II SA/Bk 780/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję P. Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Komendanta Powiatowego Policji w G. z dnia [...].07.2011 r. nr [...], 2. stwierdza, że wymienione decyzje nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. P. Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] września 2011r. nr[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 94 ust.1, art. 95 ust.1 pkt 2 i art. 97 ust.5 ustawy z 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2007r., Nr 43, poz. 277 ze zm.), cytowanej dalej jako: Ustawa oraz § 2 pkt 2 i § 3 rozporządzenia MSWiA z 18 maja 2005r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludniania lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz.U. Nr 105, poz. 884 ze zm.), powoływanego dalej jako: Rozporządzenie, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w G. z dnia [...] lipca 2011r. o odmowie przyznania T. B. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne: T. B. jako funkcjonariusz Policji wystąpił do Komendanta Powiatowej Policji w G. w dniu 6 lipca 2011r. z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w R., przy ul. Z. [...] m [...]. Do wniosku dołączył zaświadczenie o stanie sanitarnym i technicznym dotychczas zajmowanego lokalu i umowę jego najmu oraz umowę przedwstępną kupna – sprzedaży mieszkania znajdującego się pod adresem R., ul. Z. [...]. Komendant Powiatowej Policji w G. decyzją z [...] lipca 2011r. nr [...] odmówił przyznania wnioskowanej pomocy finansowej, argumentując, że wnioskodawca ma zaspokojoną potrzebę mieszkaniową i nie spełnia pozytywnej przesłanki do uzyskania lokalu mieszkalnego, a tym samym do otrzymania pomocy finansowej. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wnioskodawca posiada już lokal mieszkalny w R., przy ul. W. [...], o pow. 16,81 m2, który spełnia normy obowiązującego w tym zakresie Rozporządzenia. Odwołanie od powyższej decyzji wywiódł T. B. wnosząc o ponowne rozparzenie wniosku o przydzielenie pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu podkreślił, że od 20 lat wynajmuje socjalny lokal z zasobów komunalnych o pow. 35,63 m2. Przedmiotowy lokal został zbudowany w latach 60-tych XX wieku i jest w fatalnym stanie technicznym (pękające ściany i sufit), brak centralnego ogrzewania, bieżącej wody i kanalizacji. Woda czerpana jest ze zbiorczej studni znajdującej się na zewnątrz budynku, także na zewnątrz jest wc, który nie spełnia podstawowych warunków sanitarnych. W ocenie wnoszącego odwołanie przedmiotowy lokal nie spełnia podstawowych warunków sanitarnych i technicznych, o jakich mowa w § 5 Rozporządzenia, a mieszkanie w takich warunkach urąga godności człowieka, a tym bardziej policjanta. P. Komendant Wojewódzki w B. nie uwzględnił argumentów odwołania i decyzją z [...] września 2011r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy przypominał, że zgodnie z art. 94 ust.1 Ustawy, policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu. Pomoc ta przysługuje jednak tylko temu policjantowi, który spełnia warunki z art. 95 Ustawy. Jednym z takich warunków jest brak posiadania w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, lokalu albo domu odpowiadającego, co najmniej przysługującej powierzchni mieszkalnej. W przypadku wnioskodawcy przysługująca powierzchnia mieszkalna wg norm zaludnienia należnych policjantowi nieposiadającemu członków rodziny wynosi 14-20 m2. Mieszkanie zajmowane dotychczas przez wnioskodawcę ma powierzchnię 16,81 m2, więc mieści się w tym przedziale, a to oznacza, że potrzeby mieszkaniowe wnioskodawcy są zaspokojone. Organ przyznał jednocześnie, że zajmowany przez wnioskodawcę lokal mieszkalny jest w złym stanie sanitarnym i technicznym, ale mający zastosowanie w przedmiotowej sprawie art. 95 ust. 1 Ustawy nie odwołuje się do problemu złego stanu technicznego lub sanitarnego zajmowanego lokalu, a powołany w odwołaniu § 5 Rozporządzenia nie dotyczy pomocy finansowej. Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wniósł T. B. powtarzając w całości zarzuty odwołania. Uzupełniająco wyjaśnił, że organ II instancji nie wziął pod uwagę złego stanu technicznego zajmowanego przez niego lokalu, który nie zaspokaja podstawowych potrzeb mieszkaniowych. Komendant Wojewódzki Policji w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania, mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 §1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.). Istota kontrolowanej sprawy sprowadza się do ustalenia, czy skarżącemu przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego przewidziana w art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.). Rozstrzygniecie przedmiotowej kwestii wymaga całościowego spojrzenia na przepisy dotyczące zaspokajania potrzeb mieszkaniowych członków tej formacji mundurowej. I tak zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Przepis art. 95 ust. 1 tej ustawy wymienia enumeratywnie negatywne przesłanki, których zaistnienie skutkuje odmową przydzielenia lokalu mieszkalnego policjantowi. Dla rozpoznania niniejszej sprawy istotne znaczenie ma pkt 2 tego przepisu, który stanowi, iż lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy. Wprawdzie art. 95 ust. 1 ustawy o Policji expressis verbis odnosi się do przydziału lokalu mieszkalnego, to jak słusznie wywodzi organ, wymienione w tym przepisie przesłanki negatywne mają zastosowanie również w odniesieniu do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, o której mowa w art. 94 ustawy. Jak wynika z powyższego realizacja uprawnienie do uzyskania pomocy finansowej, zależy od tego, czy funkcjonariusz występujący o pomoc finansową w miejscowości, w której pełni służbę lub miejscowości pobliskiej, ma lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Jednostkową normę powierzchni mieszkalnej, zwanej dalej: normą, określa § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2005 r. Nr 105, poz. 884) i wynosi ona od 7 do 10 m2. Zgodnie z § 2 rozporządzenia policjantowi przysługują następujące normy: 1) posiadającemu rodzinę - po jednej normie zaludnienia dla policjanta i każdego członka jego rodziny, 2) samotnemu - dwie normy. W § 5 tego rozporządzenia określono jednocześnie, że przydzielony lokal mieszkalny powinien znajdować się w należytym stanie technicznym i sanitarnym. Przenosząc powyższe uwagi na grunt badanej sprawy należy stwierdzić, że istota argumentacji organu sprowadzała się do twierdzenia, że skoro skarżący posiada lokal mieszkalny, który mieści się w wyznaczonej normie zaludnienia, to jego potrzeby mieszkaniowe są zaspokojone. Skarżący podkreślał z kolei fakt, że posiadany przez niego lokal nie spełnia kryterium należytego stanu technicznego i sanitarnego, o jakim mowa w § 5 rozporządzenia. Oceniając powyższe stanowiska w świetle obowiązujących w tym zakresie przepisów rację należy przyznać skarżącemu. Po pierwsze, nie ma wątpliwości, że lokal zajmowany przez skarżącego w R., przy ul. W. [...], jest w złym stanie technicznym i sanitarnym. Okoliczność tą potwierdził wprost organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Po drugie, nie można zgodzić się z organem II instancji, że powołany przez skarżącego § 5 rozporządzenia nie dotyczy pomocy finansowej, ale wyłącznie przydziału lokalu. Przyjmując taki tok rozumowania należałoby konsekwentnie odmówić zastosowania w przedmiotowej sprawie zarówno art. 95 ust.1 ustawy o Policji, jak i § 3 rozporządzenia, albowiem oba te przepisy dotyczą wyłącznie przydziału lokalu mieszkalnego. Tymczasem, jak podkreślono już wyżej, ścisły związek uprawnień do otrzymania lokalu mieszkalnego i pomocy finansowej na jego uzyskanie prowadzą do konkluzji, że choć art. 95 ust. 1 ustawy o Policji expressis verbis odnosi się do przydziału lokalu mieszkalnego, to względy wykładni systemowej i celowościowej nakazują przyjęcie, że wymienione w tym przepisie przesłanki negatywne mają zastosowanie również w odniesieniu do uprawnienia do pomocy finansowej w uzyskaniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 94 ustawy. Powyższy pogląd należy uznać za utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, o czym świadczy cały szereg orzeczeń (dla przykładu: uchwała NSA z 29.03.1999; OPS 1/99; ONSA 1999/3/77; wyrok NSA z 15.06.1999, I SA 1488/98; LEX nr 48587; wyr. NSA z 9.01.2002, I SA 612/01, LEX nr 141222; wyr. WSA w Białymstoku z 24.02.2005, II SA/Bk 712/04, LEX nr 194650; wyr. NSA z 13 września 2006 r., I OSK 1203/05, LEX nr 321175, wyr. NSA z 3.12.2008, I OSK 1881/07, niepubl.). W konsekwencji przyjąć należy, że § 5 rozporządzenia będzie miał zastosowanie nie tylko przy przydziale lokalu mieszkalnego, ale również w odniesieniu do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, o której mowa w art. 94 ustawy. Z tych przyczyn, w ocenie Sądu, przed podjęciem decyzji w zakresie udzielenia pomocy finansowej, z powołaniem się na argument, iż w dacie złożenia wniosku w tym zakresie, skarżący miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, musi być ustalone w sposób bezsporny, że posiadany przez niego lokal spełnia normę zaludnienia i wymogi z § 5 rozporządzenia, tj. jest w należytym stanie technicznym i sanitarnym. Prawidłowe rozstrzygnięcie kontrolowanej sprawy wymagało, zatem poczynienia jednoznacznych ustaleń odnośnie stanu technicznego i sanitarnego posiadanego przez skarżącego lokalu. Prowadząc ponownie postępowanie organy administracji winny uzupełnić postępowanie dowodowe w powyższym zakresie i dopiero na tej podstawie ocenić indywidualnie, czy skarżący (funkcjonariusz Policji w służbie stałej od 1991 roku) zajmując lokal przy ul. W. [...] miał rzeczywiście zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Jeśli w wyniku uzupełnienia materiału dowodowego organ uzna, że w dacie złożenia wniosku lokal skarżącego nie zapewniał mu przewidzianych prawem norm mieszkaniowych, w tym technicznych i sanitarnych, orzeknie o przyznaniu pomocy, w przeciwnym wypadku wyda decyzję odmowną. Z przytoczonych wyżej przyczyn Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o wstrzymaniu wykonania decyzji organów obu instancji wydano w oparciu o art. 152 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji wyroku).