IV SA/Wa 1614/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - oddala skargę - Postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania D. B., reprezentowanego przez M. J., od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn.: [...], w zakresie przebudowy fragmentów linii napowietrznych wysokiego napięcia kolidujących z budową Zachodniej obwodnicy miasta P. w ciągu drogi [...]: - linia 220 kV relacji P.-P. (pikietaż drogi 6+717), - linia 220 kV relacji P.-P. (pikietaż drogi 14+000), - linia 220 kV relacji C.- P. (pikietaż drogi 14+000), - linia 400 kV relacji P.- K. (pikietaż drogi 19+006), - linia 400 kV relacji P. – K. (pikietaż drogi 22+883 i 23+311), - linia 400 kV relacji L.-G. (pikietaż drogi 24+214). Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podniósł, iż w przedmiotowej sprawie, z uwagi na liczbę stron biorących udział w postępowaniu, zastosowano art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), w myśl którego, jeżeli liczba stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 Kpa. W takim przypadku doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Analizując materiał dowodowy przedmiotowej sprawy organ odwoławczy ustalił, iż obwieszczenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...], o wydaniu decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2011 r., zostało podane do wiadomości stronom postępowania: - na stronie internetowej Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w P. w terminie 21.02.2011-16.03.2011 r., - w Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w P., w terminie 23.02.2011-11.03.2011 r., - w Urzędzie Gminy D., w terminie 24.02.2011-10.03.2011 r., - w Urzędzie Gminy K., w terminie 23.02.2011-11.03.2011 r., - w Urzędzie Gminy R., w terminie 25.02.2011-14.03.2011 r., - w Urzędzie Gminy T., w terminie 23.02.2011-11.03.2011 r. Organ odwoławczy uznał, iż najpóźniejszą datą doręczenia w niniejszej sprawie decyzji organu pierwszej instancji jest dzień 11 marca 2011 r., zatem ostatnim dniem na wniesienia odwołania był dzień 25 marca 2011 r. Natomiast odwołanie D. B. zostało złożone dopiero w dniu 14 kwietnia 2011 r., zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jego złożenia. Mając powyższe na uwadze oraz to, iż postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotowe odwołanie zostało złożone z uchybienie ustawowego terminu. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył D. B. wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy organowi drugiej instancji, celem rozpoznania odwołania od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. z dnia [...] lutego 2011 r. W motywach skargi skarżący wskazał, iż organ odwoławczy naruszył treść przepisu art. 49 Kpa w zw. z art. 57 § 5 Kpa, bowiem błędnie przyjął, że termin złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji upłynął w dniu 25 marca 2011 r., tj. po upływie czternastu dni od daty zdjęcia przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska obwieszczenia o wydaniu ww. decyzji, czyli w dniu 11 marca 2011 r., w sytuacji, gdy ostatnie obwieszczenie informujące o wydanej decyzji usunięto ze strony internetowej Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. w dniu [...] marca 2011 r. W ocenie pełnomocnika, dopiero właśnie z tą datą rozpoczął bieg, przewidziany w art. 49 Kpa, czternastodniowy termin wymagany dla skutecznego doręczenia decyzji. Oznacza to, że termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 13 kwietnia 2011 r., a nie jak błędnie przyjął organ odwoławczy w dniu 25 marca 2011 r. Wadliwe przyjęcie przez organ daty "skutecznego doręczenia decyzji", w ocenie skarżącego oznacza, iż niezasadnym było przyjęcie, że odwołanie skarżącego nadane w dniu 12 kwietnia 2011 r. w placówce pocztowej operatora publicznego, zostało złożone po terminie. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Na wstępie podkreślić należy, iż przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest kwestia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację wskazanego na wstępie przedsięwzięcia. Należy mieć na względzie, że w postępowaniu dotyczącym środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji stosuje się co do zasady przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednak zgodnie z art. 74 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji, jeśli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 Kpa. W ocenie Sądu, z racji liczby stron niniejszego postępowania, wskazany przepis znajdował zastosowanie w niniejszej sprawie. Podkreślenia wymaga, iż jednym z podstawowych wymogów postępowania administracyjnego, odnoszącym się do fazy postępowania międzyinstancyjnego, przewidzianym w art. 129 § 1 i 2 Kpa, jest wymóg wniesienia odwołania do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję - w terminie czternastu dni od dnia jej doręczenia stronie. Oznacza to, iż w postępowaniu wstępnym organ odwoławczy zobowiązany jest podjąć czynności mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Stosownie do art. 134 Kpa organ odwoławczy w drodze postanowienia stwierdza niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Termin określony w przepisie art. 129 § 2 Kpa jest terminem prekluzyjnym dla strony, a zatem jego uchybienie powoduje, że czynność prawna podjęta przez stronę po jego upływie jest bezskuteczna. Jak wskazano powyżej, w niniejszej sprawie, z mocy przepisów szczególnych, zastosowanie znalazł przepis art. 49 Kpa, wprowadzający specyficzną możliwość zawiadamiania stron postępowania administracyjnego o czynnościach organów administracji publicznej, podejmowanych w tym postępowaniu. Zgodnie z jego treścią strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi. W tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Zawiadamianie stron o wydanych decyzjach i innych czynnościach odbywa się przy pomocy wykorzystania takich środków komunikacji jak: obwieszczenie publiczne, czy też inne zwyczajowo przyjęte w danej miejscowości sposoby publicznego ogłoszenia (por. P. Wajda [w:] M. Wierzbowski i A. Wiktorowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011 r., s. 260). Należy mieć na uwadze, iż istotą instytucji doręczenia w drodze publicznego obwieszczenia, określonej w art. 49 kpa, jest zapewnienie szybkiego skutku doręczenia wobec wszystkich podmiotów, które są adresatami danego aktu administracyjnego, jeżeli przepisy szczególne przewidują możliwość posłużenia się taką szczególną formą doręczenia (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 45/10). Doręczenie przez obwieszczenie jest uważane za prawnie skuteczne po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami doktryny i judykatury, termin określony w art. 49 Kpa, oblicza się od pierwszego dnia w którym nastąpiło obwieszczenie lub innego rodzaju publiczne ogłoszenie w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości (por. np. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2008 r., s. 324, czy A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Kraków 2005 r., s. 377, orzecznictwo sądowe – por. np. wyrok NSA z 14 marca 2008 r., I OSK 400/07; wyrok NSA z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 45/10). Mając powyższe na względzie, za błędną uznać należy argumentację skarżącego, iż termin wskazany w art. 49 Kpa należy obliczać od ostatniego dnia obwieszczenia, które w niniejszej sprawie miało miejsce w dniu 16 marca 2011 r. na stronach internetowych Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w P. Treść art. 49 Kpa wskazuje jednoznacznie, iż czternastodniowy termin oblicza się od dnia publicznego ogłoszenia. Chodzi zatem o dzień, w którym dokonano zamieszczenia obwieszczenia o wydaniu i treści decyzji na tablicy ogłoszeń właściwego urzędu, na jego stronie internetowej lub we właściwej gazecie (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 235/11). Na gruncie wykładni językowej pojęcie "dzień publicznego ogłoszenia" należy zatem rozumieć jako dzień, w którym doszło do publicznego (w sensie dostępności dla osób zainteresowanych) udostępnienia materiałów o określonej treści. Należy jednocześnie podkreślić, iż w sytuacji, gdy w sprawie dokonywano wielu ogłoszeń publicznych, bieg czternastodniowego terminu, po upływie którego decyzję uważa się za doręczoną, rozpoczyna bieg następnego dnia po pierwszym dniu najpóźniej dokonanego ogłoszenia. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z taką sytuacją, gdyż dokonywane były liczne ogłoszenia publiczne w trybie art. 74 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji w zw. z art. 49 Kpa. Najpóźniejszym z nich było ogłoszenie publiczne na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Gminy R. w dniu 25 lutego 2011 r. Skoro tak to należy uznać, że decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 11 marca 2011 r. Wobec doręczenia skarżącemu decyzji w dniu [...] marca 2011 r. wynikający z art. 129 § 2 Kpa czternastodniowy termin na wniesienie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji upłynął bezskutecznie w dniu 25 marca 2011 r. Wniesione przez skarżącego odwołanie w dniu 12 kwietnia 2011 r. ( data nadania pisma w placówce pocztowej operatora publicznego) należy uznać za spóźnione. Konsekwencją powyższego prawidłowe jest ustalenie organu, iż odwołanie skarżącego zostało wniesione po terminie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.