II FSK 1713/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, Sędzia WSA (del) Lidia Ciechomska- Florek, Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Po 153/10 w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 10 grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od K. P. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę K.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn. Sąd następująco przedstawił stan sprawy: Wnioskiem z dnia 19 maja 2009 r. skarżąca zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego P. o umorzenie zaległości w podatku od spadków i darowizn wraz z odsetkami za zwłokę. Uzasadniając wniosek skarżąca podała, że zobowiązanie podatkowe powstało na skutek nie złożenia w terminie zgłoszenia o nabyciu spadku, co wynikało z konieczności sprostowania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Podatniczka pozostawała w przekonaniu, że rektyfikacja postanowienia sądu powszechnego ma wpływ na bieg terminu zgłoszenia o nabycia spadku. Postanowieniem z dnia 28 lipca 2009 r. Prezydent Miasta P. nie wyraził zgody na umorzenie zaległości w podatku. Decyzją z dnia 9 września 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego P. odmówił skarżącej umorzenia zaległości podatkowej, wskazując, że jej sytuacja majątkowa nie uzasadnia zastosowania ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego, bowiem odziedziczyła ona po zmarłym mężu majątek o znaczącej wartości, w tym także środki pieniężne na rachunku bankowym pozwalające na uregulowanie zobowiązania w całości. W odwołaniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 67a § 1 pkt. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p.) przez zakwestionowanie faktu, że w sprawie wystąpił ważny interes podatnika, który mógł stanowić podstawę umorzenia zobowiązania podatkowego. Podniosła, że zgłoszenie SD-Z1 przekazała do organu podatkowego po upływie miesięcznego terminu, gdyż dopiero wtedy otrzymała sprostowane postanowienie sądu stwierdzające nabycie spadku. Decyzją z dnia 10 grudnia 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w P. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu podatkowego pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że stanowisko zawarte w postanowieniu Prezydenta Miasta P. z dnia 28 lipca 2009 r. było wiążące dla organów podatkowych, a wydanie decyzji uwzględniającej wniosek skarżącej mimo braku zgody jednostki samorządu terytorialnego stanowiłoby rażące naruszenie prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 67a § 1 pkt 3 O.p. przez niezasadne przyjęcie, iż w sprawie nie występuje ważny interes podatnika, który mógłby stanowić podstawę do umorzenia zobowiązania podatkowego. Uzasadniając skargę ponowiła argumentację zaprezentowaną w odwołaniu. Uzasadniając oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że postępowanie dowodowe w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami proceduralnymi. Organy podatkowe zebrały oraz wnikliwie i wszechstronnie rozważyły całokształt zebranego materiału dowodowego. W sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek warunkujących zastosowanie ulgi. Zwłaszcza sytuacja majątkowa i finansowa skarżącej nie uzasadniała umorzenia zaległości podatkowej skarżącej ze względu na ważny interes podatnika. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzuciła naruszenie: 1) art. 67 § 1 pkt 3 O.p. przez uznanie, w wyniku błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, że w sprawie nie zachodzi ważny interes podatnika, 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 122 i art. 187 O.p. przez niezbadanie wszystkich okoliczności sprawy, które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na nieuwzględnieniu przez organy podatkowe dowodów, na które powoływała się skarżąca". W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Granice tej skargi wyznaczają przytoczone podstawy kasacyjne, czyli wskazane przez skarżącego przepisy, które w jego ocenie zostały naruszone. Sąd kasacyjny nie może w żadnym zakresie uzupełniać lub rekonstruować skargi kasacyjnej, domyślając się rzeczywistych intencji strony, która skargę kasacyjną wniosła. Skarżąca postawiła zarzut naruszenia art. 67 § 1 pkt 3 O.p., który to przepis został z dniem 1 września 2005 r. uchylony ustawą z dnia 30 czerwca 2005 r. (Dz. U. Nr 143, poz. 1199). Nie mógł być zatem stosowany w niniejszej sprawie, a co za tym idzie nie mógł być także naruszony. Już to samo świadczy o bezzasadności zarzutu. Nie można także przyjąć, że takie wskazanie podstawy kasacyjnej było wynikiem oczywistego błędu pisarskiego, a autorce skargi kasacyjnej w rzeczywistości chodziło o art. 67a § 1 pkt 3 O.p., skoro także w uzasadnieniu skargi kasacyjnej (s. 4) wymienia ona jako naruszony art. 67 § 1 pkt 3 O.p. Co się tyczy zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w powiązaniu z zarzutem naruszeniem przez organy podatkowe art. 122 i 187 O.p. należy stwierdzić, że zarzut ten może być zbadany tylko w zakresie ewentualnego niedostrzeżenia przez sąd administracyjny naruszenia przez organy podatkowe art. 122 O.p., ponieważ art. 187 O.p. dzieli się na trzy paragrafy, a autorka skargi kasacyjnej nie wskazała, który z tych przepisów stanowi podstawę kasacyjną. Nie sposób także podzielić wyrażonego w skardze kasacyjnej zapatrywania, jakoby nieuwzględnienie przez organy podatkowe bliżej nie określonych dowodów, na które powoływała się skarżąca, prowadziło do naruszenia wyrażonej w art. 122 O.p. zasady prawdy obiektywnej. Jakkolwiek, w zgodzie z tym przepisem, organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, niemniej ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia podatkowego niezgodnie z oczekiwaniami podatnika nie oznacza naruszenia tego przepisu i tej zasady. Można dodać, że konstatacja organów podatkowych, słusznie podzielona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż nie występuje warunkujący możliwość umorzenia zaległości podatkowej ważny interes podatnika, skoro przyczyną powstania zaległości podatkowej nie była niemożność jej zapłacenia, ale opóźnienie zgłoszenia nabycia spadku, warunkującego zwolnienie od podatku od spadków i darowizn. Ponadto, gdyby nawet w sprawie dopatrzono się występowania ważnego interesu podatnika, organy podatkowe i tak nie mogłyby udzielić żądanej ulgi w sytuacji, gdy podatek mający podlegać umorzeniu stanowi dochód jednostki samorządu terytorialnego, a organ tej jednostki na umorzenie zgody nie wyraził (por. art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego – Dz. U. z 2010 r. Nr 80, poz. 526 ze zm.). Skoro zatem żaden z zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej nie okazał się uzasadniony, Naczelny Sąd Administracyjny uznał tę skargę za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw i oddalił na podstawie art. 184 P.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.