I GSK 735/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-06-19
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Cezary Pryca, Małgorzata Niedobylska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania przez organ podatkowy, polegające na nierozpatrzeniu wniosku o zawieszenie postępowania w formie postanowienia i pozbawieniu strony prawa do zażalenia, może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nawet jeśli wniosek o zawieszenie był bezzasadny?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nierozpatrzenie wniosku o zawieszenie postępowania w formie postanowienia, wbrew przepisom Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pozbawienie strony prawa do zażalenia i potencjalnie do sądu administracyjnego jest naruszeniem, które uzasadnia uchylenie decyzji, niezależnie od zasadności samego wniosku o zawieszenie.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym, argumentując, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od innego postępowania sądowego. Organ pierwszej instancji nie wydał postanowienia w tej sprawie, a jedynie odniósł się do wniosku w uzasadnieniu decyzji. Organ drugiej instancji uznał, że kwestia zawieszenia jest odrębnym postępowaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając naruszenie proceduralne za nieistotne dla wyniku sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając naruszenie za istotne.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w O.; zasądza od Dyrektora Izby Celnej w O. na rzecz Syndyka Masy Upadłości E. A.S. Oddział w Polsce kwotę 6610 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia del. WSA Małgorzata Niedobylska (spr.) Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Syndyka Masy Upadłości E. A.S. Oddział w Polsce od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 22 lutego 2012 r. sygn. akt I SA/Op 520/11 w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości E. A.S. Oddział w Polsce na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w O.; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w O. na rzecz Syndyka Masy Upadłości E. A.S. Oddział w Polsce kwotę 6610 (sześć tysięcy sześćset dziesięć) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wyrokiem z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Op 520/11 oddalił skargę S. a.s. Oddział w Polsce z siedzibą w K. K. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...] października 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego.
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.
Decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego w O. na podstawie właściwych przepisów m.in.: ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - dalej: "O.p.", ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 ze zm.) i ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.) - dalej: "u.p.a.", określił E. a.s. Oddział w Polsce (dalej: spółka) zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za maj 2007 r. w kwocie 221.941,00 zł, w związku z cofnięciem zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego i zakończeniem procedury zawieszenia poboru akcyzy. Uzasadniając decyzję Naczelnik Urzędu Celnego wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego za 2005 r. wykazano spółce istnienie zaległości w podatku akcyzowym, co stanowiło podstawę cofnięcia jej zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w O. z dnia [...] kwietnia 2007 r, utrzymaną następnie w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...] lipca 2007 r. Cofnięcie tego zezwolenia skutkowało obowiązkiem naliczenia akcyzy od wszystkich wyrobów akcyzowych zharmonizowanych znajdujących się w likwidowanym składzie podatkowym. Odnosząc się do wniosku spółki o zawieszenie postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że zawieszenie postępowania w tej sprawie było bezprzedmiotowe, ponieważ postępowanie dotyczyło określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z powodu cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego i zakończenia procedury poboru akcyzy, a zatem nie miało żadnego związku z postępowaniem sądowym, dotyczącym określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiące od lipca do grudnia 2005 r.
-2-
Sygn. akt I GSK 735/12
Decyzją z dnia [...] października 2011 r. Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając w całości zarówno ustalenia faktyczne, jak i dokonaną przez ten organ ocenę zebranego materiału dowodowego. Organ odwoławczy stwierdził też, że nie doszło do naruszenia art. 216 O.p. przez niewydanie postanowienia w przedmiocie wniosku spółki o zwieszenie postępowania. W ocenie organu, w rozpatrywanej sprawie, której przedmiotem jest wyłącznie określenie zobowiązania podatkowego, nie był on uprawniony do rozstrzygania w sprawie zawieszenia postępowania, gdyż jest to postępowanie odrębne od postępowania podatkowego i kończy się wydaniem rozstrzygnięcia podlegającego oddzielnemu zaskarżeniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. Syndyk Masy Upadłości E. a.s. Oddział w Polsce wniósł o uchylenie obu decyzji wydanych w tej sprawie i postawił zarzuty naruszenia prawa materialnego oraz zarzuty naruszenia przepisów postępowania podatkowego. Argumentował, że organ I instancji powinien rozstrzygnąć wniosek o zawieszenie postępowania podatkowego postanowieniem, od którego przysługiwałoby stronie zażalenie do organu II instancji. Organ I instancji nie powinien rozstrzygać tego wniosku w treści decyzji podatkowej, natomiast rozważania na ten temat poczynione przez organ II instancji są w całości chybione, pozbawione podstaw prawnych i nieprawidłowe. W ocenie skarżącego, wniosek o zawieszenie postępowania był zasadny, ponieważ w tej sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne polegające na tym, że podstawą cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego były decyzje organów celnych: z dnia [...].10.2006 r. (I instancji) i z dnia [...].03.2007 r. (II instancji), określające spółce zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za okres od lipca do grudnia 2005 r., przy czym decyzję ostateczną uchylił Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wyrokiem z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt I SA/Op 519/10. Wyrok ten uprawomocnił się. Skoro Sąd uchylił wskazaną wyżej decyzję, to cofnięcie zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego było niezasadne, a jeżeli tak, to obowiązek podatkowy w akcyzie z powodu cofnięcia tegoż zezwolenia w ogóle nie powstał, więc postępowanie w tym przedmiocie organ winien umorzyć. Opisane błędne działanie organów miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W odpowiedzi Dyrektor Izby Celnej w O. wniósł o oddalenie skargi, przyznając, że istotnie, organ I instancji powinien rozstrzygnąć wniosek o zawieszenie postępowania odrębnym postanowieniem, na które służy zażalenie, lecz to uchybie-
-3-
Sygn. akt I GSK 735/12
nie proceduralne nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy, bowiem w sprawie nie wystąpiło zagadnienie wstępne, skutkujące zawieszeniem postępowania.
Wyrokiem z dnia 22 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. oddalił skargę.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie skarżący upatruje w dwóch kwestiach: zawieszenia postępowania i nieprawidłowości w dokumentach będących podstawą spisu z natury.
Odnosząc się do pierwszej z wymienionych kwestii Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 201 § 1 pkt 2 O.p., organ podatkowy zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ wydaje w tej kwestii, stosownie do § 2 i 3 wskazanego artykułu postanowienie, na które służy zażalenie. Skarżący złożył wniosek o zawieszenie postępowania jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ I instancji. Organ ten jednak nie rozstrzygnął wniosku formalnie i nie wydał stosownego postanowienia, a jedynie w decyzji wskazał, że skoro postępowanie dotyczy określenia zobowiązania w podatku akcyzowym w związku z cofnięciem zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego i zakończeniem procedury zawieszenia poboru akcyzy, to postępowanie sądowe, z którym spółka wiąże wystąpienie zagadnienia prejudy-cjalnego (dotyczące określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2005 r.), nie jest powiązane z obecną sprawą. Z kolei organ II instancji odnosząc się w decyzji do zarzutu naruszenia art. 216 O.p. wskazał, że postępowanie związane z zawieszeniem postępowania jest odrębnym postępowaniem, a zatem Dyrektor w tej sprawie nie jest uprawniony do rozstrzygania tej kwestii. Stanowisko to Dyrektor Izby Celnej zmodyfikował w odpowiedzi na skargę wskazując, że wprawdzie organ pierwszej instancji popełnił proceduralny błąd nie wydając postanowienia w kwestii zawieszenia postępowania, to jednak błąd ten nie stanowi podstawy do zmiany wydanego rozstrzygnięcia. Powoływana przez stronę, jako przesłanka zawieszenia, okoliczność wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w O.wyroku o sygn. akt I SA/Op 519/10 uchylającego decyzję Dyrektora Izby Celnej w O., nie ma bowiem bezpośredniego wpływu na wydane rozstrzygnięcie.
Nie budzi zatem wątpliwości zaniechanie rozpoznania przez organ I instancji w formie prawem przewidzianej wniosku o zawieszenie postępowania, a brak ten jest
-4-
Sygn. akt I GSK 735/12
oczywiście uchybieniem, które jednak zdaniem Sądu, nie miało istotnego znaczenia przy kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Istotne znaczenie przy ocenie powyższego naruszenia miała argumentacja skarżącej wywodzona na poparcie zasadności zawieszenia postępowania. Spółka wskazywała, że skoro w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2010 r. sygn. akt I GSK 741/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. uchylił decyzję określającą zaległość podatkową w podatku akcyzowym za 2005 r., która legła u podstaw cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego, to w konsekwencji uchylenie tej decyzji uczyniło niezasadnym cofnięcie zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego, a zatem obowiązek podatkowy w tej sprawie w ogóle nie powinien powstać.
W ocenie Sądu pierwszej instancji skarżący nie wykazał bezpośredniego związku przyczynowego między zagadnieniem wstępnym, a rozpatrzeniem sprawy. Na pewno takim zagadnieniem wstępnym w realiach niniejszej sprawy nie jest rozstrzygnięcie w kwestii zobowiązania w podatku akcyzowym za rok 2005. Można tu jedynie mówić o pośrednim związku, a taki nie może być postawą do zawieszenia postępowania w oparciu o art. 201 §1 pkt 2 O.p. Sąd stwierdził, że decyzja w niniejszej sprawie wydana została w związku z cofnięciem zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego. Rozstrzygnięcie w tym zakresie jest ostateczne i nie zostało wzruszone. Wprawdzie uchylono decyzję, która przyczyniła się do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego, to jednak postępowanie to nie zostało na dzień wydania wyroku zakończone, a zatem nie jest znany jego rezultat.
Zatem, stwierdzone naruszenie polegające na zaniechaniu wydania postanowienia dotyczącego zawieszenia postępowania i uniemożliwienia stronie kontroli instancyjnej w tym zakresie, wobec wskazanych wyżej argumentów, nie jest naruszeniem, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do drugiej z wymienionych na wstępie kwestii Sąd pierwszej instancji w całości podzielił stanowisko organów celnych w tym zakresie, uznając kontrolowane decyzje za prawidłowe. Strona, pomimo ciążącego na niej obowiązku sporządzenia spisu z natury, nie podjęła żadnych działań w celu umożliwienia jej dokonania takiego spisu, chociaż - zdaniem Sądu - fakt zajęcia ruchomości nie wyklucza dokonania takiego spisu pod nadzorem organu. Zatem przyjęcie, że spis z natury stanowią protokoły zajęcia i odbioru ruchomości sporządzone w dniach [...] i [...] stycznia 2006 r. - zamiast oszacowania - i w konsekwencji zastosowanie obniżonych stawek podatku akcyzowego, było dla strony korzystne i nie naruszało prawa.
-5-
Sygn. akt I GS K 735/12
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Syndyk Masy Upadłości E. a.s. Oddział w Polsce. Wyrok zaskarżył w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Jednocześnie wniósł o dopuszczenie dowodów z następujących dokumentów: kopii wyroku Sądu Apelacyjnego w O. z dnia 23 czerwca 2010 r. wraz z tłumaczeniem oraz kopii wniosku strony o podjęcie postępowania w sprawie zobowiązania podatkowego za lipiec - grudzień 2005 r. na okoliczność prowadzenia postępowania, które stanowiło kwestię wstępną dla niniejszego postępowania podatkowego, ponieważ Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił tego wniosku dowodowego skarżącego.
Wnoszący skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a mianowicie:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez odmowę uchylenia decyzji, która została
wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny
wpływ na rozstrzygnięcie, a w szczególności:
a) art. 201 § 1 pkt 2 O.p. przez odmowę uwzględnienia wniosku skarżącej
o zawieszenie postępowania, w sytuacji gdy rozstrzygnięcie sprawy za
leżało od ustalenia kwestii wstępnej;
b) art. 125 O.p. przez akceptację działania organów polegającą na dąże
niu za wszelką cenę do wydania decyzji, gdy w sprawie wystąpiły oko
liczności przeciwko dalszemu prowadzeniu tego postępowania;
c) art. 121 § 1 O.p. przez prowadzenie postępowania w sposób uniemoż
liwiający skarżącej wywiązywanie się ze wszystkich ciążących na niej
obowiązków, a więc w sposób sprzeczny z zasadą prowadzenia postę
powania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych;
d) art. 216 O.p. przez niewydanie rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku
strony o zawieszenie postępowania;
2) art. 106 § 3 p.p.s.a. przez niezastosowanie i w konsekwencji nieuwzględnienie
zasadnych wniosków dowodowych skarżącej;
-6-
Sygn. akt I GSK 735/12
3) art. 141 § 4 p.p.s.a. przez błędną ocenę stanu faktycznego, gdyż Sąd pierw
szej instancji w żaden sposób nie ustosunkował się do przedstawionych przez
skarżącą dowodów, ani nie uzasadnił odmowy ich uwzględnienia;
4) art. 135 p.p.s.a. przez niezastosowanie i w konsekwencji odmowę uchylenia
zaskarżonej decyzji, wydanej w granicach sprawy głównej wymiaru podatku
akcyzowego za 2005 r., w której zapadło już pozytywne dla strony rozstrzy
gnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Uzasadniając zarzuty wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji narusza prawo i powinien zostać uchylony, ponieważ ten Sąd błędnie uznał, że dla zawieszenia postępowania przez organ podatkowy w tej sprawie nie ma znaczenia zagadnienie wstępne związane ze sprawą bezzasadnego cofnięcia spółce E. a.s. zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego, a od rozstrzygnięcia sprawy cofnięcia zezwolenia było uzależnione wydanie decyzji podatkowej w tej sprawie. Zatem, nie uchylając decyzji organu naruszającej art. 201 § 1 pkt 2 O.p., Sąd naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Brak zawieszenia postępowania podatkowego przez organ spowodował dalsze negatywne konsekwencje dla spółki, skutkujące niemożnością wywiązania się z obowiązków nałożonych na nią przepisami prawa, jako na podmiot prowadzący skład podatkowy, w tym niemożnością prawidłowego sporządzenia spisu z natury, o którym mowa w art. 29 ust. 2 u.p.a. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, wniosek o zawieszenie postępowania podatkowego powinien być rozpatrzony w tym postępowaniu i rozstrzygnięty postanowieniem, na które służy zażalenie (art. 216 O.p.), a nie poza nim, w odrębnym postępowaniu, jak błędnie przyjął organ II instancji. Zdaniem skarżącego, został on bezzasadnie pozbawiony nie tylko możliwości złożenia przysługującego jej zażalenia, ale finalnie także prawa do sądu, dlatego - wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji -opisane naruszenia prawa miały istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto, w ocenie skarżącego, sąd pierwszej instancji naruszył art. 106 § 3 p.p.s.a., gdyż nie uwzględnił wniosków dowodowych skarżącego, w tym wyroku Sądu Apelacyjnego w O. z dnia 23 czerwca 2010 r., z którego jednoznacznie wynika, że obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym nie powstał w Polsce, tylko w Czechach.
Dyrektor Izby Celnej w O. skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną i wniósł o oddalenie tej skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
-7-
Sygn. akt I GSK 735/12
W piśmie procesowym z dnia 3 czerwca 2013 r. Syndyk Masy Upadłości E. a.s. Oddział w Polsce przedstawił dodatkowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych, w którym wskazał, że decyzja określająca zaległość podatkową została uchylona, a postępowanie umorzone, więc skarżący nie miał obowiązku wykazania i zapłaty podatku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Zasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i z art. 216 O.p. -poprzez przyjęcie, że rozstrzygnięcie wniosku strony w przedmiocie zawieszenia postępowania w treści decyzji podatkowej, zamiast w formie postanowienia, nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie spółka E. a.s. w dniu 30 sierpnia 201 Or. złożyła wniosek o zawieszenie - na podstawie art.201 § 1 pkt 2 O.p - toczącego się postępowania podatkowego. W uzasadnieniu podała, że w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 201 Or. I GSK 741/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. prawdopodobnie uchyli zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w O., a wówczas określanie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za maj 2007r. będzie bezprzedmiotowe.
Organ I instancji nie rozstrzygnął w przedmiocie tego wniosku w odrębnym postanowieniu, lecz wypowiedział się odnośnie zasadności zawieszenia postępowania w uzasadnieniu decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym. Organ II instancji stwierdził natomiast, że kwestia zawieszenia jest kwestią odrębną od istoty sprawy i powinna być rozstrzygnięta w innym postępowaniu. Sąd pierwszej instancji uznał wprawdzie, że brak wydania postanowienia w sprawie zawieszenia jest uchybieniem procesowym, ale takim, które nie miało wpływu na rozstrzygnięcie, skoro wniosek o zawieszenie był bezpodstawny.
Stosownie do treści art. 201 § 2 i 3 O.p., o zawieszeniu bądź odmowie zawieszenia postępowania organ orzeka w formie postanowienia, a na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy zażalenie. Z kolei w myśl art. art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Sygn. akt I GSK 735/12
W wyroku z dnia 26 października 2005r. sygn. akt I FSK 178/05 (publ. https://cbois.nsa.gov.pl ) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że brak wydania postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania podatkowego na podstawie art. 201 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, stanowi naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.), ponieważ pozbawia stronę prawa do złożenia zażalenia, a po wyczerpaniu środków zaskarżenia (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.), prawa do sądu. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a., decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Określenie inne naruszenie przepisów postępowania użyte w cytowanym przepisie nie obejmuje tych naruszeń prawa procesowego, które dają podstawę do wznowienia postępowania, a także naruszenia przepisów postępowania będących podstawą do stwierdzenia nieważności. Uchylenie decyzji lub stwierdzenie nieważności nastąpi, jeżeli naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ustawa nie wymaga w tym przypadku, aby naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na wynik sprawy. Wystarczy uznanie, że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgód-ka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kantor Wydawniczy Zakamycze, Kraków 2005, str. 336-337). Zdaniem T. Wosia sąd nigdy nie może mieć absolutnej pewności, jaki wpływ na wydanie rozstrzygnięcia o określonej treści miało naruszenie przepisów proceduralnych. Można przyjąć, że w kategorii podstawy uchylenia decyzji i postanowienia mieści się brak należytej staranności wykazany przez organy administracji publicznej w prowadzeniu sprawy (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo no postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, "Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis", Warszawa 2005, str. 458-459).
Sąd w obecnym składzie podziela powyższy pogląd i uznaje, że organ podatkowy I instancji, wbrew treści art.201 § 2 i 3 oraz art.216 O.p., nie rozpatrzył wniosku spółki o zawieszenie postępowania w formie postanowienia i nie pouczył jej o prawie do złożenia zażalenia. Tym samym pozbawił stronę prawa do złożenia środka odwoławczego, a w konsekwencji prawa do badania rozstrzygnięcia pod względem legalności w osobnym postępowaniu przed sądem administracyjnym. W związku z tym należy uznać, że "załatwienie" powyższego wniosku z pominięciem wskazanego trybu postępowania, narusza wskazane przepisy postępowania podatkowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie ma przy tym znaczenia czy wniosek o zawieszenie postępowania jest zasadny, czy nie.
-9-
Sygn. akt I GSK 735/12
Przeciwne stanowisko Sądu I instancji, który przyjął, że ewidentne naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe, pozbawiające stronę prawa do złożenia zażalenia i ewentualnie skargi do sądu administracyjnego, nie miało istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia, narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną uznał za uzasadnioną. W tym stanie sprawy, odniesienie się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej jest przedwczesne.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art.203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a.
-10-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło