VII SA/Wa 277/10

WyrokWSA w Warszawie2010-04-19

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Daria Gawlak - Nowakowska, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności pozwolenia na użytkowanie budynku wydanego pomimo wcześniejszego uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę była prawidłowa?
Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ w dniu jej wydania istniała ostateczna decyzja umarzająca postępowanie nadzoru budowlanego, a inwestor spełnił wymogi formalne i techniczne przewidziane prawem. Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistego i istotnego zaprzeczenia stanu prawnego, czego w sprawie nie stwierdzono. Wobec tego odmowa stwierdzenia nieważności decyzji była zasadne, a skarga oddalona.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa "K." wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2004 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku biurowo-handlowo-usługowego w Warszawie, argumentując, że decyzja ta została wydana pomimo wcześniejszego uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę przez NSA. Organ wojewódzki odmówił stwierdzenia nieważności, a Wspólnota zaskarżyła tę odmowę do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał decyzję w mocy. Wspólnota wniosła skargę do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej "K." na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].12.2004 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "K." w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. Sygn. VII SA/Wa 277/10 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2004r. na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r, Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku inwestora o udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu udzielił H. S. pozwolenia na użytkowanie budynku biurowo - handlowo - usługowego na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu organ przypomniał bieg sprawy i przywołał Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2003r., którym uchylono ostateczną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002r. i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...].04.2001 r. z powodu sporządzenia projektu zagospodarowania działki na mapie nie przeznaczonej do celów projektowych i braku odniesienia się do istniejącej zabudowy. Po tym wyroku sprawa została przekazana do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] do załatwienia zgodnie z właściwością. Po przeprowadzeniu postępowania w ramach nadzoru budowlanego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] umorzył postępowanie decyzją z dnia [...] października 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzję tę, w trybie odwoławczym, decyzją z dnia [...].11.2004r. utrzymał w mocy. Z przedłożonych organowi przez inwestora dokumentów, (przedstawionych stosownie do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2004r.) oraz z pozwolenia budowlanego wynikało, że obiekt wybudowany został zgodnie z warunkami technicznymi, ze sztuką budowlaną oraz obowiązującymi Polskimi Normami i nadaje się do użytkowania. Inwestor oświadczył, że podmioty wymienione w art. 56 ustawy Prawo budowlane, nie zgłosiły sprzeciwu w ustawowym terminie. Wspólnota Mieszkaniowa "K." wystąpiła do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności (w oparciu o przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku biurowo-handlowo-usługowego położonego w W. przy ul. [...], wnosząc również o działanie organu z urzędu. W uzasadnieniu wniosku przytoczono sekwencję wydanych w sprawie budynku decyzji i wskazano, że decyzją z dnia [...].04.2001r. nr [...] Burmistrz Gminy W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił H. S. pozwolenia na budowę budynku biurowo-handlowo- usługowego na działce nr [...] usytuowanej przy ulicy [...] w W. Decyzję tę Wojewoda [...] utrzymał w mocy, decyzją z dnia [...].01.2002r. Wskutek skargi wniesionej przez Wspólnotę Mieszkaniową "K." , Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10.09.2003r., sygn. akt IV SA 860/02 uchylił obie decyzje. Wobec wycofania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę budynku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...].04.2004r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 i ust. 4 ustawy Prawo budowlane nakazał H. S. przedłożenie inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej przyjmując, że ustalenia dokonane w oparciu o tę inwentaryzację stanowić będą podstawę do rozstrzygnięcia sprawy. Decyzją z dnia [...].10.2004r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie stwierdzając, że z inwentaryzacji geodezyjnej wynika, iż odległość od sąsiedniego budynku Wspólnoty spełnia wymogi określone w przepisach i normach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 czerwca 2007r., sygn. akt VII SA/Wa 361/07 - uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w ramach nadzoru budowlanego. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że mimo, iż inwestor nie naruszył przepisu art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, to zaistniał stan prawny, w którym inwestor nie legitymował się jakimkolwiek tytułem do wykonywania robót oraz dokumentacją budowlaną związaną z budową przedmiotowego budynku, poza dziennikiem budowy. Zebrane w postępowaniu administracyjnym dowody były niewystarczające do przyjęcia, iż budowa wykonana została zgodnie z prawem, a w konsekwencji do rozstrzygnięcia sprawy. Wskazane dowody sprowadzały się bowiem wyłącznie do inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej sporządzonej przez geodetę oraz jednozdaniowego stwierdzenia rzeczoznawcy budowlanego dotyczącego jednego z warunków technicznych. Organ powinien był nałożyć na inwestora obowiązek wykonania dokumentacji powykonawczej obejmującej pełną dokumentację budowy oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Dokumentacja taka powinna także zawierać elementy niezbędne dla projektu budowlanego, wobec jego wyeliminowania. Dopiero taka dokumentacja pozwala na ostateczną ocenę, czy budowa budynku wykonana została zgodnie z przepisami prawa budowlanego, nie tylko z przepisami techniczno-budowlanymi odnoszącymi się do usytuowania budynku na działce. Taka dokumentacja pozwala także na ocenę, czy nie zostały naruszone usprawiedliwione interesy osób trzecich w obszarze oddziaływania obiektu. Wykonanie przez inwestora obowiązku przedłożenia dokumentacji powykonawczej stanowiłoby podstawę do wydania przez organ nadzoru budowlanego na wniosek inwestora decyzji o stwierdzeniu wykonania obowiązku, stosownie do art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu nie było możliwe wydanie w postępowaniu prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego w trybie w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy Prawo budowlane decyzji o umorzeniu postępowania. W dalszej części wniosku o stwierdzenie nieważności Wspólnota wskazała, że uzyskała informację, o wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie dopiero z uzasadnienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2008r. o odmowie wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku. Zdaniem Wspólnoty decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności art. 57 ust. 1, 59 ust. 1 i 5 ustawy Prawo budowlane, bowiem w czasie wydawania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku organ nie mógł odnieść się ani do pozwolenia na budowę, ani do projektu budowlanego z powodu ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Inwestor nie spełnił wymagań z art. 57 ust. 1 pkt. 2 , a właściwy organ nie mógł przeprowadzić kontroli, o której mowa w art. 59 a ustawy Prawo budowlane. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2008r. na podstawie art. 158 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) po przeprowadzeniu postępowania z wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej "K." w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].12.2004r., którą udzielono pozwolenia na użytkowanie budynku biurowo - handlowo - usługowego przy ul. [...] w W. - odmówił stwierdzenia jej nieważności. W uzasadnieniu organ przytoczył bieg postępowania związany z wydawanymi w sprawie przedmiotowego budynku decyzjami i wyrokami Sądów i wskazał, że organ nadzoru budowlanego nie miał podstaw do stwierdzenia samowoli budowlanej. Brak było także podstaw do nakazania sporządzenia dokumentacji inwentaryzacyjnej, bowiem z ustaleń wynikało, że budynek został wybudowany zgodnie z dokumentacją projektową jako integralną częścią decyzji o pozwoleniu na budowę, kiedy decyzja ta znajdowała się w obrocie prawnym. W trakcie prowadzonego postępowania decyzją z dnia [...].04.2004r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Inwestorowi H. S. wykonanie inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej ze wskazaniem odległości do istniejącej sąsiedniej zabudowy. Inwestor wypełnił obowiązek i przedłożył inwentaryzację geodezyjną budynku, z której wynikało, iż do sąsiedniego budynku (skarżącej Wspólnoty) odległość wynosi 12,40 m. W związku z powyższym w dniu [...].10.2004r. wydana została decyzja umarzająca postępowanie w ramach nadzoru budowlanego, od której odwołała się Wspólnota Mieszkaniowa "K.". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił odwołania i decyzją z dnia [...].11.2004r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji. Po wydaniu przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia [...].11.2004r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na wniosek inwestora wydał decyzję z dnia [...].12.2004r. udzielającą pozwolenia na użytkowanie budynku biurowo - handlowo - usługowy, w trybie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane, która stała się decyzją ostateczną. Dopiero potem Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1.06.2007r. uchylił decyzje organów obu instancji o umorzeniu postępowania. W uzasadnieniu sąd wskazał, że postępowanie należy poprowadzić w trybie art. 51 ust. 3 pkt.1 prawa budowlanego Zdaniem organu przeprowadzone w trybie nadzoru postępowanie wykazało, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydając kwestionowaną decyzję nie naruszył przepisu art. 156 k.p.a., dlatego też organ nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do argumentacji zawartej we wniosku o stwierdzenie nieważności wskazał, iż pozostaje ona bez wpływu na ocenę w/w rozstrzygnięcia dokonaną w ramach postępowania nieważnościowego, a wskazane we wniosku okoliczności nie wypełniają żadnej przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a. Odwołanie od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. - wniosła Wspólnota Mieszkaniowa "K." domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1) naruszenie art. 107 k.p.a. - poprzez podanie wadliwej podstawy prawnej decyzji oraz wadliwego pouczenia o prawie odwołania się od niej, jak również poprzez brak uzasadnienia prawnego i faktycznego w zaskarżonej decyzji, 2) naruszenia art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. oraz art. 57 ust. 1 , art. 59 ust. 1 i 5 ustawy Prawo budowlane - i wadliwe stwierdzenie, iż nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, 3) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych do rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku wydana została z rażącym naruszeniem prawa, bowiem po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku uchylającego decyzję o pozwoleniu na budowę i w trakcie postępowania o uchylenie decyzji o umorzeniu postępowania w ramach nadzoru budowlanego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2007 r. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku wydana została pomimo tego, że w chwili jej wydania nie było decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku, co musi skutkować jej unieważnieniem. Poza tym wskazano, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w wydanej decyzji popełnił szereg błędów, gdyż w sposób wadliwy określił podstawę prawną jej wydania, decyzję nazwał postanowieniem, pouczył o prawie wniesienia od decyzji zażalenia w terminie 7 dni, zamiast odwołania w terminie 14 dni. Nadto decyzja nie zawierała uzasadnienia prawnego i faktycznego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej "K." od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2008 r., odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].12.2004 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że rażące naruszenie prawa zaistnieje w sytuacji, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa. Zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane ( w brzmieniu obowiązującym w dniu [...].04.2004 r. ) w związku z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].04.2004 r. (wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r.), inwestor miał obowiązek z mocy prawa uzyskać decyzję o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego obiektu budowlanego. Art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o zmianie ustawy — Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718) stanowi natomiast, że do obiektów budowlanych, w odniesieniu do których przed dniem wejścia w życie ustawy wydano pozwolenie na budową, nie stosuje się przepisów o obowiązkowej kontroli budowy po zawiadomieniu o zakończeniu budowy lub złożeniu wniosku o pozwolenie na użytkowanie. W aktach Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] poprzedzających wydanie kwestionowanej decyzji znajdują się dokumenty wymagane przez art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji z dnia [...].12.2004 r. o pozwoleniu na użytkowanie, tj. inwentaryzacja geodezyjna powykonawcza, oświadczenie kierownika budowy o zgodności obiektu budowlanego z przepisami prawa oraz doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, protokół odbioru końcowego przykanalika oraz protokoły badań i sprawdzeń. Jak wskazał organ w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie, inwestor oświadczył, iż organy wymienione w art. 56 ustawy Prawo budowlane ( tj. Inspekcja Ochrony Środowiska, Państwowa Inspekcja Sanitarna, Państwowa Inspekcja Pracy, Państwowa Straż Pożarna ) nie zgłosiły sprzeciwu w sprawie zamiaru przystąpienia do użytkowania spornego obiektu. W świetle powyższego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].12.2004 r., udzielająca pozwolenia na użytkowanie, nie narusza w sposób rażący stanowiącego podstawę jej wydania art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania z uwzględnieniem art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718) przewidującego odstąpienie od obowiązkowej kontroli przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie. Decyzja ta nie była obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa., ani żadną z pozostałych wad prawnych, wyliczonych w art. 156 § 1 kpa. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż organ wojewódzki zamieścił w swej decyzji z dnia [...].11.2008 r. błędne pouczenie o prawie zaskarżenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż okoliczność ta nie ma wpływu na prawidłowość podjętej przez organ wojewódzki decyzji, albowiem Wspólnota Mieszkaniowa wniosła z zachowaniem ustawowego terminu prawidłowy środek zaskarżenia. Wspólnota Mieszkaniowa "K." w Warszawie wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].06.2009r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. błędne przyjęcia przez organ odwoławczy, iż kwestionowana decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa - nie rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. 2. naruszenia art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. oraz art. 57 ust. 1, art. 59 ust. 1 i 5 ustawy Prawo budowlane przez wadliwe stwierdzenie, iż nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, 3. niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych do rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, w swojej decyzji nie odniósł się do zarzutów podniesionych przez skarżącą. Tym samym, decyzja została wydana z naruszeniem art. 107§3 kpa. W uzasadnieniu organ nie przytoczył faktów które zostały uznane za udowodnione, dowodów na których oparł się organ oraz uzasadnienia prawnego. Nadto wskazano, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku będącego przedmiotem postępowania wydana została z rażącym naruszeniem prawa, bowiem po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjny wycofującego decyzję o pozwoleniu na budowę z obrotu prawnego i w trakcie trwającego postępowania o uchylenie decyzji o umorzeniu postępowania w ramach nadzoru budowlanego (zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2007 r.). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie odniósł się do treści art. 7 ust 1 w/w ustawy, zgodnie z którym do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Ponadto "legalizacja" budynku poprzez wydanie pozwolenia na użytkowanie, w sytuacji, gdy nie zostało w sposób jednoznaczny ustalone, czy został on wybudowany zgodnie z prawem, prowadzić może do sprzeczności decyzji organów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.). Odnosząc się do zarzutów i twierdzeń skargi należy uznać, iż nie są one zasadne. H. S. realizowała roboty budowlane związane z budową budynku biurowo - handlowo- usługowego na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W. w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę wydaną przez Burmistrza Gminy W. z dnia [...].04.2001 r. Decyzja Burmistrza Gminy W.r utrzymaną następnie w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...].01.2002r. Wyrokiem z dnia 10.09.2003 r., sygn. akt IV SA 860/03 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił w/w decyzję Wojewody [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę oraz decyzję ją poprzedzającą, m.in. z uwagi na sporządzenie projektu zagospodarowania działki na mapie nie przeznaczonej do celów projektowych i braku odniesienia do istniejącej zabudowy. Po w/w wyroku Sądu, Prezydent Miasta [...] umorzył postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę, ustalając iż roboty w zasadniczej części zostały zrealizowane. W związku z powyższym sprawę przejął Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], który decyzją z dnia [...].04.2004 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r. nakazał H. S. wykonanie inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej ze wskazaniem odległości do istniejącej sąsiedniej zabudowy, sporządzonej przez uprawnionego geodetę. Decyzja ta stała się ostateczna. H. S. wykonała obowiązek nałożony decyzją PINB [...]. Decyzją z dnia [...] października 2004 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie stwierdzając, że z inwentaryzacji geodezyjnej wynika, że odległość budynku inwestora od sąsiedniego budynku Wspólnoty spełnia wymogi określone w przepisach i normach. Kwestionowaną decyzją z dnia [...].12.2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił H. S. pozwolenia na użytkowanie budynku biurowo- handlowo - usługowego przy ul. [...] w W. Podnoszona przez skarżącą wspólnotę okoliczność, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 czerwca 2007r., sygn. akt VII SA/Wa 361/07 - uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w ramach nadzoru budowlanego nie ma wpływu na zaistnienie przesłanki nieważności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, albowiem decyzja o umorzeniu postępowania stała się ostateczna w dniu [...].11.2004r., kiedy to [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał ją w mocy. Podana kolejność wydawanych rozstrzygnięć i wyroków wskazuje, że w dacie wydawania pozwolenia na użytkowanie funkcjonowała w obrocie