II GSK 1039/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2442/11 w sprawie ze skargi B. W. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] października 2011 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego postanawia: oddalić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2442/11, odrzucił skargę B. W. (dalej: skarżąca) na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości (dalej: Komisja, organ) w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] października 2011 r. w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podał, że przyczyną wydania ww. rozstrzygnięcia było uchybienie przez skarżącą terminowi do wniesienia skargi. Zaskarżona uchwała została doręczona skarżącej w dniu 27 października 2011 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki, znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy. W uchwale zawarto pouczenie dla strony o prawie do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt tj. Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości. Skarga została złożona osobiście przez skarżącą w dniu 25 listopada 2011 r. w Okręgowej Radzie Adwokackiej w W. Następnie została przekazana i wpłynęła do właściwego organu – Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w dniu 1 grudnia 2011 r. W tych okolicznościach faktycznych Sąd I instancji stwierdził, że skoro uchwała organu została doręczona stronie w dniu 27 października 2011 r. to 30 dniowy termin do wniesienia skargi upłynął 28 listopada 2011 r. Sąd wyjaśnił, że wprawdzie skarga została wniesiona w zawitym terminie, jednakże za pośrednictwem niewłaściwego organu. Zatem przekazanie skargi do Komisji jako organu właściwego nastąpiło z uchybieniem terminu do jej złożenia. Na powyższe postanowienie B. W. wniosła skargę kasacyjną, w której na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w szczególności: 1) art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie tj. uznanie, że skarżąca złożyła skargę w dniu 1 grudnia 2011 r. tj. po upływie terminu na jej złożenie przypadającego na dzień 28 listopada 2011 r., w sytuacji gdy skarga została złożona w dniu 25 listopada 2012 r. tj. z zachowaniem terminu, 2) art. 54 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez uznanie, że skarżąca złożyła skargę za pośrednictwem niewłaściwego organu tj. Okręgowej Rady Adwokackiej w W., w sytuacji gdy skarżąca złożyła skargę za pośrednictwem Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości tj. organu właściwego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega oddaleniu, gdyż nie ma uzasadnionych podstaw kasacyjnych. Jak wynika z treści art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast z treści art. 54 § 1 p.p.s.a. wynika, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2 tego przepisu). Organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy (§ 3 tej regulacji). Przepis art. 54 p.p.s.a. wskazuje na pośredni, tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Skargę do sądu administracyjnego składa się zatem za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Datą wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego jest dzień doręczenia skargi organowi, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy. Wprawdzie, skargi nie ma jeszcze w tym momencie w sądzie, ale z tym faktem należy wiązać określone skutki prawne. Wniesienie skargi nakłada na organ administracyjny obowiązek udzielenia odpowiedzi oraz przesłania do sądu akt sprawy. Niedopełnienie tego obowiązku uprawnia sąd do wymierzenia organowi grzywny (art. 55 § 1). Ponadto wniesienie skargi uprawnia organ do dokonania autokontroli zaskarżonego aktu lub czynności. Powstałe na gruncie art. 54 § 1 p.p.s.a. orzecznictwo sądów administracyjnych jest jednoznaczne i stoi na stanowisku, że dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty nadania (złożenia) skargi do niewłaściwego organu w rozumieniu art. 54 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 30 stycznia 2008 r., II FSK 1724/06, LEX nr 453371; z dnia 24 czerwca 2008 r., II OSK 338/08, LEX nr 506003; postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 31 marca 2008 r., I SA/GL 155/08, LEX nr 381455). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia było postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odrzucające skargę z uwagi na przekroczenie trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia. Jak prawidłowo ustalił Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie akt sprawy, skarga wpłynęła do niewłaściwego organu tj. Okręgowej Rady Adwokackiej w W. w dniu 25 listopada 2011 r. Nie ulega również wątpliwości, że organ należycie pouczył stronę o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W tym miejscu należy podkreślić, że skarżąca została pouczona za pośrednictwem jakiego organu mogła wnieść skargę do WSA i w tym zakresie tego nie kwestionuje. Natomiast wątpliwości skarżącej co do adresu siedziby Komisji odwoławczej, za pośrednictwem której należało wnieść skargę do Sądu były nieuzasadnione, gdyż przy zachowaniu należytej staranności były możliwe do przezwyciężenia. Skarga dotyczyła uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości, a zatem powinna zostać wniesiona za pośrednictwem tego organu zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. W sytuacji wniesienia skargi do niewłaściwego organu, termin uznaje się za zachowany jedynie w przypadku, gdy organ ten prześle skargę do właściwego organu przed upływem terminu do wniesienia skargi. Zatem dopiero moment złożenia skargi do właściwego organu jest miarodajny dla ustalenia, czy został zachowany termin dla dokonania tej czynności procesowej. Wskazany warunek stanowi konsekwencję jednoznacznej regulacji zawartej w art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę wnosi się w określonym terminie za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji zasadnie przyjął, że skarga co prawda została złożona w ustawowym terminie tj. w dniu 25 listopada 2011 r., ale w organie niewłaściwym, co skutkowało przekazaniem jej do Komisji 1 grudnia 2011 r. Zatem datą wniesienia skargi był dzień jej przekazania i skarżąca nie mogła kwestionować terminu w jakim ORA w W. przekazała ww. skargę, gdyż to ona nieprawidłowo wniosła środek zaskarżenia. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uznał, że skarga ta jako wniesiona z uchybieniem terminu, o jakim mówi art. 53 § 1 p.p.s.a, podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zarzuty skarżącej w tym zakresie były niezasadne Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 oraz 182 § 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.