II SA/Gl 62/12
WyrokWSA w Gliwicach2012-04-02
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Iwona Bogucka, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewóz drogowy wykonywany przez osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, ale na cele prywatne (niezwiązane z tą działalnością), może być zakwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne, a tym samym czy wymaga posiadania licencji na transport drogowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz drogowy wykonywany przez osobę fizyczną wpisaną do ewidencji działalności gospodarczej, ale realizowany na cele prywatne (niezwiązane nawet pomocniczo z tą działalnością), może być zakwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne i tym samym nie wymaga licencji na transport drogowy. Organy administracji nie wykazały w sposób obiektywny, że garaż, do którego przewożono towar, był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego. Brak wystarczających dowodów na związek przewozu z działalnością gospodarczą skutkował uchyleniem decyzji organów obu instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na D.J. za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Organ I instancji uznał, że przewóz bram garażowych zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej 4350 kg, realizowany przez ojca D.J. na jego prośbę, stanowił transport drogowy wymagający licencji, ponieważ D.J. prowadzi działalność gospodarczą i nie wykazał, że przewóz miał charakter niezarobkowy na potrzeby własne. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, uznając, że przedsiębiorca zawsze realizuje przewóz pomocniczo do działalności, chyba że udowodni jego prywatny charakter. D.J. w skardze argumentował, że przewóz miał charakter prywatny i nie był związany z jego działalnością gospodarczą.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2012 r. ze skargi D. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w C. z dnia [...] r., 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz skarżącego kwotę 1537 (jeden tysiąc pięćset trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wydaną z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego w C. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] nałożono na D.J. prowadzącego działalność pod firmą [...] karę pieniężną w kwocie [...] zł – z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji. Jako podstawę prawną decyzji wskazał organ orzekający art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2011 r. o transporcie drogowym ( Dz. U. z 2002 r. nr 125, poz. 874 ze zm., zwanej dalej ustawą lub ustawą o transporcie drogowym ).
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że w dniu [...]r. na drodze [...] na wysokości miejscowości W. M.T. J. kierujący zespołem pojazdów składającym się z samochodu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz przyczepy marki [...] o nr rejestracyjnym [...] został skontrolowany na okoliczność przestrzegania przepisów ustawy o transporcie drogowym. Złożył on podczas tej kontroli do protokołu przesłuchania wyjaśnienie, że jest emerytem i jedzie w celach prywatnych na prośbę syna do miejscowości T. w celu zakupu dla niego bramy wjazdowej. Z dowodu rejestracyjnego samochodu i przyczepy wynikało, że posiadają one dopuszczalną masę całkowitą łącznie 4350 kg. W czasie tej kontroli kierujący pojazdem przedstawił jedynie dowód osobisty oraz dowody rejestracyjne samochodu i przyczepy. Dalej stwierdzono, że dodatkowo w oparciu o pismo D.J. z dnia [...] r. należało przyjąć, iż to właśnie on wykonywał w dniu [...]r. przewóz drogowy ww. zespołem pojazdów. On bowiem był właścicielem tych pojazdów, które na jego prośbę prowadził wówczas jego ojciec M.J., który miał mu przywieść zakupione przez niego drzwi garażowe. D.J. prowadzi zaewidencjonowaną działalność gospodarczą pod nazwą [...]z siedzibą przy ul. [...]w P., nie posiada on licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego ani zaświadczenia na przewozy własne w krajowym transporcie drogowym. W konsekwencji przytaczając treść art. 4 pkt 1, art. 4 pkt 4 i art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym organ orzekający stwierdził, że wykonywanego przez D.J. w dniu [...]r. przejazdu nie można zakwalifikować do niezarobkowego przewozu drogowego na potrzeby własne, a należy go zakwalifikować jako transport drogowy w rozumieniu art. 4 pkt 3a. W konsekwencji wykonywanie takiego transportu wymagało uzyskania licencji zgodnie z art. 5 tej ustawy, której D.J. nie posiadał. Wypis z takiej licencji powinien mieć przy tym przy sobie i okazać w czasie kontroli, kierowca pojazdu samochodowego ( art. 87, ust. 1 pkt 1 ustawy). Za wyposażenie kierowcy w taki dokument odpowiada przy tym przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2 ustawy, wykonujący przewozy na potrzeby własne ( art. 87 ust. 3 ustawy). Przedmiotowy przewóz nie mógł być zdaniem organu zakwalifikowany do przewozów na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy gdyż nie wykonywał go ani przedsiębiorca ani pracownik przedsiębiorcy w rozumieniu art. 4 pkt 4a ustawy o transporcie drogowym. Zdaniem organu określone w art. 4 pkt 4 ustawy warunki uznania danego przewozu za przewóz na potrzeby własne muszą być przy tym spełnione łącznie, niezależnie czy przewóz ten jest realizowany przez przedsiębiorcę czy też osobę fizyczną nie będącą przedsiębiorcą. W odniesieniu do przewozu realizowanego przez przedsiębiorcę wymagane jest nadto posiadanie zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, o jakim mowa w art. 33 ust. 1 ustawy. Organ podkreślił, że zgodnie z przepisami o transporcie drogowym każdy przewóz drogowy wykonywany pojazdem lub zespołem pojazdów o masie przekraczającej 3,5 tony podlega przepisom tej ustawy i jest krajowym bądź międzynarodowym transportem drogowym albo też krajowym lub międzynarodowym niezarobkowym przewozem drogowym – przewozem na potrzeby własne.
W konsekwencji organ pierwszej instancji uznał, że realizowany przez D.J.w dniu [...] r. przewóz stanowił wykonywanie transportu drogowego wymagającego licencji, której brak zobowiązywał ten organ do wymierzenia kary pieniężnej w kwocie [...] zł, zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i pkt 1.1 załącznika do tej ustawy.
W odwołaniu od tej decyzji D.J. wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania w pierwszej instancji, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zarzucił, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania. Uzasadniając te zarzuty podniósł, że wykonywany w dniu [...] r. transport bram garażowych nie miał żadnego związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, nie pozostawał bowiem z nią w jakimkolwiek związku faktycznym i prawnym, również w związku pomocniczym. W tym względzie zaoferowano dodatkowo dowód z zeznań świadka J.W., który wraz z ojcem odwołującego się miał przewozić towar w dniu [...] r. Za realizowanie transportu drogowego nie mogą być rozumiane wszelkie czynności faktyczne związane z poruszaniem się pojazdu po drogach. Dalej odwołujący się stwierdził, że jakkolwiek przepisy ustawy o transporcie drogowym mają zastosowanie również do podmiotów niebędących przedsiębiorcami ale tylko w zakresie ograniczonym do niezarobkowego przewozu drogowego i przy odpowiednim tylko zastosowaniu przepisów odnoszących się do takiego przewozu. Przy modyfikacji tych przepisów i odpowiednim zastosowaniu do transportu prywatnego brak jest zdaniem odwołującego się podstaw do przyjęcia, że powinien on zawrzeć ze swoim ojcem umowę o pracę. Umowa taka nie spełniałaby bowiem przesłanek z art. 22 § 1 Kodeksu pracy i dlatego też byłaby bezskuteczna. Podkreślił odwołujący się, że udzielona mu przez ojca pomoc miała charakter incydentalny, nie miała "jakichkolwiek cech współpracy" i pozostawała poza zakresem prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. W konsekwencji za bezpodstawny uznał odwołujący się zarzut organu, że w sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 4 pkt 4a ustawy. Ponieważ jednocześnie organ nie zakwestionował ziszczenia się pozostałych przesłanek z art. 4 pkt 4 to objęty postępowaniem transport drogowy spełniał wszelkie przesłanki zakwalifikowania go do kategorii niezarobkowego przewozu drogowego wykonywanego przez podmiot nie będący przedsiębiorcą. W szczególności pojazd z przyczepą zostały zarejestrowane na niego jako osobę fizyczną i nie zostały wykorzystane do prowadzenia działalności gospodarczej, zaś bramy garażowe zostały zakupione do jego prywatnego domu. Skoro zgodnie z treścią art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy osoba fizyczna nie będąca przedsiębiorcą została zwolniona z obowiązku posiadania zaświadczenia na wykonywanie transportu drogowego towarów na potrzeby własne, to tym bardziej brak jest podstaw prawnych do nałożenia na nią obowiązku posiadania licencji. W sprawie powinien zatem znaleźć zastosowanie art. 93 ust. 7 ustawy, co skutkowałoby umorzeniem postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.
Dyrektor Izby Celnej w K. odwołania tego nie uwzględnił i zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Nr [...] utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Jako podstawę tego rozstrzygnięcia podał art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 4 pkt 3, art. 5 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 3, art. 92 ust. 1, ust. 2 pkt 1i ust. 4, art. 93 ust. 1, ust. 1a oraz ust. 4 i 5 ustawy o transporcie drogowym. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia po zrelacjonowaniu dotychczasowego postępowania, w tym zgromadzonych w sprawie dowodów, organ odwoławczy powołując się na treść art. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 2, art. 33 ust. 1, art. 3 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 2 oraz art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym stwierdził, iż wbrew stanowisku odwołującego się nie jest dopuszczalne przyjęcie, że osoba prowadząca działalność gospodarczą, wykonując przewóz drogowy zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie ponad 3,5 t, może to realizować w sposób dowolny w zależności od tego, czy podczas ewentualnej kontroli drogowej oświadczy, że porusza się w celu związanym z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą czy też w celu prywatnym. Treść art. 4 pkt 4 ustawy odnosi się zdaniem organu do przedsiębiorcy przez cały okres prowadzenia przez niego działalności gospodarczej i jeżeli dokonuje on przewozu po drogach publicznych, to każdy taki przejazd będzie, przy spełnieniu przesłanek wskazanych pod lit. a – d, zakwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne, niezależnie od tego, czy w ocenie przedsiębiorcy wykonuje przewóz na swoje prywatne cele, czy na cel prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. W przypadku zaś niespełnienia którejkolwiek z przesłanek z art. 4 pkt 4 ustawy zakwalifikowania przewozu na potrzeby własne, z którą to sytuacją mamy zdaniem organu do czynienia w niniejszej sprawie (kontrolowany zespół pojazdów był bowiem prowadzony przez ojca strony nie będącego jego pracownikiem w rozumieniu art. 22 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy), wykonywany przez przedsiębiorcę przewóz stanowi transport drogowy o jakim mowa w art. 4 pkt 3 ustawy, który zgodnie z treścią pkt 5 ust. 1 ustawy wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Takiej zaś skarżący nie posiadał. Uzasadniało to, również zdaniem organu odwoławczego, wymierzenie kary za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji (art. 92 ust. 1). Nawet gdyby przyjąć zdaniem organu drugiej instancji, że w odniesieniu do podmiotu będącego przedsiębiorcą możliwe jest rozróżnienie dokonywanego przewozu, na przewozy realizowane na potrzeby własne, rozumiane wyłącznie jako związane pomocniczo z wykonywaną działalnością gospodarczą oraz na przewozy realizowane "prywatne" (czyli na cele w żaden sposób nie związane i prowadzoną działalnością gospodarczą), to na przedsiębiorcy spoczywałby obowiązek wykazania charakteru takiego przewozu. Inaczej bowiem organy nie miałyby możliwości kontroli przestrzegania przepisów ustawy o transporcie drogowym. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że ratio legis przepisów ustawy powoduje przyjęcie domniemania, że przedsiębiorca realizuje zawsze przewóz "pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej", chyba iż udowodni, że przewóz realizowany jest "prywatnie". Takiego zaś dowodu zdaniem organu strona nie przeprowadziła. Nie przedłożyła bowiem dowodu zakupu bramy garażowej, stanowiącej przecież kosztowny element wyposażenia domu. Zwrócił też organ uwagę, że według twierdzeń strony drzwi zostały zamontowane w garażu przy ul. [...]w P., który to adres jest podany jako adres oddziału prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Biorąc pod uwagę przedmiot prowadzonej działalności ( konserwacja i naprawa pojazdów samochodowych ) nie jest zatem wykluczone wykorzystywanie do prowadzenia tej działalności również garażu. W tym kontekście przedłożone przez stronę oświadczenia świadków J.W. i L.C., co do zakupu drzwi garażowych na [...] oraz ich rozładunku i montażu w budynku przy ul. [...]w P., nie dają dostatecznych podstaw do przyjęcia, że objęty postępowaniem transport wykonywany w dniu [...]r. był realizowany w celach prywatnych.
W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. pełnomocnik D.J. wniósł o jej uchylenie w całości i o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Zarzucił, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. - art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz art. 5 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 4 pkt 4a ustawy o transporcie drogowym przez błędne przyjęcie, iż wykonywany w dniu [...]r. transport bram garażowych był realizowany w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą, w sytuacji gdy był on wykonywany prywatnie przez osobę fizyczną nie prowadzącą działalności gospodarczej. Nadto zdaniem skarżącego decyzja ta zapadła z naruszeniem przepisów postępowania – art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 kpa przez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów administracji publicznej, brak wnikliwej analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów i opieszałe prowadzenie postępowania, którego następstwem było przyczynienie się do utraty niektórych dowodów mogących poświadczyć stanowisko skarżącego. W uzasadnieniu skargi powtórzono co do zasady argumentację przedstawioną wcześniej w odwołaniu. Zaakcentowano, że przewóz wykonywany w dniu [...] r. miał charakter prywatny, nie związany w jakikolwiek sposób z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą. Zdaniem skarżącego odmienne w tym względzie ustalenia organów opierają się na bezpodstawnych domniemaniach i zostały dokonane z pominięciem dowodów oferowanych przez stronę skarżącą.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie powtarzając stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Decyzje organów obu instancji ostać się nie mogą, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty skargi zasługują na akceptację.
W świetle treści art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 3, ust. 2 pkt 3, art. 4 pkt 3 a, pkt 4 i art. 33 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym nie może ulegać wątpliwości, że przepisy tej ustawy stosuje się do przewozów drogowych w rozumieniu jej art. 4 pkt 6a, wykonywanych m.in. zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy i to niezależnie czy przewozy te są wykonywane przez przedsiębiorców czy też przez podmioty niebędące przedsiębiorcami. Zdaniem Sądu brak jest przy tym w świetle tych przepisów podstaw do przyjęcia, że jeżeli przewóz jest wykonywany przez podmiot wpisany do ewidencji działalności gospodarczej to jest on zawsze wykonywany w ramach tej działalności w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z tym przepisem dla takiej kwalifikacji danego przewozu konieczne byłoby bowiem wykazanie, że był on wykonywany m.in. zarobkowo. W konsekwencji należy przesądzić, że również przewóz realizowany przez podmiot uwidoczniony w ewidencji podmiotów gospodarczych może wykonywać przewóz takim zespołem pojazdów "prywatnie" tj. na potrzeby nie związane nawet pomocniczo z prowadzoną działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy, lecz na potrzeby przedsiębiorcy jako osoby prywatnej. Wtedy też należałoby przyjąć, że przewóz taki wykonywany jest przez podmiot nie będący przedsiębiorcą w rozumieniu art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy. Do przewozu takiego zgodnie z jej treścią art. 3 ust. 2 stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. Zdaniem Sądu w świetle treści tych przepisów brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji, że zawsze przewóz realizowany przez przedsiębiorcę w okresie prowadzenia przez niego działalności gospodarczej będzie przy spełnianiu przesłanek z art. 4 pkt 4 ustawy kwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne, niezależnie od tego, czy w ocenie przedsiębiorcy wykonuje on przewóz na swoje prywatne cele, czy na cel prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Stanowisko takie nie wynika też zdaniem Sądu w dostateczny sposób z powoływanego przez organy orzekające orzecznictwa.
Zgodzić się natomiast trzeba ze stanowiskiem organu odwoławczego, że ratio legis przepisów ustawy o transporcie drogowym przemawia za przyjęciem domniemania, że przedsiębiorca realizuje zawsze przewóz "pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej", chyba że udowodni, iż przewóz realizowany jest "prywatnie".
Trafne jest bowiem zdaniem Sądu w tym względzie stanowisko, że w przeciwnym przypadku wykonywany przez przedsiębiorcę przewóz byłby oceniany przez organy uprawnione do kontroli wyłącznie na podstawie oświadczenia przedsiębiorcy, a nie na podstawie obiektywnych danych pozwalających ustalić skutki prawne wynikające z wykonywanego i skontrolowanego przewozu. Taka wykładnia przepisów ustawy o transporcie drogowym zmierza też do graniczenia możliwości ich naruszania z jednoczesnym unikaniem konsekwencji wynikających z tego naruszania.
Przenosząc te ogólne uwagi na grunt niniejszej sprawy należy podzielić stanowisko skarżącego, że decyzje organów obu instancji zostały podjęte bez dostatecznego wyjaśnienia i rozważenia sprawy do końcowego jej załatwienia, tj. z naruszeniem treści art. 77 § 1 kpa, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą P.p.s.a.). Z urzędu ( w związku z treścią art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.) należy przy tym zwrócić uwagę na niekonsekwencję w stanowisku organów, które z jednej strony nie negują twierdzenia skarżącego, że celem przejazdu wykonywanego dnia [...]r. był przewóz bramy (lub bram, co nie zostało też dostatecznie wyjaśnione, a co może budzić wątpliwości w świetle materiału dowodowego sprawy ) garażowej zamontowanej następnie w domu przy ul. [...] w P., z drugiej zaś zarzucają skarżącemu, iż nie posiada dowodu zakupu tego towaru. Gdyby bowiem przyjąć, że fakt wyjazdu po drzwi (bramy) do garażu w budynku skarżącego i fakt ich ówczesnego zakupu nie budzi wątpliwości, to do rozstrzygnięcia skargi i sprawy kluczowe znaczenie miałoby ustalenie czy istotnie garaż w tym budynku był wykorzystywany do prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej. Wówczas bowiem również zdaniem Sądu należałoby przyjąć, że sporny przewóz był realizowany przez skarżącego pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy, a tym samym nie był to przewóz "prywatny" niezwiązany z prowadzoną działalnością gospodarczą ( wykonywany przez podmiot niebędący przedsiębiorcą w rozumieniu art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy ). Na tę okoliczność organy orzekające nie przeprowadziły żadnego obiektywnego dowodu, co właśnie zarzuca skarżący. W tym względzie również zdaniem Sądu nie jest wystarczające powołanie się jedynie na zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej ( karta 27 akt adm.), gdzie adres przy ul. [...] w P. jest wskazany jako adres oddziału lub innego stałego miejsca wykonywania przez skarżącego działalności gospodarczej. Należało bowiem ustalić czy ta działalność i w jakiej formie jest również pod tym adresem prowadzona i to z wykorzystaniem pomieszczeń garażowych. Tylko przy pozytywnej odpowiedzi na to pytanie byłoby możliwe ustalenie, że sporny przewóz był wykonywany pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej skarżącego. Wówczas też do rozważenia pozostałaby kwestia czy mógł być on zakwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy. W tym względzie dodatkowych rozważeń wymagałaby przy tym kwestia, czy istotnie w sprawie nie został spełniony warunek określony w art. 4 pkt 4a ustawy, a to w sytuacji gdy przewóz był wykonywany przez ojca skarżącego. Niewątpliwie nie kierował on zespołem pojazdów skarżącego jako pracownik w rozumieniu art. 2 Kodeksu pracy. Do rozważenia pozostaje jednak kwestia czy w okolicznościach sprawy nie można przyjąć, że prowadził on pojazdy w zastępstwie skarżącego jako przedsiębiorcy, zwłaszcza gdyby pozostawał ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym ( zobacz w tym względzie stanowisko WSA w Warszawie w wyroku z dnia 16 lutego 2006 r. VI SA/Wa 1840/05, LEX nr 220067). Również tę kwestię wyjaśnią i rozstrzygną organy przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Gdyby bowiem przyjąć, że warunek z art. 4 pkt 4a ustawy został również spełniony to zachodziłaby jedynie podstawa do wymierzenia skarżącemu kary zgodnie z pkt 1.4. załącznika do ustawy.
Gdyby zaś przyjąć, że sporny przewóz nie był w ogóle związany z działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżącego, a był wykonywany "prywatnie" tj. przez podmiot nie będący przedsiębiorcą, to przy odpowiednim zastosowaniu przepisów ustawy dotyczących niezarobkowego przewozu drogowego należałoby przyjąć, iż warunek z art. 4 pkt 4a jest spełniony również gdy pojazd jest prowadzony przez osobę upoważnioną przez ten podmiot na podstawie czynności prawa cywilnego ( zobacz w tym względzie wyrok NSA z dnia 26.10.2011 r. sygn. akt II GSK 1105/10, EX nr 1070214). Wówczas prowadzenie pojazdów przez ojca skarżącego należałoby ocenić pod tym względem.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, po jej wyjaśnieniu i rozważeniu w przedstawionych wyżej aspektach, ponownie rozważą i ocenią nadto organy orzekające kwestię wykazania, iż sporny przejazd był wykonywany w związku z zakupem bramy ( względnie bram – drzwi garażowych ) do budynku skarżącego, które to ustalenie zdaniem Sądu budzi zasadnicze wątpliwości. W tym względzie Sąd nie podziela zarzutu skargi, że ocena zgromadzonych w sprawie dowodów została dokonana na niekorzyść skarżącego z naruszeniem treści art. 80 kpa. Zastanawiające jest bowiem również zdaniem Sądu, w świetle zasad doświadczenia życiowego, że skarżący ani nie przedstawił dowodu zakupu drzwi garażowych ani nawet nie podał podmiotu od którego drzwi te nabył. Tłumaczenie się w tym względzie niewątpliwą opieszałością organów w rozpoznaniu sprawy budzi zdaniem Sądu zasadnicze zastrzeżenia. Wydatek na zakup drzwi był niewątpliwie istotny i bez względu na to czy były one kupowane w związku z prowadzoną przez skarżącego działalnością , czy też "prywatnie", to wydatek taki powinien być przez rozsądnie działający podmiot udokumentowany chociażby, jak to zasadnie podniosły organy orzekające, dla celów korzystania z gwarancji lub rękojmi. Należy też podkreślić, że skarżący był poinformowany o dokonanej w dniu [...]r. kontroli przewozu wykonywanego przez jego ojca i powinien się z całą pewnością liczyć z potrzebą zabezpieczenia dowodu zakupu drzwi na użytek prowadzonego w związku z tą kontrolą postępowania, nawet w sytuacji gdy początkowo było ono prowadzone tylko przeciwko jego ojcu i tylko w związku z zarzutem braku obowiązującej wówczas opłaty drogowej. Tym bardziej niezrozumiałe jest tłumaczenie, że skarżący nie jest w stanie ustalić podmiotu u którego dokonał zakupu drzwi. Należy też zwrócić uwagę, że przesłuchiwany w dniu [...]r. ( karta 5 akt adm.) ojciec skarżącego oświadczył, że syn prosił go aby pojechał w celu zakupu bramy do miejscowości T. gdy tymczasem w piśmie z dnia [...]r. (karta 12 akt adm.) skarżący oświadczył, że ojciec po drzwi do garażu pojechał do miejscowości Z.. Przy ocenie takiego materiału dowodowego organy miały pełne prawo przy zastosowaniu art. 8 kpa posiłkować się zasadami doświadczenia życiowego, zwłaszcza w sytuacji gdy z przedłożonych przez skarżącego oświadczeń świadków J.W. i L.C. ( karta 60 i 61 akt adm.) również nie wynika kiedy dokładnie i gdzie drzwi garażowe o których w tych oświadczeniach mowa zostały zakupione.
Zdaniem Sądu samo naruszenie przepisów co do terminu rozpoznania sprawy w postępowaniu administracyjnym ( rzutujące w okolicznościach sprawy jednocześnie na naruszenie treści art. 8 kpa) nie daje dostatecznej podstawy o negowaniu oceny dowodów przeprowadzonej z uwzględnieniem zasad wynikających z przepisów kpa.
Wobec niedostatecznego wyjaśnienia i rozważenia sprawy w przedstawionych wyżej aspektach nie można także odeprzeć sformułowanych w skardze zarzutów co do naruszenia zaskarżoną decyzją wymienionych przez skarżącego przepisów prawa materialnego. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych wyżej rozważań Sądu.
Z tych wszystkich względów decyzje organów obu instancji ( sprawa wymaga bowiem ponownie rozpoznania w dwóch instancjach w istotnych dla jej rozstrzygnięcia kwestiach ) podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 135 ustawy P.p.s.a..
W przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy P.p.s.a., a o kosztach postępowania sądowego na rzecz skarżącego stosownie do jego wyniku na podstawie art. 200, art. 205 § 2, art. 209 i 211 tej ustawy oraz § 2 ust. 1 i 2, § 14 ust. 2 pkt 1a i § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ... (Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.).
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło