania. Zdaniem strony nie doszło do żądnej zmiany użytkowania poddasza gdyż było one już uprzednio zamieszkiwane przez panią W. zaraz po wojnie. Dalej strona zarzuciła, że pełnomocnik strony nie został do tej pory skuteczne powiadomiony o wszczęciu przedmiotowego postępowania oraz, że organ w żaden sposób nie wyjaśnił na czym ma polegać "przywrócenie poprzedniego legalnego sposobu użytkowania poddasza budynku handlowego", gdyż poddasze to w trakcie swego istnienia zmieniało "swoje oblicze" i to nie za sprawą strony. Przedmiotowe poddasze zawsze miało charakter użytkowy. Zadaniem strony organ w żaden sposób nie wykazał, iż na poddaszu budynku mieszkalnego doszło do zmiany sposobu jego użytkowania. Żeby wykazać zmianę warunków, organ winien odwołać się do konkretnych przepisów i norm, a nie opierać się tylko na własnych przeczuciach. W zaskarżonej decyzji nie wskazano żadnego odrębnego przepisu prawa bądź normy, które miałyby w przedmiotowej sprawie zastosowanie. Po rozpatrzeniu odwołania Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] 2011 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji stwierdzając, iż z poczynionych przez organ I instancji ustaleń niewątpliwie wynika, że w rozpatrywanej sprawie nastąpiła zamiana sposobu użytkowania przedmiotowego poddasza poprzez zmianę warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych, ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń. Organ odwoławczy uznał, iż dokonana w 2007r. zmiana sposobu użytkowania przedmiotowego poddasza bez wymaganego prawem zgłoszenia stanowiła samowolną zmianę sposobu użytkowania. A skoro tak, to prawidłowo organ I instancji zastosował w niniejszej sprawie art. 71 a ustawy Prawo budowlane. Konsekwencją nieprzedłożenia przez inwestorów wszystkich wskazanych przez organ I instancji dokumentów była konieczność wydania decyzji w trybie art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego tj. nakazanie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. D. reprezentowany przez r.pr. G. W. wniósł o uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. i Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., w przypadku nie uwzględnienia skargi przez organ odwoławczy, oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w kwocie 1237 zł [wynagrodzenia pełnomocnika - 720 zł (3 x stawka minimalna), kosztów sądowych - wpisu 500 zł, kosztów udzielonego pełnomocnictwa - opłaty skarbowej 17 zł]. Skarżący podniósł, iż organy nadzoru budowlanego do tej pory nie rozstrzygnęły istotnej kwestii dot. zawiadomienia pełnomocnika o wszczęciu postępowania. Ponadto w jego ocenie ustalenie, że poddasze było nieużytkowane, jest niezgodne ze stanem faktycznym. To, że organ nie był w stanie jednoznacznie ustalić w jakiej części i na jakie cele było użytkowane poddasze, nie może być dowodem wykluczającym użytkowanie poddasza na cele mieszkalne. Skarżący zarzucił nadto, że organ nakładając obowiązek przywrócenia poprzedniego legalnego sposobu użytkowania poddasza budynku handlowego w żaden sposób nie wyjaśnił, na czym ma to przywrócenie polegać. Strona skarżąca podniosła, że bezspornym w sprawie jest fakt przeprowadzenia robót modernizacyjno – remontowych na poddaszu w przedmiotowym budynku. A zatem, jeżeli w ocenie organów zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części była związana z koniecznością wykonania robót budowlanych to rzeczą organów w pierwszej kolejności było ustalenie czy wykonane roboty wymagały pozwolenia na budowę, czy też może wymagały tylko zgłoszenia, a może w ogóle nie podlegały te roboty jakiejkolwiek reglamentacji. Brak powyższego ustalenia jest podstawowym brakiem w prowadzonej do tej pory procedurze. Obowiązek dokonania takiego ustalenia niewątpliwie wynika z art. 71 ust. 6 Prawa budowlanego. Skarżący podniósł, iż dyspozycją art. 71a Prawa budowlanego objęta jest tylko taka zmiana sposobu użytkowania, która w istocie nie wiąże się z wykonywaniem robót budowlanych, a w szczególności robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę. Gdy inwestor wykonał roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, bądź zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do przeprowadzenia postępowania naprawczego w oparciu o przepisy inne niż określone w art. 71 a Prawa budowlanego, np. art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Odpowiadając na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się zarzutu niepowiadomienia pełnomocnika strony o wszczęciu postępowania organ wyjaśnił, iż pełnomocnik skarżącego był obecny przy kontroli przeprowadzonej w dniu 14 października 2008 r. oraz odebrał zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 23 października 2010 r. co potwierdził swoim podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszym rzędzie zauważyć należy, że kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega na badaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Podkreślić nadto trzeba, iż sąd administracyjny nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi i zawartą w skardze argumentacją. Obowiązany jest natomiast, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Oznacza to, iż podniesione w skardze zarzuty i ich uzasadnienie nie są wyłącznym kryterium badania legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd ma bowiem obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony. Zdaniem Sądu strona skarżąca słusznie zauważyła, iż organy obu instancji wydając zaskarżone decyzje zbyt wcześnie zastosowały przewidzianą w art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010 r nr 243 poz.1623 ze zm.) procedurę legalizacji samowolnie dokonanej zmiany użytkowania części obiektu budowlanego bez wcześniejszego dokonania właściwej kwalifikacji przeprowadzonych robót modernizacyjno-remontowych. Od pierwotnego, właściwego zakwalifikowania robót budowlanych przeprowadzonych na poddaszu budynku położonego w K. W.. przy ul. S. 1, zależy jakie przepisy znajdą zastosowanie w sytuacji samowolnej zamiany sposobu użytkowania przedmiotowej części budynku. Z treści art. 71a ust 1 Prawa budowlanego wynika, iż znajdzie on zastosowanie w sytuacji gdy dojedzie do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia. Z kolei w art. 71 Prawa budowlanego ustawodawca wskazał w jakich przypadkach następuje zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części wymagającej zgłoszenia właściwemu organowi. Z treści art. 71 powołanej ustawy należy wyprowadzić wniosek, że przepis ten kompleksowo reguluje postępowanie w razie zgłoszenia przez uprawniony podmiot zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z wyjątkiem takiej sytuacji, gdy zamierzona zmiana sposobu użytkowania określonego obiektu wymaga wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę (art. 71 ust. 6 pkt 1). Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wykonania jakichkolwiek robót budowlanych lub zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania wymagającej wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia (art. 71 ust. 2 i ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego) - uruchamia postępowanie administracyjne, które zasadniczo kończy się w dwojaki sposób, tj. organ milcząco przyzwala właścicielowi na wnioskowaną zmianę lub wydaje decyzję zawierającą sprzeciw. Natomiast, gdy zmiana sposobu użytkowania wymaga wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, wówczas rozstrzygnięcie w sprawie zmiany sposobu użytkowania następuje w decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 71 ust. 6 pkt 1). Jednocześnie trzeba zastrzec, że gdyby inwestor dokonał w takiej sytuacji zgłoszenia w trybie art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, to właściwy organ w myśl ust. 5 pkt 1 cyt. przepisu obligatoryjnie wniósłby sprzeciw. W związku z powyższym należy stwierdzić, że dyspozycją art. 71a Prawa budowlanego objęta jest tylko taka zmiana sposobu użytkowania, która w myśl przepisu art. 71 ust. 2, a także art. 71 ust. 6 pkt 2 cyt. ustawy wymaga wyłącznie zgłoszenia właściwemu organowi. Powyższy pogląd został zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 29 lutego 2008 r. o sygn. akt II OSK 119/07 (dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), który to pogląd Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w pełni podziela. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż z powyższych uregulowań wynika, że ustawodawca wiąże dalej idące konsekwencje prawne z planowanymi przez inwestora robotami budowlanymi niż z wynikającą z nich zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Inwestor nie dokonuje więc samego zgłoszenia przewidzianego w art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, lecz zobowiązany jest do złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę, w którym to wniosku powinien zarazem wskazać na okoliczność zamierzonej zmiany sposobu użytkowania obiektu. Organ architektoniczno - budowlany po przeprowadzeniu właściwego postępowania orzeka w przedmiocie całego wniosku, udzielając bądź odmawiając udzielenia pozwolenia na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że procedura w zakresie udzielenia pozwolenia na budowę umożliwia dokładniejsze i pełniejsze zbadanie planowanej inwestycji w kontekście obowiązujących przepisów prawa, spełnienia warunków technicznych i zapewnienia bezpieczeństwa realizacji inwestycji. Nie bez znaczenia jest też to, że rozstrzyganie w sprawie zmiany sposobu użytkowania w ramach decyzji o pozwoleniu na budowę odbywa się według przepisów rozdziału 4 Prawa budowlanego, natomiast w pozostałych przypadkach legalna zmiana sposobu użytkowania obiektu odbywa się według regulacji rozdziału 6 Prawa budowlanego. Konsekwentnie więc, również procedura naprawcza musi być adekwatna do rodzaju działań inwestora czy właściciela obiektu. Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że w sytuacji gdy inwestor wykonuje roboty budowlane związane ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do przeprowadzenia postępowania naprawczego w oparciu o przepisy art. 50 i art. 51, nie zaś art. 71a Prawa budowlanego. Trzeba bowiem przyjąć, że taka legalizacja robót budowlanych, ze względu na ich wyższy stopień skomplikowania w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, wyprzedza legalizację samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu w zakresie uregulowanym przepisem art. 71a Prawa budowlanego. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, w stosunku do samowolnie przeprowadzonych na poddaszu przedmiotowego budynku przy ul. S. [...] w K. W.. robót budowlanych organy prowadzą osobne postępowanie. Ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika, iż postępowanie to do chwili wydania zaskarżonej decyzji nie zostało zakończone wydaniem decyzji. Organy nie określiły charakteru przeprowadzonych robót - nie stwierdziły czy objęte były obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, czy może wymagały stosownego zgłoszenia. Również w zaskarżonej decyzji oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nie wynika aby organy stwierdziły, iż przedmiotowe roboty budowlane zaliczały się do kategorii robót objętych wymogiem ich zgłoszenia co uzasadniałoby, w świetle powyższych rozważań, zastosowanie w sprawie procedury legalizacyjnej przewidzianej w art. 71a Prawa budowlanego. Tym samym wydane decyzje organów należy uznać za przedwczesne, nie znajdujące oparcia w dotychczasowych ustaleniach faktycznych. Reasumując organy nadzoru budowlanego winny w pierwszej kolejności ustalić, czy przeprowadzone roboty budowle w wyniku, których doszło do zmiany sposobu użytkowania poddasza, zostały przeprowadzone bez uzyskania stosownego pozwolenia i w tym przypadku o zmianie sposobu użytkowania orzec w trybie postępowania naprawczego, w oparciu o przepisy art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, bądź czy wymagały zgłoszenia co uzasadnia zastosowanie w sprawie art. 71a tej ustawy. W związku z stwierdzonym naruszeniem przepisów prawa materialnego – art. 71a ustawy Prawo budowlane- Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. a p.p.s.a. o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Wedle tego przepisu, w razie uwzględnienia skargi skarżącemu przysługuje od organu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw. Z kolei zgodnie z art. 205 § 2 tej ustawy, niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej m.in. przez radcę prawnego obejmują także jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez Sąd osobistego stawiennictwa strony. Przepisami odrębnymi, o jakich powyżej mowa, są przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163 poz. 1349). Jak wskazuje treść § 2 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, Sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład jego pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia oraz rozstrzygnięcia. Opłatę zasądza się na podstawie stawek minimalnych, szczegółowo wyliczonych w tym rozporządzeniu, przy czym opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sporu. Mając na względzie wymienione powyżej wytyczne, Sąd doszedł do przekonania, iż wystarczające będzie zasądzenie wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego wedle stawek minimalnych określonych w rozporządzeniu. W ocenie Sądu, mając na względzie charakter sprawy, wynagrodzenie w takiej wysokości odpowiada nakładowi radcy pełnomocnika skarżącego. Konkluzję tę potwierdza także ta okoliczność, iż to nie pełnomocnik procesowy radca prawny G. W. występował przed organami w imieniu skarżącego, lecz J. K.. W tej sytuacji zasadne w opinii Sądu było zasądzenie jego wynagrodzenia według stawki minimalnej, która zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku, wynosi 240 zł. Sąd zwrócił ponadto w oparciu o powołany wyżej art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a kwotę 500 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu, oraz kwotę 17 tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. O wykonalności orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło