II SA/Sz 1127/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 lutego 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na zarządzenie Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyodrębnienia docelowo-czynszowego zasobu lokali mieszkalnych oddala skargę. J. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na zarządzenie nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 22 lutego 2008r. w sprawie wyodrębnienia docelowo-czynszowego zasobu lokali mieszkalnych. Skarżący zarzucał, że zarządzenie to obowiązuje pomimo stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nieważności uchwały Rady Miasta Szczecin z dnia 25 lipca 2006 r. Nr LX/1123/06 w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011 oraz uchwały Nr XII/341/07 Rady Miasta Szczecin z dnia 20 lipca 2007 r. w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011, w sytuacji, gdy obie uchylone uchwały zawierały upoważnienie dla Prezydenta Miasta Szczecin do wydania zaskarżonego zarządzenia i zawierały wytyczne co do jego treści, w efekcie czego narusza prawo skarżącego do wystąpienia z wnioskiem o wykup od Gminy Miasto Szczecin lokalu, którego jest najemcą. J. K. wnosił o stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi J. K. przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że w dniu [...] r. złożył wniosek o sprzedaż lokalu mieszkalnego, którego jest najemcą przy ul. [..] w[...] . W odpowiedzi, której udzielił zarządca nieruchomości Prawobrzeże Spółka w dniu [...] r. stwierdzono, że wniosek skarżącego nie będzie realizowany, albowiem nieruchomość przy ul. [...] wchodzi w skład zasobu docelowo – czynszowego, wyodrębnionego zarządzeniem Prezydenta Miasta Szczecin nr 92 z dnia 22 lutego 2008 r. w sprawie wyodrębnienia docelowo - czynszowego zasobu lokali mieszkalnych. J. K. w dniu [...] r. ponowił wniosek o sprzedaż lokalu w związku ze stwierdzeniem nieważności przez Wojewódzki Sąd Administracyjny uchwały Rady Miasta Szczecin z dnia 25 lipca 2006 r. Nr LX/1123/06 w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011 oraz uchwały Nr XII/341/07 Rady Miasta Szczecin z dnia 20 lipca 2007 r. w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011. Pismem z dnia [...] r. zastępca dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta Szczecin poinformowała skarżącego, że stwierdzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nieważności uchwały Rady Miasta Szczecin Nr LX/1123/06 z dnia 25 lipca 2006 r. w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011 ( sygn. akt II SA/Sz 1363/09), nie pociąga za sobą wadliwości zarządzenia nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 22 lutego 2008r. Pismem z dnia [...] r. J. K. wezwał Prezydenta Miasta Szczecin do usunięcia naruszenia prawa jakim, zdaniem skarżącego, było obowiązywanie zarządzenia tego organu nr 92/08. W uzasadnieniu wezwania wskazał, ze zgodnie z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej, akt wykonawczy jakim jest zarządzenie Prezydenta Miasta Szczecin nie może być wydany w oparciu o uchyloną uchwałę Rady Miasta Szczecin, albowiem to na podstawie tego aktu Prezydent uzyskał upoważnienie do wydania zarządzenia o określonej treści, natomiast upoważnienie nie może być ogólne i dorozumiane. Skoro Prezydent nie posiadał legitymacji do wydania zarządzenia, nie mógł w sposób prawnie wiążący i skuteczny dokonać wyszczególnienia mieszkań, które stanowić miały zasób docelowo-czynszowy, w którym znalazła się nieruchomość przy ul.[...] . J. K. wskazał również, że zważywszy na treść art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zarządzenie nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin jako akt z zakresu administracji publicznej, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, natomiast interes prawny w zaskarżeniu zarządzenia wywodził z prawa do złożenia wniosku o wykup lokalu mieszkalnego, którego jest najemcą, wynikającego z uchwały Rady Miasta Szczecin Nr XVI/316/04 z dnia 16 lutego 2004 r. w sprawie sprzedaży lokali mieszkalnych, użytkowych i garaży stanowiących własność Gminy Miasto Szczecin. Prezydent Miasta Szczecin w piśmie stanowiącym odpowiedź na skargę powtórzył argumenty przytoczone w piśmie [...] r., iż stwierdzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nieważności uchwały Rady Miasta Szczecin Nr LX/1123/06 z dnia 25 lipca 2006 r. w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011 ( sygn. akt II SA/Sz 1363/09), nie pociąga za sobą wadliwości zarządzenia nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 22 lutego 2008 r. Obecny na rozprawie w dniu 1 lutego 2012 r. pełnomocnik Prezydenta Miasta Szczecin wniósł o oddalenie skargi i podniósł, że J. K. nie posiada interesu prawnego w zaskarżeniu w/w zarządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Rozpoznając sprawę pod kątem kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest zarządzenie nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 22 lutego 2008 r. w sprawie wyodrębnienia docelowo- czynszowego zasobu lokali mieszkalnych. Zarządzenie to organ wykonawczy Gminy Miasto Szczecin wydał na podstawie art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), § 7 uchwały nr LX1123/06 Rady Miasta Szczecin z dnia 23 lipca 2006 r. w sprawie wieloletniego programu gospodarowania mieszkaniowym zasobem Gminy Miasto Szczecin na lata 2006-2011 ( ze zm.) oraz pkt 3.1.2 i pkt 3.1.3 załącznika do uchwały Nr 312/04 Rady Miasta Szczecina z dnia 19 stycznia 2004 r. w sprawie polityki mieszkaniowej Miasta Szczecina oraz zmieniającą uchwałę w sprawie Strategii Rozwoju Miasta Szczecin ( ze zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 4 uchwały nr XVI/316/04 Rady Miasta Szczecin z dnia 16 lutego 2004 r. w sprawie sprzedaży lokali mieszkalnych, użytkowych i garaży stanowiących własność Gminy Miasto Szczecin. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i dlatego też, rozpoznawanie skargi wnoszonej na jego podstawie kieruje się pewnymi odmiennymi zasadami. Po pierwsze, akt zaskarżany w tym trybie musi dotyczyć sprawy z zakresu administracji publicznej. Zarządzenie Prezydenta Miasta Szczecin w sprawie wyodrębnienia docelowo- czynszowego zasobu lokali mieszkalnych jest takim aktem. Po drugie, skargę do sądu administracyjnego na zarządzenie organu gminy można wnieść po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, w wymaganym prawem terminie, pod warunkiem, że wcześniej w sprawie nie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. Powyższe warunki formalne zostały również spełnione w niniejszej sprawie. Interes prawny wnoszącego skargę wynikać musi z przepisów prawa, musi być bezpośredni, konkretny i realny, co najogólniej odpowiada kryteriom przyjętym w art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednak do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, na podstawie 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie wystarcza posiadanie interesu prawnego, lecz musi być on naruszony, co powinien wykazać skarżący. Przepis art. 101 ust. 1 nie daje wobec tego podstawy do wniesienia skargi na zarządzenie, którego wyeliminowanie z obrotu prawnego stwarza dla skarżącego tylko potencjalną możliwość wykupu od gminy lokalu mieszkalnego, którego jest najemcą. Skarga przewidziana tym przepisem nie ma charakteru skargi powszechnej (actio popularis) (podobnie wyroki NSA: sygn. akt II GSK 134/10, LEX 74086; sygn. akt II OSK 1429/10 LEX 746533 ). Podstawą zaskarżenia jest niezgodność zarządzenia z prawem i jednocześnie naruszenie przez nim interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (wyrok TK z dnia 3 listopada 2003 r., SK 30/02, OTK ZU-A 2003, nr 8, poz. 84). Zatem uprawnionym do wniesienia skargi, jest każdy, kto wykaże, że istnieje związek pomiędzy jego własną "prawnie gwarantowaną" (a nie wyłącznie "faktyczną") sytuacją, a zaskarżanym przezeń zarządzeniem, polegający na tym, że zarządzenie to narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) właśnie jego interes prawny lub uprawnienie. Subiektywne przekonanie obywatela jako członka wspólnoty gminnej o niecelowości, niesłuszności, czy nawet niezgodności z prawem wydanego przez organ wykonawczy gminy zarządzenia, nie jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego lub uprawnienia w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym( podobnie wyrok SN z dnia 7 marca 2003 r., III RN 42/02, OSNP 2004, nr 7, poz. 114). Jak wynika z powyższego, dopiero wykazanie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi przez sąd administracyjny. Jest to jednak dopiero uznanie, że skarżący posiada legitymację do wniesienia skargi w trybie 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, co nie przesądza jeszcze o uwzględnieniu skargi. Skargę do sądu administracyjnego może więc wnieść, na podstawie art.101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, tylko ten, kto wykaże, że ma konkretne, indywidualnie przysługujące mu uprawnienia lub obowiązki wynikające z przepisów prawa materialnego i te jego uprawnienia lub obowiązki zostały naruszone konkretnym aktem organu powiatu. Strona inicjująca postępowanie sądowe w tym trybie musi zatem wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżonym zarządzeniem, a jej indywidualną sytuacją prawną (interes prawny). W ocenie sądu skarżący nie ma własnego, indywidualnego interesu prawnego w zaskarżaniu zarządzenia nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 22 lutego 2008 r. w sprawie wyodrębnienia docelowo-czynszowego zasobu lokali mieszkalnych. Interes skarżącego polegający na zamiarze wykupu lokalu mieszkalnego w sytuacji, gdy Gmina Miasto Szczecin przeznaczy zajmowany przez skarżącego lokal do sprzedaży jest interesem faktycznym. Zauważyć bowiem należy, że na gminie nie ciąży obowiązek sprzedaży lokalu na rzecz najemcy w sytuacji, gdy najemca wystąpi z wnioskiem o sprzedaż, chyba że lokal znajdzie się w wykazie lokali o przeznaczonych do sprzedaży a najemca spełnia kryteria w pierwszeństwie nabycia lokalu ( art. 34 i art. 35 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Nieruchomości gminne są mieniem publicznym i to gmina tym mieniem gospodaruje oraz decyduje czy i jakie nieruchomości przeznaczy np. do sprzedaży. Do chwili sporządzenia wykazu, nieruchomości pozostają poza obrotem prawnym i są niedostępne dla osób ubiegających się o ich nabycie, gdyż przeznaczenie nieruchomości do obrotu należy wyłącznie do właściciela ( podobnie: wyrok NSA z dnia 15.10.2002, sygn. akt I SA 632/02). W związku z powyższym nie można uznać, aby zaskarżone przez J. K. zarządzenie nr 92/08 Prezydenta Miasta Szczecin dotyczyło jego indywidualnie, a tym samym, aby miał on interes prawny w jego zaskarżeniu. Żaden przepis prawa nie gwarantuje bowiem sprzedaży lokalu gminnego na rzecz najemcy, o ile właściciel tego lokalu (gmina) nie przeznaczy go do sprzedaży. Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu, skarżący nie wykazał, że posiada interes prawny, który zaskarżone zarządzenie narusza. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny , na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.