I OSK 905/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie NSA Marek Stojanowski del. WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant st. asystent sędziego Małgorzata Penda po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 2083/11 w sprawie ze skargi B. K. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania i pozostawienia odwołania bez rozpoznania oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 2083/11, oddalił skargę B. K. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] sierpnia 2011 r., w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał następujący stan faktyczny: Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2011 r., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia 22 września 2010 r. W uzasadnieniu stwierdzono, że B. K. została prawidłowo pouczona o prawie i terminie złożenia odwołania decyzji z dnia 22 września 2010 r. Odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. i odwołująca się nie złożyła wniosku o jego przywrócenie. Uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje bezskuteczność tegoż odwołania. Organ odwoławczy zobowiązany jest stwierdzić, w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 134 K.p.a., uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. K., zarzucając, że organ II instancji, wydając zaskarżone postanowienie, niewłaściwie zastosował art. 64 § 2 K.p.a., poprzez przyjęcie, iż złożone przez jej pełnomocnika pismo uzupełniające braki formalne odwołania nie stanowi jego uzupełnienia. W odpowiedzi na skargę Prezes WAM wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpatrując sprawę, uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia 22 września 2010 r. została doręczona w dniu 27 września 2010 r. W dniu 12 października 2010 r. skarżąca, za pośrednictwem Poczty Polskiej, wniosła odwołanie, które nie zostało podpisane. Pismem z dnia 4 listopada 2010 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braku formalnego w terminie 7 dni od daty otrzymania przedmiotowego pisma. Przed upływem tego terminu, tj. w dniu 12 listopada 2010 r. zostało nadane w urzędzie pocztowym pismo informujące, że dotyczy ono uzupełnienia braków formalnych odwołania. Do pisma zostało załączone odwołanie sporządzone i podpisane przez pełnomocnika skarżącej. Sąd I instancji podkreślił, że zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia 22 września 2010 r. została doręczona skarżącej w dniu 27 września 2010 r., natomiast odwołanie od niej skarżąca wniosła za pośrednictwem urzędu pocztowego w dniu 12 października 2010 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 11 października 2010 r. W zaistniałej sytuacji Prezes WAM zasadnie uznał, że doszło do naruszenia terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 K.p.a. WSA w Warszawie stwierdził też, że zarzut podniesiony przez pełnomocnika skarżącej, iż organ II instancji naruszył art. 64 § 2 K.p.a., nie może być uznany za zasadny. Przewidziany w tym przepisie termin jest terminem zawitym i nie podlega przedłużeniu. Pełnomocnik skarżącej w terminie uzupełnił braki formalne odwołania, jednakże okoliczność ta nie miała w sprawie znaczenia, gdyż skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia. Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie wniosła B. K., zarzucając naruszenie norm prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 64 § 2 K.p.a. W sprawie błędnie przyjęto, że uzupełnienie braków formalnych odwołania przez złożenie odwołania sporządzonego i podpisanego przez pełnomocnika strony nie stanowi uzupełnienia braków formalnych tegoż odwołania. Podkreślono, że skarżąca została wezwana przez organ do uzupełnienia braków formalnych odwołania. Pełnomocnik uzupełnił te braki poprzez napisanie własnego odwołania. Należy je traktować jako uzupełnienie braków formalnych i jako dalszą argumentację odwołania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes WAM wniósł o jej oddalenie podkreślając, że zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270; dalej: P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki, określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., w rozpoznawanej sprawie nie występują. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Należy zatem wskazać konkretne przepisy prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd i zamieścić uzasadnienie podstawy kasacyjnej, czyli uzasadnić uchybienia zarzucane sądowi. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych polega na wykazaniu przez autora skargi kasacyjnej, że stawiane przez niego zarzuty mają usprawiedliwioną podstawę i zasługują na uwzględnienie. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd, stosując konkretny przepis, popełnił błąd w subsumcji czyli niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach należy także wykazać jak w ocenie skarżącego powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia bądź jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów postępowania wykazać należy, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca powyższym wymaganiom uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. W rozpoznawanej sprawie skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie prawa procesowego, przez nieuwzględnienie treści art. 64 § 2 K.p.a. i błędne przyjęcie, że uzupełnienie braków formalnych odwołania przez powołanego przez stronę profesjonalnego pełnomocnika nie stanowi jego uzupełnienia. Tak sformułowany zarzut jest całkowicie niezasadny. Zgodnie z postanowieniami art. 134 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania. Oznacza to, że organ II instancji ma obowiązek stwierdzić niedopuszczalność odwołania w sytuacji, gdy stwierdzi, iż odwołanie jest wniesione z uchybieniem czternastodniowego terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. Decyzja wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego po terminie powoduje, że jest on dotknięta wadą nieważności (por.: wyrok NSA z dnia 28 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2190/11). W przedmiotowej sprawie skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Decyzja organu I instancji została jej doręczona w dniu 27 września 2010 r., czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 11 października 2010 r., a skarżąca złożyła niepodpisane odwołanie dzień po terminie – w dniu 12 października 2010 r. Organ wezwał skarżącą do uzupełnienia odwołania. Pismo pełnomocnika skarżącego, uzupełniające odwołanie, zostało złożone w dniu 12 listopada 2010 r., a więc ponad miesiąc od upływu czternastodniowego terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. Odwołanie sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika nie zawierało wniosku o przywrócenie terminu. W postępowaniu administracyjnym należy bezwzględnie przestrzegać terminów procesowych. Dotyczy to szczególnie terminów zawitych. Takim terminem jest termin do wniesienia odwołania. W sytuacji, gdy strona uchybi terminowi, jedynym środkiem do jego przywrócenia jest wniosek o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 58 K.p.a. Zgodnie z postanowieniami art. 64 § 2 K.p.a. jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Uzupełnienie podania dotyczy jednak jedynie jego formy lub treści. Nie jest tożsame z wnioskiem o przywrócenie terminu. Tym samym, jeśli strona została wezwana do uzupełnienia podania nie oznacza to, że wydłużony został termin do jego złożenia. Przepis art. 64 § 2 K.p.a. w żaden sposób nie dotyczy kwestii terminu, jak błędnie uznaje skarżąca. B. K. uchybiła terminowi do wniesienia odwołania i nie złożyła, przewidzianego w art. 58 K.p.a., wniosku o przywrócenie terminu, a więc organ II instancji słusznie wydał postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, tym samym ocena sprawy dokonana przez WSA w Warszawie również jest prawidłowa. Naczelny Sąd Administracyjny, biorąc pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.