prawnym decyzja zamykająca postępowanie prowadzone w ramach nadzoru budowlanego, otwierająca jednocześnie drogę do zakończenia procesu legalizacyjnego poprzez wydanie pozwolenia na użytkowanie, na co słusznie zwrócił uwagę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 55 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( w brzmieniu obowiązującym w dniu [...].04.2004 r. ) w związku z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].04.2004 r. (wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r.), inwestor miał z mocy prawa obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego obiektu. Jednocześnie jak wskazał organ w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie, inwestor przedłożył dokumenty wymagane przez art. 57 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji z dnia [...].12.2004 r. tj. inwentaryzację geodezyjną powykonawczą, oświadczenie kierownika budowy o zgodności obiektu budowlanego z przepisami prawa oraz doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, protokół odbioru końcowego przykanalika oraz protokoły badań i sprawdzeń. Poza tym inwestor oświadczył, iż organy wymienione w art. 56 ustawy Prawo budowlane ( tj. Inspekcja Ochrony Środowiska, Państwowa Inspekcja Sanitarna, Państwowa Inspekcja Pracy, Państwowa Straż Pożarna ) nie zgłosiły sprzeciwu w sprawie zamiaru przystąpienia do użytkowania spornego budynku. Należy podkreślić, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w kwestionowanej decyzji dokonał stwierdzenia, iż z przedłożonych dokumentów oraz z pozwolenia budowlanego wynikało, że obiekt wybudowany został zgodnie z warunkami technicznymi, ze sztuką budowlaną oraz obowiązującymi Polskimi Normami i nadaje się do użytkowania. Stwierdził brak podstaw do nakazania sporządzenia dokumentacji inwentaryzacyjnej, bowiem z ustaleń wynikało, że budynek został wybudowany zgodnie z dokumentacją projektową jako integralną częścią decyzji o pozwoleniu na budowę, kiedy decyzja ta znajdowała się w obrocie prawnym. Wprawdzie w dniu [...] grudnia 2004r. pozwolenie na budowę było już wyeliminowane z obrotu prawnego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10.09.2003r., ale biorąc pod uwagę, iż nastąpiło to z powodu sporządzenia projektu zagospodarowania działki na mapie nie przeznaczonej do celów projektowych i braku odniesienia się do istniejącej zabudowy organ uznał ( jak można wywnioskować z uzasadnienia) za zadane powołać się na projekt budowlany. Wadliwość ta w ocenie Sądu nie stanowi o wydaniu pozwolenia na użytkowanie w sposób rażąco naruszający przepisy, jeśli zważyć iż art. 51 wymagał jedynie oświadczenia kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, a takie w sprawie niniejszej zostało złożone. W świetle powyższego słusznie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...].12.2004 r., udzielająca pozwolenia na użytkowanie, nie narusza w sposób rażący stanowiącego podstawę jej wydania - art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania z uwzględnieniem art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718) przewidującego odstąpienie od obowiązkowej kontroli przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie. Art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o zmianie ustawy — Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718) stanowi natomiast, że do obiektów budowlanych, w odniesieniu do których przed dniem wejścia w życie ustawy wydano pozwolenie na budową, nie stosuje się przepisów o obowiązkowej kontroli budowy po zawiadomieniu o zakończeniu budowy lub złożeniu wniosku o pozwolenie na użytkowanie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przeważa pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa., decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji spowodowaną skutkiem naruszenia norm prawnych, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi ono w przypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części. Traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (por. wyrok NSA z 17 lipca 2008 r. sygn. akt II OSK 888/07 i z dnia 21 sierpnia 2001 r., sygn. akt II SA 1726/00, lex nr 51233). Nie zostało skutecznie zakwestionowane w toku postępowania nieważnościowego, ustalenie organ powiatowego, iż budynek został wybudowany bez naruszenia norm technicznych i w odległości 12,40 m do budynku skarżącej Wspólnoty, bez naruszenia jej interesu. Tylko uchybienie polegające na wydaniu przez organ rozstrzygnięcia pozostającego w całkowitej rozbieżności ze stanem faktycznym sprawy, byłoby podstawą do zastosowania przewidzianej w art. 156 § 1 kpa instytucji i wyeliminowania kontrolowanej decyzji z obrotu prawnego. Dlatego należało stwierdzić, że kwestionowana decyzja nie była obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa., ani żadną z pozostałych wad prawnych, wyliczonych w art. 156 § 1 kpa. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło